Dinheiro
O dinheiro é ferramenta que pode ser usada para o bem ou para o mal. A Bíblia nos ensina a administrar recursos com sabedoria, generosidade e temor ao Senhor.
Perspectiva bíblica
Guardai-vos da avareza. A vida não consiste na abundância de bens. O dinheiro é servo, nunca senhor.
Naa ʋoluma é ɠɛni ti pɛ ma: «À dama kpaan ga ɓɔɠɔ, koozu yii pɛ ma, tɔɔzei nui yɛnvui la ɠilini sɔlɔɔgi ʋa, anɛɛ ɓalaa ma nu wola ɓɛtɛʋɛ.»
Mazɔlɔɔ ʋɛ ɗa-naavoloi ná, miná ɠa è-yii ná ɓalaa.
Maliɠii ɠɛ ma: ‹Naa ʋagɛ, ɗa ga botiɠɛ nu ʋagɔ, nii nu a zoo laazu da. È ɠɛa ga lada nu faa goi zu. Naa ɠa é ba, nà faa wolaiti kaliva niina è ma. Ʋa, è ɠoozunɛ pɔ̀.›
È ɠɛɛzu nɔ, è ɠaazulo naavoloi ʋa, tɔun é ɓega ga ɲɛɛlɛ,
mazɔlɔɔ toɠa koʋegiti tosu ɓɔɠɔ ʋa, é ɠoʋe, é li ɠoozama, eɠɛ koɠɛi é geezuʋɛ.
Mina ɓɔɠɔ ɓɔlɔ ga è ɓɛtɛ vai,
ɠɛlɛ vɔlɔ ma ɠisiɛi ʋa.
Anii ɠa mɔinna, mii nui ɠa ɗa mɔin,
kulanumai ɓɛgele ɠa é ani kɛɛ nui ʋɛ,
é ɠula gwɛlɛi ʋolu, é bosu ná-kpɛtɛi ʋa?
Administrar com sabedoria
Honra ao Senhor com as tuas primícias. O sábio administra seus recursos com prudência e visão de eternidade.
Ɠɔoɠɔ GALAGI lɛbi ga è-zɔlɔɔ gani ʋagɔiti,
ta è-zɔlɔɔ ganii ma mɔungiti kpein.
Ɠɔoɠɔ GALAGI laa luyai ɠa a ɗa kulagaanɛɛzui ve,
é la koozuʋili faa nɔpɛ pilɛga polu.
Naavoloi sɔlɔɔ pelei ɲɔuɗai, é la faa ʋaa eyɛsu pɛ,
kɛlɛ nii é ná-eteai ziɛzu telebogi zu, naa ɠa ɗa ɠizo saai ma.
Naavoloi nii sɔlɔɔgai ga wuugi, gaa ɠa ɗa ʋala ba,
kɛlɛ nii sɔlɔɔgai vaa, vaa, naa ɠaa ɠa ɗa wɔɔlɔ.
Ɠimalai zɔlɔɔ fai vizɔgɛ zanu kitei ɠaalɛ ba vai ʋa,
keleɠelegi maaɓɔgai leʋegɛ walii ʋa!
Tɔɠɔɠulagi vizɔgɛ naavolo wolaiti ba,
è unfe zɔiti ma, naa vizɔgɛ, é leʋe walii ʋa ta zanugi.
Fizɔgɛ nu ɗa ani go nɔ zɔlɔɔ, è ɠɛ ga Ɠɔoɠɔ GALAGI ɠaazuluaba nu,
è ʋa li naavolo wola zɔlɔɔsu, nii ziiɓɔlɔi polu.
Nii nuɓusɛi pɔ nui ná-fai zu, naa ɠa é ga wooɠɛɠiladai,
kɛlɛ tama, bala nui vizɔgɛ wooʋalada nui ʋa.
Màkɛ, gè mina kpɔɛ ɲaka wo, ɓaa zɛɛiti,
mina kɛ̀ ga bala nu, ɓaa kpɛtɛ nu wola.
Naa ve zèa nɔ, nii fizɔgai mà, gè eteai ziɛ.
Perigos e armadilhas
Quem quer enriquecer cai em tentação. Fuja do amor ao dinheiro e busque contentamento no Senhor.
Niiti ti pɔ ga ti ɓɛtɛ, ta ɗa loo tɛgai zu, ti ɠɔ ga ɠimalala yiimaɠɛɛ ɲɔi ma ʋalii ma mɔinmɔin, nii a ɗa nuiti koloɠolo, é ti lɔ undaaʋiligi zu.
Devei ve niima eteai zu naavolo nuiti zea, ga ti mina waso, ti mina ɠito naavoloi ʋa, nii é la yɛsu ná, kɛlɛ ti ɠito GALA ba, nii é anii pɛ feezu ade ʋɛ, é pooʋa ma, naa ɠa a kɛ de ɠoozunɛ.
À mina walii nɛɛ ʋɛ, é ʋa zei wo unda. Nii é wo ya, naa wo ɛnɛkɛ, mazɔlɔɔ GALA ɓɔɠɔi bogɛ, é ɠɛ ma: «Gè la yeeɓega è ʋa, gè la ɠɛlɛa è ʋa.».
Naavoloi la levea ga ani nɔpɛ, tukpɔɠaaleʋe voloi,
kɛni telebodai ɠɛɛ vai nɔ ɠa a nu ɠizo saai ma.
Kpɛtɛ nui yeaɠɔligi ɠa bɛ ga taa wolai siɠigi ma,
toɠa ɗa ɠigaiziɛ ga toɠa ga siɠigi, nii a zoo tɔun makɛsu.
Tudo vem de Deus
De ti vem tudo, e das tuas mãos to damos. Os tributos são devidos — dai a César o que é de César e a Deus o que é de Deus.
Mazɔlɔɔ nà ga leeni kae,
nà-nuɓusɛiti ɓalaa ta ga leeni kae,
gi zoosu gi nii ɠɛɠala vaaɓɔɠɔi ɠɛ è ʋɛ?
Nii kpein ka zeɠezu ɗa nɔ è ʋɔ.
Nii gi feai è ya, gi naa zɔlɔɔgɛ ɗa ɓɔɠɔi nɔ è ya.
À naa ve ɛsɛ zea, nii maanɛai wo fe zea. À mului ve naa ya, nii maanɛai wo mului ve zea. À aniiti ma mului ve naa ya, nii maanɛai wo aniiti ma mului ve zea. À unfemai ve naa ʋɛ, nii maanɛai unfemai ve bɛ. À naa wɔɔlɔ, nii maanɛai wo bɔɔlɔ.
Naa ɠa é kɛɛzu wo muluiti kulazu. Mazɔlɔɔ zobobɛ nuiti ta ga GALA ná-botiɠɛ nuiti, nii a kɛ ti niima vaiti kɛ ga kɛʋele.
Nii goi é telebo nui ya naa vizɔgɛ,
é leʋe faa ɲɔu ɠɛ nuiti tɔnɔ mɔinmɔin golai ʋa.
Tɔɔzei faa ɲɔu ɠɛ nuiti ta-zobogi zu ɠa ɠoloɠolo,
kɛlɛ Ɠɔoɠɔ GALAGI ɠa ɓaa sɔle nuiti maazu.
Gè ʋilɛ ɗa-ɠala gooiti polu, naa ɠa ɗa kòozunɛ,
eɠɛ ni nà naavolo wola zɔlɔɔ.