Jejum e oração
Jejum e oração são disciplinas espirituais que andam juntas. Jesus jejuou, os apóstolos jejuaram, e a Bíblia ensina que o jejum fortalece a oração e nos aproxima do coração de Deus.
O exemplo de Jesus
Jesus jejuou quarenta dias no deserto antes de iniciar seu ministério. Ele ensinou que certas coisas só acontecem com oração e jejum.
Sentanɛ katafe a xa Isa ratantan
Ala Xaxili naxa Isa xun ti gbengberenyi ma alako Ibulisa xa sa kata a xa a ratantan. Isa to nu bara sun xi tongo naani, kɔɛ nun yanyi, kaamɛ nu na a ma.
Isa naxa e yaabi, «Wo xa danxaniya nan xurun. N xa nɔndi fala wo bɛ, xa danxaniya na wo bɛ, hali a xurun alɔ konde xɔri, wo na a fala yi geya bɛ, ‹Keli be, i i masiga mɛnni,› a masigama nɛ. Fefe mu na wo mu nɔma naxan nabade. Kɔnɔ yi ɲinnɛ mɔɔli tan mu kerima fo Ala maxandi nun sunyi saabui ra.»
Sunyi suxufe
«Wo nɛ sunyi suxuma, wo naxa wo yatagi ixɔnɔ alɔ filankafuie e yatagi ixɔnɔma ki naxɛ, mixie xa a kolon a e na sunyi. N xa nɔndi fala wo bɛ, e bara gɛ e xa wali sare birin sɔtɔde. Kɔnɔ i tan nɛ sunyi suxuma, i xa ture sa i xunyi ma, i i yatagi maxa, alako mixie naxa a kolon a i na sunyi. Na kui, i Baba Ala naxan mu toma, naxan man gundo fe birin toxi, a fama nɛ i sare fide.»
Sunyi suxufe
«Wo nɛ sunyi suxuma, wo naxa wo yatagi ixɔnɔ alɔ filankafuie e yatagi ixɔnɔma ki naxɛ, mixie xa a kolon a e na sunyi. N xa nɔndi fala wo bɛ, e bara gɛ e xa wali sare birin sɔtɔde.
Kɔnɔ i tan nɛ sunyi suxuma, i xa ture sa i xunyi ma, i i yatagi maxa, alako mixie naxa a kolon a i na sunyi. Na kui, i Baba Ala naxan mu toma, naxan man gundo fe birin toxi, a fama nɛ i sare fide.»
Xi tongo naani bun ma, a nu na naa, Ibulisa nu katafe a ratantande. Isa mu sese don na waxati birin bun. Na xi kɔnti to kamali, kaamɛ nu na a ma.
O jejum nas Escrituras
Ao longo da Bíblia, grandes homens e mulheres de fé jejuaram em momentos decisivos — buscando a Deus com urgência e devoção.
Munsa naxa lu Alatala yire xi tongo naani. Kɔɛ nun yanyi a mu sese don, a mu sese min. Na waxati Alatala naxa na sɛriyɛ fu sɛbɛ gɛmɛ walaxɛe ma, naxee findixi saatɛ masenyi ra.
Na na a to, n naxa sunyi suxu, n sunnun donma ragoro n ma, n tɛ xube maso n xunyi ma, n naxa n ya rafindi n Marigi Ala ma, n a maxandi.
N mu donse fanyi yo don, n mu sube don, n mu wɛni min, n mu ture xiri ɲɔxunmɛ yo maso n ma, han na lɔxɔxun saxan kamali tɛmui naxɛ.
N mu donse fanyi yo don, n mu sube don, n mu wɛni min, n mu ture xiri ɲɔxunmɛ yo maso n ma, han na lɔxɔxun saxan kamali tɛmui naxɛ.
«Siga, i sa Suse Yuwifie birin malan, wo xa sunyi suxu n bɛ. Wo naxa ye min, wo naxa wo dɛge yanyi saxan nun kɔɛ saxan bun ma. N tan nun n ma konyie fan sunyi suxuma na ki nɛ. Na dangi xanbi, n sigama nɛ mangɛ yire, hali tɔnyi to dɔxɔxi na ma. Xa e n faxa, awa yire.»
