Família
A família é a primeira instituição criada por Deus. Ele a projetou para ser escola de amor, fé e formação de caráter. A Bíblia honra a família e nos ensina a cuidar dela.
Eu e minha casa
Eu e minha casa serviremos ao Senhor. A família que serve a Deus juntos permanece unida e fortalecida em todas as circunstâncias.
Bɔ chukuli i wi a, "Jîə shɔm ya i Bah Jisɔs, ma wɔ bəh bəni ba i wɔ dzu bi bɔiŋ."
Criar os filhos
Instrui a criança no caminho em que deve andar. O lar é a primeira escola de fé e obediência.
Bətii bwa, kiə mbɛiŋ ma fə̂ki gia yə shɔ́m kɔ i bɔkɔki bwa. Mbɛiŋ kûkuki bɔ num bəh nlani bəh ntəfi wi Bah.
Bətii bwa, kiə mbɛiŋ ma fə̂ki gia yə shɔ́m kɔ i bɔkɔki bwa. Mbɛiŋ kûkuki bɔ num bəh nlani bəh ntəfi wi Bah.
Ntəfi i bwa bəh bətii bwa
Bwa, mbɛiŋ wɔ̂kɔki i bətii bəmbɛiŋ bəh i bənih bəmbɛiŋ i dzəh yi Bah wə, kɔm yələ kɔ gia yi chəŋ. Nchi wi Nyɔ wə wi dzakaki a,
"Wɔ kɔ̂ksi ba wa bəh nih wa",
kɔ nchi wi ninshiŋ wə wi kaŋaki kiŋkaka num bə kpɛiŋsi.
Honrar e amar
Honra teu pai e tua mãe. A família funciona com perdão, paciência e amor incondicional entre todos os seus membros.
Wɔ kɔ̂ksiki ba wa bəh nih wa, bəh a, wɔ kɔ̂ŋki mi wə wi kɔ kɔmsi i wɔ kpəŋ asi wɔ kɔŋki gwu ya."
Nlani kɔm i kɔŋŋ miŋkpaŋa
Jɔbi wə Jisɔs nì kaasi ndzaka wələ, wi nyə i kimbu ki tumi ki Galili wə, ka tsə i ki Judea wə, i kiwuŋ ki Bɔkɔ yi Jɔdan wə. Si wi tsə, mbaŋ wi bəni wimbum kwu i wi chɛiŋ, wi chuku bɔ bəchi bə̀ bɔ nì gwɛiŋki fɛiŋ.
Bəfalasi dza dzə i wi i mɔmsi wi, ka bikə i wi a, "Nchi bumki lə a mi kɔlə i kɔŋŋ kpə wi na i yi naiŋ gia wə a?" Jisɔs chukuli i bɔ a, "Mbɛiŋ ka num fa dəkə gia yə bə nyaka a, ‘I kin’yisi wə mi wə wi nì maa bəni nì maa bɔ num minyuku bəh miŋkpaŋa’ a? Wi nì maa yaka ka dzaka a, ‘Akɔ kɔm yələ minyuku kaŋaki i bee ba wi bəh nih wi i chiŋni bəh kpə wi, ma bɔ bəfa bi fiəni num i mi wimu.’ Ayakadəiŋ, bɔ chu mɔŋ bəni bəfa, bɔ kɔ i mi wimu. Yaka yi kɔ a, fiɛŋ fiə Nyɔ kɔ wi chiŋni lɔ, kiə mi ki mɔ̂m kə i gâli."
