Casamento
O casamento é aliança sagrada instituída por Deus. Ele une marido e mulher em uma só carne — pacto de amor, fidelidade e companheirismo que reflete o amor de Cristo pela Igreja.
Fundamento divino
Não é bom que o homem esteja só. Deus criou o casamento como aliança de companheirismo, amor e fecundidade.
Fidelidade conjugal
O que Deus ajuntou não separe o homem. O casamento deve ser honrado e o leito matrimonial preservado sem impureza.
Noo, gɛ bo baaŋ bamii bafɛɛ gɛ, bo le wa muh wu mumwaa. Fi mo fi nyu lɛ, fiɛɛ fì Nyo le wu taashɛ wa, keefɛ muh moŋ ki wu gâsɛ gɛ."
Jiso chvuu bo le lɛ, "Bɛŋ baaŋ a tɛɛŋ gɛ fiɛɛ fì ba gɛ̀ saŋ wa lɛ, ‘Gɛ̀ bee fɛŋkɛɛ muh wù gɛ̀ fɛ bamii, wu gɛ̀ fɛ bo nyu jwɛŋsɛ bɛ kwɛse gɛ?’ Wu gɛ̀ fɛ noo, wu mo wu jɛmɛ lɛ, ‘Le nje finɛ fì jwɛŋsɛ lé wu gê wu chinɛ chiji bɛ bwee le, wu taashɛ bɛ kwɛɛ, bo bafɛɛ mo bo tu wa muh wu mumwaa.’ Noo, gɛ bo baaŋ bamii bafɛɛ gɛ, bo le wa muh wu mumwaa. Fi mo fi nyu lɛ, fiɛɛ fì Nyo le wu taashɛ wa, keefɛ muh moŋ ki wu gâsɛ gɛ."
Wu gɛ̀ fɛ noo, wu mo wu jɛmɛ lɛ, ‘Le nje finɛ fì jwɛŋsɛ lé wu gê wu chinɛ chiji bɛ bwee le, wu taashɛ bɛ kwɛɛ, bo bafɛɛ mo bo tu wa muh wu mumwaa.’ Noo, gɛ bo baaŋ bamii bafɛɛ gɛ, bo le wa muh wu mumwaa. Fi mo fi nyu lɛ, fiɛɛ fì Nyo le wu taashɛ wa, keefɛ muh moŋ ki wu gâsɛ gɛ."
N’yɛyɛ kune ki muh kuŋ bɛ kwɛse
Ba gɛ̀ jɛmɛ tɛ lɛ, ‘Nɛ muh kuŋ lo bɛ kwɛɛ, tu wù kɛme ki wu sâŋ ŋwa wu nya kwɛse wuyu le, wù duunyi lɛ gɛ wu baaŋ kwɛɛ gɛ.’ Geenɛ njɛme bɛŋ le lɛ, muh kuŋ lo bɛ kwɛɛ, nyume gɛ lɛ kwɛse wuyu le wu ge kinjaŋ gɛ, tu wu le wu ge lɛ wu gɛɛŋ wu tu kwɛse wu kinjikuu. Muh jo kwɛse wù bu a jwɛŋsɛ yeh wu gɛɛ a wu yeh, tu wu le wu jo kwɛ muh.
N’yɛyɛ kune kinjaŋ
Bɛŋ gɛ̀ yu wa ba duu lɛ, ‘Keefɛ wo jâŋ kwɛ muh gɛ!’ Geenɛ njɛme bɛŋ le lɛ, muh wuchii wù jiiŋe kwɛse wù kɛme ŋkwajɛ wu kinjaŋ fɛ wu le, tu wu le wu jaŋ wa wu fɛ fitele le.
Bo chvuu lɛ, "Musɛ gɛ̀ bee wu chinɛ lɛ taŋlo muh kuŋ bɛ kwɛɛ. Wu nɛ kuŋe bɛ wu, wu saŋ ŋwa wù duunyi lɛ wu le wu kuŋ wa wu, wu nya wu le." Jiso chvuu bo le lɛ, "Gɛ̀ bee nje bintuŋ biɛna bì tɛmɛ wù Musɛ gɛ̀ saŋ nchi wunɛ. Geenɛ, gɛ̀ bee fɛŋkɛɛ sege Nyo gɛ̀ fɛde mwɛɛ, wu fɛ jwɛŋsɛ bɛ kwɛse. No wu fɛ noo wu jɛmɛ lɛ, ‘Le nje finɛ fiɛɛ fì jwɛŋsɛ lé wu gê wu chinɛ chiji bɛ bwee le wu taashɛ bɛ kwɛɛ, bo bafɛɛ mo bo tu muh wu mumwaa.’ Noo, gɛ bo baaŋ bamii bafɛɛ gɛ, bo le wa muh wu mumwaa. Fi mo fì nyu lɛ, fiɛɛ fì Nyo le wu taashɛ wa, keefɛ muh moŋ ki wu gâsɛ gɛ."
Nɛ kwɛse bu a jwɛŋsɛ le, wu gɛɛŋ a jwɛŋsɛ wumu le, tu wu le wu ge kimbefɛ fɛ jwɛŋsɛ le ki wu gîiŋ bɛ jwɛŋsɛ wumu."
Muh wuchii nyâa ŋgvunɛ a kintaashɛ ki muh bɛ kwɛɛ le, kwɛse bɛ jwɛŋsɛ yɛ̂ne lɛ keefɛ muh ka wu bû akfuuŋ wu chɛ̂ŋe bɛ kinta kiboo gɛ. Bɛŋ kêe lɛ Nyo le wu gê wu sâ bamii bachii ba chee kinche ki nyiɛŋ yi kinjaŋ mo ba chine kintaashɛ ki muh bɛ kwɛɛ le bo bude akfuuŋ.
