Casamento
O casamento é aliança sagrada instituída por Deus. Ele une marido e mulher em uma só carne — pacto de amor, fidelidade e companheirismo que reflete o amor de Cristo pela Igreja.
Fundamento divino
Não é bom que o homem esteja só. Deus criou o casamento como aliança de companheirismo, amor e fecundidade.
Fidelidade conjugal
O que Deus ajuntou não separe o homem. O casamento deve ser honrado e o leito matrimonial preservado sem impureza.
Xaq jeriꞌ man e kebꞌ ta chik, xane xa e jun chik. Rumal cher ri xunukꞌ ri Dios, man kakwin ta ri achi kuꞌjacho.
Ri Jesús xubꞌij: ¿La man isikꞌim ri tzꞌibꞌatalik, pa ri majibꞌal re ronojel, ri Tikol kaj xuqujeꞌ ulew, xutik ri achi xuqujeꞌ ri ixoq? Xuqujeꞌ xubꞌij: Rumal waꞌ ri achi kuꞌtzaq kan ri utat unan, keꞌ rukꞌ ri rixoqil rech kuꞌx xa jun winaq. Xaq jeriꞌ man e kebꞌ ta chik, xane xa e jun chik. Rumal cher ri xunukꞌ ri Dios, man kakwin ta ri achi kuꞌjacho.
Xuqujeꞌ xubꞌij: Rumal waꞌ ri achi kuꞌtzaq kan ri utat unan, keꞌ rukꞌ ri rixoqil rech kuꞌx xa jun winaq. Xaq jeriꞌ man e kebꞌ ta chik, xane xa e jun chik. Rumal cher ri xunukꞌ ri Dios, man kakwin ta ri achi kuꞌjacho.
Ri jachoj ibꞌ ke ri kꞌulanik taq winaq
Bꞌiꞌtal loq: Ri karetzelaj uwach ri rixoqil chuya jun uwuj jawjeꞌ kubꞌij wi chi xkijach kibꞌ. Ri in kꞌut kinbꞌij chiꞌwe, ri kujach rixoqil man xa ta rumal chi xriqitaj chi rukꞌ jun achi, tajin kutaqchiꞌj ri rixoqil pa mak, je xuqujeꞌ ri winaq ri kakꞌuliꞌ rukꞌ ri jachtalik, kamakun xuqujeꞌ.
Ri mak ri kakibꞌan ri kꞌulanik taq winaq
Ri ix itom bꞌiꞌtal loq: Mabꞌan mak rukꞌ ri kꞌulanik winaq.
Kinbꞌij in chiꞌwe xapachin ri kukaꞌyej jun ixoq xuqujeꞌ kurayij kamakun rukꞌ, xmakun riꞌ rukꞌ pa ranimaꞌ.
Ri fariseos xkibꞌij: Ri Moisés xuya bꞌe chi utz katzꞌibꞌax jun wuj jawjeꞌ kubꞌij wi chi xjach ri ixoq, kꞌa te riꞌ kesax bꞌik ri ixoq rumal ri achi.
Ri Jesús xubꞌij: Ri taqanik riꞌ are ri Moisés xtzꞌibꞌanik rumal man kiwaj taj kixnimanik. Man je ta riꞌ ubꞌanik are xtiktaj loq ronojel, ri Dios xutik ri achi xuqujeꞌ ri ixoq. "Rumal riꞌ, ri achi kuya kanoq ri utat xuqujeꞌ ri unan keꞌ rukꞌ ri rixoqil, rech xa jun tyoꞌjal kuꞌxik." Jeriꞌ man e kebꞌ ta chik xane xa e jun chik. Xaq jeriꞌ ri xunukꞌ ri Dios man kuya taj kujach ri achi.
We are ri ixoq kujach rachajil kꞌa te riꞌ kakꞌuliꞌk chik rukꞌ jun achi chik, kamakunik.
Rajawaxik nim kiwil ri kꞌulanem xuqujeꞌ nim chiwila ri achi ri xa jun rixoqil xuqujeꞌ ri ixoq xa jun rachajil, rumal cher ri Dios kuqꞌat na tzij pa kiwiꞌ ri e kakabꞌ kachajil, ri e kakabꞌ kixoqil xuqujeꞌ ri kakibꞌan taq mak kukꞌ taq achyabꞌ xuqujeꞌ kukꞌ taq ixoqibꞌ.
Rajawaxik nim kiwil ri kꞌulanem xuqujeꞌ nim chiwila ri achi ri xa jun rixoqil xuqujeꞌ ri ixoq xa jun rachajil, rumal cher ri Dios kuqꞌat na tzij pa kiwiꞌ ri e kakabꞌ kachajil, ri e kakabꞌ kixoqil xuqujeꞌ ri kakibꞌan taq mak kukꞌ taq achyabꞌ xuqujeꞌ kukꞌ taq ixoqibꞌ.
