Milagres de Jesus
Os Evangelhos registram dezenas de milagres realizados por Jesus — curas, ressurreições, domínio sobre a natureza e libertações. Cada milagre revelava sua divindade e compaixão.
Curas de cegos e surdos
Jesus devolveu a visão aos cegos e a audição aos surdos, manifestando seu poder sobre toda enfermidade e deficiência.
I Jisu za Salanaria Kori Tinoni Nake Batabatadi
Ego totonai za taloi ketakoi i Jisu za kori tinoni nake batabatadi za qari tutia aza, ko qari velavela votu, ari qari gua vei, <<Tuna i Devita, mu roquroqu tokadigami,>> qari gua.
Tonai za luge pa ruma i Jisu nari za ari kori tinoni nake batabatadi ba qari lao tugu luge. Nari za nanazaria i Jisu, <<Ae vei, gamu vazozotoa tugu gamu kori za ara mana boka salanagamu gamu kori?>> za gudi.
Nari za ari qari guni vei, <<E, Bangara!>> qari gua.
Nari za uliria i Jisu za na matadi beto ari za gua vei, <<Aza vei gamu vazozotoa gamu kori za mi gore votu vadigamu!>> za gudi. Nari za qari batabatadia tugu za na matadi ari kori. Beto za paranga vabalauria i Jisu ari kori, ari za gudi vei, <<Keta ule vadi ria na tinoni za na roiti ani,>> za gudi.
Ba qari taloi keni ari kori, ko qari vavavakatoni doru kota ketakoi za na veveina aza.
I Jisu za Salanaria Kori Tinoni nake Batabatadi
Ego tonai za taloi pa Jeriko i Jisu beto ria nana sepele, nari za maka minete puku tinoni lavata za tutiria. Ego ko qari nongoroni ari kori tinoni nake batabatadi qari korapa nyumu pa zona za i Jisu za korapa rerege jola lame qari gua, za qari kuku votu, <<Mu roquroqu tokadigami ao na Tuna i Devita!>> qari gua.
Nari qari tokeria ria na minete tinoni ari kori ko mari nogoto qari gudi. Ba tonai za qari kuku vaiolo viviva tu, <<Mu tokadigami ao na Tuna i Devita!>> qari gua.
Nari za turu nogoto i Jisu ko za kukuria beto ari za gudi, <<Na za za gamu nyoroguani gamu kori ko ba roiti vadigamu ara?>> za gudi.
<<Bangara, gami nyoroguanigo gami kori ko bu vabatabatagami!>> qari gua.
Nari za roquroqu vitivitigiria i Jisu ari kori ko za lao uliria na matadi, nari za qarike ruavo tugu na batabatadia ari kori ko qari tutiadia aza.
I Jisu za Salania na Tinoni Nake Batabatana
Ego qari lame kamu pa Betiseda ari Jisu beto ria nana sepele. Ko ketakoi za qari toka lameni ria na tinoni pana tana za maka tinoni nake batabatana, beto qari tepa vitivitigia ko mi vaoponi na limana qari gua. Nari za aru tekua i Jisu za na limana na tinoni zake batabata ani ko za toka votuni pa peguruna na guguzu. Ketakoi tu za lao odolo taria aza za na matana beto za vaoponi na limana beto za nanazia, ari za guni vei, <<Ae za vei, qu boka batia tu kaki zakazava?>> za guni.
Nari za enga za na tinoni ani, beto za paranga, <<Qa batiria tugu ria na tinoni, ba qari vei gu na suvege qari korapa rereregedia,>> za gua aza.
Beto za vaopo sogani mule na limana i Jisu za kori matana na tinoni ani. Nari za dogoro dodola beto za leana ligunana za na nana dogoro, ko za dogoro vakabekabere betoria za doru zakazava. Beto za garunu vakenia pa nana guguzu i Jisu aza, ari za guni vei, <<Muneke lao oqa votu pa guguzu pa Betiseda,>> za guni.
I Jisu za Salania Maka Tinoni Kikiqilina
Ego za taloi pana guguzu pa Turosi i Jisu ko za rerege vei pa guguzu pa Sidoni, beto za gore vei pa Manogaguguzu ko za lao pa ovuku pa Qalili. Ko tonai za qari toka kamuni ria kaki tinoni za maka tinoni kikiqilina beto na pokapokana zake boka paranga valeana, ko qari tepa tokatokai i Jisu ko mi vaoponi na limana ko mi tasalana aza qari gua.
Nari za teku varijoa pa varikamu tinoni ko za toka kaleni makana i Jisu za na tinoni ani, beto za totuni pa leona kori talingana na tinoni ani za na karukarusuna, beto za odolo taria na karukarusuna beto za totuni pa meana na tinoni ani. Beto za enga zae pa noka, za vagorea maka vazaenga lavata, beto za paranga lao pana tana tinoni, ari za guni vei aza, <<Epata!>> (na ginuana na paranga ani za <<Mu revanga tu!>> za gua). Pana totozo tugu aza za tavonga za na talingana na tinoni aza, beto na meana za puku tari za za taruvata, ko za paranga valeanana.
Beto za naquria i Jisu ria na tinoni ko marike vavavakatoni za na roiti ani za gudi. Ba tonai za naquria i Jisu nari za tonai za qari gigiri tugu vaqavaqatani ria na tinoni za na veveina aza. Ko qari gabara vitivitigi beto ria doru, ko ari qari gua vei, <<Doru zakazava za roiti valeana betoria za na tinoni ani. Ko ria tu na kiqili ba za vanongonongororia beto ria na poka ba za vaparangaria,>> qari gua.
I Jisu za Vabatabatai na Matana i Batimiasi
Ego qari gore kamu pa Jeriko ria. Ko tonai mi taloi pa Jeriko za gua i Jisu beto ria nana sepele beto ko na minete lavata, za maka tinoni zake batabata na izongona i Batimiasi, na tuna marene i Timiasi, za korapa nyumu tepatepa poata pa keketai zona. Ko totonai za nongoroni aza i Jisu pa Nazareti za korapa rerege jola qari gua azae za podalai kuku votu, ari za gua vei, <<Jisu na Tuna i Devita! Mu roquroqu tokaniziu!>> za gua.
Nari ria zoku tinoni qari tokea ko mi nogoto qari guni. Ba totonai za vaiolo zaea mutu za nana kukuku, ari za gua vei, <<Jisu na Tuna i Devita! Mu roquroqu tokaniziu!>> za gua.
Nari za turu vanogoto i Jisu ko ari za gua vei, <<Mu kuku valamea,>> za gua.
Ko qari kukua za na tinoni zake batabata ani, ari qari guni vei, <<Mu varene! Mu turu! Aza za korapa kukugo,>> qari guni. Nari za teku vagore paleni za na poko za udeni, za soqolo turu ko za lame ti Jisu.
Nari za paranga laoa i Jisu aza, ari za guni vei, <<Na za qu nyoroguani ao ko mana tokanigo ara?>> za guni.
Nari ari za gua vei za na tinoni zake batabata ani, <<Rabi, ara qa nyoroguani ko ba batabata soga qa gua,>> za guni.
Nari ari za guni vei i Jisu aza, <<Mu lao, na mua rangerange za tori salanigo tu ao,>> za guni. Pa totozo tugu aza za boka dogodogoro soga aza ko za somana tutianana i Jisu pa zona.
I Jisu za Salania maka Tinoni Nake Batabatana
Ego totonai za tata lao kamu pa Jeriko i Jisu, za korapa nyumu tepatepanana pa keketai zona za maka tinoni nake batabatana. Ko totonai za nongororia na rerege joladi ria na minete tinoni nari za nanazaria na zavagana beka za podo ani za gua.
Nari qari ule vani, <<I Jisu pa Nazareti za korapa rerege jola pa zona,>> qari guni.
Ura ko za kuku velavela aza, <<Jisu, Tuna i Devita! Mu roquroqu tokaniziu!>> za gua.
Ba qari paranga suqusuqutia na vanogotia ria na tinoni qari momoe aza. Ba tonai za vavivai mutu iapeki za na kuku, <<Tuna i Devita! Mu roquroqu tokaniziu!>> za gua.
Nari za turu nogoto i Jisu, za pojadi ko mari toka lameni tana za na tinoni nake batabatana za gua. Ko totonai za tata lao tana za nanazia i Jisu aza, <<Na za qu nyoroguani ao ko mana roiti vanigo ara?>> za guni.
Nari ari za gua vei za na tinoni nake batabatana, <<Bangara, ara za qa nyoroguani ko bi batabata na mataqu qa gua,>> za gua.
