Arca da aliança
A Arca da Aliança era o símbolo mais sagrado de Israel — representava a presença de Deus no meio do seu povo. Sobre ela brilhava a glória do Senhor entre os querubins.
«E xa saatɛ kankira yailan kasiya wuri ra. Na kankira xa kuya nɔngɔn firin nun a tagi, a xa igbo nɔngɔn keren nun a tagi, a xa ite nɔngɔn keren nun a tagi. I xa a kui nun a fari maso xɛɛma ra. A dɛ kiri fan xa yailan xɛɛma ra. I xa a suxude digilinxi naani rafala xɛɛma ra a tunxun naanie ma, firin na sɛɛti, firin na boore sɛɛti ma.»
«I xa kasiya wuri kuye firin masoli, e maso xɛɛma ra. I xa e raso kankira suxude digilinxie kui, na kankira xaninma e tan nan ma. E naxa ramini na abadan.»
«N na saatɛ tɔnxuma so i yi ra, i xa a sa na kankira kui. I xa a dɛrakote yailan xɛɛma fanyi ra, naxan findima xunsare yire ra. A xa kuya nɔngɔn firin nun a tagi, a xa igbo nɔngɔn keren nun a tagi. Malekɛ sawurɛ firin xa yailan xɛɛma xabuxi ra kankira dɛrakote fari. Malekɛe sawurɛ nun kankira dɛrakote xa findi keren na. Na malekɛ sawurɛ firinyie xa ti e boore ya i, e gabutenyie italaxi, e xun sinxi xunsare yire.»
«I xa na kankira dɛrakote sa a ma, naxan findixi xunsare yire ra. N na saatɛ tɔnxuma so i yi ra, i xa a sa na kankira kui.
N nan n yɛtɛ masenma i bɛ mɛnni nɛ, na saatɛ kankira dɛrakote fari, malekɛ sawurɛ firinyie tagi. N yaamari birin soma i yi ra mɛnni nɛ katarabi Isirayilakae ma.»
hɔrɔmɔlingira lanpui, surayi sɛrɛxɛbade
Besaleli naxa kankira yailan kasiya wuri ra. A kuya nɔngɔn firin nun a tagi, a igbo nɔngɔn keren nun a tagi, a ite nɔngɔn keren nun a tagi.
hɔrɔmɔlingira xa fe ra
Alatala naxa a masen Munsa bɛ, «Kike singe xi singe, i xa hɔrɔmɔlingira ti, Ala wo lima dɛnnaxɛ. I xa saatɛ kankira dɔxɔ na kui dugi xanbi ra.
Munsa naxa saatɛ walaxɛ firinyie sa saatɛ kankira kui, a fa kankira wurie raso kankira suxuse digilinxie kui, a kankira dɛrakote sa a dɛ ra naxan findixi xunsare yire ra. A to gɛ na rabade, a naxa saatɛ kankira xanin hɔrɔmɔlingira kui, a a dɔxɔ yire sɛniyɛnxi fisamante kui. A naxa dugi gbaku na ya ra, alako mixi yo naxa a to alɔ Alatala a yamarixi ki naxɛ.
Munsa to so hɔrɔmɔlingira kui, a nun Alatala xa sumun, a naxa Alatala xui mɛ saatɛ kankira dɛrakote fari, a masenyi tima a bɛ malekɛ firinyie sawurɛ tagi naxee na na kankira fari.
E naxa keli Alatala xa geya bun ma, e xi saxan ɲɛrɛ raba. Alatala xa saatɛ kankira nu tixi e ya ra na xi saxan bun ma yonkinde fenfe ra. E to nu kelima e yonkinde, Alatala xa nuxui nu tixi e xun ma fɛɛɲɛnyi kui. E to nu saatɛ kankira rakelima tɛmui naxɛ, Munsa nu a falama, «Alatala, i xa keli, i xa i yaxuie rayensen. Naxee i xɔnxi, nee fan xa e gi i ya ra.» E to nu saatɛ kankira ragoroma tɛmui naxɛ, Munsa nu a falama, «Alatala, i xa i magoro Isirayila ɲama wuyaxi tagi.»