Rajawaxik nim kiwil ri kꞌulanem xuqujeꞌ nim chiwila ri achi ri xa jun rixoqil xuqujeꞌ ri ixoq xa jun rachajil, rumal cher ri Dios kuqꞌat na tzij pa kiwiꞌ ri e kakabꞌ kachajil, ri e kakabꞌ kixoqil xuqujeꞌ ri kakibꞌan taq mak kukꞌ taq achyabꞌ xuqujeꞌ kukꞌ taq ixoqibꞌ.
Amor como Cristo
Maridos, amai vossas mulheres como Cristo amou a igreja. O amor conjugal reflete o evangelho em ação.
Aꞌchajilom, chiꞌloqꞌaj ri iwixoqilal, jeꞌ jas ri xubꞌan ri Cristo xuloqꞌaj ri komontyox xuqujeꞌ xujach ribꞌ cho ri ripbꞌal rumal rech rech xutyoxirisaj, xuchꞌajchꞌobꞌej are xuchꞌajo rukꞌ jaꞌ, rumal ri utzij.
Aꞌchajilom, chiꞌloqꞌaj ri iwixoqilal, jeꞌ jas ri xubꞌan ri Cristo xuloqꞌaj ri komontyox xuqujeꞌ xujach ribꞌ cho ri ripbꞌal rumal rech rech xutyoxirisaj, xuchꞌajchꞌobꞌej are xuchꞌajo rukꞌ jaꞌ, rumal ri utzij. Rech xujach ribꞌ chibꞌil ribꞌ jun komontyox kachuplinik, maj chꞌuluj che, xuqujeꞌ man qꞌuchuꞌch taj, xane tyox xuqujeꞌ chꞌajchꞌoj.
Aꞌchajilom, chiꞌloqꞌaj ri iwixoqilal, jeꞌ jas ri xubꞌan ri Cristo xuloqꞌaj ri komontyox xuqujeꞌ xujach ribꞌ cho ri ripbꞌal rumal rech rech xutyoxirisaj, xuchꞌajchꞌobꞌej are xuchꞌajo rukꞌ jaꞌ, rumal ri utzij. Rech xujach ribꞌ chibꞌil ribꞌ jun komontyox kachuplinik, maj chꞌuluj che, xuqujeꞌ man qꞌuchuꞌch taj, xane tyox xuqujeꞌ chꞌajchꞌoj. Ri achajilom xuqujeꞌ rajawaxik kuloqꞌaj ri rixoqil jeꞌ jas ri utyoꞌjal. Xapachin ri kuloqꞌaj ribꞌ kuloqꞌaj xuqujeꞌ ri rixoqil. Rumal maj jun retzelam uwach ri utyoꞌjal, xane kutzuqu xuqujeꞌ kuchajij jeꞌ jas ri kubꞌan ri Cristo che ri komontyox. Rumal chi uj utyoꞌjal ri Cristo.
Ri achajilom xuqujeꞌ rajawaxik kuloqꞌaj ri rixoqil jeꞌ jas ri utyoꞌjal. Xapachin ri kuloqꞌaj ribꞌ kuloqꞌaj xuqujeꞌ ri rixoqil.
Ri achajilom xuqujeꞌ rajawaxik kuloqꞌaj ri rixoqil jeꞌ jas ri utyoꞌjal. Xapachin ri kuloqꞌaj ribꞌ kuloqꞌaj xuqujeꞌ ri rixoqil. Rumal maj jun retzelam uwach ri utyoꞌjal, xane kutzuqu xuqujeꞌ kuchajij jeꞌ jas ri kubꞌan ri Cristo che ri komontyox. Rumal chi uj utyoꞌjal ri Cristo.
Iꞌxoqilom chiꞌnimaj ri iwachajilal jeꞌ jas ri kibꞌan chunimaxik ri Ajawxel. Rumal chi are ri achajilom jolomaj rech ri rixoqil, jetaq ri Cristo are jolomaj xuqujeꞌ xukol ri komontyox, rumal cher are utyoꞌjal. Jeꞌ jas ri komontyox kunimaj ri Cristo, je xuqujeꞌ ri iꞌxoqilom rajawaxik kakinimaj ronojel ri kakibꞌij ri kachajilal chike.
Iꞌxoqilom chiꞌnimaj ri iwachajilal jeꞌ jas ri kibꞌan chunimaxik ri Ajawxel. Rumal chi are ri achajilom jolomaj rech ri rixoqil, jetaq ri Cristo are jolomaj xuqujeꞌ xukol ri komontyox, rumal cher are utyoꞌjal.