Nari ari za guni vei i Jisu aza, <<Leana, mu batabata tu ao koviria! Na mua rangerange za tori salanigo tu!>> za gua i Jisu. Nari zake oriavo tugu batabatana za na tinoni aza, ko za rerege tututinana ti Jisu beto za kole paranga leana na vatarazaea na Tamaza aza. Ko ria na minete tinoni qari batia za vei zara za qari vatarazaea ria doru za na Tamaza.
I Jisu za Salania Maka Tinoni za Podo Nake Batabatana
Ego totonai za korapa rerege lao i Jisu, za batia aza za maka tinoni na podo nake batabatana. Nari qari nanazia ria na nana sepele aza, ari qari guni vei, <<Rabi, i zei za sela ko za podo nake batabatana za na tinoni ani? Na tinoni ani, ba ria na tinana na tamana?>> qari guni.
Nari za oeria i Jisu ria, ari za gudi vei, <<Na nake batabata za vaia na tinoni ani za nake pa nana sela tugu, beto nake sela tugu tadiria na tinana na tamana vei, goto vei gu ko mi bola votu tana za na roiti tana Tamaza za gua. Pinokoi za korapa kabere na rane, nari za ara ma roitidi ria na roiti tana aza za garunuziu ara, ura na bongi za korapa nono lame totonai minake boka roiti za na tinoni. Totonai qa korapa pa kasia guguzu ara za ara tugu za na kaberena na kasia guguzu,>> za gua i Jisu.
Pa liguna za poja vei zara aza, nari za odolo pa pezo ko za vanyelakia aza za na pezo beto za ora laoni pa matana na tinoni nake batabatana ani. Beto ari za guni vei za na tinoni nake batabata ani, <<Mu lao ko mu subi pa lolu pie pa Siloami,>> za guni. (Na ginuana na izongo Siloami za na tagarunu.) Nari za keni tugu za na tinoni aza ko za subi ko za batabata za na matana beto za mule lame.
Curas de paralíticos e enfermos
Paralíticos caminharam, leprosos ficaram limpos e todo tipo de doença foi curada pelo toque e pela palavra de Jesus.
Ko ani za maka tinoni poqupoqu za lame nyumu sori tungutungu pa moena aza, ko ari za gua vei, <<Bangara, vei bu malumu ao, za muna boka valiosoziu gu ara,>> za gua.
Nari za kaqamani na limana ko za ulia i Jisu za na tinoni aza beto ari za guni vei, <<Qa malumu gu ara. Ko mu lioso tu ao!>> za guni. Na totozo tugu aza za tataloso valioso gu za na poqupoquna aza. Beto ari za poja veini i Jisu aza, <<Kopuni ko munake vavakato vani maka tinoni, goto mu lao vatuvizi tana iama ko mi dogoro vilovilotigo beto za muna roitini ao za na mua vavavui vei za varigarununi i Mosese, ko ria doru mari gilagilai za ao qu tori lioso tu,>> za gua aza.
Ko qari pogozo kamuni pa nana kolekolena za maka tinoni za uke kale na tinina. Tonai za batia i Jisu za na rangerange tadiria, za ari za guni vei aza za na tinoni za uke kale na tinina, <<Tuqu, mu varene! Ria na mua sela za qari tori taleozo tu,>> za guni.
Ego tonai za kaki ria qari varivagigalaini na Vavanau za qari kole variparanga golomo makadi, <<Na tinoni ani za vamoroania na Tamaza ani!>> qari gua.
Ba za tori gilagilainana tu i Jisu aza vei qari korapa roquroqua ria, ko ari za gudi vei, <<Ae za vei ko gamu roquroquria na zakazava ikikeredi veveidi zara pa bulomiu? Ae za munyala: na poja vei, <Qari taleozo ria na mua sela,> bi gua, babi na poja vei, <Mu tatakole ko mu rerege,> bi gua? Ba koviria ma vabatidigamu ara za na Tuna na Tinoni za kolenana nana neqi pa pezo ko mina taleozodi ria na sela,>> za gua aza.
Beto ari za guni vei za na tinoni za uke kale na tinina, <<Mu turu! Mu pogozia na mua kolekolena ko mu kenimua pa mua ruma,>> za guni. Nari za soqolo turu gu za na tinoni ko za keninana pa nana ruma.
ko ketakoi za korapa za maka tinoni za raiqo maka kale limana. Ko ria qari korapa nyaqo rokaga ko bari jutuni kaki sela i Jisu za ari qari guni vei aza, <<Ae vei, na tavamalumuna pa Vavanau za na salana tinoni na rane Minyere?>> qari gua.
Nari za oe laoria i Jisu ria, ari za gua vei <<I zei gamu za izongia maka sipi ko bi lotu loposo pa oqili na rane Minyere za na sipi aza, nari za minake bako votuni na rane tugu aza aza? Pala na rane tugu aza muna bako votuni gamu aza! Ba na tinoni tu za poreveveina jolani na sipi! Ko za vamalumia gu na Vavanau za na roitini na roiti leana na rane Minyere,>> za gua i Jisu.
Beto nari za paranga laoa aza na tinoni za raiqo maka kale limana, <<Mu radonia na limamu,>> za guni. Ko za radonia aza za na limana nari za leana soga vei tugu maka kale limana.
Na qoele roana i Saimone za mangini na tinina, ko za korapa kole pa lovu. Aza tugu za kamu i Jisu za qari ule vani gu aza za na veveina na moona na qoele ani. Nari za lame arua za na limana, ko za bako vatatakolea. Nari za taloi tana qoele za na mo mangini, ko aza tugu za vatana vadi za na tekutekuna ria.
I Jisu za Salania maka Tinoni Poqupoquna
Maka tinoni za poqupoqu za lame ti Jisu, ko za nyumu sori tungutunguna pa moena aza ko za tepa tokatokai i Jisu, ari za gua vei, <<Vei bu malumu ao, za muna boka valiosoziu gu ara,>> za gua.
Za roquroqu vitivitigia i Jisu za na tinoni ani, ko za kaqamani na limana ko za ulia aza, beto ari za guni vei, <<Ara qa malumu gu, ko mu lioso tu ao,>> za gua i Jisu. Na totozo tugu aza za tataloso valioso za na poqupoqu ko za lioso aza.
Totonai tugu za qari pogozo kamuni ari ka made tinoni za maka tinoni za uke maka kale kobu tinina ko zake boka rerege. Ba qarike boka pogozo laoni tana ria za na tinoni ani ura za pugelia na tinoni za na leo ruma. Ko qari keza ko qari kakelia tu za na arena na ruma pa totona zozoto i Jisu. Ko za korapa tugu kolenana pa nana lovu za qari vasikulu gorea za na tinoni aza. Tonai za batia i Jisu za ae na koi vei lavatana na rangerange tadiria nari za paranga laoa aza za na tinoni za uke kale maka kobu tinina, ari za guni vei, <<Tuqu, qari tori taleozo tu ria na mua sela,>> za guni.
Ba ria kaki qari varivagigalaini na Vavanau za qari korapa nyumu tata ketakoi ko qari kole variperani pa bulodi za ari qari gua vei, <<Ae za vei ko za paranga vei tu zara za na tinoni ani? Za vamoroania na Tamaza za na tinoni zana! Ura makana gu na Tamaza za boka taleozoni za na sela!>> qari gua ria.
Ba za tori gilagilainana tu i Jisu pa totozo aza za na za vei qari kole variperani ria pa bulodi, ko za paranga laoria aza ria, ari za gudi vei, <<Ae za vei ko gamu variperani tu pa bulomiu gamu za ari? Ae ari kori paranga ari za munyalana ko bi paranga laoni tana tinoni za uke maka kale tinina zana? <Qari tori taleozo tu ria na mua sela,> bi guni, ba, <Mu turu, mu teku pogozia na mua lovu ko mu rerege!> bi guni tu? Ba vei ko mu gilagilai gamu za na Tuna na Tinoni za kolea na neqi ko mina taleozodi ria na sela pa pezo za ari ropi ma roiti vei ara,>> za gua. Ko za paranga laoa za na tinoni za uke maka kale tinina, ari za guni vei, <<Ma pojanigo ara ao: turu, mu teku pogozia na mua lovu ko mu mule laomua pa mua ruma,>> za guni. Pa totozo tugu aza za turu, za teku pogozia na nana lovu ko za votu keninana pa moedi ria doru za na tinoni aza. Ko qari gabara beto ria doru beto qari vatarazaea ria za na Tamaza, ari qari gua vei, <<Za oqoro tabata tadigita za maka zakazava vevei ari!>> qari gua.
Na Tinoni za Raiqo Maka Kale Limana
Ego tonai za lao mule pa ruma varivarikamuna i Jisu, za korapa ketakoi za maka tinoni za raiqo maka kale limana. Ko ria kaki tinoni qari kole dogoro kopuni i Jisu ko vei mina salania pana rane Minyere za na tinoni ani nari za mari jutuni za sela aza mariguni qari gua. Za paranga laoa i Jisu za na tinoni za raiqo na limana, ari za guni vei, <<Mae, mu turu zale pa momoe,>> za gua aza.