Ɲama rasɛniyɛnfe
Alatala naxa a masen Munsa bɛ, «A fala Haruna sɛrɛxɛdubɛ xa di xɛmɛ Eleyasari bɛ, a xa surayi gansee matongo tɛ xɔɔra, a xa e tɛ wolee rawoli yire makuye. Na surayi gansee bara findi se sɛniyɛnxie ra Ala bɛ. Wo xa na surayi gansee matongo, yunubitɔɛe naxee rawalixi e fa faxa, wo e bɔnbɔ han e xa findi a kebela ra, wo e sa sɛrɛxɛbade ma. Se sɛniyɛnxi na a ra barima a nu bara masen Alatala bɛ. Na kui a findi tɔnxuma nan na Isirayilakae bɛ.» Eleyasari sɛrɛxɛdubɛ naxa na mixie xa surayi ganse wure gbeeli daaxie matongo, na mixi faxaxie naxee rawalixi, a e bɔnbɔ han e findi kebela ra, a e sa sɛrɛxɛbade ma. Na bara findi tɔnxuma ra Isirayilakae bɛ, alako e xa ratu a ma a mu lan mixi yo xa surayi gan sɛrɛxɛ ra bafe Haruna xa die, xa na mu a ra a fan luma nɛ alɔ Kora nun a xa mixie, alɔ Alatala a masenxi Munsa bɛ ki naxɛ.
Na kuye iba, Isirayila ɲama naxa wɔyɛn fɔlɔ Munsa nun Haruna ma, a e tan nan Alatala xa ɲama faxaxi. E nu e malanfe tɛmui naxɛ Munsa nun Haruna xili ma, e naxa a to nuxui naxa dusu hɔrɔmɔlingira xun ma, Alatala xa nɔrɛ fa mini e ma.
Munsa nun Haruna naxa siga hɔrɔmɔlingira dɛ ra. Alatala naxa a masen Munsa bɛ, «Wo mini yi mixie ya ma, n xa e sɔntɔ kerenyi ra.» Munsa nun Haruna naxa e yatagi rafelen bɔxi ma, Munsa fa a fala Haruna bɛ, «I xa tɛ wole tongo sɛrɛxɛbade yire, i a sa i xa surayi ganse kui a nun surayi nde. Na xanin mafuren mafuren ɲama mabiri, i sa yunubi xafari maxandi e bɛ. Alatala bara a xa xɔnɛ fulun yi ɲama xili ma, sɔntɔɛ ɲan bara fɔlɔ.»
Ɲama to mini e xa kiri banxie kui Yurudɛn igirife ra, sɛrɛxɛdubɛ naxee saatɛ kankira xaninma, nee fan naxa e ɲɛrɛ fɔlɔ ɲama ya ra. Sɛrɛxɛdubɛe fɛfɛ Yurudɛn li, e e sanyie rasin ye xɔɔra, Yurudɛn xure naxan ye nu banbaranma yire birin na xɛ xaba tɛmui, na ye naxan kelima fuge biri ra, na naxa bolon, a fa malan yire makuye Adama taa longori, naxan nu na Saratan taa fɛ ma. Ye naxan goroma Fɔxɔɛ Baa ma Yurudɛn fole kui, na birin naxa bolon, ɲama naxa giri Yeriko ya tagi. Sɛrɛxɛdubɛ naxee nu Alatala xa saatɛ kankira xaninma, nee naxa ti Yurudɛn tagi bɔxi xare ma, han Isirayila bɔnsɔɛ birin naxa gɛ Yurudɛn igiride e xaraxi ra.
Sɛrɛxɛdubɛ naxee Alatala xa saatɛ kankira xaninma, nee nu e sanyi talama tɛmui naxɛ kelife ra Yurudɛn xure kui, Yurudɛn ye man naxa gbilen a yire, a man naxa a ɲɛrɛ fɔlɔ alɔ a singe. A naxa banbaran yɛ Yurudɛn yire birin ma.
Yosuwe xa xutu sɔtɔɛ Yeriko ma
Yeriko sode dɛ birin nu mabalanxi nɛ Isirayilakae xa fe ra. Mixi mu minima, mixi mu soma. Alatala naxa a masen Yosuwe bɛ, «A mato, n bara Yeriko taa sa i bɛlɛxɛ, a mangɛ, nun a sɔɔri ɲalamae. I xa geresoe birin xa yi taa rabilin sanmaya keren xi keren kui, xi senni bun ma. Sɛrɛxɛdubɛ mixi solofere xa yɛxɛɛ kontonyi feri solofere suxu e yi ra, e xa ɲɛrɛ saatɛ kankira ya ra. A xi solofere nde, wo xa taa rabilin sanmaya solofere, sɛrɛxɛdubɛe nu fa feri fe. E na yɛxɛɛ kontonyi feri fe, wo naxa a xui mɛ, ɲama birin xa sɔnxɔɛ gbegbe rate. Na tɛmui tɛtɛ naxan taa rabilinxi, na birama nɛ a yɛtɛ ma. Kankan tixi dɛnnaxɛ biri, a xa so mɛnni ra.»