Iꞌxoqilom chiꞌnimaj ri iwachajilal jeꞌ jas ri kibꞌan chunimaxik ri Ajawxel. Rumal chi are ri achajilom jolomaj rech ri rixoqil, jetaq ri Cristo are jolomaj xuqujeꞌ xukol ri komontyox, rumal cher are utyoꞌjal. Jeꞌ jas ri komontyox kunimaj ri Cristo, je xuqujeꞌ ri iꞌxoqilom rajawaxik kakinimaj ronojel ri kakibꞌij ri kachajilal chike.
Aꞌchajilom, chiꞌloqꞌaj ri iwixoqilal, jeꞌ jas ri xubꞌan ri Cristo xuloqꞌaj ri komontyox xuqujeꞌ xujach ribꞌ cho ri ripbꞌal rumal rech rech xutyoxirisaj, xuchꞌajchꞌobꞌej are xuchꞌajo rukꞌ jaꞌ, rumal ri utzij. Rech xujach ribꞌ chibꞌil ribꞌ jun komontyox kachuplinik, maj chꞌuluj che, xuqujeꞌ man qꞌuchuꞌch taj, xane tyox xuqujeꞌ chꞌajchꞌoj. Ri achajilom xuqujeꞌ rajawaxik kuloqꞌaj ri rixoqil jeꞌ jas ri utyoꞌjal. Xapachin ri kuloqꞌaj ribꞌ kuloqꞌaj xuqujeꞌ ri rixoqil. Rumal maj jun retzelam uwach ri utyoꞌjal, xane kutzuqu xuqujeꞌ kuchajij jeꞌ jas ri kubꞌan ri Cristo che ri komontyox. Rumal chi uj utyoꞌjal ri Cristo. Rumal riꞌ, ri achi kuꞌya kan ri utat ri unan, kuꞌx jun rukꞌ ri rixoqil, xaq jeriꞌ ri e kebꞌ winaq kuꞌx xa jun tyoꞌjal. Chi riꞌ kaqil wi chi sibꞌalaj nim waꞌ we uchomanik loq ri Dios, are waꞌ ri kinchomaj in chirij ri Cristo xuqujeꞌ ri komontyox. Pune jeriꞌ pa jujunal bꞌa chiꞌwe chiloqꞌaj ri iwixoqil jeꞌ jas ri kibꞌan chuloqꞌaxik iwibꞌ ix, xuqujeꞌ ri ixoqilom chunimaj ri achajilom.
Rumal riꞌ, ri achi kuꞌya kan ri utat ri unan, kuꞌx jun rukꞌ ri rixoqil, xaq jeriꞌ ri e kebꞌ winaq kuꞌx xa jun tyoꞌjal.
Pune jeriꞌ pa jujunal bꞌa chiꞌwe chiloqꞌaj ri iwixoqil jeꞌ jas ri kibꞌan chuloqꞌaxik iwibꞌ ix, xuqujeꞌ ri ixoqilom chunimaj ri achajilom.
Pune jeriꞌ pa jujunal bꞌa chiꞌwe chiloqꞌaj ri iwixoqil jeꞌ jas ri kibꞌan chuloqꞌaxik iwibꞌ ix, xuqujeꞌ ri ixoqilom chunimaj ri achajilom.
Xaq jeriꞌ man kibꞌan ta bꞌa mak kukꞌ taq ixoqibꞌ xuqujeꞌ kukꞌ taq achyabꞌ, man kixjiqꞌjat ta xuqujeꞌ, man kibꞌan ta jastaq ri man e chꞌajchꞌoj taj, rumal chi man kataqiꞌ ta chike ri winaq ri uchaꞌom ri Dios.
Submissão e respeito
Mulheres, sujeitem-se aos próprios maridos. Maridos, convivam com as esposas com conhecimento e honra.
Ri kinoꞌjibꞌal ri e winaq ri e kojonelabꞌ
Kꞌulanik taq ixoqibꞌ, chiꞌnimaj ri iwachajilal, jacha ri taqal cho ri Dios. Achajilom, chiꞌloqꞌaj ri iwixoqilal, man xaq ta kixkꞌankꞌat kukꞌ.
Pa uwiꞌ ronojel, chiwatzꞌyaqibꞌej ri loqꞌanik rumal areꞌ qas chapowinaq ronojel. Are ri ujaꞌmaril ri Cristo, ri xixsikꞌinik rech kixux xa jun tyoꞌjal, bꞌana rech pa taq ri iwanimaꞌ, xuqujeꞌ chiya tyoxinik.
Are kꞌol ri utzij ri Cristo pa iwanimaꞌ, chipixabꞌaj iwibꞌ xuqujeꞌ chiya taq inoꞌj rukꞌ etaꞌmabꞌal, chibꞌixoj ri salmos, xuqujeꞌ chiya bꞌix pa ri Uxlabꞌixel che ri Dios rukꞌ tyoxinik pa taq iwanimaꞌ. Ronojel kꞌu ri kibꞌano, we kꞌu xa kibꞌij o xane kibꞌano, chibꞌana pa ri ubꞌiꞌ ri Ajawxel Jesús, chixtyoxin che ri Tataxel rumal ri Cristo.