Beto za nanaza laoria i Jisu ria na tinoni, ari za gudi vei, <<Na za za tavamalumu pana Vavanau ko mina boka taroiti pa rane Minyere? Na roiti valeana, ba na roiti vikevikere? Na alona na toa tana tinoni, ba na vaukena?>> za gudi.
Ba qarike vagala.
Ego ko za dogoro varilivutadi tagigiridi i Jisu ria beto za takulanga tugu vei ura za patu na bulodi. Beto za paranga laoa za na tinoni ani, ari za guni vei, <<Mu radonia na limamu,>> za guni.
Ko za varadonia nari za leana soga za na limana.
I Jisu za Salania maka tinoni Poqupoquna
Ego maka totozo tonai za korapa suvere pa maka guguzu i Jisu, za ani maka tinoni za vaia na poqupoqu. Ko totonai za batia aza i Jisu, za gona opo goreni pa pezo na izumatana, beto za tepa vitivitigi, ari za gua vei, <<Bangara, vei muna malumu ao, za muna boka tataloso valiosoziu gu ara!>> za guni.
Nari za kaqama laoni na limana ko za ulia i Jisu aza, beto ari za gua vei, <<Qa malumu gu ara, ko mu lioso tu ao,>> za guni. Ko pa totozo tugu aza za tataloso valioso tana za na poqupoqu.
Ego ko ani qari pala kamuni ria kaki tinoni pa nana lovu za maka tinoni za uke kale na tinina, ko qari podepodeke ko mari pogozo valugea pa leo ruma, ko mari vakolea pa moena i Jisu qari gua. Ba qarike boka batia ria za na zona vei beto mari pala valugea, ura qari pugele ria na tinoni. Ko qari pogozo keza zaeni pa nare ruma ko qari kakelia za na arena na ruma, beto qari vasikulu gorea pa varikamu tinoni pa moena i Jisu za na tinoni aza tonai za korapa kolenana tugu pa lovu.
Ko totonai za batia i Jisu za na dia rangerange, za parangia aza za na tinoni za mo, <<Qua tinoni, qari tori taleozo tu ria na mua sela,>> za guni.
Nari qari podalai varipera paranga makadi ria qari varivagigalaini na Vavanau beto ria na Parese, <<Ae tinoni veveina ani! Za korapa vamoroania na Tamaza za na tinoni ani! Kepore za maka tinoni mina boka taleozoni na sela, goto makana gu na Tamaza!>> qari gua.
Ba za tori livutia tu i Jisu aza vei qari kole variperani paranga ria, ko ari za gudi vei ria, <<Na za gamu kole variperani pa bulomiu gamu? Ae za munyala na pojana? <Qari tori taleozo tu ria na mua sela!> bi gua, ba <Mu tatakole ko mu rerege!> bi gua? Ba ma vadogorodigamu ara za na Tuna na Tinoni za kolenana nana neqi pa pezo ko mina taleozodi na sela,>> za gua. Beto za ari za guni vei za na tinoni za uke maka kale tinina, <<Qa parangaigo ara ao, mu turu, mu pogozia na mua lovu, ko mu mule laomua pa mua ruma!>> za guni. Nari pa totozo tugu aza za soqolo turu pa moedi ria doru tinoni za na tinoni ani, za pogozia nana lovu aza za koleni, ko za mule keninana pa nana ruma, beto za vatarazaea aza za na Tamaza.
I Jisu za Salania maka Tinoni za Raiqo na Limana
Ego pa maka rane Minyere mule tonai za luge pa maka ruma varivarikamuna i Jisu za korapa suverenana ketakoi za maka tinoni za raiqo na lima kale matuana. Ko ria qari varivagigalaini na Vavanau beto ria na Parese za qari nyaqoa kaki zona ko mari jutuni za sela i Jisu qari gua, ko qari kole dogoro kopu totoni za vei mina salana tinoni tu beka pa rane Minyere aza qari gua. Ba za tori gilagilaria tu i Jisu ria na dia roquroqu, ko ari za guni vei za na tinoni za raiqo maka kale limana, <<Mu turu, ko mu rerege lame pa korapa,>> za guni. Nari za soqolo turu za na tinoni aza ko za lao turu ketakoi.
Beto ari za gudi vei i Jisu ria na tinoni, <<Ego ma nanazagamu ara gamu. Ae za za vamalumia na Vavanau ko mina boka taroiti pa rane Minyere? Na roitini na leana, ba na roitini na ikerena? Na aloa na toa, ba na piara pale?>> za gudi.
Beto za kole dogoro varilivutaidi aza ria doru beto ari za guni vei aza za na tinoni.
<<Mu radonia na limamu!>> za guni. Nari za radonia tugu, ko za leana soga za na limana aza.
I Jisu za Salania maka Tinoni Matamata Gogoto
Totonai za beto pojaria i Jisu ria doru zakazava ari tadiria na tinoni, za taloi lao pa Kepaniami aza. Ego na suverena tugu ketakoi za maka tinoni matamata gogoto. Ko kolenana za maka nana nabulu aza za roquroqu vitivitigia aza za mo ko za tata uke. Totonai za nongoroni na tinoni matamata gogoto ani za na veveina i Jisu, za garunuria aza ria kaki tiolata tadiria na tinoni Jiu ko mari lao tepai i Jisu ko mi lame salania na nana nabulu za gua. Ko tonai qari kamu ria ti Jisu za qari tepa tokatokai aza, ari qari gua vei, <<Na bangara ani za garo tugu muna lao tokani ao. Ura aza za roquroqugita za gita na tinoni Jiu beto aza tugu makana za roiti vadigita za na nada ruma varivarikamuna,>> qari guni.
Ego leana za gua i Jisu ko za tuti laoria ria. Ba totonai za tata kamua gu aza za na ruma, nari za garunuria na tinoni matamata gogoto ani ria kaki nana baere ko qari lao poja veini ari i Jisu, <<Bangara, keta mu kole pavu goboro. Ara nake padaqu ko ao muna lame luge pa qua ruma. Ko za vei tugu aza za ara ba qake dogoro vapadaniziu ko mana lame tamu! Goto mu leve lameni gu tana za na salana ko mi toanana za na qua nabulu. Ura ara ba ria tugu na tinoni za koleria na neqi qari kopuniziu beto koledia mutugu ria na tinoni varipera qari takopu pa neqi taqu, ko ara qa gilagilaiqua za ae za vevei tonai za izongo neqi na tinoni. Ko vei, <Lao ao!> baguni ara za maka, nari za lao gu aza. Beto vei, <Lame!> baguni mule ara za maka, za lame tugu aza. Vei nari mu vei baguni na qua nabulu, nari za roitini tugu aza. Goto ao na mua neqi za na lavatana jola ko muna paranga gu pani, nari pala mina tasalana tugu koviria aza,>> za gua.
Totonai za nongoria i Jisu na paranga tana bangaradi na tinoni varipera za vei zara za gabara, ko za gabala ko za paranga laoria aza ria na minete tinoni qari tutia, <<Ma poja valeadigamu ara za gamu: qa oqoro izongo batia ara pa Izireli za maka tinoni za izongia na rangerange lavatana jola vevei tana tinoni ani,>> za gua aza.
Beto za qari gabala mule lao pa ruma tana bangaradi na tinoni varipera ari ka viza qari pogozo nongoro, ko qari lao kamu za qari batia za na nabulu za tori tasalana tu.
Korapa ketakoi za maka reko za varajani na tomete ikikerena ko za mo manogavesu aoro, ko za poguru ko zake boka turu vatuvizi valeana. Totonai za batia i Jisu aza, za kuku tekua ko ari za guni vei, <<Tinaqu, koviria qu tasalana pa mua mo ao!>> za gua aza, beto za vaoponi na limana aza za na reko. Aza tugu za vei aza za zake oriavo tugu turu vatuvizi soganana gu aza, ko za vatarazaea aza za na Tamaza.
Za Salania i Jisu za Maka Tinoni za Mo
Ego pa maka rane Minyere tonai za lao tekuteku pa ruma tana maka tiolata tadiria na Parese i Jisu, za qari kole dogoro kopukopuni ria na tinoni aza. Ko za korapa ketakoi pa moena i Jisu za maka tinoni za varajani na mo ko za pugepugele na nenena na limana. Nari za nanaza laoria i Jisu ria na tinoni qari varivagigalaini na Vavanau beto ko ria na Parese, <<Ae vei, na tavamalumuna tugu pana Vavanau za na varisalana pa rane Minyere, ba dai?>> za gudi. Ba qarike vagala ria. Nari za aru tekua i Jisu za na limana na tinoni za mo ko za salania, beto za vamule kenia.