Muh wuchii nyâa ŋgvunɛ a kintaashɛ ki muh bɛ kwɛɛ le, kwɛse bɛ jwɛŋsɛ yɛ̂ne lɛ keefɛ muh ka wu bû akfuuŋ wu chɛ̂ŋe bɛ kinta kiboo gɛ. Bɛŋ kêe lɛ Nyo le wu gê wu sâ bamii bachii ba chee kinche ki nyiɛŋ yi kinjaŋ mo ba chine kintaashɛ ki muh bɛ kwɛɛ le bo bude akfuuŋ.
Muh wuchii nyâa ŋgvunɛ a kintaashɛ ki muh bɛ kwɛɛ le, kwɛse bɛ jwɛŋsɛ yɛ̂ne lɛ keefɛ muh ka wu bû akfuuŋ wu chɛ̂ŋe bɛ kinta kiboo gɛ. Bɛŋ kêe lɛ Nyo le wu gê wu sâ bamii bachii ba chee kinche ki nyiɛŋ yi kinjaŋ mo ba chine kintaashɛ ki muh bɛ kwɛɛ le bo bude akfuuŋ.
Amor como Cristo
Maridos, amai vossas mulheres como Cristo amou a igreja. O amor conjugal reflete o evangelho em ação.
Bɛŋ bilɛŋsɛ, bɛŋ kôŋe bikɛɛ bena gɛh yɛɛŋyɛɛŋ no Kletu gɛ̀ koŋ kintaashɛ ki bamii ba mbɛmɛ wu nya kikwɛɛ ke, wu kwe nje ki. Wu gɛ̀ nya kikwɛɛ ke ki wu gê lɛ kintaashɛ kiyu yûude no wu gɛ̀ chugɛ ki bɛ joo mo jɛ ye.
Bɛŋ bilɛŋsɛ, bɛŋ kôŋe bikɛɛ bena gɛh yɛɛŋyɛɛŋ no Kletu gɛ̀ koŋ kintaashɛ ki bamii ba mbɛmɛ wu nya kikwɛɛ ke, wu kwe nje ki. Wu gɛ̀ nya kikwɛɛ ke ki wu gê lɛ kintaashɛ kiyu yûude no wu gɛ̀ chugɛ ki bɛ joo mo jɛ ye. Wu gɛ̀ seesɛ kintaashɛ ki bamii ba mbɛmɛ kiyu noo wu lɛ wu jô ki yi ye ye le njɛ kwɛse wù fione wu kɛme gɛ ŋgilɛ gɛ, wu nyume leŋeleŋe wu kɛme gɛ fiɛɛ fimi fì befe gɛ, wu yuude wu nyume gɛ bɛ jialɛ yi ye ye le gɛ.
Bɛŋ bilɛŋsɛ, bɛŋ kôŋe bikɛɛ bena gɛh yɛɛŋyɛɛŋ no Kletu gɛ̀ koŋ kintaashɛ ki bamii ba mbɛmɛ wu nya kikwɛɛ ke, wu kwe nje ki. Wu gɛ̀ nya kikwɛɛ ke ki wu gê lɛ kintaashɛ kiyu yûude no wu gɛ̀ chugɛ ki bɛ joo mo jɛ ye. Wu gɛ̀ seesɛ kintaashɛ ki bamii ba mbɛmɛ kiyu noo wu lɛ wu jô ki yi ye ye le njɛ kwɛse wù fione wu kɛme gɛ ŋgilɛ gɛ, wu nyume leŋeleŋe wu kɛme gɛ fiɛɛ fimi fì befe gɛ, wu yuude wu nyume gɛ bɛ jialɛ yi ye ye le gɛ. Le gɛh yɛɛŋyɛɛŋ no bilɛŋsɛ tɛ kɛme ki bo kôŋe bikɛɛ baboo gɛh no bo koŋe ye yiboo. Nɛ muh koŋe kwɛɛ, tu wu koŋe nyu kikwɛɛ ke. Gɛ muh nyume yu wù banɛ ye ye gɛ. Wu to wu nyaŋe lo yi, wu jiiŋe fɛ yi le chuule. Le gɛh yɛɛŋyɛɛŋ no Kletu gee fɛ besabɛŋ ba le kintaashɛ ki bamii ba mbɛmɛ le, nje besabɛŋ le bimbe bi ye ye.
Le gɛh yɛɛŋyɛɛŋ no bilɛŋsɛ tɛ kɛme ki bo kôŋe bikɛɛ baboo gɛh no bo koŋe ye yiboo. Nɛ muh koŋe kwɛɛ, tu wu koŋe nyu kikwɛɛ ke.
Le gɛh yɛɛŋyɛɛŋ no bilɛŋsɛ tɛ kɛme ki bo kôŋe bikɛɛ baboo gɛh no bo koŋe ye yiboo. Nɛ muh koŋe kwɛɛ, tu wu koŋe nyu kikwɛɛ ke. Gɛ muh nyume yu wù banɛ ye ye gɛ. Wu to wu nyaŋe lo yi, wu jiiŋe fɛ yi le chuule. Le gɛh yɛɛŋyɛɛŋ no Kletu gee fɛ besabɛŋ ba le kintaashɛ ki bamii ba mbɛmɛ le, nje besabɛŋ le bimbe bi ye ye.
Bɛŋ bikɛɛ ba bamii, bɛŋ nyâ bikwɛɛ biɛna bilɛɛŋ bena le no bɛŋ le bɛŋ nya Tada le, nje jwɛŋsɛ le kikwɛɛ ki kwɛse, gɛh no Kletu le kikwɛɛ ki kintaashɛ ki bamii ba mbɛmɛ. Kintaashɛ kiyu le ye ye, wu kibɛɛ le Mbvusɛ wuyu. Noo, bikɛɛ ba bamii kɛme ki bo nyâ bikwɛɛ biboo bilɛɛŋ baboo le yi fiɛɛ le fichii gɛh yɛɛŋyɛɛŋ no kintaashɛ ki bamii ba mbɛmɛ le ki nya kikwɛɛ Kletu le.