Pa uwiꞌ ronojel, chiwatzꞌyaqibꞌej ri loqꞌanik rumal areꞌ qas chapowinaq ronojel.
Rumal riꞌ chibꞌana chi ri ityoꞌjal kaminaq chik chubꞌanik mak, chitzaqa kan ri bꞌanoj taq mak kukꞌ taq ixoqibꞌ xuqujeꞌ achyabꞌ, ri jastaq ri man e chꞌajchꞌoj taj, itzel taq irayinik, jiqꞌjatem, kajunumataj rukꞌ ri qꞌijilaꞌn taq jastaq ri man Dios taj.
Je xuqujeꞌ ix achajilom, qas chichomaj na ri kibꞌan kukꞌ ri iwixoqilal, nim chiꞌwilaꞌ, jeriꞌ rumal cher jun ixoq man ko taj. Ri achi xuqujeꞌ ri ixoq junam aꞌreꞌ aꞌjchoqꞌe ri ujeꞌlal ri kꞌaslemal. We utz kixnoꞌjinik maj kaqꞌaten riꞌ ri ichꞌawem cho ri Dios.
Je xuqujeꞌ ix achajilom, qas chichomaj na ri kibꞌan kukꞌ ri iwixoqilal, nim chiꞌwilaꞌ, jeriꞌ rumal cher jun ixoq man ko taj. Ri achi xuqujeꞌ ri ixoq junam aꞌreꞌ aꞌjchoqꞌe ri ujeꞌlal ri kꞌaslemal. We utz kixnoꞌjinik maj kaqꞌaten riꞌ ri ichꞌawem cho ri Dios.
Pureza no casamento
Não adulterarás. A impureza sexual destrói alianças e famílias. Deus chama à santidade no matrimônio.
Xa kꞌu rumal ri makaj ri kakibꞌan achyabꞌ kukꞌ taq ixoqibꞌ xuqujeꞌ ri ixoqibꞌ kukꞌ taq achyabꞌ, are utz we ri achi kutzukuj rixoqil xuqujeꞌ ri ixoq kutzukuj rachajil.
Rajawaxik kꞌut ri achi kubꞌan rukꞌ ri rixoqil ri rajawaxik ubꞌanik, xuqujeꞌ ri ixoq kubꞌan rukꞌ ri rachajil ri rajawaxik ubꞌanik. Man are ta ri ixoq kabꞌan rech puꞌwiꞌ ri utyoꞌjal, xane are ri rachajil. Man are ta xuqujeꞌ ri achajilom kabꞌan rech puꞌwiꞌ ri utyoꞌjal xane are ri rixoqil.
Rajawaxik kꞌut ri achi kubꞌan rukꞌ ri rixoqil ri rajawaxik ubꞌanik, xuqujeꞌ ri ixoq kubꞌan rukꞌ ri rachajil ri rajawaxik ubꞌanik. Man are ta ri ixoq kabꞌan rech puꞌwiꞌ ri utyoꞌjal, xane are ri rachajil. Man are ta xuqujeꞌ ri achajilom kabꞌan rech puꞌwiꞌ ri utyoꞌjal xane are ri rixoqil. Mixuꞌyaj bꞌa iwibꞌ chibꞌil iwibꞌ. Xane xwi chiqꞌata iwibꞌ we amaqꞌel kibꞌan chꞌawem xuqujeꞌ junam xichomaj. Mibꞌey iwibꞌ churiqik chi iwibꞌ junmul, rech man kixutaqchiꞌj ta ri itzel pa mak rumal chi man kixkwin taj kiqꞌil iwibꞌ.
Rajawaxik kꞌut ri achi kubꞌan rukꞌ ri rixoqil ri rajawaxik ubꞌanik, xuqujeꞌ ri ixoq kubꞌan rukꞌ ri rachajil ri rajawaxik ubꞌanik. Man are ta ri ixoq kabꞌan rech puꞌwiꞌ ri utyoꞌjal, xane are ri rachajil. Man are ta xuqujeꞌ ri achajilom kabꞌan rech puꞌwiꞌ ri utyoꞌjal xane are ri rixoqil. Mixuꞌyaj bꞌa iwibꞌ chibꞌil iwibꞌ. Xane xwi chiqꞌata iwibꞌ we amaqꞌel kibꞌan chꞌawem xuqujeꞌ junam xichomaj. Mibꞌey iwibꞌ churiqik chi iwibꞌ junmul, rech man kixutaqchiꞌj ta ri itzel pa mak rumal chi man kixkwin taj kiqꞌil iwibꞌ.
Kinbꞌij chike ri kꞌamajaꞌ kekꞌuliꞌk xuqujeꞌ chike ri e malkaꞌnibꞌ, utz riꞌ we man kekꞌuliꞌ taj jetaq ri nubꞌanik in. We kꞌu man kakiqꞌiꞌo chekꞌulanoq, are katanik we kekꞌuliꞌk cho ri kekꞌat na rumal ri kirayinik.
