Jesus Cristo
Jesus Cristo é o centro de toda a Escritura — Deus encarnado, Salvador do mundo, Senhor dos senhores. Nele habita corporalmente toda a plenitude da divindade.
A divindade de Cristo
No princípio era o Verbo, e o Verbo estava com Deus, e o Verbo era Deus. Jesus é Deus revelado em carne humana.
Mu mbaandili mwali Ndaa, Ndaa yali na Nziaambi, na Ndaa yo makulu yali Nziaambi.
Mu mbaandili mwali Ndaa, Ndaa yali na Nziaambi, na Ndaa yo makulu yali Nziaambi. Mu mbaandili yo yali na Nziaambi. Bioosi biayilimi mu yo, na a uli na iloo so imosi pe, kibayiluu kiayilimi kwahele a yo.
Ndaa yakitii muutu, na muutu wuu adiaali nha kati a bisi. Bisi diamoni buzitu ba nde, buzitu ba Mwaana ndila mosi wamata kwaa Taayi a nde. Nde ali aluulu mu bweese ba Nziaambi na mu ngwanya.
Ka bioosi bili mu Nziaambi, biakuu mu nyutu a Kristo, na bili mu udiaala mu nde,
Ka bioosi bili mu Nziaambi, biakuu mu nyutu a Kristo, na bili mu udiaala mu nde, na mu ndaa itwaari kia beni na Kristo, beni diayaki biloo bioosi bi beni dili na nzala a bio. Mundaa ti, nde ni wuli mu utumu tuu dioosi, na bipfumu bioosi.
Diba nha kati a beni, na matsimi mafwaana na baata bababwe bakangama mu Kristo Yiisu.
Umata bele pee, nde ali weti Nziaambi mu bioosi,
ka nde a asiayi pe uba tsitsi na Nziaambi.
Ka, nde abisi bioosi bi nde ali na bio mu inde makulu,
mu uba weti musiali.
Nde aholi ifwaani kia muutu nha kati a baata.
Na baata bamuyaabi weti muutu.
Diba nha kati a beni, na matsimi mafwaana na baata bababwe bakangama mu Kristo Yiisu.
Jesus, o Filho de Deus
Tu és o Cristo, o Filho do Deus vivo! Jesus revelou o Pai e demonstrou sua autoridade divina por palavras e obras.
Na Yiisu wabafuuli: «Ka beni, buni dili mu uleele? Me na ndi?» Simooni Peetero avutili: «We ni Mesiya, Mwaana a Nziaambi wa moonyi.» Ni mu buu Yiisu aleeli kwaa nde: «Ba kinyi, Simooni mwaana a Yoona, mundaa ti a musunyi na makili pe biyaabisi we maa, ka Taayi a me wuli mu mayula.
«Mono, nduumbu sa abaa yimi,
na sa abutu mwaana wa baala,
wu bakaata Emanweeli.»
Mbiindili a kuumbu yii: «Nziaambi li na bisi».
Mukuutu a kama masodaare mosi, musi Looma, na masodaare makikebe Yiisu itwaari na nde, bamoni toto bu la nyingini na moosi makiyilimi. Ni mu buu, bo babayi boomo balaa na baleeli: «Ngwanya, nde aba Mwaana a Nziaambi!»
Ka Yiisu awuri, na a avutili mvutu so mosi pe. Nguu a bangaanga ba Nziaambi abwifuulu nde: «We ni Kristo, mwaana a Ngaa Lisieme?» Yiisu avutili: «Ee-e, ni me! Na beni sa dimono Mwaana a muutu adiaala nha koo kia babaala kia wuu wuli na litu, na nde sa ayiri mu matuti ma yula.»
Ni mu buu nde wabaleeli: «A diba na boomo pe! Beni Yiisu musi Nazareti, dili mu usaa, wu bakomo nha muti wa kuruwa? Nde siimbiaangi, na nde a li nha pe. Mono mbuu yi bali basuusu nde.
Libootuu la Yiisu
Baata boosi bu bamani uholo libootuu, Yiisu ka bamubootii. Bu akikuundu, yula ladibini, na Muheebili wa Ngira akulini mu ifwa-fwani kia beembe nha yulu a nde. Mu mayula mwayuyini ndaa: «We ni mwaana a me wa litoono. Mu we me ndi na kinyi yalaa.»
Eu Sou
Jesus disse: antes que Abraão existisse, Eu Sou. Ele se identificou com o nome divino revelado a Moisés na sarça ardente.
Yiisu wabavutili: «Ee-e, ngwanya me nadileeli! Tswaamina Abraami ubutuu, "me ndi."»
Me na Taayi, bisi dili muutu mosi.»