Bɛŋ bikɛɛ ba bamii, bɛŋ nyâ bikwɛɛ biɛna bilɛɛŋ bena le no bɛŋ le bɛŋ nya Tada le, nje jwɛŋsɛ le kikwɛɛ ki kwɛse, gɛh no Kletu le kikwɛɛ ki kintaashɛ ki bamii ba mbɛmɛ. Kintaashɛ kiyu le ye ye, wu kibɛɛ le Mbvusɛ wuyu.
Bɛŋ bikɛɛ ba bamii, bɛŋ nyâ bikwɛɛ biɛna bilɛɛŋ bena le no bɛŋ le bɛŋ nya Tada le, nje jwɛŋsɛ le kikwɛɛ ki kwɛse, gɛh no Kletu le kikwɛɛ ki kintaashɛ ki bamii ba mbɛmɛ. Kintaashɛ kiyu le ye ye, wu kibɛɛ le Mbvusɛ wuyu. Noo, bikɛɛ ba bamii kɛme ki bo nyâ bikwɛɛ biboo bilɛɛŋ baboo le yi fiɛɛ le fichii gɛh yɛɛŋyɛɛŋ no kintaashɛ ki bamii ba mbɛmɛ le ki nya kikwɛɛ Kletu le. Bɛŋ bilɛŋsɛ, bɛŋ kôŋe bikɛɛ bena gɛh yɛɛŋyɛɛŋ no Kletu gɛ̀ koŋ kintaashɛ ki bamii ba mbɛmɛ wu nya kikwɛɛ ke, wu kwe nje ki. Wu gɛ̀ nya kikwɛɛ ke ki wu gê lɛ kintaashɛ kiyu yûude no wu gɛ̀ chugɛ ki bɛ joo mo jɛ ye. Wu gɛ̀ seesɛ kintaashɛ ki bamii ba mbɛmɛ kiyu noo wu lɛ wu jô ki yi ye ye le njɛ kwɛse wù fione wu kɛme gɛ ŋgilɛ gɛ, wu nyume leŋeleŋe wu kɛme gɛ fiɛɛ fimi fì befe gɛ, wu yuude wu nyume gɛ bɛ jialɛ yi ye ye le gɛ. Le gɛh yɛɛŋyɛɛŋ no bilɛŋsɛ tɛ kɛme ki bo kôŋe bikɛɛ baboo gɛh no bo koŋe ye yiboo. Nɛ muh koŋe kwɛɛ, tu wu koŋe nyu kikwɛɛ ke. Gɛ muh nyume yu wù banɛ ye ye gɛ. Wu to wu nyaŋe lo yi, wu jiiŋe fɛ yi le chuule. Le gɛh yɛɛŋyɛɛŋ no Kletu gee fɛ besabɛŋ ba le kintaashɛ ki bamii ba mbɛmɛ le, nje besabɛŋ le bimbe bi ye ye. Le fiɛɛ fì ba gɛ̀ saŋ a Ŋwa wu Nyo le lɛ,
"Le njɛ finɛ fiɛɛ fì jwɛŋsɛ lé wu chînɛ chiji bɛ bwee le,
wu mo wu tâashɛ bɛ kwɛɛ,
bo bafɛɛ mo bo tû wa muh wu mumwaa."
Fiɛɛ fimi nyiile antɛŋ a njɛmɛ wunɛ fi kuge baaŋ, n’yɛnɛ fiaŋ lɛ fi jɛme kune Kletu bɛ kintaashɛ ki bamii ba mbɛmɛ. Mo no njɛme nɛ, muh wu mumwaa wu mumwaa bɛŋ le kɛme ki wu kôŋe kwɛɛ no wu koŋe kikwɛɛ ke, kwɛse tɛ yɛ̂ŋ lɛ wu nyâa ŋgvunɛ fɛ jwɛɛŋ le.
Le fiɛɛ fì ba gɛ̀ saŋ a Ŋwa wu Nyo le lɛ,
"Le njɛ finɛ fiɛɛ fì jwɛŋsɛ lé wu chînɛ chiji bɛ bwee le,
wu mo wu tâashɛ bɛ kwɛɛ,
bo bafɛɛ mo bo tû wa muh wu mumwaa."
Mo no njɛme nɛ, muh wu mumwaa wu mumwaa bɛŋ le kɛme ki wu kôŋe kwɛɛ no wu koŋe kikwɛɛ ke, kwɛse tɛ yɛ̂ŋ lɛ wu nyâa ŋgvunɛ fɛ jwɛɛŋ le.
Mo no njɛme nɛ, muh wu mumwaa wu mumwaa bɛŋ le kɛme ki wu kôŋe kwɛɛ no wu koŋe kikwɛɛ ke, kwɛse tɛ yɛ̂ŋ lɛ wu nyâa ŋgvunɛ fɛ jwɛɛŋ le.
Mwɛɛ njɛ kinjaŋ bɛ kinche ki nyiɛŋ kichii mo kin’yɛlɛ ajii, gɛ nyume mù ba bɛme mu a bɛŋ ntɛnɛɛ gɛ, nje gɛ munɛ nyume mwɛɛ mù nyûme a bamii ba le ba Nyo ntɛnɛɛ gɛ.
Submissão e respeito
Mulheres, sujeitem-se aos próprios maridos. Maridos, convivam com as esposas com conhecimento e honra.
No bamii ba Kletu taŋlo bo chee yéh yiboo le
Bikɛse bɛŋ nyâa bikwɛɛ biɛna bilɛɛŋ bena le. Le fiɛɛ fì kooji fì bamii ba Tada Jiso le ki bo gêe. Bilɛŋsɛ bɛŋ kôŋe bikɛɛ bena. Keefɛ bɛŋ ŋâse bɛ bo gɛ.