Kinya we taqanik riꞌ chike ri e kꞌulanik winaq (jeꞌ man in taj are ri Ajawxel) ri ixoq mutas ribꞌ che ri rachajil. We kꞌu kujach ri rachajil, makꞌuliꞌ chi bꞌa junmul, xane tzalij rukꞌ ri rachajil. Xuqujeꞌ ri achi mujach ri rixoqil.
Rumal cher ri achajilom ri man kojonel taj xtyoxirisataj riꞌ rumal ri uriqoj ibꞌ rukꞌ ri rixoqil, je xuqujeꞌ ri ixoqilom ri man kojonel taj xtyoxirisataj riꞌ rumal ri uriqoj ibꞌ rukꞌ ri rachajil. We ta mat jeriꞌ e chꞌuluj bꞌa riꞌ ri akꞌalabꞌ kekꞌojiꞌk, man e chꞌuluj ta kꞌut xane e tyoxirisatal chik.
Kurayij wanimaꞌ in chi man kakꞌaxir taj iwanimaꞌ che taq ri jastaq. Ri akꞌal taq alabꞌom ri man e kꞌulan taj, are kakꞌaxir kikꞌuꞌx che ri jastaq rech ri Ajawxel rech keqaj choch. Are kꞌu ri kꞌulanik winaq are kakꞌaxir ranimaꞌ che ri jastaq rech ri uwachulew xuqujeꞌ rech kaqaj choch ri rixoqil. Jaljoj ri kakaj. Ri ixoq ri man kꞌulan taj xuqujeꞌ ri akꞌal ali ri man kꞌulan taj, kakꞌaxir ranimaꞌ chuchꞌojchꞌobꞌexik ri tyoꞌjal xuqujeꞌ ri ranimaꞌ rech kaqaj cho ri Ajawxel. Are kꞌu ri kꞌulanik ixoq are kakꞌaxir ranimaꞌ che ri jastaq rech ri uwachulew xuqujeꞌ chubꞌanik ri kaqaj choch ri rachajil.
Ri ixoq nukꞌul rukꞌ ri rachajil are kꞌaslik. We kꞌu kakam ri achajilom, kasolotaj kanoq ri ixoq rech kakꞌuliꞌ chi rukꞌ xapachin ri karaj areꞌ, xwi ta ne wi we pa ri Ajawxel kekꞌuliꞌ wi.
Pixabꞌ chike ri kꞌulanik taq winaq
Chanim kꞌut are kintzijoj rij ri jastaq ri xitzꞌibꞌaj loq chwe. Qas utz we ri achi man kaqꞌoyiꞌ ta rukꞌ jun ixoq. Xa kꞌu rumal ri makaj ri kakibꞌan achyabꞌ kukꞌ taq ixoqibꞌ xuqujeꞌ ri ixoqibꞌ kukꞌ taq achyabꞌ, are utz we ri achi kutzukuj rixoqil xuqujeꞌ ri ixoq kutzukuj rachajil.
Chixanimaj choch ri makaj kukꞌ taq achyabꞌ xuqujeꞌ kukꞌ taq ixoqibꞌ, xapaskux mak ri kubꞌan ri winaq man kakanaj taj pa ri utyoꞌjal, are kꞌu ri kubꞌan mak kukꞌ taq achyabꞌ xuqujeꞌ ixoqibꞌ, kamakun rukꞌ ri utyoꞌjal. ¿La man kꞌu iwetaꞌm chi ri ityoꞌjal are utemplo ri Tyoxalaj Uxlabꞌixel? Ri Uxlabꞌixel kꞌo pa iwanimaꞌ rumal cher xuya ri Dios chiꞌwe. Man ix taj ix ajchoqꞌe iwibꞌ. Jeriꞌ rumal paqalik xixloqꞌ wi, rumal riꞌ chiqꞌijilaꞌj ri Dios rukꞌ taq ri ityoꞌjal xuqujeꞌ pa ri iwanimaꞌ, rumal cher ix rech ri Dios.
Ri jastaq tijowik rij chiqapam keꞌ wi, xuqujeꞌ ri qapam kꞌolibꞌal rech ri jastaq tijowik rij, ukobꞌchal kꞌu waꞌ kakꞌis na tzij puꞌwiꞌ rumal ri Dios. Are kꞌu ri utyoꞌjal ri winaq man rech ta mak kukꞌ taq achyabꞌ xuqujeꞌ kukꞌ taq ixoqibꞌ, xane rech ri Ajawxel, xuqujeꞌ ri Ajawxel are ajchoqꞌe ri utyoꞌjal ri winaq. Ri Dios rukꞌ ri ukwinem xukꞌastajisaj ri Ajawxel Jesús, xuqujeꞌ kujukꞌastajisaj na uj.