N to na masenyi mɛ, n naxa wa, n naxa sun, n naxa Koore Mangɛ maxandi. N naxɛ,
Na tɛmui, n naxa a fala mixi birin bɛ Ahawa xure dɛ ra, muxu xa sunyi suxu, muxu xa muxu magoro muxu Marigi Ala bɛ, alako muxu xa a maxandi a xa muxu xa biyaasi sɔɔnɛya muxu tan nun muxu xa die bɛ. A xa muxu harige birin kanta.
Na nan a toxi muxu naxa sunyi suxu, muxu naxa muxu Marigi Ala maxandi. A naxa na duba suxu.
Na nan a toxi muxu naxa sunyi suxu, muxu naxa muxu Marigi Ala maxandi. A naxa na duba suxu.
Dawuda naxa Ala maxandi diyɔrɛ bɛ, a man sunyi suxu a xa fe ra. A to so a xɔnyi, a naxa a sa bɔxi ma.
Ninewekae naxa la Ala ra, e birin fa sunyi suxu, e sunnunyi dugi ragoro e ma tuubi fe ra, keli bannae ma han misikiinɛe. Yi xibaarui to Ninewe mangɛ li, a fan naxa keli a xa kibanyi kui, a a xa mangɛ donma rate a ma, a a sunnun dugi ragoro a ma, a fa sa dɔxɔ tɛ xube xɔɔra tuubi fe ra.
Na kui a naxa yi masenyi ti Ninewe bɛ, «Mangɛ nun a xa kuntigie xili ra, sunyi bara maxandi mixie nun xurusee birin ma. Mixie nun xurusee birin xa sunnun dugi ragoro e ma, e xa Alatala xili sɛnbɛ ra, birin xa gbilen a xa kira ɲaaxi nun e xa kobiɲa fɔxɔ ra. Nde a kolon xa Ala mu a xa natɛ tongoxi masarama, a won natanga a xa xɔnɛ gbe ma, a fa won nakisi faxɛ ma?»
Ala to a to Ninewekae bara tuubi, e bara e kobe so e xa kira ɲaaxi ra, a naxa kinikini e ma, a mu gbaloe ragoro e ma sɔnɔn, alɔ a nu bara a ɲanige ki naxɛ.
O jejum que Deus escolheu
Isaías revela o jejum que agrada a Deus: soltar as cadeias da injustiça, libertar os oprimidos e repartir o pão com o faminto.
«Kɔnɔ e a falama, ‹Munfe ra muxu sunma,
kɔnɔ i mu a suxuma?
Munfe ra muxu muxu suyidima i bɛ, kɔnɔ i mu a toma?›
N xa a fala wo bɛ wo xa sunyi kui wo wo yɛtɛ waxɔnfe nan tun nabama,
wo kote xɔrɔxɔɛ dɔxɔ wo xa walikɛe xun ma.
Wo sunxi tɛmui naxɛ, wo wo bore gerema,
wo sɔnxɔɛ ratema, wo wo bore bɔnbɔ mixi kobiɲa kui.
N mu na sunyi mɔɔli suxuma feo!
N wama sunyi naxan xɔn, na findima mixi xa suyidi nan tun na?
Mixi a tigi tife bɔxi, alɔ maale mɔxi foye naxan ramaxama,
na keren findima sunyi ra?
Sunnunyi dugi ragorofe mixi ma, xube tefe mixi xunyi ra,
na xili falama sunyi fanyi naxan nafan Alatala ma?»
«N wama sunyi mɔɔli naxan xɔn,
wo xa gbilen tinxintareya fɔxɔ ra, wo xa kote xɔrɔxɔɛ ba mixi xun ma.
Geelimani xa xɔrɛya, kote xɔrɔxɔɛ xa ba mixi xun ma.
«N wama sunyi mɔɔli naxan xɔn,
wo xa gbilen tinxintareya fɔxɔ ra, wo xa kote xɔrɔxɔɛ ba mixi xun ma.
Geelimani xa xɔrɛya, kote xɔrɔxɔɛ xa ba mixi xun ma.
Alatala xa masenyi nan ya,
«Wo xa wo yɛtɛ ragbilen n ma yakɔsi.
Wo xa na raba wo ɲanige fiixɛ ra,
sunyi ra, wa ra, nun mayandi ra!
Alatala xa masenyi nan ya,
«Wo xa wo yɛtɛ ragbilen n ma yakɔsi.