I Jisu za Salanaria ka Manogaputa Tinoni Poqupoqudi
Ego totonai za korapa rererege zae pa Jerusalema i Jisu, za rerege tutia aza za na varivolozo pikata guguguzu pa Sameria beto pa Qalili. Totonai za korapa lao luge aza pa maka guguzu, za qari lao gozoria ari ka manogaputa tinoni poqupoqudi aza. Qari turu pa zouna ria, ko qari kukuku uui vei ari, <<Jisu! Bangara! Mu roquroqu tokadigami!>> qari gua.
Nari za batiria i Jisu, ko ari za gudi vei, <<Lao, ko mari dogoro vilotogamu ria na iama,>> za gua aza. Totonai qari korapa lalaodia ria, nari za qari tataloso valioso gu ria.
Totonai za gilagila kamua maka ari ka manoga za tori tasalana tu aza, za mule lao ti Jisu aza, za velavela vatarazaea aza za na Tamaza. Ko za lao nyumu sori tungutungu pa nenena i Jisu aza, ko za paranga leana lao tana. (Na tinoni Sameria za na tinoni aza.)
Nari za paranga i Jisu, ari za gua vei, <<Ari ka manogaputa tu ria na tinoni qa taloso valiosoria ara! Ko pae tu ari ka sia? Ae za vei kepore mule za maka za mule lame paranga leana tana Tamaza goto na tinoni karovona gu ani?>> za gua aza. Beto ari za guni vei i Jisu za na tinoni aza, <<Turu, ko mu kenimua. Na mua rangerange za tori salanigo tu,>> za gua aza.
I Jisu za Salania Maka Tinoni Qaqaona pa Keketai Lolu Pie
Pa liguna na zakazava ari za taroiti za maka vavolo tadiria na tinoni Jiu, ko za zae pa Jerusalema i Jisu. Ko za tata pa Atakamana Sipi pa Jerusalema ketakoi za kolenana za maka lolu pie, na izongona za na Betizata pa paranga Aramaiki, ko za kolea ka lima ongonguna aza. Ketakoi za qari kubo ria na varikamu minete tinoni momodi qari kole loka, ria qarike batabata, na qao beto ria za uke kale na kobu tinidi. Ko za kolenana ketakoi za maka tinoni za kole mo ka uengavulu vesu aoro.
Ko za batia i Jisu za korapa kole ketakoi aza ko za dogoro gilagilai i Jisu na kakazana jola za na totozo za kole mo aza, ko za parangia, <<Ae vei qu nyorogua tasalana tugu ao?>> za guni.
Nari za oe lao za na tinoni mo aza, <<Bangara, ara za kepore maka tinoni bi tokaniziu, ko bi toka laoniziu pa lolu pie totonai za nyakili na kolo. Totonai qa korapa podepodeke ko ba lao qa gua, nari za kaki goto tinoni tu za qari tori lao momoe tu,>> za gua aza.
Nari za paranga laoia i Jisu aza, <<Mu turu, mu pogozia na mua lovu ko mu rerege,>> za guni. Aza tugu za paranga vei aza nari zake oriavo tugu za tasalana nana za na tinoni aza, ko za teku pogozia za na nana lovu beto za rerege keni nana.
Ko na rane Minyere za roiti vei zara i Jisu.
Ego za gabala mule lame pa Kena pa Qalili i Jisu, ketakoi za pelukuni vaini na kolo perangaina. Ko na suverena tugu ketakoi za maka tinoni matamata qavuna, za mo na tuna marene pa Kepaniami. Ko za nongoroni na tinoni matamata aza i Jisu za tori taloi tu pa Jiudia ko za gore vei tu pa Qalili qari gua, nari za lao gozoria ko za tepaia ko bi lao salania za na tuna marene pa Kepaniami, ura za tata zozoto mina uke aza za gua.
Nari ari za guni vei i Jisu aza, <<Gamu za gamu nyorogua izongo batiria mae tu na roiti vinagilagila beto na roiti varivagabaradi beto za bu vazozoto gamu gua,>> za gua.
Nari za paranga za na tinoni matamata aza, <<Bangara, mu siqarai tuti lame pinokoi za oqoro uke na tuqu,>> za gua.
Nari za parangia i Jisu aza, <<Mu mule lao, na tumu marene za pala mina toanana gu!>> za guni.
Nari za vazozotoa tugu na tinoni matamata ani za na paranga ti Jisu ko za mule keni nana. Ko tonai za korapa goregorenana aza za qari gozoria pa zona ria na nana nabulu, ko qari pojani, <<Za tori leana tu za na tumu marene,>> qari guni.
Nari za nanazaria ria padapada ae totozo za vei za podalai leana aza za gudi, nari ari qari guni vei, <<Pada maka koloko korapa rane pa nyoro za gore na mangini,>> qari guni.
Nari za gilagila kamua na tinoni matamata ani za aza tugu za na totozo za poja veini ari i Jisu, <<Na tumu marene za pala mina toanana gu,>> za guni. Ko aza beto ria na nana tatamana doruna za qari vazozotoa i Jisu.
Ani za na roiti vinagilagila vinaori za roitini i Jisu pa liguna za taloi pa Jiudia ko za gore pa Qalili.
A mulher com fluxo de sangue
Uma mulher que sofria há doze anos tocou a orla do manto de Jesus e foi curada instantaneamente pela sua fé.
Ego maka reko aza za varajani na mo malea ko za kole gu vakeni orungu ka manogori aoro za tuti pa liguna ko za ulia za na uquna na poko ti Jisu. Za kole paraparanga golomo makana, <<Vei ba ulia gu nana poko, nari ba ba tasalanaqua gu ara,>> za gua.
Ko za balinga mule za gua i Jisu nari za batia za na reko, ko ari za guni vei, <<Mu varene, tuqu! Na mua rangerange za tori salanigo tu,>> za gua aza. Nari za na totozo tugu aza za tasalana gu za na reko aza.
Za korapa tugu pa varikamu tinoni ketakoi za maka reko za kole vakeni orungu laonana gu pa korapana ka manogori aoro. Na reko ani za tori dori kole gozororia tu zoku tapata pa kopu tadiria na tinoni varisalana beto doru nana izizongo za gona paledi pa kole nyaqo salana nagu, ba zake izongo leana podeke tu goto tonai za viva tu lalaonana za na tapata tana aza. Tonai za nongoroni na reko ani za na vavakatona na veveina i Jisu, azae za tuti ligu pa leo varikamu tinoni aza ko za lao ulia za na poko ti Jisu. Ura ari za kole roquroqu golomo vei pa bulona aza, <<Vei mana ulia gu ara za na poko tana, za pala mana tasalanaqua gu ara,>> za gua. Ko aza tugu za ulia aza za na poko ti Jisu, za totonai tugu za nogoto keni za na orungu, beto za vagilagilai pa tinina za tori tasalana tu aza pa nana mo za gua.
Na somanana tugu pa varikamu minete tinoni aza za maka reko za keni gojo na orungu pa tinina ka manogori aoro. Ria doru vei za izongoria za tori gona pale betodi tu pa nyaqodi ria na tinoni varivarisalana, ba kepore maka ria bi boka salania. Ko za somana rerege tuti pa liguna i Jisu aza. Ko aza tugu za lao ulia za na uquna na poko ti Jisu, nari za totonai tugu za nogoto keni za na orungu.
Tonai za nanaza i Jisu, <<I zei za uliziu ara?>> za gua aza.
Ba qari oso ria doru, <<Ura! Nake gami!>> qari gua.
Nari ari za gua vei i Pita, <<Qokolo, qu batiamua ao ko na varikamu tinoni za qari jupe varilivutainigo zara!>> za guni.
Ba ari za gua vei i Jisu, <<Dai, maka tinoni za uliziu ara, ura qa vagilagilai ara pa tiniqu za za votu taloi taqu za na neqi,>> za gua.
Totonai za gilagilai na reko za tori tavotu tu za na roiti za roitini aza za gua, nari za matagutu neqeneqere vitivitigi aza, ko za lao nyumu sori tungutungu pa nenena i Jisu, ko za ule votuni aza ti Jisu pa moedi ria doru tinoni za aza vei beto ko za ulia na poko ti Jisu beto veveina zake oriavo tugu tasalanana aza. Nari ari za guni vei i Jisu aza, <<Tuqu, na mua rangerange za tori salanigo tu. Mu lao pa bule,>> za gua aza.
Ressurreições
Jesus ressuscitou mortos — a filha de Jairo, o filho da viúva de Naim e Lázaro. Ele é Senhor sobre a morte.