Bəni bəwɔ ka bikə i Jisɔs a, "Akɔ kɔm nə wə Muses nì dzaka a mi kɔlə i nyâka kiŋwakti i nyâ i kpə wi ki chusi a ŋgaiŋ bee wi, ka wi bee wi a?" Jisɔs chukuli a, "A nì kɔ kɔm kifwu kimbɛiŋ kiləkəli ki nì fə ka Muses bee a mi kɔlə i kɔŋŋ kpə wi. Ayakalə, a kɔkə dəkə yakadəiŋ si yi nì kɔ i kin’yisi wə. Mih fukuki i mbɛiŋ a, mi wə wi bee kpə wi ka dzɔ widɔkɔ, a kɔbi a miŋkpaŋa wiwɔ tɔkɔliki lə i biŋ, ma yi numki a wi fə chu i nɔ bəh miŋkpaŋa widɔkɔ."
Bwa bə Jisɔs bə mbaŋ wɔkɔ yi yakadəiŋ ka dzaka i wi a, "A kabə num si gia yiwɔ kɔ yaka kɔm minyuku bəh miŋkpaŋa, yi ndzɔŋki a mi baaŋ mfih yaka maka wi liə i ndzɔ miŋkpaŋa wə." Jisɔs dzaka i bɔ a, "A kɔkə dəkə mi wichi wə wi kɔ i bum gia yələ. Akɔ a bum a bəni bə̀ Nyɔ kɔ wi fə a bɔ bum. Mbɛiŋ kîəki a bəni bədɔkɔ kɔlə, gwu yibɔ dza kə, num ayaka si bə nì bwɔ bɔ. Ayaka bədɔkɔ kɔ yaka num a fə bəni bəh kaŋ a bɔ numki yakadəiŋ. Bədɔkɔ num fibɔ yaka num a fə bɔ gwu yibɔ a bɔ numki yakadəiŋ kɔm ŋkuŋ bi bɛiŋ. Mi wə wi kɔ i bum yələ wi bûm."
Jisɔs jiə kimbɔiŋsi i bwa bənchiŋ bənchiŋ wə
Bəni dza ka dzəki bəh bwa bəbɔ i Jisɔs a wi jîəki kaŋ i bɔ fuŋ, bəh i tsâ i bɔ wə, ayaka bwa bu bə mbaŋ yisi i yɔliki i bəni bəwɔ. Jisɔs dzaka mfih a, "Mbɛiŋ bêe ma bwa bənchiŋ dzə̂ki i mih wə. Kiə mbɛiŋ ki chî kə bɔ, kɔm ŋkuŋ bi bɛiŋ kɔ num i bəni ka bələ." Si wi dzaka yakadəiŋ, ka jiə kaŋ yi i bɔ wə ka dza nyə.
Jisɔs bəh mi wimbum
Yi num a, mi widɔkɔ nì dza dzə i Jisɔs, ka bikə i wi a, "Mi wi Lanini, gia yindzɔŋni yə mih kaŋaki i fə ka mih kaŋa nɔni kə ki bi tsə kaa kə kɔ na nə a?" Jisɔs ka bikə i wi a, "Wɔ bikəki num i mih gia yə yi ndzɔŋki kɔm nə? Mi wi ndzɔŋni kɔ shəŋ a wimu. Wɔ kabə nəŋ i liə i nɔni kə ki bi tsə kaa kə, wɔ ka jîəki bənchi bə Nyɔ." Mi wiwɔ bikə i Jisɔs a, "Bənchi bə Nyɔ kɔ bənaiŋ a?" Jisɔs ka chukuli a, "Kiə wɔ ki wɔ̂ɔ kə mi, kiə wɔ ki nɔ̂ kə bəh kpə mi, kiə wɔ ki chwɔ̂ kə, kiə wɔ ki bêeŋ kə nsaka wi ntəkə, Wɔ kɔ̂ksiki ba wa bəh nih wa, bəh a, wɔ kɔ̂ŋki mi wə wi kɔ kɔmsi i wɔ kpəŋ asi wɔ kɔŋki gwu ya." Sumi yiwɔ ka dzaka i wi a, "Bənchi bələ bəchi kɔ num mih ni jiəki lə. A chu baaŋ finə a?" Jisɔs chukuli i wi a, "Wɔ kabə nəŋki i num mi wə wi ndzɔŋki wi bwili fwu, wɔ tâŋni biɛiŋ biə wɔ kaŋaki, wɔ gâa kpɔ wiwɔ i bə kifuu, wɔ bi ka kwati kiba num i bɛiŋ. Wɔ ka fə yakadəiŋ wɔ dzə̂ ka bîəliki mih." Sumi yiwɔ wɔkɔ yakadəiŋ, ka dza ka tsəki num a nshɛiŋ nshɛiŋ, kɔm wi nì kaŋaki lə mbum nalə.