Nunu xa di Yosuwe naxa sɛrɛxɛdubɛe xili, a a fala e bɛ, «Wo Alatala xa saatɛ kankira tongo. Sɛrɛxɛdubɛ solofere xa yɛxɛɛ kontonyi feri solofere tongo, wo xa ti Alatala xa saatɛ kankira ya ra.» A naxa a fala ɲama bɛ, «Wo dangi, wo xa taa rabilin. Makantati singee xa ti Alatala xa saatɛ kankira ya ra.»
Ɲama naxa sɔnxɔɛ rate, sɛrɛxɛdubɛe nu fa feri fe. Ɲama to feri xui mɛ, e naxa sɔnxɔɛ gbegbe rate. Tɛtɛ naxa bira a yɛtɛ ma, ɲama fa so keren na taa kui. Taa naxa findi e gbe ra.
Filisitakae naxa mini a gere ki ma Isirayilakae ya i. Na gere kui e naxa Isirayilakae bɔnbɔ, e mixi wulu naani faxa. Sɔɔrie to gbilen yonkin yire, Isirayila forie naxa maxɔrinyi ti, «Munfe ra Alatala a luxi Filisitakae xa won bɔnbɔ to? Won xɛɛ Silo Alatala xa saatɛ kankira tongode. A xa lu won tagi, a xa fa won nakisi won yaxuie ma.»
E naxa mixie xɛɛ Silo Alatala xa saatɛ kankira tongode, naxan dɔxɔxi malekɛ sawurɛ firinyie tagi. Eli xa di firinyie Xofini nun Finexasi naxa na saatɛ kankira mati han Isirayilakae nu yonkinxi dɛnnaxɛ. Alatala xa saatɛ kankira to so yonkinde, Isirayilakae naxa e xui ite han bɔxi fa sɛrɛn. Filisitakae to na mɛ, e naxa a fala, «Munse na yi xui gbe ra naxan tefe Isirayilakae xɔnyi yi ki?» E to a kolon a Alatala xa saatɛ kankira bara fa Isirayilakae yonkinde, e naxa gaaxu, barima e nu a falama, «Ala bara fa e yire. Ɲaxankatɛ na won bɛ, naxan maniyɛ mu toxi sinden. Ɲaxankatɛ na won bɛ. Nde won kantama yi ala sɛnbɛmae ma? Alae nan yi ki naxee gbaloe mɔɔli birin dɔxɔ Misirakae ma gbengberenyi ma. Filisitakae, won xa limaniya, won xa lu alɔ xɛmɛ sɛnbɛmae, alako Isirayilakae naxa nɔ won na alɔ won tan nɔxi e ra ki naxɛ. Won xa findi xɛmɛ sɛnbɛmae ra, won xa gere so!»
Filisitakae naxa gere ti, e naxa Isirayilakae bɔnbɔ han e gi e siga e xɔnyi. Na lɔxɔɛ kasarɛ naxa gbo. Isirayilaka mixi wulu tongo saxan naxa faxa na gere kui. Filisitakae naxa Ala xa saatɛ kankira suxu, e fa Eli xa di firinyie Xofini nun Finexasi faxa.
Alatala naxa a sɛnbɛ ragoro Asidodikae ma, a kasarɛ gbegbe raba e tagi, a a niya fie xa mini e ma na longori birin. E to na fe to, e naxa a fala, «Isirayila xa Ala xa saatɛ kankira mu luma won xɔnyi, barima a na won tan nun won ma ala Dagɔn ɲaxankatafe ki fanyi.» E naxa Filisitakae kuntigi birin malan, e e maxɔrin, «Won munse rabama Isirayila xa Ala xa saatɛ kankira ra? A xa xanin Gati.» E naxa Isirayila Marigi Ala xa kankira xanin Gati. Kɔnɔ na dangi xanbi, Alatala naxa a sɛnbɛ ramini Gatikae ma, kelife e xa dimɛe ma han a sa dɔxɔ e xa forie ra. Na fi ɲaaxi naxa din e birin na.