I Jisu za Salania Maka Reko beto za Vatoa Mulea na Tuna Reko Maka Tiolata Matamata
Totonai za korapa paranga vei zara i Jisu, za kamu opo ovoro sori tungutungu pa moena aza za maka tiolata matamata tadiria na Jiu, ko ari za gua vei, <<Na tuqu maqota za koni uke gu, ba qa nyoroguanigo ko bu lame vaoponi na limamu ko bi toa mule qa gua,>> za gua aza.
Nari za turu i Jisu beto ria na nana sepele ko qari tutia za na tinoni aza.
Ego totonai za lao kamu pa ruma tana tiolata matamata i Jisu, nari za batiria aza ria na tinoni qari lukana popoelai na romaroma beto qari lukana kebokebo, za ari za gudi vei, <<Mu taloi kenimiu gamu! Ura zake uke za na reko peki ani, goto za korapa gu putagana!>> za gua. Tonai za paranga vei aza nari za qari auni ria doru tinoni aza. Ko tonai qari votu beto pa peguru ria doru, za luge i Jisu ko za arua na limana na reko nari za tatakole za na reko.
Pa totozo tugu aza za lame za maka tinoni matamata pa ruma varivarikamuna, na izongona i Jaerasi. Tonai za batia aza i Jisu, za lao gona nyumuni pa nenena aza, ko za tepa tokatoka vitivitigia aza i Jisu, ari za guni vei, <<Na tuqu reko za mo vitivitigi ko za korapa laolao vei pa uke. Mu lame vaoponi na limamu, ko mu alo muleni nana toa!>> za guni. Nari za tutia aza i Jisu.
Ego maka minete tinoni lavata za qari tutia aza ko qari jupe varikaleni aza.
Tonai qari lame kamu pa ruma ti Jaerasi, azae za batia i Jisu za na rura takulangadi ria na tinoni qari romaroma beto qari lukana kebokebo. Ko za luge aza ko ari za gudi vei, <<Ae za vei ko gamu rura takulanga beto gamu korapa kebokebo romaroma tu za gamu? Na koburu zana za zake uke, goto za korapa putagana gu,>> za gudi. Tonai za paranga vei aza nari za qari auni ria na tinoni aza.
Nari za iju vavoturia i Jisu ria doru, goto na tinana gu beto na tamana na koburu beto ari ka kue nana sepele gu za toka lugedi ketakoi za kole na koburu. Beto za arua i Jisu za na limana na koburu beto ari za guni vei, <<Talita kumi,>> za gua (Na ginuana za, <<Ngore, qa parangaigo ara ao, mu tatakole tu!>> za gua). Pa totozo tugu aza za tatakole tu za na reko peki ani ko za reregenana, ura za tori manogori aorona tu za na reko aza. Ko qari gabara vitivitigidi ria na tinoni.
Ko za paranga i Jisu, <<Ego, ko na za mana vavapodekedi ara ria na zazae tinoni pa rane pa ngenari? Ae tinoni veveidi ria? Ria na zazae tinoni pa rane pa ngenari za qari varitoto vei tugu ria na koburu qari kole nyumu leleodia pa ia makemaketina. Ko qari kole varivarikuku karovo, ari qari gua vei,
<Gami mikedi gami ria na kera varielava,
ba gamu gamuke peka tu.
Gami keradi gami ria na kera uke,
ba gamuke lukana romaroma tu za gamu!> qari gua.
Totonai za lame i Jone Paputaiso za madi ko zake tekuteku beto ko zake buku vaini aza, nari ari gamu gua vei za gamu, <Za kolea na tomete ikikerena zana!> gamuguni. Ego totonai za lame mule za na Tuna na Tinoni ko za tekuteku beto za buku aza, nari za ari mule gamuguni vei, <Dogoro! Na ngoja mota beto na tinoni bukubukuna zana, beto na baere tadiria na tinoni tekuteku takisi beto ria na tinoni seladi zana!> gamu gua mutugu. Ba na tavagigala tana Tamaza za ulule gu pa roiti uana tadiria na tinoni qari tutia,>> za gua i Jisu.
I Jisu za Tasoru lao pa Ruma ti Saimone na Parese
Ego za beto gu za vei zara beto za sorua maka Parese i Jisu ko mi lao tekuteku tavitia pa nana ruma za gua. Ko za lao tugu pa ruma tana i Jisu, ko za kole tekuteku tavitia aza. Ego ko na suverena tugu pa guguzu aza za maka reko za toani na toa selana. Tonai za nongoroni aza i Jisu za korapa tekuteku pa ruma tana Parese za pogozia aza za maka jaqi alabasita za pugelia na lumu omanga lea.
Pana totozo tugu aza za bola kamu gu za na kuta tinoni matamata pa ruma varivarikamuna, na izongona i Jaerasi. Za lao nyumu sori tungutungu pa nenena i Jisu aza, ko za tepa tokatokai ko mi lao pa nana ruma za gua, ura makamakaina tuna reko peki tata manogori aorona za mi uke gu za gua.
Ego totonai za korapa rerege lalaonana i Jisu za qari jupejupe varikaleni ria na minete tinoni aza.
Totonai tugu za korapa paranga vei zara i Jisu nari za bola kamu gu za maka tinoni pogozo nongoro, na koko lame veina pa ruma ti Jaerasi na tinoni matamata pa ruma varivarikamuna, ko ari za gua vei, <<Za tori uke tu za na tumu reko. Keta vapavu lame goboria na tinoni varivagigalai,>> za guni i Jaerasi.
Ba tonai za nongoria i Jisu za na vavakato tana tinoni pogozo nongoro, nari ari za guni vei i Jaerasi, <<Muke matagutu. Mu vazozoto gu beto pala mina leana gu za na tumu,>> za guni.
Totonai za lao kamu aza pa ruma ti Jaerasi, za zake vamalumuria aza ko mari luge tavitia ria na tinoni, goto ari Pita, i Jone, i Jekopi, beto ko ari kori tinana na tamana gu na reko. Ria doru tinoni za qari korapa romaroma qari lukana takulangania na koburu za uke. Nari ari za gudi vei i Jisu ria, <<Muke lukana! Zake uke za na koburu zana, za korapa putagana gu,>> za gua aza.
Tonai za paranga vei zara aza nari za qari aauni ria doru aza, ura qari gilagila valeaniadia za tori uke tu za na koburu reko. Ba za arua i Jisu za na limana na koburu beto za paranga, <<Ngore, mu tatakole!>> za guni. Nari za toa mule ko zake oriavo tugu tatakolena za na koburu ko za garunuria i Jisu ria ko mari vani na ganigani ko mi tekuteku za gua. Ko qari gabara vitivitigi ari kori na tamana beto na tinana, ba za paranga vabalauria i Jisu ria ko marike vavavakatoni pa tinoni aza vei na roiti za taroiti.
Na Ukena i Lazarasi
Maka tinoni na suverena pa Betani za mo, na izongona i Lazarasi. Pa Betani za na guguzu ketakoi qari suvere ari Mere beto i Mata ari kori tamatazi. (I Mere ani aza za vuvani na oela omanga lea pa nenena na Bangara beto ko za puqani tugu na vurunguna, ko na luluna aza i Lazarasi za mo.) Ko qari garunu laoni nongoro ari kori tamatazi reko ari i Jisu, ari qari guni vei, <<Bangara, dogoro! Aza na mua baere leana qu roquroqu vitivitigia ao za mo,>> qari guni.
Totonai za nongoroni, za ari za gua vei i Jisu, <<Na mo zana za minake lao jutu pa uke, goto vei ko mi tavalavata za na Tamaza, beto pa ginuana na mo aza ba mina tavalavata mutugu za na Tuna na Tamaza,>> za gua. (Za roquroquria i Jisu ari Mere i Mata, kori tamatazi, beto na luludi i Lazarasi.) Ko totonai za nongoria i Jisu za mo i Lazarasi, nari za suverenana mae tu ketakoi za kole suvere kori rane mule i Jisu. Pa liguna aza beto za paranga laoria ria na sepele aza, <<Aria koviria ko ta mule zae soga tu pa Jiudia,>> za gua.
Qari parangia ria na sepele aza, <<Rabi, za oqoro zovai pa viza gu zana ba mari gonanigo na patu qari gua ria na Jiu, ko na za mule qu nyorogua mule zaeni ketakoi?>> qari gua.
Nari za oeria i Jisu, <<Gamu gilagilaimiu gamu za na rane za tapikapikata pa manogori aoa? Ko za vei za na tinoni mina rerege pa rane kaberena za minake izongo tatupe tugu, ura za batabata pa kaberena na kasia guguzu ani. Goto vei mina rerege na bongi aza, nari za pala mina tatupe za na tinoni aza, ura kepore na nana kabere,>> za gua.