Ka Yiisu wabaleeli: «Taayi a me li mu usala taanga dioosi, na me ka ndi mu usala.» Mu ndaa a ndaa yii, bakuutu ba Bayuudayo babwisaa mu iteesi kiavululu mu udusu Yiisu. Bo bali na kesi a nde. Mundaa ti nde a akiinzi pe mukele a saba, na mundaa ti nde aleele ka ti Nziaambi li Taayi a nde. Mu mandaa maa, nde akimweese ti nde li iteesi mosi na Nziaambi.
Mu ndaa a ndaa yii, bakuutu ba Bayuudayo babwisaa mu iteesi kiavululu mu udusu Yiisu. Bo bali na kesi a nde. Mundaa ti nde a akiinzi pe mukele a saba, na mundaa ti nde aleele ka ti Nziaambi li Taayi a nde. Mu mandaa maa, nde akimweese ti nde li iteesi mosi na Nziaambi.
Ka, weti bu Taayi ali mu usiimbili babakwa, na li mu uha bo moonyi, bumosi ka Mwaana li mu uha moonyi kwaa wu nde atoono. Na Taayi a li mu ufuundusu muutu pe, ka nde aha kwaa Mwaana litu loosi la ufuundusu. Nde aha mwaana litu loosi la ufuundusu, paa boosi baha buzitu kwaa Mwaana weti bu bali mu uha buzitu kwaa Taayi. Wu uhele uha buzitu kwaa Mwaana, a li mu uha pe ka buzitu kwaa Taayi watsinduu nde.
Ee-e, ngwanya me nadileeli: taanga dili mu uyiri, na dio diamaakwato, di babakwa bakaayuu muniingi a ndaa a Mwaana a Nziaambi, na babuyuu nde sa baba moonyi.
O Salvador e Senhor
Jesus é o caminho, a verdade e a vida. Não há outro nome dado entre os homens pelo qual devamos ser salvos.
Yiisu wamuvutili: «Me ndi kuulu, ngwanya na moonyi. A uli na muutu pe wu utuu uyiri kwaa Taayi, so nde a yoyi pe kwaa me.
Yiisu wamuvutili: «Umatuu bele pe me ndi na beni, ka beni keni a diayaaba me pe, Filipo? Muutu wumoni me, moni ka Taayi. Buni we utuu uleele: "Mweese bisi Taayi?" We a li mu usa pe imiini ti, me ndi mu Taayi, na Taayi li mu me? Mandaa ma me ndi mu uleele beni, a mali mu umata pe kwaa me. Ni Taayi wuli mu uba mu me, li mu ukuusu biyiluu bia nde makulu.
Yiisu abwileele: «Me ndi tsimbilili na moonyi. Wu usa imiini mu me, sa aba moonyi, so nde kwiiri.
Yiisu wamuvutili: «Me a naleele pe we ti, so we siiri imiini, we sa mono buzitu ba Nziaambi?»
A uli na Liyobolo mu muutu mukimi pe, mu ndaa a uli pe na kuumbu kimi nha tsini a toto, yi Nziaambi aha kwaa baata, yi bisi dituu uyobuu.»
Bu bakiyene mu kuulu, batoori nha mbuu yali maamba. Musi Etiopi aleeli: «Mono maamba, ima ikoonoso me mu uholo libootuu?» [ Filipo aleeli kwaa nde: «So we siiri imiini mu mutimi a we woosi, we utuu holo libootuu.» Nde avutili: «Me siiri imiini ti Yiisu Kristo li Mwaana a Nziaambi.»] Nde atemisi tomo, bo basutii bo baboolo mu maamba, na Filipo wamubootii.
A supremacia de Cristo
Ele é o resplendor da glória de Deus e a expressão exata do seu ser. Toda a plenitude habita nele e por Ele tudo subsiste.
Mwaana li mu umweese bubwe ba buzitu ba Nziaambi, nde li ifwaani kili mu umweese buli Nziaambi, nde li mu usuku biloo bioosi mu ndaa a nde ya litu. Bu amani utsieemese baata mu masumu ma bo, nde adiaala mu mayula nha koo kia ba baala kia Nziaambi, Puungu-lituu. Mu yii, Mwaana ka ayiluu uvulu unaanguu na batumu ba Nziaambi, na Nziaambi ahi nde kuumbu yavulu ndutu na makuumbu ma bo.
Yiisu mukutu a banguu ba bangaanga ba Nziaambi
Diyiluwani ukaanga mu mifuri imiini ki bisi dili mu uyaabisa. Mu ngwanya, bisi dili na mukuutu a banguu ba bangaanga ba Nziaambi watoori natee kwaa Nziaambi: Ni Yiisu, Mwaana a Nziaambi. Bisi dili na nguu a ngaanga a Nziaambi watuu umono pasi na bisi mu ndeeyili a bisi. Bamuyesini mu mandaa moosi weti bisi, ka nde a asi lisumu pe.