Jisɔs ka dzaka i bwa bu bə mbaŋ a, "Mih fukuki ŋkɔŋ i mbɛiŋ a yi bi ləkə lə i mi wimbum i liə i ŋkuŋ bi bɛiŋ wə. Mih chu fukuki i mbɛiŋ a, yi bɔniki alə i kikum i liə i dzəŋə yi nsala wə tsə si mi wimbum kɔ i liə i ŋkuŋ bi Nyɔ wə." Bwa bə Jisɔs bə mbaŋ wɔkɔ yi yakadəiŋ, ndzaka wiwɔ fumsi bɔ nalə. Bɔ bikə i wi a, "Yi kabə num yakadəiŋ, ma ndə bi lansi bɔiŋ a?" Jisɔs tsɛiŋ bɔ lə, ka dzaka i bɔ a, "I mi wiwɔm, yələ ləkəki alə. Ayakalə, i Nyɔ gia yidɔkɔ kɔkə yə yi ləkəki i wi." Bita dzaka i wi a, "Tsɛiŋ, buku bee biɛiŋ bichi ka biəliki wɔ. Buku bi kwatiki nə?" Jisɔs dzaka i bɔ a, "Mih fukuki ŋkɔŋ i mbɛiŋ a jɔbi wə mi wə yɛli wi kɔ Waiŋmi bi numki i kiŋgbɔkɔ kimbum wə i tumi kimfiaŋ wə, mbɛiŋ bələ mbɛiŋ si biəli mih, bi num lə tə i biŋgbɔkɔ wə jwɔfi ntsɔ bəfa i sakaki chwɔŋbijuŋ bi Islae biə jwɔfi ntsɔ bəfa . Mi wichi wə wi bee juŋ yi, nabə bwa bə nih wi, nabə jɛ́mi yi, nabə ba wi, bəh nih wi, nabə bwa bu, nabə kikhə ki, a wi bee kɔm mih, bi kwati lə bəni bəh biɛiŋ kiŋkani gbi tsə si wi nì kaŋaki. Wi bi kwati tə nɔni kə ki bi tsə kaa kə. Ayakalə, bəni bəduli bə̀ bɔ kɔ i ninshiŋ i liə bi numki num i jum wə, bəduli bə̀ bɔ kɔ i jum wə i liə bi numki num i ninshiŋ."
Mbɛiŋ kâŋaki num nɔni kindzɔŋni bəh shɔm yindzɔŋni i mi mi. Mi ka fə chu i mi, wi dâlinya wi a liŋ asi Nyɔ nì tsə dzəh i Klistus wə ka dalinya chu bimbɛiŋ.
Na ka mih lansi dzakaki lə, mi wimu wimu i mbɛiŋ wə kaŋaki i kɔ̂ŋki kpə wi asi wi kɔŋki gwu yi, miŋkpaŋa tə kaŋa i yɛ̂iŋ a wi nyâki lə kiŋkɔksi i nyuwi.
Mi ka dzaka a ŋgaiŋ kɔŋki lə Nyɔ, ayakalə wi yiŋni baiŋŋ waiŋnih wi, yaka wi kɔ mi wi ntəkə, kɔm mi kabə num wə wi kɔŋki kə waiŋnih wi wə wi yɛiŋki wi, wi kɔkə i kɔŋ Nyɔ wə wi yɛiŋki kə i wi wə.