Bɛŋ doo bɛŋ gee mwɛɛ munɛ munchii, bɛŋ tôome kiŋkoŋɛ fwe. Kiŋkoŋɛ le fiɛɛ fì taashi mwɛɛ munchii fɛ mu nyume chuule yi fiɛɛ le fimimia. Bɛŋ chînɛ nyiɛgee wù jade fɛ Kletu le wu nyûme a muntele mwɛna le, wu dûunyi bɛŋ je. Nyiɛgee wunɛ le wù Nyo gɛ̀ tɛŋɛ bɛŋ lɛ bɛŋ kɛ̂me no bɛŋ le ye yimimia. Bɛŋ nyâa tɛ kiyone Nyo le. Bɛŋ gɛ̂ɛ jɛ yi Kletu yi nyûme a muntele mwɛna le nɛ chuule, bɛŋ yɛ̂yi bɛŋ ka teefe bikwɛɛ biɛna bɛ bvufee bvuchii. Bɛŋ yɛ̂ɛne bɛŋ nyâa kiyone Nyo le a muntele mwɛna le, bɛ baŋkee ba bude a Ŋwa wu N’yuusɛ le mo baŋkee bamu ba n’yuusɛ, mo ba Kiyo ke nyaa bamii le. Bɛŋ doo bɛŋ gee fiɛɛ fichii fì bɛŋ gee, kɛnɛ yi njɛmɛ le, kɛnɛ yi gee le, bɛŋ gêe a jee chi Tada Jiso le, bɛŋ nyâa kiyone Nyo wù Chiji le fede yi ye ye le.
Bɛŋ doo bɛŋ gee mwɛɛ munɛ munchii, bɛŋ tôome kiŋkoŋɛ fwe. Kiŋkoŋɛ le fiɛɛ fì taashi mwɛɛ munchii fɛ mu nyume chuule yi fiɛɛ le fimimia.
Fi mo fi nyu lɛ, bɛŋ lɛ̂ɛshɛ lo mwɛɛ njɛ munɛ ye yene le mù le mù fɛkuu fɛnɛ: Le ki jâŋe kinjaŋ bɛ ki kwâji mwɛɛ kune nyiɛŋ yi kinjaŋ, mo ye yi ŋwɛŋe muh, mo ntaŋ ki gêe mwɛɛ mù mbefe, mo ki bvûushi ajii yi mwɛɛ le. Muh wù bvuushi ajii yi mwɛɛ le, mwɛɛ munɛ le mu tu wa nyo wumu fɛ wu le.
Bilɛŋsɛ, bɛŋ tɛ kɛ̂ɛ je yì bɛŋ kɛme ki bɛŋ chêe bɛ bikɛɛ bena yu. Bɛŋ nyâa bo ŋgvunɛ no bo kɛme gɛ bvuŋga njɛ bɛŋ gɛ bɛ no Nyo le wu nya bɛŋ bachii bɛ kinche kì kage gɛ. Bɛŋ chêe noo, wu lɛ keefɛ fiɛɛ baŋe buunɛ chena gɛ.
Bilɛŋsɛ, bɛŋ tɛ kɛ̂ɛ je yì bɛŋ kɛme ki bɛŋ chêe bɛ bikɛɛ bena yu. Bɛŋ nyâa bo ŋgvunɛ no bo kɛme gɛ bvuŋga njɛ bɛŋ gɛ bɛ no Nyo le wu nya bɛŋ bachii bɛ kinche kì kage gɛ. Bɛŋ chêe noo, wu lɛ keefɛ fiɛɛ baŋe buunɛ chena gɛ.
Pureza no casamento
Não adulterarás. A impureza sexual destrói alianças e famílias. Deus chama à santidade no matrimônio.
Geenɛ, no moŋ kune kinjaŋ le akfuuŋ, fi joŋe lɛ jwɛŋsɛ kɛ̂me we kwɛse, kwɛse kɛme we jwɛŋsɛ.
Jwɛŋsɛ kɛme ki wu gêe che lɛme chi jwɛŋsɛ fɛ kwɛɛ le, kwɛɛ kɛme ki wu gêe tɛ che lɛme chi kwɛse fɛ jwɛŋsɛ le. Gɛ ka kɛme kwɛse bvuŋga fɛ kikwɛɛ ke le gɛ, kɛme jwɛŋsɛ. Le gɛh yɛɛŋyɛɛŋ no gɛ ka kɛme jwɛŋsɛ bvuŋga fɛ kikwɛɛ ke le gɛ, kɛme kwɛɛ.
Jwɛŋsɛ kɛme ki wu gêe che lɛme chi jwɛŋsɛ fɛ kwɛɛ le, kwɛɛ kɛme ki wu gêe tɛ che lɛme chi kwɛse fɛ jwɛŋsɛ le. Gɛ ka kɛme kwɛse bvuŋga fɛ kikwɛɛ ke le gɛ, kɛme jwɛŋsɛ. Le gɛh yɛɛŋyɛɛŋ no gɛ ka kɛme jwɛŋsɛ bvuŋga fɛ kikwɛɛ ke le gɛ, kɛme kwɛɛ. Keefɛ muh bâa jiŋ muh le gɛ, gɛ fɛ seese bɛŋ bachii bɛŋ bɛɛŋ, bɛŋ ge noo gɛh yi kife le, wu lɛ bɛŋ taŋlo bɛŋ mô bɛŋ nyâ bikwɛɛ biɛna sege kɛɛ yi buunɛ le. Nɛ bɛŋ doo bɛŋ ge noo, bɛŋ mo bɛŋ kâasɛ bɛŋ tû yi kintaashɛ kena le no bɛŋ chi shee bɛŋ nyume, wu lɛ keefɛ Sataŋ gê wu jâ wu têlɛ bɛŋ nje gɛ bɛŋ kee ki bɛŋ shê bɛ bikwɛɛ biɛna gɛ.