Wo xa na raba wo ɲanige fiixɛ ra,
sunyi ra, wa ra, nun mayandi ra!
Wo xa sunyi suxu, wo xa sali raba.
Wo xa forie nun ɲama malan wo Marigi Alatala xa banxi kui,
wo fa a maxandi wo bɔɲɛ birin na.
A igreja primitiva
Os apóstolos jejuavam antes de decisões importantes. O jejum acompanhava a consagração de líderes e o envio de missionários.
E to nu Marigi batufe, e man nu sunfe, Ala Xaxili Sɛniyɛnxi naxa a fala e bɛ, «Wo Baranabasi nun Sɔlu ti n bɛ e xati ma, wali xa fe ma n e xilixi naxan ma.»
E to nu Marigi batufe, e man nu sunfe, Ala Xaxili Sɛniyɛnxi naxa a fala e bɛ, «Wo Baranabasi nun Sɔlu ti n bɛ e xati ma, wali xa fe ma n e xilixi naxan ma.»
E to nu Marigi batufe, e man nu sunfe, Ala Xaxili Sɛniyɛnxi naxa a fala e bɛ, «Wo Baranabasi nun Sɔlu ti n bɛ e xati ma, wali xa fe ma n e xilixi naxan ma.» Awa, e to gɛ sunde, nun Ala maxandide, e naxa e bɛlɛxɛ sa Baranabasi nun Sɔlu ma, e xa e taxu Ala ra. Na xanbi, e naxa e bɛɲin, e siga.
Awa, e to gɛ sunde, nun Ala maxandide, e naxa e bɛlɛxɛ sa Baranabasi nun Sɔlu ma, e xa e taxu Ala ra. Na xanbi, e naxa e bɛɲin, e siga.
Awa, e to gɛ sunde, nun Ala maxandide, e naxa e bɛlɛxɛ sa Baranabasi nun Sɔlu ma, e xa e taxu Ala ra. Na xanbi, e naxa e bɛɲin, e siga.
E naxa kuntigie sugandi danxaniyatɔɛ ɲama keren keren ma bɛ. E to gɛ salide nun sunde, e naxa e taxu Marigi ra, e nu danxaniyaxi naxan ma.
Praticando o jejum
Quando jejuares, unge a cabeça e lava o rosto. O jejum é entre você e Deus — não para impressionar os homens, mas para buscar ao Senhor.
Kabi na tɛmui, a nu bara lu kaaɲɛ kui han a xa simaya nu bara ɲɛ tongo solomasaxan nun naani li. A mu nu kelima hɔrɔmɔbanxi kui, a nu Ala batu naa, kɔɛ nun yanyi, sunyi nun sali ra.
Isa maxɔrinfe sunyi ma
Mixi ndee naxa fa a fala Isa bɛ, «Annabi Yaya nun Farisɛnie fɔxirabirɛe sunyi nun salie rabama han, kɔnɔ i gbee tan e dɛgema tun.» Isa naxa e yaabi, «Xa futixiri xulunyi a li, wo nɔma a falade ginɛfenyi booree bɛ e xa sunyi suxu a na e fɛ ma tɛmui naxɛ? Waxati fama, ginɛfenyi bama e yi ra tɛmui naxɛ. Na waxati tan, e sunyi suxuma nɛ.»
Isa to so banxi, a fɔxirabirɛe naxa a maxɔrin e doro ma, «Munfe ra muxu tan mu nɔ na ɲinnɛ keride?» Isa naxa a masen e bɛ, «Yi ɲinnɛ mɔɔli tan kerima mixi fɔxɔ ra Ala maxandi nan tun na.»
Isa naxa a masen e bɛ, «Yi ɲinnɛ mɔɔli tan kerima mixi fɔxɔ ra Ala maxandi nan tun na.»
N bara tɔɔrɔ wali xɔrɔxɔɛe xa fe ra. Sanmaya wuyaxi n mu xi, n mu baloe sɔtɔ, n mu ye min, n lu kaamɛ ra, n mu sose sɔtɔ ɲɛmɛ ra.
Kɔnɔ e tan nu furaxi tɛmui naxɛ,
n nu luma sunnun na e bɛ,
n nu fa sunyi suxu,
n Ala maxandi e bɛ tɛmui birin.