Za beto gu paranga vei zara aza, beto ari za gua vei mule, <<Na nada baere leana i Lazarasi za tori puta tu, ba mana lao ko mana vaiqolia gu ara aza,>> za gua.
Nari za ari qari guni vei ria na sepele aza, <<Bangara, vei mina tori puta tu za pala mina leana gu aza,>> qari gua. (Ba aza vei na ginuana za pojai i Jisu za tori uke tu i Lazarasi, goto ria qari roquroqua za putagana gu za guni aza qari gua.)
Nari za lodaka vadi gu i Jisu za na nongoro, ari za gudi vei, <<Za tori uke tu i Lazarasi,
Domínio sobre a natureza
Jesus acalmou a tempestade, andou sobre as águas e multiplicou pães. A natureza obedece à voz do seu Criador.
I Jisu za Vabulea na Ranebongi
Ego za zae pa maka koaka i Jisu beto ria na nana sepele, ko mari toka lao pa maka kale karovona na ovuku Qalili qari gua. Nari za raja vasiboro pa kolo za maka ranebongi, ko za vavapoara tarini na ololobagea za na koaka. Ba i Jisu za kole putagana tugu. Ko qari lao vaiqolia ria na nana sepele aza, ari qari guni vei, <<Bangara! mu alogita, Taqe dururu uke gu za gita!>> qari guni.
Nari za oeria i Jisu ria, <<Ae za vei ko gamu matagutu tu za gamu? Za beko peki na miu rangerange!>> za gudi. Beto za tatakole aza ko za tokea za na gava beto na kolo, nari za bule elava za na kota.
Nari za qari gabara beto ria doru, ko qari kole variparanga mule makadi, <<Koi, ae tu tinoni veveina ani? Ko na gava beto na ololobagea tu ba qari nongoria tu!>> qari gua ria.
Totonai za gore za na veluvelu za qari lao ria na nana sepele ko ari qari guni vei, <<Koi, na ia kaloina kepore tinonina za pani beto ko za tori papaka vitivitigi tu za na rane. Ae vei bu garunu vakeniria tu tinganai vei guguguzu ria na tinoni ari ko bari keni vaigedi ganigani makadi,>> qari gua ria.
Nari ari za gudi vei i Jisu ria, <<Nake padadi mari keni ria ari, goto gamu makamiu za mu iadi kaki tekutekuna,>> za gua.
Nari za qari paranga ria na nana sepele, <<Aza tugu ka lima batu bereti peki gu beto kori igana gu za ari,>> qari gua.
<<Ego mu pogozo lamedi pani,>> za gua i Jisu. Beto za pojadi aza ria doru na tinoni ko qari nyumu beto pa buruburu, beto za tekuria za ka lima bereti beto kori igana, ko za enga zae pa noka beto za paranga leanadi. Beto za kipakiparia za na bereti ko za vadi ria na nana sepele, ko ria na sepele qari iaria ria na tinoni. Ko qari tekuteku ko qari pote beto ria doru tinoni. Beto za qari tekuria ria na sepele za ka manogori topa ko qari vapugele nyonyoadi na kipakipa ganigani kole joladi. Na ngutidi ria na marene qari tekuteku ari ka lima vuro, goto ria na reko beto ria na koburu za qarike tanguti.
Ego ko pa varikorapaina kue koloko volavolaza ko za lao kamu pa vonomo koloko volavolaza lea za rerege tuti lao pa vuliti kolo i Jisu.
I Jisu za Vatekutekuria ka Made Vuro Tinoni
Ego za kuku tekuria i Jisu ria na nana sepele ko ari za gudi vei, <<Qa roquroqu vitivitigiria ara ria na tinoni ari, ura tori kue ranedi tu za qari kole tututi taqu ko koviria za kepore maka zava mari tekua. Qake nyoguani ara za ba garunu vakeni buraburanaria, ura pala mari rake ko mari tabulobulo pa zona,>> za gua aza.
Nari qari paranga ria na nana sepele, <<E, ba na minete tinoni lavata ani ko pae tana boka teku ganigani ko tana vatekuteku vapoteria za pa ia kaloina vei ari?>> qari gua ria.
<<Ka viza bereti za gamu izongia?>> za gua i Jisu.
<<Ka vitu gu, beto ko ka viza igana pekipekidi gu,>> qari gua ria.
Nari za pojadi i Jisu ria na minete tinoni ko qari nyumu beto pa pezo. Beto za tekuria aza za ka vitu bereti beto vei tugu na igana, ko za paranga leanadi, beto za kipakiparia, ko za vadi ria na sepele ko ria na sepele qari ia lao vadi na minete tinoni. Ko qari tekuteku beto ria doru tinoni, ko qari pote valeana beto. Beto za qari tekuria ria na sepele za ka vitu topa, ko qari vapugele nyonyoadi na ganigani kole joladi. Ko na ngutidi ria na tinoni qari tekuteku ari ka made vuro na marene, goto ria na reko beto ko ria na koburu za qarike tanguti.
Na Tabarana na Takisi Ruma Zelepade
Totonai za kamu i Jisu beto ko ria na sepele pa Kepaniami, za qari lao ti Pita ria na tinoni tekuteku takisi ruma zelepade ko qari nanazia, <<Ae za vei za tabaria tugu na miu tinoni varivagigalai za na takisi ruma zelepade?>> qari gua.
<<E,>> za gua i Pita. Aza tugu za luge pa leo ruma i Pita za paranga i Jisu, <<Saimone, na za qu roquroqua ao? I zei za tabatabaria za na takisi tadiria na bangabangara pa kasia abana ani? Ria na tudi zozoto na bangara, ba ria tu na tinoni gotodi?>> za gua i Jisu.
Nari ari za gua vei i Pita, <<Ria tu na tinoni gotodi,>> za guni.
<<Koi, e, leana,>> za gua i Jisu. <<Ko na ginuana aza za ria na tudi zozoto na bangara ko marike tabaria za na takisi. Ba zake leana tana vatagigiria na tinoni, ko ao mu keni tu pa kolo ko mu ipani na tali. Muna kao vapodakia ao aza na igana muna vagani momoea ko tonai muna sangana vamangamangai, pala muna batia za maka poata siliva na padana na takisi ruma zelepade tadigita kori. Muna tekua, ko muna lao vadi na takisi tadigita kori,>> za gua aza.
I Jisu za Leveleveni na Suvege Piqi
Tonai za rerege mule soga lao pa Jerusalema na volavolaza leana i Jisu, nari za vaia na burana. Ko za batia za maka suvege piqi pa keketai zona, ko za lao kamua ba kepore maka vuana bi batia goto galegale equruna gu. Nari ari za guni vei za na suvege piqi, <<Na iamu za munake vua soga mule ao!>> za guni. Aza tugu za paranga vei zara aza, nari za zake oriavo tugu malei ukenana za na suvege aza.
Tonai qari batia ria na sepele za vei zara za qari gabara vitivitigi, ko qari paranga ria, <<Ae za vei ko zake oriavo tugu malei ukenana za na suvege piqi zana?>> qari gua.
Nari za oeria i Jisu, ari za gudi vei, <<Ma poja zozotodigamu ara za gamu: vei muna vazozoto beto munake orirabeke pa miu rangerange za gamu, za pala muna bokai gu gamu aza vei qa roiti veini ara na suvege piqi ani. Ba nake makana gu ani, goto vei muna paranga laoa na kubo, <Mu iolo ao na kubo zana ko mu lao lotu pa ivere,> bu gua, za pala mina gore votu gu. Beto vei muna vazozoto za gamu, za pala muna tekua gu gamu aza vei gamu tepai pa varavara,>> za gua i Jisu.
Totonai qari toka karovo lao za maka gava lavata za rajaria beto za talokuloku tataria na ololobagea za na koaka ko za pugelia tu na kolo. Ba i Jisu za tarubatuni maka tarubatu ko za korapa putagana pa tavatavana na koaka. Ko qari lao jou vaiqolia aza beto ari qari guni vei, <<Tinoni varivagigalai! Ta uke taqe gua gita! Ae za vei zake vatakulangigo ao za vei zara?>> qari guni.
Nari za tatakole tu i Jisu ko za tokea za na gava beto ari za guni vei na kolo, <<Bule! Mu nogoto!>> za gua. Tonai za nogoto za na gava beto za bule elava za na kolo.
Beto ari za gudi vei ria nana sepele, <<Ae za vei ko gamu matagutu tu? Oqoro pore tugu na miu rangerange za gamu?>> za gudi.
Qari matagutu vikevikeredi ria ko qari kole varivarinanaza makadi, ari qari gua vei, <<Ko i zei tu za na tinoni ani ko ria tu na gava beto na kolo ba qari nongoria tugu nana paranga?>> qari gua ria.