Jwɛŋsɛ kɛme ki wu gêe che lɛme chi jwɛŋsɛ fɛ kwɛɛ le, kwɛɛ kɛme ki wu gêe tɛ che lɛme chi kwɛse fɛ jwɛŋsɛ le. Gɛ ka kɛme kwɛse bvuŋga fɛ kikwɛɛ ke le gɛ, kɛme jwɛŋsɛ. Le gɛh yɛɛŋyɛɛŋ no gɛ ka kɛme jwɛŋsɛ bvuŋga fɛ kikwɛɛ ke le gɛ, kɛme kwɛɛ. Keefɛ muh bâa jiŋ muh le gɛ, gɛ fɛ seese bɛŋ bachii bɛŋ bɛɛŋ, bɛŋ ge noo gɛh yi kife le, wu lɛ bɛŋ taŋlo bɛŋ mô bɛŋ nyâ bikwɛɛ biɛna sege kɛɛ yi buunɛ le. Nɛ bɛŋ doo bɛŋ ge noo, bɛŋ mo bɛŋ kâasɛ bɛŋ tû yi kintaashɛ kena le no bɛŋ chi shee bɛŋ nyume, wu lɛ keefɛ Sataŋ gê wu jâ wu têlɛ bɛŋ nje gɛ bɛŋ kee ki bɛŋ shê bɛ bikwɛɛ biɛna gɛ.
Mɛɛse, fɛ bamii ba baaŋ bo maa mo ba kwɛŋkfu, njɛme lɛ, fi joŋe fɛ bo le, lɛ bo mɛ̂ gɛh bo maa njɛ no nle. Geenɛ, nɛ bo le njɛ taŋlo bo kaaŋ shɛ́ŋ bɛ ye yiboo sɛŋ, muh gooŋ kwɛse kɛnɛ jwɛŋsɛ bɛ wu tâashɛ bo nyume, nje fi joŋe ki bo tâashɛ bo nyume noo, fede ki muh kwêe bɛ ye yi ŋwɛɛŋe wu.
Fɛ bamii ba taashɛ wa yéh le, ntu njɛmɛ lɛ kwɛse yɛ̂ne keefɛ wu gâsɛ bɛ jwɛŋsɛ gɛ. Gɛ wunɛ nyume nchi wu bu a mɛne gɛ. Wu bu nyu fɛ Tada le. Geenɛ, wu gase lo, tu wu kɛme ki wu mɛ̂ gɛh wu nyûme wumaa. Nɛ baaŋ nyu gɛ noo gɛ, wu kaasɛ wu tu a jwɛɛŋ yeh lɛ bɛ wu sêesɛ mwɛɛ bo tû bo nyûme. Le gɛh tɛ fiɛɛ fì njɛme bilɛŋsɛ le lɛ gɛ jwɛŋsɛ kɛme ki wu kûŋ bɛ kwɛɛ gɛ.
Njɛme noo, nje jwɛŋsɛ wù le gɛ muh wu mbɛmɛ gɛ wu kɛme kwɛɛ nyume muh wu mbɛmɛ, tu Nyo jode wa wu njɛ muh we nje kwɛɛ wɛɛ. Kwɛse tɛ wu le gɛ muh mbɛmɛ gɛ, wù kɛme jwɛŋsɛ nyume muh mbɛmɛ, tu Nyo jode wa wu gɛh njɛ muh we nje jwɛŋsɛ wɛɛ. Nɛ baaŋ nyu gɛ noo gɛ, tu gɛ booŋ baboo yuude gɛ. Geenɛ, no fi le, bo yuude lo.
Ŋgoone lɛ bɛŋ nyûme fiɛɛ jeese gɛ bɛŋ gɛ. Muh wù le kwɛse sɛŋ to wu gɛɛde bvufee yi saaka wù kune Tada le, no taŋlo wu gêe gɛh nyume fiɛɛ fì Tada yûge njoŋ bɛ wu. Muh wù kɛme kwɛse to wu gɛɛde bvufee gɛh nyu yi mwɛɛ mu yi woŋ kfunɛ le, no taŋlo wu gêe fiɛɛ fì ye jôŋe kwɛɛ. Wu mo wu nyume bvufee bwe ga. Le gɛh yɛɛŋyɛɛŋ no fi kwɛse kɛnɛ ŋgooŋ kwɛse wù kɛme gɛ jwɛŋsɛ gɛ le. Wu to wu gɛɛde bvufee yi saaka wù kune Tada le, no taŋlo wu nyâ kikwɛɛ ke bɛ fitele fie fichii wu le. Wù kɛme jwɛŋsɛ to wu gɛɛde bvufee nyu yi mwɛɛ mu yi woŋ kfunɛ le, no taŋlo wu gêe fiɛɛ fì ye jôŋe jwɛɛŋ.
Kwɛse to wu nyume kwɛ muh sege jwɛɛŋ baaŋ yu. Geenɛ, nɛ jwɛɛŋ ja lo wu kwe, tu taŋlo wu gɛɛŋ a jwɛŋsɛ wumu wù wu koŋe lɛ bɛ wu tâashɛ bo nyume, wuwɛɛ muh kɛme ki wu nyûme muh wu Tada.
Saaka kune kwɛse bɛ jwɛŋsɛ
Nlé nnyâ nchvûsɛ mɛ̂ɛse kune mwɛɛ mù bɛŋ gɛ̀ saŋ fɛ mɛne. Fi joŋe lɛ keefɛ muh kuŋ kwɛse le gɛ. Geenɛ, no moŋ kune kinjaŋ le akfuuŋ, fi joŋe lɛ jwɛŋsɛ kɛ̂me we kwɛse, kwɛse kɛme we jwɛŋsɛ.