Na kui e naxa Ala xa kankira xanin Ekiron. A to so naa, Ekironkae naxa gbelegbele a falafe ra, «E bara Isirayilakae xa Ala xa kankira rafa muxu xɔnyi, alako a xa muxu xa mixie faxa.» E fan naxa Filisitakae kuntigie malan, e a fala e bɛ, «Wo xa Isirayilakae xa Ala xa kankira ragbilen a yire, alako a naxa muxu xa mixie faxa.» Na taa birin nu bara kɔntɔfili na faxɛ xa fe ra. Ala nu bara a sɛnbɛ masen e bɛ.
Ala xa saatɛ kankira gbilenfe
Alatala xa saatɛ kankira kike solofere nan naba Filisitakae xa bɔxi ma. Na tɛmui e naxa e xa sɛrɛxɛdubɛe nun e sematoe malan, e e maxɔrin, «A lanma muxu xa munse raba Alatala xa saatɛ kankira ra? Wo na ragbilen ki fala muxu bɛ.» E naxa e yaabi, «Xa wo sa Alatala xa saatɛ kankira ragbilen a yire, wo naxa a ragbilen yɛtɛ ragbilen sɛrɛxɛ xanbi. Fo wo xa wo xunsare ba, alako wo xa yalan, wo man xa a kolon fe naxan a niyaxi a a sɛnbɛ mu gbilenxi wo fɔxɔ ra.»
Filisitakae na nan naba. E naxa ninge dingɛ firin tongo, e e xiri sarɛti ra, e na ningee xa die mabalan kulɛ kui. E naxa Alatala xa saatɛ kankira baki sarɛti kui, a nun kankira boore, ɲɛnɛ xɛɛma daaxi nun e xa fi misaali yailanxi xɛɛma ra nu na naxan kui. Na ninge dingɛe naxa ti kira xɔn ma naxan sigama Beti Semesi biri. E naxa bira na kira kerenyi fɔxɔ ra e xui ramini ra. E mu siga kɔɔla ma, e mu siga yirefanyi ma. Filisita mangɛe naxa bira e fɔxɔ ra han Beti Semesi naaninyi ra.
Beti Semesikae nu na fundenyi maniyɛ xabafe gulunba kui. E to Alatala xa saatɛ kankira to fa ra, e naxa sɛɛwa. Sarɛti naxa ti Yosuwe Beti Semesika xa xɛ ma. Gɛmɛ xungbe nu na mɛnni. E naxa sarɛti wuri ibɔɔ, e na ningee ba sɛrɛxɛ gan daaxi ra Alatala bɛ. Lewi bɔnsɔɛ mixie naxa Alatala xa saatɛ kankira ragoro, nun na kankira, naxan nu dɔxɔxi a fɛ ma, xɛɛma see nu na naxan kui. E naxa nee dɔxɔ na gɛmɛ xungbe fari. Na lɔxɔɛ Beti Semesikae naxa sɛrɛxɛ gan daaxie nun sɛrɛxɛ mɔɔli gbɛtɛe ba Alatala bɛ.
Isirayilakae gbilenfe Ala ma
Kiriyati Yeyarimi xɛmɛe naxa fa Alatala xa saatɛ kankira tongode, e a xanin Abinadabo xɔnyi geya nde fari. E naxa a xa di xɛmɛ Eleyasari findi a kantama ra. Alatala xa saatɛ kankira ɲɛ mɔxɔɲɛn nan naba Kiriyati Yeyarimi. Na tɛmui Isirayila ɲama nu wama gbilenfe Alatala ma.
E naxa sa na dɛntɛgɛ mangɛ Dawuda bɛ. E naxɛ, «Alatala bara duba Obedo Edon xa fɔxɛ bɛ Alatala xa kankira xa fe ra.»
Na kui Dawuda naxa siga Obedo Edon xɔnyi, a sa Alatala xa kankira tongo, a a xanin sɛɛwɛ ra a xa taa kui. Kankira xaninyie to santongo senni raba, Dawuda naxa tuura nun ninge bɔrɔgɛxi ba sɛrɛxɛ ra. Dawuda nu na fare boronfe a sɛnbɛ birin na Alatala ya i, dugi fiixɛ ragoroxi a ma. Dawuda nun Isirayila ɲama naxa na kankira rasiga Darisalamu, e nu Alatala matɔxɔ sarae fe xui ra.