Ego ko tonai za gore na veluvelu za qari lame pana tana za ria nana sepele ko ari qari paranga vei, <<Na ia kaloina za pani, beto ko za tori gore tu za na veluvelu. Ko mu pojadi ria na tinoni ari ko mari lao pa guguzu varilivutaidi zara ko mari vaigedi ganigani makadi,>> qari guni.
Ba za oe laoria i Jisu ria, ari za gudi vei, <<Dai. Gamu tu mu vadi na tekutekuna ria zara,>> za gudi.
Nari qari paranga ria nana sepele, <<Ae vei qu nyoroguani ko mami lao vaini ganigani kori gogoto poata siliva beto mami iaria ko mari tekuteku qu gua?>> qari guni.
Nari za nanaza laoria tu i Jisu ria, ari za gudi vei, <<Ka viza batu bereti gamu pogozoria? Mu lao moko dogororia,>> za gudi.
Ko tonai qari batiria za ari qari gua vei, <<Ka lima batu bereti, beto kori igana,>> qari guni aza.
Nari za pojadi i Jisu ria doru ko qari pikapikata pa okoto pukuna beto za qari nyumu pa buruburu. Ko qari nyumu variitivi pana okoto dia puku tinoni, kaki pukupuku tinoni za maka gogoto, kaki limangavulu. Beto nari za tekua i Jisu za ka lima batu bereti beto kori igana ko za enga zae pa noka, za manadi, beto za kipakiparia za na bereti beto za vadi ria nana sepele ko qari iaria ria na tinoni. Beto za kipakiparia mule za kori igana beto za qari iaria mutugu ria doru. Ko ria doru za qari tekuteku beto qari pote beto. Beto za qari aru varivarikamudi ria na kipakipa bereti beto na igana qari kole joladi, ko qari vapugeleria za ka manogori topa. Ko na nguti varikamudi ria doru tinoni qari tekuteku za ka lima vuro marene.
Ko za gelegele laodi za qari korapa variukegedi na qelu ria nana sepele, ura za raja lame vei pa koimoa za na gava. Ko padapada vei varikorapaina kue ko vonomo koloko volavolaza lea za rerege tuti lao pa vuliti kolo ko za lao kamuria aza. Ko mi valaqao joladi za gua. Ba totonai qari batia aza za korapa rerege pa vuliti kolo, za palu na tomete qari gua ria ko qari lukana uui tu. Ria doru sepele za qari bati betoadia ko qari matagutu neqeneqeredi beto.
Ba pa totozo tugu aza za paranga laoria aza, ari za gudi vei, <<Mu varene! Ara gu ani, muke matagutu!>> za gudi. Beto za tonai za lao zae pa koaka aza, za bule betonana za na gava. Ko qari gabara vitivitigi ria nana sepele.
I Jisu za Vatekutekuria ka Made Vuro Tinoni
Ego maka totozo mule totonai za varikamu lame za maka minete tinoni, ko kepore vagila za na dia tekutekuna vei bari tekua. Ko za kuku tekuria i Jisu ria nana sepele ko ari za gudi vei, <<Qa roquroqu vitivitigiria ara ria na minete tinoni ari, ura tori kue ranedi tu qari suvere tavitiziu ko koviria kepore maka za mari tekua. Vei mana garunu vakeni buraburanaria ara pa dia guguguzu, za pala mari tabulobulo pa zona za ari. Ko ria kaki ari na dia guguzu ba za zou jola,>> za gua aza.
Nari qari oe laoa ria nana sepele aza, ari qari gua vei, <<Ura pa qega vei ari za pae mule tana boka teku ganigani za gita beto tana boka vatekutekuria ria na tinoni ari?>> qari guni.
Nari za nanaza ria i Jisu ria, ari za gudi vei, <<Ka viza batu bereti gamu pogozoria gamu?>> za gua.
Nari qari paranga ria, <<Ka vitu gu!>> qari gua.
Nari za pojadi ria na minete tinoni ko qari nyumu pa pezo. Beto za tekuria za ka vitu batu bereti, ko za paranga leanani, za kipakiparia, beto za vadi ria nana sepele ko mari iadi na tinoni za gua. Nari qari roiti vei tugu ria na sepele. Ka viza igana mutugu za qari pogozoria, ko aza za manadi, beto za pojadi mutugu ko qari iadi ria na tinoni. Qari tekuteku ko qari pote beto ria doru tinoni. Beto za qari aru varivarikamudi za doru kipakipa kole joladi ko ka vitu topa tu za qari kurakura vapugeledi. Ko na ngutidi ria za padapada vei ka made vuro marene. Pa liguna aza za vamule keniria i Jisu ria na tinoni.
I Jisu za Leveni na Suvege Piqi
Ego ko za rane na kota qari taloi koko lame vei pa Betani, za vaia na burana i Jisu. Tonai tu za korapa lamelamenana pa zona azae za batia za maka suvege piqi za mota jola na equruna, ko za lao dogoria palu kolenana na vuana za gua. Ba tonai za lao kamua za kepore za maka vuana bi batia goto na galegale equruna gu ura za oqoro kamua nana totozo vua. Nari ari za guni i Jisu za na suvege piqi aza, <<Kepore tugu maka tinoni mi gania na vuamu ao!>> za guni aza.
Ko qari nongoriadia tugu ria nana sepele za na parangana i Jisu.
Na Lesonina na Suvege Piqi
Ego totonai qari rerege jola na volavolaza za qari batia ria za na suvege piqi za tori malei uke tu, za podalai tu pa batuna ko za gore tu kamu pa bagerena. Nari za roquroqu kamua i Pita za na veveina na suvege piqi ani ko ari za guni vei i Jisu, <<Rabi, dogoro! Na suvege piqi qu leveni ao za tori ukenana tu!>> za gua aza.
Nari za paranga laoria i Jisu ria, ari za gudi vei, <<Mu rangea na Tamaza. Ma poja zozotodigamu ara gamu: na tinoni za paranga laoa za na kubo ani, <Mu tajopu ko mu gona laonigo makamu pa ivere,> za gua, beto zake orirabeke pa bulona goto za vazozotoa gu za aza vei za pojai za mina gore votu tugu za gua aza, nari za pala mina gore votu vei tugu za pojai aza. Ko za vei aza za ma pojadigamu: doru zakazava gamu varavara ko gamu tepai, za mu vazozoto za gamu tori tekua tu, beto za pala muna izongia tugu ao aza. Ko totonai muna turu varavara za mu taleozoni za na sela gamu puku tutini na goto tinoni, ko na Tamamiu pa noka ba mi taleozodigamu na miu sela za gamu,>> za gua i Jisu.
I Jisu za Kukuria na Sepele Momoe
Ego maka rane totonai za korapa turunana pa poanana pa nole pa ovuku Qenesareti i Jisu, za qari varijujuku upupele lao tana ria na minete tinoni, ko mari nongonongorodia pa paranga tana Tamaza qari gua. Ko za dogoro vairia aza tonai za kori koaka qari korapa titidia pa keketai ovuku. Goto ria na tinoni abu poredia koaka za qari korapa valiosoria na dia vaqara. Ko za lao zaea aza za maka, aza na koaka ti Saimone, beto za garunia i Saimone ko mi vaiolo zae iapeki pa kolona za guni. Ko za nyumu ketakoi i Jisu beto za kole varivagigalai paro tadiria na minete tinoni.
Ego tonai za beto parangaria na minete tinoni za ari za guni vei i Saimone, <<Mu vaiolo jola zaea pa lilisina za na koaka, beto za mu gonani ketakoi za na miu vaqara,>> za guni.
Nari za paranga i Saimone, ari za gua vei, <<Qokolo! Gami tori pavu talea tu na bongi doruna gami, ba kepore zozoto tugu maka za babi tekuamami! Ba qu paranga ao, ko leana ara ma lao tu ropi vagorea za na vaqara,>> za gua.
Ko totonai qari ipa goreni na vaqara za varivagabara za na igana qari gona, ko na vaqara ba iapeki bi taraqama tu. Ko qari sipu laoria ria na tavitidi pa maka goto koaka ko mari lame tokadi qari gua. Ko qari makarai vapugeledi na igana ria za kori koaka ria, ko iapeki bari dururu tu.
Ego totonai za batia i Saimone Pita za na roiti za podo vei ari, za lao nyumu sori tungutungu aza pa moena i Jisu, beto ari za gua vei, <<Mu taloi taqu Bangara, ura na tinoni sela ara!>> za gua. Ura za gabara vitivitigini i Pita beto ria doru qari tutia aza za na ae koi vei motadi na igana qari tekuria. Ko ria na tinoni abu tavitina i Pita, ari Jekopi i Jone (kori tuna marene i Jebeti) ba qari gabara tugu. Nari ari za guni vei i Jisu i Saimone, <<Muke matagutu! Podalai koviria za muna abu tinoni ao,>> za guni.