Bɛŋ lêge kinche ki nyiɛŋ yi kinjaŋ. Mwɛɛ mù mbefe mumu mù muh gee, le wu gee gɛh nyu ye ye le. Geenɛ, muh wù gee nyiɛŋ yi kinjaŋ, le wu gee kimbefɛ nyume bɛ ye ye. Gɛ bɛŋ kee lɛ ye yene le yeh yi Kiyo ki Yuude kì Nyo nya bɛŋ le lɛ ki chee yu. Gɛ kɛme bɛŋ bikwɛɛ biɛna gɛ. Ba gɛ̀ gu lo bɛŋ kinluŋ le. Noo, bɛŋ gêe mwɛɛ bɛ ye yene nyume mù tôo bɛ mbɛɛŋsɛ fɛ Nyo le.
Muh mu tɛ taŋlo wu dûu lɛ, "Mwɛɛ munjile le nje tee, tee nyume nje mwɛɛ munjile." Geenɛ bɛŋ kêe lɛ Nyo lé wu yu wu tô wu chɛ̂ŋɛ bɛ mu munchii. Gɛ ye yi muh nyume yì ba gêe nyu nyiɛŋ yi kinjaŋ yu gɛ. Ye yi muh le ki wu lɛ̂ne yu nyu fɛ Tada le, le wu wù Tada wù kɛme ye yiyu. No Nyo gɛ̀ bvusɛ Tada wese besabɛŋ yi kwe le, le gɛh yɛɛŋyɛɛŋ no wu lé wu bvûsɛ besabɛŋ bɛ bvuŋga bwe bvuyu yi kwe le.
Gɛ bɛŋ kee lɛ bamii ba gee gɛ mwɛɛ mu chaaŋ gɛ bo kɛme gɛ kijusɛ antɛnɛɛ a bvunfoŋ bvu Nyo le gɛ? Keefɛ bɛŋ lɛ̂ɛde bɛ bikwɛɛ biɛna gɛ. Gɛ bamii ba gee nyiɛŋ yi kinjaŋ, kɛnɛ ba buune banyo ba achiji, kɛnɛ ba jaŋe bikɛɛ ba bamii bamu, kɛnɛ bilɛŋsɛ kaase bo jode bamu, kɛnɛ bikɛse kaase bo jode bamu, kɛnɛ bachoŋ, kɛnɛ bamii ba yɛɛde ajii yi mwɛɛ le, kɛnɛ ba muu mbvuuŋ mo koode, kɛnɛ ba naanyi bamii, kɛnɛ ba ŋgode manjuu bo jode mwɛɛ mu bamii, gɛ nyu bo ge bo to bo kɛ̂mɛ kijusɛ antɛnɛɛ a bvunfoŋ bvu Nyo gɛ.
Muh wù kɛme kiŋkoŋɛ fɛ bamii le to wu kaane shɛ́ŋ, wu ka gee kiŋge ki joŋe fɛ bamii le. Gɛ wu wɛɛ muh to wu bɛɛne kindoŋ gɛ. Gɛ wu to wu chiaase ye kɛnɛ wu yuge ye gɛ. Gɛ wu to wu ŋase bɛ bamii gɛ. Gɛ wu to wu kwaji gɛ nyu kikwɛɛ ke gɛ. Gɛ wu to wu toonyi shɛ́ŋ chige gɛ. Gɛ wu to wu ŋgode finte fi kimbefɛ gɛ. Gɛ wu to wu yuge njoŋ bɛ fiɛɛ fì befe gɛ. Wu to wu yuge njoŋ nyu bɛ fiɛɛ fì le nchiɛɛŋ. Muh wù kɛme kiŋkoŋɛ to wu fii mwɛɛ munchii, wu jiiŋe gɛh fwe yi fiɛɛ le fichii, wu ka kaane shɛ́ŋ yi fiɛɛ le fichii.
Fi le lɛ ba le ba ga wa Kletu bimbe le bimbe le? Le Bol wu ba gɛ̀ ta yi kintaaŋ le nje bɛŋ? Noo ba gɛ̀ leese bɛŋ a joo a jee chi Bol le le? Nnyaa kiyone Nyo le baaŋ lɛ ŋgɛ̀ mbaaŋ nleesɛ gɛ muh mu bɛŋ le a joo gɛ fede Klisbu bɛ Gayu gɛ, wu lɛ keefɛ muh ja wu dûu lɛ ba gɛ leese wu a joo a jee chaŋ le gɛ. Ɛhɛɛŋ, ŋgɛ nleesɛ tɛ Tɛfina bɛ bamii ba a wu yeh a joo. Fede noo sɛŋ, mbaaŋ ka kɛɛ gɛ muh mu wù ŋgɛ̀ nleesɛ a joo gɛ. Bɛŋ kêe lɛ gɛ Kletu gɛ ntuŋ mɛ lɛ ntô nlêese bamii a joo gɛ. Wu gɛ ntuŋ lɛ ntô nfêeji nyume saaka we wù joŋe. Gɛ nfeeji bɛ jɛ yi bvufee bvu muh wu wuŋ lɛ gɛ, wu lɛ keefɛ bvuŋga bvu kwe yi Kletu gɛ̀ kwe yi kintaaŋ le ja tû fiɛɛ fì achiji gɛ.
Ba bvûsɛ muh wu nyiɛŋ yi kinjaŋ a bamii ba Kletu ntɛnɛɛ
Ba le ba tee mɛne lɛ muh mu a bɛŋ ntɛnɛɛ le wu kɛ wa kinche ki nyiɛŋ yi kinjaŋ. Nyiɛŋ yi kinjaŋ yinɛ le yì taŋlo bamii ba le gɛ Bajuu gɛ, gɛ moŋ gɛ. N’yuge lɛ muh mu a bɛŋ ntɛnɛɛ jode kwɛ chiji. Bɛŋ yɛŋ kfuu chi yinɛ nyiɛŋ le nɛ, fɛ bɛŋ bêede lo sɛŋ, bɛŋ tu bɛŋ chiaase lo ye? Bɛŋ kɛme ki bɛŋ bvûsɛ lo kfuu chi wuwɛɛ muh wù mone fiɛɛ fiyu a bɛŋ ntɛnɛɛ.