Ditalani isooso kwaa Yiisu, mu nde imiini kia bisi kiabaandii, na ni nde li mu ukuusu kio. Nha mbuu a kinya yibamumweesi, nde asiingi ukwa nha muti wa kuruwa, kwahele a utsimi mu tsionyi dianambita mu likwa la pili yii. Na mu taanga di, nde li mu udiaala nha koo kia babaala kia mbata ipfumu ya Nziaambi.
Ni mubuu nde ali afwaana mu ufwaanina baana ba nguu ba nde mu bioosi, paa nde aba nguu a ngaanga a bo wa Nziaambi, waluulu mu kolokolo na wanambita mu isala kia Nziaambi, mu ndaa ukuungulu masumu ma baata boosi.
Confessar a Cristo
Todo aquele que confessa que Jesus é o Filho de Deus, Deus permanece nele e ele em Deus. A fé em Cristo é a vitória.
So muutu siingi ti Yiisu li Mwaana Nziaambi, Nziaambi li mu nde, na nde li mu Nziaambi.
So muutu siingi ti Yiisu li Mwaana Nziaambi, Nziaambi li mu nde, na nde li mu Nziaambi.
Dimono buni Nziaambi amweese litoono la nde mu bisi: nde atsindii Mwaana a nde, ndila mosi nha tsi, paa dibaa moonyi mu nde. Dimono buli litoono: a bisi pe diatoono Nziaambi, ka nde atoono bisi. Nde atsindii Mwaana a nde, waheeri nyutu a nde weti bungori, paa Nziaambi amaasa masumu ma bisi.
Dimono buni Nziaambi amweese litoono la nde mu bisi: nde atsindii Mwaana a nde, ndila mosi nha tsi, paa dibaa moonyi mu nde.
Muutu wuli muhama mu usa masumu, nde li wa Saatina, mundaa ti Saatina asi masumu umata mu mbaandila tsi. Mwaana Nziaambi ayiri nha tsi, mu utsala biyiluu bia Saatina.
Ninha, na utuu ubiingi nha yulu a tsi? Ndili a muutu wu usa imiini, ti Yiisu ni Mwaana a Nziaambi.
Imbaangi me ni ki: Nziaambi wadiheeri moonyi wa bilimi na bilimi, na bisi diayaki moonyi wuu mu ndaa Mwaana a nde. Muutu wuli na Mwaana a Nziaambi, li na Moonyi. Wahele a Mwaana a Nziaambi, a ali na Moonyi pe.
Mbiiti we uleele mu munywa a we, nha kulu a baata boosi, ti Yiisu li Pfumu na so we siiri imiini mu mutimi a we woosi, ti Nziaambi a siimbili nde mu babakwa, we sa yobuu.
Viver em Cristo
Já não sou eu quem vive, mas Cristo vive em mim. Ele supre toda necessidade, dá paz e reina como Senhor.
A me pe ndi moonyi, ka Kristo li moonyi mu me. Mundaa ti, idiingi kia me kia lolo li mu musunyi, me ndi moonyi mu kio mu imiini mu Mwaana a Nziaambi watoono me, na waheeri moonyi a nde mu me.
Nziaambi a me sa akuusu manzala ma beni moosi, weti buli bubwe ba busini ba nde, mu buzitu ba Yiisu Kristo.
Nyaala iyeenge kia Kristo itumu mitimi mia beni! Mu ngwanya, ni mu iyeenge kii Nziaambi ati beni mbila, weti binama bia nyutu mosi. Diba na ipfu kia uvutulu matoondo.
Ni mu buu, Nziaambi ayiluu bisi, itwaari na Kristo Yiisu, paa bisi dibiti idiingi kialuulu mu mandaa mamabwe, ma nde akwiyiluu tsiomi paa bisi disalila mo.
Dinyaala ndiaatili a beni yiba ya litoono, weti bu Kristo atooni bisa-beni, na ayeelili moonyi a nde mu bisi, mu litoono la nde mu bisi. Nde ayeelili idiingi kia nde mu bisi, weti bungori ba tsulu yimbwe na ba Nziaambi atoono.
Bisi dili na nyutu mosi, ka na binama bialaa, bili na isala kia lisoboso. Bumosi ka, so bu yili ti bisi babalayi dili, bisi dili nyutu mosi itwaari na Kristo, na bisi boosi dili itwaari bana mu bana weti binama bia nyutu mosi.
Ka divutulani matoondo kwaa Nziaambi nde wuli mu uha bisi mbiingili mu Pfumu a bisi Yiisu Kristo!