¿La man kꞌu iwetaꞌm chi ri itzel taq winaq man kok taj pa ri ajawarem rech ri Dios? Misubꞌ iwibꞌ, ri kemakun kukꞌ taq achyabꞌ xuqujeꞌ ixoqibꞌ, xuqujeꞌ ri keꞌkiqꞌijilaꞌj ri e bꞌanom taq tyox, ri e kakabꞌ kachajil, kakabꞌ kixoqil, ri achyabꞌ ri keqꞌoyik kukꞌ nikꞌaj achyabꞌ chik, xuqujeꞌ ri achyabꞌ ri kakibꞌan mak kukꞌ e kech achyabꞌ ri eleqꞌomabꞌ, ri kejiqꞌjatik, ri e qꞌabꞌarelabꞌ, ri e bꞌanal taq tzij, xuqujeꞌ ri kakesaj pwaq chike ri winaq, man kakechabꞌej ta ri ajawarem rech ri Dios.
Ri loqꞌanik man kaqꞌiꞌtaj ta che ayeꞌnik, kasipanik, ri loqꞌanik man kꞌax ta kunaꞌ che jun chik, man kubꞌananej ta rukꞌ ri ujastaq ri kꞌolik, xuqujeꞌ man nimal taj kunaꞌo. Man kubꞌij ta kꞌax taq tzij, man xaq xwi ta karilij ribꞌ areꞌ, man aninaq taj kayojtajik, xuqujeꞌ man kuyak ta kꞌax pa ranimaꞌ. Ri loqꞌanik man kakiꞌkot taj pa ri etzelal, xane kakiꞌkot pa ri qas tzij. Ronojel kukuyu, ronojel kukojo, ronojel karayeꞌj, ronojel kuqꞌiꞌo.
¿La xa kꞌu paꞌital ri Cristo? ¿La are kꞌu ri Pablo xrip rumal ri imak? ¿La pa ubꞌiꞌ kꞌu ri Pablo xbꞌan wi iqasanaꞌ? Kintyoxin che ri Dios, man kꞌo ta jun chiꞌwe xinbꞌan uqasanaꞌ, xaq xwi xinbꞌan uqasanaꞌ ri Crispo rachiꞌl ri Gayo, jeriꞌ maj jun kubꞌij chi pa nubꞌiꞌ in xbꞌan wi uqasanaꞌ. Xinbꞌan xuqujeꞌ kiqasanaꞌ konojel ri e kꞌo rukꞌ ri Estéfanas; man kanaꞌtaj ta chi chwe we kꞌo chi jun xinbꞌan uqasanaꞌ. Rumal cher ri Cristo man xinutaq ta loq chubꞌanik qasanaꞌ, xane chutzijoxik ri utz laj taq tzij, man rukꞌ ta kitzij achyabꞌ ri kꞌax uchꞌobꞌik rech man kutzaq taj ri uchuqꞌabꞌ ri xubꞌan ri Cristo cho ri ripbꞌal.
Chiwesaj bꞌik iwukꞌ ri alaxik ri xaq kubꞌan mak kukꞌ taq achyabꞌ xuqujeꞌ ixoqibꞌ
Xtataj kumal konojel chi kꞌo makaj kukꞌ taq achyabꞌ xuqujeꞌ kukꞌ taq ixoqibꞌ ri kabꞌan chiꞌxoꞌl, man ne katataj ta we jastaq riꞌ chikixoꞌl ri man e kojonelabꞌ taj, kꞌo jun chiꞌwe ri xumaj ri rixoqil ri utat xubꞌan rixoqil areꞌ che. Nimal kꞌut kibꞌan qaj rukꞌ we jastaq riꞌ, ¿la man are qas kataqiꞌ riꞌ, kꞌax kinaꞌo rumal ri xkꞌulmatajik xuqujeꞌ xiwesaj ta bꞌik chiꞌxoꞌl ri jewaꞌ xnoꞌjinik?
Sabedoria conjugal
Acha esposa, acha o bem. Bebe água da tua própria cisterna. A fidelidade conjugal é fonte de bênção permanente.
Bíblia e casamento
Deus abomina o divórcio. A aliança matrimonial é reflexo da aliança de Deus com seu povo — sagrada e eterna.
Man kibꞌan ta iwachiꞌl chike ri man e kojonelabꞌ taj
Mibꞌan iwachiꞌl chike ri man e kojonelabꞌ taj. ¿La karachiꞌlaj kꞌu ribꞌ ri sukꞌal rukꞌ ri etzelal? O ¿la kꞌo kꞌu uriqoj ibꞌ riꞌ ri tunal ri katunanik rukꞌ ri qꞌequꞌmal?