Sabedoria conjugal
Acha esposa, acha o bem. Bebe água da tua própria cisterna. A fidelidade conjugal é fonte de bênção permanente.
Bíblia e casamento
Deus abomina o divórcio. A aliança matrimonial é reflexo da aliança de Deus com seu povo — sagrada e eterna.
Keefɛ muh wu mbɛmɛ shûu kikaa bɛ muh wù le gɛ muh mbɛmɛ gɛ
Keefɛ bɛŋ shûu kikaa bɛ bamii ba le gɛ ba mbɛmɛ gɛ. Taŋlo fiɛɛ fì chaaŋ bɛ fì befe jiɛnyɛ nɛɛ fɛ mu nyûme yi fiɛɛ le fimimia? N’yulɛ bɛ kijibɛ taŋlo kɛme kintaashɛ?
Fiɛɛ fì Nyo koŋe le lɛ bɛŋ yûude. Keefɛ bɛŋ jâŋe kinjaŋ gɛ. Muh wu mumwaa wu mumwaa bɛŋ le kɛme ki wu kêe ki wu jîji ye ye le a je yì yuude le, yi kɛme ŋgvunɛ. Keefɛ ye yi muh yûfe gɛh lo gɛ, yi fuu njɛ yi muh wu kituŋ ki kee gɛ Nyo gɛ.
Bɛŋ yɛ̂ne lɛ keefɛ muh chvûse kimbefɛ bɛ kimbefɛ gɛ. Bɛŋ gôone segechii ki bɛŋ gêe nyume mwɛɛ mù njoŋe fɛ bikwɛɛ biɛna le mo fɛ bamii le bachii.
Le tɛ fɛ bikɛse bɛ bilɛŋsɛ, ba jaŋe kinjaŋ, mo fɛ bilɛŋsɛ ba gime fɛ bamu le. Le tɛ fɛ bamii ba choŋe bamii bo gɛɛne bɛ bo le, kɛnɛ ba mbiane chimbiaŋ le, kɛnɛ ba kane lɛ bo sɛŋe nchiɛɛŋ bo kane bo mbiane lo. Nyume tɛ fɛ ba gee mo nyume la fì bii gɛ n’yɛyɛ wù kooji le gɛ.
Chiji kikwɛɛ ki kintaashɛ ki bamii ba mbɛmɛ kɛme ki wu nyûme muh wù ba kɛme gɛ fiɛɛ fì ba bɛ̂ɛme wu yi fi le gɛ. Wu kɛme ki wu nyûme juma kwɛse wu mumwaa, wu gêe gɛ mwɛɛ mu kinfu gɛ, wu kwâji mwɛɛ chuule wu kɛ̂me ŋgvunɛ, wu fîi bantolo, wu kêe ki wu yɛ̂yi bamii.
Muh wu fii ki wu lɛ̂ne lɛme a kintaashɛ ntɛnɛɛ wu kɛme ki wu nyûme juma kwɛse wu mumwaa. Wu kɛme tɛ ki wu kêe ki wu bîji fɛ booŋ be le bɛ fɛ kfuu che le chuule.
Ki muh nyume chiji kintaashɛ tu wu kɛme ki wu nyûme muh wù ba kɛme gɛ fiɛɛ fì ba bɛɛme wu yi fi le gɛ. Wu kɛme ki wu nyûme juma kwɛse wu mumwaa, booŋ be nyume bamii ba mbɛmɛ, nyume gɛ wù bamii yɛne lɛ bo kuule lo kɛnɛ bo tɛɛme bikwɛɛ gɛ.
Exemplos bíblicos
O Cântico dos Cânticos celebra o amor conjugal. A Bíblia honra o casamento em toda a sua beleza e profundidade.
Juízo e restauração
O Senhor é testemunha do pacto conjugal. Casamentos quebrados podem ser restaurados pelo poder e graça de Deus.
Gɛ̀ bee gɛh kife kiyu le, kwɛse wumu nyu ba tɛŋe lɛ Ana, wù nyu muh wu ntuŋ wu Nyo. Wu gɛ̀ bee mwa Fanuel wu le muh wu a kfuu chi Ashɛl le. Kwɛse wɛɛ gɛ̀ bee wu juŋ wa baaŋ. Wu gɛ̀ bee bɛ jwɛɛŋ gɛh yi biluŋ le bvusooshwi maa, jwɛɛŋ mo wu kwe.
"Sege muh ka bvuguu, ba tɛɛŋ wo fo wo gɛɛŋ, keefɛ wo shîi nyu fɛ kijusɛ kì fwe le gɛ, nje taŋlo nyu ba sɛɛŋ tɛ muh mu wù baaŋ wù fede wo le.
Fi nyume lɛ, muh kuŋe bɛ kwɛɛ, wu jo wumu, tu wu le wu ge kimbefɛ bvushi bvu Nyo le njɛ kinjaŋ. Muh jo kwɛse wu bu wa a muh yeh, tu mwɛdɛ le wu jo kwɛ muh."
Bo gɛ̀ jii mwɛɛ, bo ka muu, bikɛse bɛ bilɛŋsɛ taashɛ bvuguu, bamii nyaa booŋ ba taashi bvuguu bɛ bo, gɛɛŋ bu juu chì Nyua gɛ̀ lesɛ a ŋguh le, joo gɛ̀ bu yi to yi lɛɛshɛ bo bachii.
Jiso kaasɛ wu lɛɛŋ we, wu biih kwɛse wɛɛ le lɛ, "Kwɛse, bo le faaŋ? Muh baaŋ nyu gɛ yu wu du lɛ wo kɛme gɛh ki wo kwê gɛ?" Wu chvuu lɛ, "Muh baaŋ nyu gɛ yu gɛ, Tada." Jiso mo wu jɛmɛ lɛ, "Gɛ taŋlo ndu tɛ lɛ wo kɛme ki wo kwê gɛ. Gɛ̂nɛ la, geenɛ keefɛ wo gɛ̂ɛŋ wo ka wo gêe kimbefɛ gɛ.]"