Cuidar da família
Quem não cuida dos seus negou a fé. A família é responsabilidade sagrada — prover, proteger e abençoar é mandamento divino.
Mi kabə num wi kɔbi i tɔkni i chwɔŋkijuŋ ki, kighə i wi dzu, yaka wi nəiŋ lɔ nɔni ki bəni bə bumni. Wəmaka mi kɔ nɔni ki kɔ num ki bəkə tsə lɔ ki mi wə wi kɔkə wi bumni.
Mi kabə num wi kɔbi i tɔkni i chwɔŋkijuŋ ki, kighə i wi dzu, yaka wi nəiŋ lɔ nɔni ki bəni bə bumni. Wəmaka mi kɔ nɔni ki kɔ num ki bəkə tsə lɔ ki mi wə wi kɔkə wi bumni.
Ayakalə, kpə ŋkwu kabə kaŋaki bwa, nabə bwa bə bwa bu, bɔ yisi lâni i fə̂ki nɔm wibɔ wi bumni, i tɔ̂kniki tə i bənih bəbɔ si bɔ nì tɔkniki i bɔ. Yələ kɔ gia yə yi kpɛiŋniki i Nyɔ nshiŋ.
Ntəfi kɔm kiŋgaali
Bwa bə nih bəŋ, mih tsaki mbɛiŋ i yɛli wi Bah wibukumbɛiŋ Jisɔs Klistus, a mbɛiŋ bəchi chîŋni nûm dzaka kimu. Kiə kiŋgaali ma nûmki i mbɛiŋ kintəəŋ. Mbɛiŋ nûmki i mi wimu wə, kâŋa kiŋkwaka kimu, nɔ̂m i fiɛŋ fimu wə.
Unidade familiar
A coroa dos velhos são os filhos dos filhos. O casamento, os filhos e a comunhão familiar são bênçãos de Deus.
Casamento e família
O homem deixará pai e mãe e se unirá à sua mulher. A família começa no casamento — aliança sagrada diante de Deus.
Ayakalə, a nì kɔ i kin’yisi ki mbi wə Nyɔ nì maa num minyuku bəh miŋkpaŋa. Si wi maa yakadəiŋ ka dzaka a, ‘Akɔ kɔm yələ minyuku bi bêe ba wi bəh nih wi wi chîŋni bəh kpə wi, ayaka ma bɔ bəfa bi fiəni num i mi wimu wə.’ Ayakadəiŋ, bɔ bi chu num kə ka bəni bəfa, bɔ bi numki i mi wimu. Yi kɔ a, fiɛŋ fiə Nyɔ kɔ wi chiŋni lɔ, kiə mi bi mɔ̂m kə i gâli."
Na yaka mbɛiŋ bə̀ mbɛiŋ kɔ bəni bəchu ka kiəki i nya biɛiŋ bindzɔŋni i bwa bəmbɛiŋ, ma Ba wimbɛiŋ wə wi kɔ i bɛiŋ wi ma ni nya tə Kiŋ’waka ki Baiŋni i bəni bə̀ bɔ bikəki i wi tsə yaka?"
Nsɛ́iŋ yiŋ yi shɔm, i liə bukumbɛiŋ si num lɔ bwa bə Nyɔ, ayakalə bukumbɛiŋ kiəki kə si bukumbɛiŋ bi numki. Gia yə bukumbɛiŋ kiəki kɔ a, a bi numki jɔbi wə wi bi dzə buku, ma bukumbɛiŋ bi numki aka wi kɔm bukumbɛiŋ bi yɛiŋki lə wi si wi kɔ. Yaka kɔ a mi wichi wə wi tsɛiŋki tsəki a ninshiŋ i wi yakadəiŋ wi kaŋaki i wɔ̂kɔ gwu yi jɔbi wichi i baiŋki asi wi Klistus baiŋki.