Mu mitimi mia beni, dikiinzi Kristo weti wu basieeme. So bafuulu beni mu ubiindili ilimbisi kia beni, diba babayilimi mu mataanga moosi mu ukala kio.
Mundaa ti uli na Nziaambi ndila moosi, uli na ndila muutu mosi wuli mu uvuutu itwaari nha kati a baata na Nziaambi. Muutu wuu ni Yiisu Kristo,
O Rei eterno
O Rei dos reis voltará em glória e majestade. Todo joelho se dobrará e toda língua confessará que Jesus Cristo é o Senhor.
Mubiti a sevaale wuli nha yulu a sevaale wahembuu
Tumake, me namoni yula lali bwaasi, na sevaale mosi wahembuu amonii. Kuumbu a muutu wali nha yulu a nde «Wubafwaana usa Ilimbisi» na «Wa Ngwanya». Nde li mu ufuundusu na li mu udwaana mu libweeye. Misi mia nde miakiluluu weti mbaa, na nde ali na biburu bia ipfumu bialaa nha yulu a mutswe. Basonuu nha yulu a nde kuumbu yili ndila nde ayaaba mambiindili. Nde alwaata iyungu kialuulu mu makili. Kuumbu a nde «Mandaa ma Nziaambi». Mikaanga mia masodaare ma yula miakiduku nde. Bo bali badiaala nha yulu a basevaale bahembuu na balwaata bikutu bibibwe bia liino laduu, biahembuu na biatsieeme. Mu munywa a nde mwapali mukasa wato, wubataasila mu utete bifuumbu bia baata. Nde sa atumu bo mu mupaanga wa itali, na nde sa akamina mbutu dia viinyi mu idunu kibali mu ukamina mbutu dia viinyi, kia kesi a Nziaambi Puungu-Lituu ya mbaa. Nha yulu a iyungu kia nde na nha yulu a ibeli kia nde ali, basonuu kuumbu yi: «Mutini a mitini na Pfumu a bapfumu».
Nyaala bweese ba Pfumu Yiisu buba na boosi.
Tumake, nde aleeli kwaa Toma: «Sa muleembi a we nha, na mono mioo mia me. Bee koo kia we, na sa kio nha libaanzi la me. A bwabisi pe mu usa imiini, ba muutu ngaa imiini!» Toma wamuvutili: «Pfumu a me, na Nziaambi a me!»
Yiisu abwiyiluu biliimbi bikimi bia ukimuu, nha kulu a miyii mia nde. Biliimbi bii, a batsuu pe mu bio mu mukaanda wu. Ka mandaa mabasonuu mu mukaanda wu, basonuu mo paa beni disa imiini ti Yiisu ni Kristo, Mwaana a Nziaambi. Na, bu beni disa imiini, beni sa dibaa moonyi mu kuumbu a nde.
Dimono mukele a me: Ditonosono bana mu bana, weti bu me naditoono.»
Ee-e, ngwanya me nadileeli: wu uyaka muutu wu me natsinduu, yaki me ka. Na wu uyaka me, yaki ka watsinduu me.»
Me ndi mu uha mo moonyi wa bilimi na bilimi. Mameme a mudiimbili so hoolo pe. Muutu pe so mosi wu upatila mo nha koo kia me. Taayi a me wa aha mo kwaa me, avulu bioosi mu litu, na muutu pe so mosi wu utuu upatila mo nha koo kia Taayi. Me na Taayi, bisi dili muutu mosi.»
Ka mbii bu Nziaambi atooni tsi, nde aheeri Mwaana a nde ndila mosi, paa pasi wu usa imiini mu nde, a budusu pe, ka sa abaa moonyi wa bilimi na bilimi. Nziaambi a atsindii pe mwaana a nde nha tsi mu ufuundusu tsi. Ka paa ti tsi iyobuu mu nde. Wu usa imiini mu kuumbu a Mwaana, a bufuundusu pe. Ka wu uhele usa imiini mu kuumbu a Mwaana, bamaakwafuundusu nde. Mundaa ti nde a asi imiini pe mu kuumbu a Mwaana ndila mosi wa Nziaambi.
Pasi nde wu uhele unaangila kuruwa a nde na uduku me ku mbisi, nde a afwaana pe mu uba wa me.
Mundaa nha mbuu yi baata boolo so batata bakukunu mu kuumbu a me, me ndi nha kati a bo.»
Yiisu wabatali na wabaleeli: «Kwaa baata mii utuu pe uyilimi, ka a kwaa Nziaambi pe; mundaa kwaa Nziaambi, mioosi utuu uyilimi.»
Yiisu avutili: «Mandaa ma baata bukoono, Nziaambi mo ukoono pe.»
Nyaala bweese ba Pfumu Yiisu Kristo na Muheebili biba na beni!