Muh wuchii wù le wu chinɛ la che le, kɛnɛ booŋ ba bwee le, kɛnɛ jɛ́me ye le, kɛnɛ chiji le, kɛnɛ bwee le, kɛnɛ booŋ le, kɛnɛ ŋɛɛ le, wu chinɛ nje mɛ, tu wu lé wu kɛ̂mɛ bamii bɛ mwɛɛ kiŋgane gwii fede no wu gɛ̀ kɛme. Wu lé wu kɛ̂mɛ tɛ kinche kì kage gɛ.
"Muh wu N’yɛyɛ, Musɛ gɛ̀ saŋ lɛ, ‘Nɛ muh kwe lo mwa sɛŋ, tu mwa bwee kɛme ki wu gɛ̂ɛ kwɛse wuyu bɛ wu boo booŋ a jee chi ŋkfu mwa bwee le.’
Bɛŋ kêe lɛ lé tô nyume sege bamii bude yi kwe le, gɛ bilɛŋsɛ bɛ bikɛse baaŋ bo ka bo taashi bvuguu gɛ, gɛ bamii baaŋ bo ka bo nyaa booŋ bo taashi bvuguu gɛ. Bo lé bo tô bo nyume wa njɛ banchɛndaa ba Nyo fɛwe
Fi jade nyu fɛ fitele le fɛ muh kɛme ŋkwajɛ wù befe, ki muh yu muh, ki muh jo kwɛ muh kɛnɛ juma muh, muh jaŋ kinjaŋ, ki muh choŋ bvuchoŋ, ki muh bɛɛ jiŋ yi nsa wu chimbiaŋ, kɛnɛ ki muh chɛŋɛ bɛ jee chi muh.
Mwɛɛ mù mbefe mù nyaŋ yi ye to yi goone gɛh bamii maa mu gɛ. Le ki ba jâŋe kinjaŋ bɛ ki ba kwâji mwɛɛ kune kinjaŋ mo ki ba chêe kinche ki nyiɛŋ yi kinjaŋ. Ka nyume ki ba bûune banyo ba achiji bɛ ki ba lâde kɛnɛ ba fîɛŋe jiaaŋ. Ka nyume ki bâne kimbanɛ, ki ba ŋâse kiŋase, ki ba ghɛ̂ge kiŋghɛ, ki ba kɛ̂me shɛ́ŋ yì toonyi bɛ fɛ muh kwâji gɛh nyu kikwɛɛ ke. Ka nyume ki ba gâse bamii mo fɛ muh gâ bamii wu kɛme ke kinchvu. Le tɛ ki ba bɛ̂ɛne kindoŋ, ki ba mûu mbvuuŋ ma kôode bɛ ki bo mûu bo yôde, mo ki bo gêe mumu mwɛɛ njɛ munɛ. Njɛme nchiise no ŋgɛ̀ njɛmɛ wa bɛŋ le fweele, lɛ bamii ba gee munɛ mwɛɛ gɛ bo nyu bo kɛ̂me kijusɛ antɛnɛɛ a bvunfoŋ bvu Nyo gɛ.
Besabɛŋ jo mbejɛ yi kintaashɛ ki kwɛse bɛ jwɛŋsɛ le. Nchi to wu shuude kwɛse bɛ jwɛŋsɛ gɛh sege jwɛŋsɛ baaŋ yu. Geenɛ jwɛŋsɛ ja lo wu kwe, tu kwɛse wuyu le wu bu wa a nchi wɛɛ kuu wu shuude wu bɛ jwɛɛŋ. Noo, nɛ wu ja wu gɛɛŋ a jwɛŋsɛ wumu le, jwɛɛŋ baaŋ yu, tu ba tɛɛŋ wu lɛ kinjikuu. Geenɛ nɛ jwɛŋsɛ ja lo wu kwe, tu wu le bu wa a nchi wuyu kuu. Wu nɛ gɛnɛ lo wu taashɛ wu nyume bɛ jwɛŋsɛ wumu, tu gɛ wu ka nyume kinjikuu gɛ.
Geenɛ, fiɛɛ fimi le yu fì ŋkɛme kune bɛŋ fì baaŋ joŋ gɛ mɛne gɛ. Bɛŋ le bɛŋ chinɛ kwɛse wù Jɛsɛbɛl wɛɛ le wu tu wu gee fiɛɛ fì wu gee. Wu tɛŋe kikwɛɛ ke lɛ wu le muh wu ntuŋ wu Nyo, wu lɛɛde bamii baŋ bɛ n’yɛyɛ we, wu gee bo gee kinche ki nyiɛŋ yi kinjaŋ, bo ka bo jii mwɛɛ munjile mù ba le ba ge kintanyɛ yu fɛ banyo le.
Bo gɛ̀ baaŋ mo kusɛ gɛ tɛ muntele ki bo yûuyi bamii kɛnɛ ki bo gêe nfiŋ, kɛnɛ ki bo chêe kinche ki nyiɛŋ yi kinjaŋ, kɛnɛ ki bo chôŋe gɛ.
Wu suunɛ bansa be wu bii nchiɛɛŋ le bɛ je yì chaaŋ le.
Wu le wu noŋ wa ŋgɛ yi kiŋkfuŋ ki kwɛse wu kinjaŋ wɛɛ le,
wù chi chɛŋe kikwɛɛ ki nshɛŋ bɛ kinche ke ki kinjaŋ.
Wu le wu chvuu wa kichvusɛ yi kwɛse wuyu le,
ki bamii be ba lɛme ba wu gɛ̀ yuuyi le."