Saatɛ kankira dɔxɔfe hɔrɔmɔbanxi kui
Na tɛmui, Sulemani naxa Isirayila forie, bɔnsɔɛ xunyie, nun Isirayila denbaya xunyie maxili alako e xa te Alatala xa saatɛ kankira ra kelife Siyon, Dawuda xa taa. Isirayilaka birin naxa e malan mangɛ yire alako e xa kike solofere sali raba. Isirayila forie birin to mɛnni li, Lewikae naxa saatɛ kankira tongo, e a xanin a nun Ala xa Naralande Kiri banxi, a nun se sɛniyɛnxi naxee nu na a kui. Lewika sɛrɛxɛdubɛe nan na wali raba.
Mangɛ Sulemani nun Isirayila ɲama naxee birin nu maxilixi, naxa ti saatɛ kankira ya ra. E naxa xuruse lanmae nun a xungbe gbegbe ba sɛrɛxɛ ra, naxan kɔnti mu nu nɔma kolonde. Sɛrɛxɛdubɛe naxa Alatala xa saatɛ kankira dɔxɔ a dɔxɔde Ala xa hɔrɔmɔbanxi, Yire Sɛniyɛnxi Fisamante kui. E a dɔxɔ malekɛe gabutenyie bun ma. Malekɛe gabutenyie nu italaxi saatɛ kankira nun a maxanin see xun ma. Saatɛ kankira maxanin see findixi wuri kuyee nan na, naxee ɲɔɛe nu toma kafi pala ma yire sɛniyɛnxi kui, kɔnɔ e mu nu nɔma tode hɔrɔmɔbanxi tande tan ma. Han to saatɛ kankira na mɛnni. Sese mu nu na na saatɛ kankira kui, fo na walaxɛ firinyi Annabi Munsa naxee sa a kui. A na raba Xorebe geya yire nɛ, Alatala saatɛ xiri lɔxɔɛ e nun Isirayilakae tagi, e mini tɛmui Misira.
Sɛrɛxɛdubɛe to mini Yire Sɛniyɛnxi kui, nuxui nde naxa goro Alatala xa banxi ma, a a rafe. Sɛrɛxɛdubɛe mu nɔ lude mɛnni e xa e xa wali raba, barima na nuxui nu na naa, Alatala xa nɔrɛ nu bara lu banxi birin ma.
Alatala xa masenyi nan ya,
«Wo tan kalabantee,
wo gbilen n ma.
N tan nan na wo Marigi ra.
N fama nɛ wo mayegetide taa nun xabilɛ kui,
n fa wo ragbilen Siyon.
N yareratie tima nɛ wo bɛ, naxee rafan n ma.
E lɔnni nun xaxili fanyi masenma nɛ wo bɛ.»
Alatala xa masenyi nan ya.
«Wo na wuya wo xa bɔxi kui,
wo fama nɛ nɛɛmude Alatala xa saatɛ kankira ma.
Wo mu a xa fe falama,
wo xa maɲɔxunyi mu sigama a ma.
Wo mu a kolonma a bara lɔɛ,
wo mu gbɛtɛ fenma.
Ala xa Mixi Sugandixi xa sɛrɛxɛ
Saatɛ singe bun ma, yaamari ndee nu na batui xa fe ra, nun Ala xa hɔrɔmɔlingira xa fe ra, naxan nu na duniɲa. Na hɔrɔmɔlingira to ti, yire nde nu na naxan nu xili yire sɛniyɛnxi. Lanpui nu na a kui, a nun teebili sɛrɛxɛ taami nu saxi naxan ma. Yire sɛniyɛnxi firin nde nu na dugi gbakuxi xanbi ra, naxan nu sɛniyɛn dangife boore ra. Surayi ganse xɛɛma daaxi nun saatɛ kankira nu na na yire kui. Xɛɛma nu saxi saatɛ kankira birin ma. Tɔnbili xɛɛma daaxi mana nu ragataxi naxan kui, Haruna xa xuli naxan fuga, a nun walaxɛe, saatɛ sɛbɛxi naxee ma, e birin nu na na saatɛ kankira kui. Ala xa malekɛ nɔrɔxi masolixi firinyi nu tixi saatɛ kankira fari, e yunubi xafari yire makoto. A mu lanma won xa so na wɔyɛnyi birin kui yakɔsi.
Ala xa hɔrɔmɔlingira naxan na koore ma, a naxa rabi, birin naxa Ala xa saatɛ kankira to naxan na hɔrɔmɔlingira kui. Na tɛmui seyamakɔnyie, galanyi xuie, bɔxi sɛrɛnyi, nun balabalanyi belebele naxa mini sɛnbɛ ra.