Jeriꞌ rumal ri urayibꞌal ukꞌuꞌx ri Ajawxel are chi kiqꞌat iwibꞌ che ri makaj kukꞌ taq achyabꞌ xuqujeꞌ kukꞌ taq ixoqibꞌ. Chiꞌjujunal chiwetaꞌmaj jas jeꞌ kibꞌan chuchajixik ri ityoꞌjal rech jeriꞌ kikꞌaslebꞌej jun tyoxalaj kꞌaslemal sibꞌalaj nim uqꞌij. Man je ta kixnoꞌjinik jetaq ri winaq ri man e kojoninaq taj che ri Dios.
Qas naꞌtaj chiꞌwe chi man kꞌo ta jun kutzalij ukꞌaxel ri etzelal ri kabꞌan che, xane chikojo ichuqꞌabꞌ are chibꞌana ri utzilal, man xaq xwi ta chi ixoꞌl ix, xane kukꞌ konojel ri winaq.
ri taqanik xyaꞌik kumal ke ri winaq ri kakibꞌan mak kukꞌ taq ixoqibꞌ, ri achyabꞌ ri kewar kukꞌ achyabꞌ, chike ri e kꞌayil taq patanijelabꞌ, chike ri kakibꞌij chi qas tzij ri kakibꞌij, xaq kꞌu bꞌanoj tzij kakibꞌano. Xaq jeriꞌ, ri taqanik xya rumal ronojel ri kꞌutuꞌn ri man utz taj, ri kuqꞌatej ri utz laj kꞌutuꞌn.
Xaq jeriꞌ, rajawaxik chi ri kꞌamal bꞌe jun chꞌajchꞌoj laj winaq, xa jun rixoqil, qas kunaꞌ na ri kubꞌano, nim kilik, kuya kikꞌolibꞌal xuqujeꞌ kiwa ri koꞌpan chusolixik, qas kanaꞌwik kuya kꞌutuꞌn.
Rajawaxik chi ri patanijel achajilom xa rech jun ixoq, xuqujeꞌ kuꞌpixibꞌaj ri e ralkꞌwaꞌl pa ri rachoch.
Rajawaxik chi ri kꞌamal bꞌe man kariqitaj ta etzelal pa ri ukꞌaslemal, xa jun rixoqil, e kojonelabꞌ ri ralkꞌwaꞌl, maj etzelal katataj chike e nimanelabꞌ.
Exemplos bíblicos
O Cântico dos Cânticos celebra o amor conjugal. A Bíblia honra o casamento em toda a sua beleza e profundidade.
Juízo e restauração
O Senhor é testemunha do pacto conjugal. Casamentos quebrados podem ser restaurados pelo poder e graça de Deus.
Kꞌo xuqujeꞌ jun qꞌalajisal utzij ri Dios, jun ixoq ubꞌiꞌ Ana ri kꞌo pa ri Templo rech ri Dios, umiꞌal ri Fanuel, rech ri jupuq winaq Aser. Wuqubꞌ junabꞌ e kꞌulanik xkam ri rachajil.
Are katsikꞌix pa jun nimaqꞌij rech kꞌulanem, man kattꞌuyiꞌ taj pa ri sibꞌalaj jeꞌl laj kꞌolibꞌal ri nim ubꞌantajik rumal cher rukꞌ jubꞌiqꞌ kꞌo chi na jun winaq sikꞌitalik ri sibꞌalaj kꞌo na uqꞌij chawach ri sikꞌitalik.
Ri Jesús kuya kꞌutuꞌn chrij ri jachoj ibꞌ ke ri kꞌulanik taq winaq
Xapachin ri kujach ri rixoqil, kakꞌuliꞌ chi kꞌu rukꞌ jun ixoq chik, kamakunik rumal kekꞌojiꞌ kebꞌ rixoqil. Xuqujeꞌ ri kakꞌuliꞌ rukꞌ ri ixoq ri jachtal kanoq rumal ri rachajil, kamakun xuqujeꞌ rumal kekꞌojiꞌ e kebꞌ rachajil.
Ri winaq kewaꞌik, kequmunik, kekꞌuliꞌ taq xuqujeꞌ keya pa taq kꞌulanem, kꞌa xopan na ri qꞌij are xok ri Noé pa ri arca, xpe kꞌu ri qꞌeqal jabꞌ, xuꞌkamisaj kan konojel ri winaq.
Ri Jesús kꞌut xuta che ri ixoq: Ixoq, ¿jawjeꞌ e kꞌo wi ri kakiqꞌat tzij pa awiꞌ?
Ri ixoq xubꞌij: Ajawxel, man e kꞌo ta chik.
Ri Jesús xubꞌij che: Man kinqꞌat ta xuqujeꞌ tzij in pa awiꞌ. Jat, ma katmakun ta chik junmul.
Ri winaq ri xa rumal we, xutzaq kan rachoch, e rachalal, e ranabꞌ, utat unan, e ralkꞌwaꞌl xuqujeꞌ rulew, kukꞌamawaꞌj na ciento mul ukꞌaxelal xuqujeꞌ ri jun alik kꞌaslemal.
Ajtij, ri Moisés xukꞌut kanoq chiqawach, we kꞌo jun achi kakꞌuliꞌk, kꞌa te riꞌ kakamik maj kꞌu kan e ralkꞌwaꞌl rukꞌ ri rixoqil, ri rachalal ri achi ri xkamik kakꞌuliꞌk kan rukꞌ ri rixoqil ri rachalal, rech kekꞌojiꞌ rijaꞌl ri rachalal.
Pa ri kꞌastajibꞌal wach man kekꞌuliꞌ taj chi ri winaq, xuqujeꞌ man keya ta xuqujeꞌ pa kꞌulanem, xane jer kuꞌx angelibꞌ ri e kꞌo pa ri kaj.
Pa ri animaꞌaj kape wi ri itzel taq chomanik, ri kamisanik, ri tzukun kakabꞌ ixoqibꞌ, xuqujeꞌ kakabꞌ achyabꞌ, ri mak kukꞌ taq ixoqibꞌ xuqujeꞌ mak kukꞌ taq achyabꞌ, bꞌanoj taq tzij chikij nikꞌaj winaq chik, ri elaqꞌ, ri itzel taq noꞌjibꞌal chikiwach ri winaq.
Sibꞌalaj etaꞌmatal uwach ri uchak ri tyoꞌjal: Are ri kꞌulanem kukꞌ taq kakabꞌ ixoqibꞌ xuqujeꞌ kakabꞌ achyabꞌ, mak kukꞌ taq achyabꞌ xuqujeꞌ ixoqibꞌ, chꞌulujil, rayin makaj pa taq animaꞌaj. Qꞌijilaꞌn jastaq ri man are ta e dios, qꞌijinik, kꞌax pa taq kanimaꞌ chikij nikꞌaj chik, tzukun chꞌoꞌj, oyawal, paꞌin taj ibꞌ, oyawal rumal cher ronojel ri kakꞌulmatajik, kꞌax naꞌoj chike nikꞌaj chik, qꞌabꞌarik, nimaqꞌij jawjeꞌ kabꞌan wi etzelal xuqujeꞌ nikꞌaj taq jastaq chik. Qas kinbꞌij kꞌu chiꞌwe chanim, jetaq ri nubꞌim loq chiꞌwe, ri winaq ri kakibꞌan we jastaq riꞌ man koꞌk ta pa ri ajawarem rech ri Dios.
Kinkoj jun kꞌambꞌejabꞌal noꞌj chiꞌwach. Ri kꞌulanik ixoq are kꞌaslik nukꞌtal rukꞌ ri rachajil rumal ri taqanik, we kꞌu kakam ri rachajil, ri ixoq kel kanoq chuxeꞌ ri taqanik ri e nukꞌuwinaq rukꞌ ri rachajil. Rumal riꞌ, ri ixoq we kakꞌuliꞌ rukꞌ chi jun achi are kꞌas na ri rachajil, kux ajmak rumal kuꞌx e kebꞌ rachajil. Are kꞌu we kakam ri rachajil, ri ixoq kel kan chuxeꞌ ri taqanik, xuqujeꞌ man kamakun taj we kakꞌuliꞌ chi ne rukꞌ jun achi.
Pune jeriꞌ katnoꞌjinik, kꞌo jun jastaq ri man utz taj wilom chawe, are chi utz kawilo chi ri jun ixoq Jezabel xaq jeꞌ tajin kuꞌtaqchiꞌj ri e patanil taq we pa mak, xuqujeꞌ ubꞌim chike chi utz kakitij ri jastaq ri tzujtal chikiwach ri e bꞌanom taq tyox, kꞌa te riꞌ kukoj kikꞌuꞌx rech man kajeqiꞌ ta kikꞌuꞌx chwij.
We winaq riꞌ man xkikꞌex ta wi kikꞌuꞌx che ri kamisanik ri kibꞌanom, che ri qꞌijinik, che ri mak kukꞌ taq achyabꞌ xuqujeꞌ ixoqibꞌ, xuqujeꞌ man xkikꞌex ta wi kikꞌuꞌx che ri elaqꞌ kibꞌanom.
Rumal cher sibꞌalaj qas tzij
xuqujeꞌ sukꞌ ri uqꞌatoj tzij:
Xuqꞌat tzij puꞌwiꞌ ri ixoq ri ubꞌanom
nimalaj mak kukꞌ taq achyabꞌ,
we ixoq riꞌ xuyojij ri uwachulew rukꞌ ri umak,
rumal riꞌ xqꞌat tzij puꞌwiꞌ rech jeriꞌ xtoj che ri kꞌax ri xubꞌano rumal cher xuꞌkamisaj ri e patanil taq rech ri Dios.