Ko pa liguna qari juju vaparoria za na dia koaka, za qari loi vakole beto paledi ria doru dia zakazava ko qari tutiadia ria i Jisu.
I Jisu za Vabulea na Ranebongi
Maka rane tonai za zae pa koaka i Jisu beto ria nana sepele nari ari za gudi vei ria na nana sepele, <<Aria ko ta karovo lao pa maka kale karovona na ovuku Qalili,>> za gudi. Nari za qari toka lao. Totonai qari korapa epepe lalaodia ria nari za kole ko za putagana i Jisu. Beto za gore raja pa kolo aza za na gava lavata, ko za pugelia na kolo za na koaka ko tata bari dururu.
Nari qari lao vaiqolia ria na sepele i Jisu, ari qari gua vei, <<Qokolo, Qokolo, taqe tata uke za gita!>> qari guni.
Nari za tatakole i Jisu ko za tokea za na gava beto na ololobagea, nari qari nogoto ko za bule emese za na kota. Beto ari za gudi vei i Jisu ria na nana sepele, <<Kepore na miu rangerange za gamu?>> za gua.
Nari qari gabara beto qari matagutu ria, ko qari kole varivariparanga makadi, <<I zei tu za na tinoni ani? Ko tonai za parangaria na gava beto na kolo nari qari nongoria tu!>> qari gua.
I Jisu za Vabulea na Ranebongi
Maka rane tonai za zae pa koaka i Jisu beto ria nana sepele nari ari za gudi vei ria na nana sepele, <<Aria ko ta karovo lao pa maka kale karovona na ovuku Qalili,>> za gudi. Nari za qari toka lao. Totonai qari korapa epepe lalaodia ria nari za kole ko za putagana i Jisu. Beto za gore raja pa kolo aza za na gava lavata, ko za pugelia na kolo za na koaka ko tata bari dururu.
Nari qari lao vaiqolia ria na sepele i Jisu, ari qari gua vei, <<Qokolo, Qokolo, taqe tata uke za gita!>> qari guni.
Nari za tatakole i Jisu ko za tokea za na gava beto na ololobagea, nari qari nogoto ko za bule emese za na kota. Beto ari za gudi vei i Jisu ria na nana sepele, <<Kepore na miu rangerange za gamu?>> za gua.
Nari qari gabara beto qari matagutu ria, ko qari kole varivariparanga makadi, <<I zei tu za na tinoni ani? Ko tonai za parangaria na gava beto na kolo nari qari nongoria tu!>> qari gua.
I Jisu za Salania Maka Tinoni za Kolea na Tomete Ikikerena
Ego pa liguna za vei zara za qari epe gore paro pa guguzu pa Qerasini pa maka kalena pa ovuku Qalili.
Ego totonai za podalai gore za na veluvelu, za qari lao tana ari ka manogori sepele ko ari qari guni vei, <<Mu garunu vakeniria pa guguzu lavalavata beto pekipekidi pa vailivutaina ria na tinoni, ko mari boka nyaqogedi ganigani beto mari nyaqoa ketakoi mari puta. Ura na ia taqe korapa suveria ani za na qega ko za kepore maka zavana,>> qari gua.
Nari ari za gudi vei i Jisu ria, <<Gamu gu za mu iadi na tekutekuna!>> za gua.
Nari ari qari gua vei, <<Kepore mutugu za maka za babi vagaroa goto aza tugu ka lima bereti beto kori igana moqamoqazadi gu za qari kole ari! Ko ae vei? Qu nyoroguadigami ao ko mami lao vai vadi na ganigani gami ria na minete tinoni lavata ari?>> qari gua. (Ura za pada vei ka lima vuro za na ngutidi ria na marene gu.)
Nari ari za gudi vei i Jisu ria na nana sepele, <<Mu vanyumu okoto bokobokoria ria na tinoni padapada vei ka limangavulu pa maka pukuna,>> za gua. Ego ko tonai qari beto vanyumu betoria ria na sepele ria na tinoni, za tekuria i Jisu za ka lima bereti beto kori igana, ko za enga zae pa noka ko za manadi, beto za kipakiparia, beto za vadi ria na nana sepele, ko ria qari iaria ria na minete tinoni. Ko qari tekuteku ko qari pote beto ria doru, beto za qari buti kura vapugeledi na kipakipa ganigani kole joladi ria na sepele za ka manogori topa lavatadi.
Na Varielava pa Kena
Ego pana vinaue rane za taroiti za maka tekuteku varielava pa Kena pa Qalili, ko na tinana i Jisu za korapa ketakoi. Ko i Jisu beto ko ria nana sepele ba qari somana tasoru valao tugu pa vavolo varielava aza. Totonai za pidili za na buku vaini, nari za paranga laoa i Jisu za na tinana, <<Tuqu, za betodi na vaini ria,>> za gua.
Nari za paranga i Jisu, <<Ko na zavana taqu beto tamu za vei zara, tinaqu? Ara ba na qua totozo za oqoro kamua,>> za gua.
Nari za parangaria na tinana ria na nabulu, <<Muna roitini gu gamu aza vei mina garunudigamu aza,>> za gudi.
Ego na tututi pa vatarazae tadiria na tinoni Jiu za koledia za pa kalena na vavalioso, ko na juki vatanana na vei aza za koledia ketakoi za ka vonomo bogu patu lavata vutuvutugu tarini kolo, padana pa varikorapaina vitungavulu lima ko maka gogoto manoga lita maka.
Ko za paranga laoria i Jisu ria na nabulu, <<Mu vapugeledi na pie galegale za na bogu jagi zara,>> za gua. Nari qari vapugele jutudi na pie tugu ria za na bogu ria.
Beto za garunuria i Jisu ria, <<Ego koviria mu tinuria kaki kolo, ko mu pogozo laoni tana tinoni za kopuni na vavolo,>> za gua.
Nari qari pogozo laoni tugu aza vei za pojadi i Jisu. Ko za buku podekia na tinoni kopu vavolo za na kolo za tapeluku vaini nari za valingilingini, ba zake gilagilai pae za koko lame vei za na vaini aza. (Ba ria na nabulu qari tinua na kolo ko qari gilagilaidia za.) Ko za kukua za na tinoni za varielava, ko ari za guni vei, <<Qokolo, ria doru tinoni za na vaini leana jola mae tu za qari iia momoea, beto totonai qari tori dori buku tu ria na tinoni za beto qari iai za na vaini nake loka leana. Ba ao za qu kopu vakolea ko koviria tu qu vavotua za na vaini leana jola,>> za guni.
Ani za na roiti vinagilagila momoe za roitini i Jisu pa Kena pa Qalili, ko ketakoi za vatadogoroni aza za nana neqi, ko ria nana sepele qari vazozotoa aza.
(Ba za paranga vei zara aza ko mi podekia gu i Pilipi za gua, goto aza za tori gilagilainana tu aza mina roitini.)
Nari za oe lao i Pilipi, <<Ura vei mari okoto iapeki gu ria doru ari ba pala mina jolani tu kori gogoto poata siliva za mina tavaini na ganigani,>> za gua.
Azae maka ria na nana sepele, i Aduru, na taina i Saimone Pita, za paranga, <<Korapa makia nari za maka koburu marene ka lima gana bereti beto kori gana igana, ba pa varikamu tinoni vei ari na za mina vagavoria za ka viza moqamoqaza ganigani vevei zara?>> za gua.
Nari ari za gua vei i Jisu, <<Ego vanyumu betoria ria na tinoni,>> za gua. Na ia kubo buruburuna za ketakoi, ko qari nyumu beto ria doru tinoni, na nguti varikamudi ria na marene za padapada vei lima tina.
Beto za tekuria i Jisu za na bereti, ko za paranga leana laodi tana Tamaza beto za iadi na tinoni qari nyumu. Beto za roiti veidi tugu za na igana, ko qari pote beto ria doru. Pa liguna qari pote beto ria doru, nari za parangaria ria na nana sepele, <<Mu buti varikamu betodi ria na ganigani kole joladi, keta mari taaru vikevikere goboro,>> za gua. Ko qari buti teku varikamudi ria na ganigani kole taridi pa lima batu bereti qari teku tariria, ko qari vapugeledi ka manogori topa.
Ko qari tori qelu lao tu pada lima babi vonomo kilomita zouna ria na nana sepele beto qari dogoro vaia i Jisu za korapa rerege lamelame nana pa kolo. Totonai za rerege tata lame aza pa koaka za qari matagutu vitivitigi ria. Nari za parangaria aza, <<Ara gu ani, muke matagutu!>> za gudi.
Beto za qari malumu surania pa koaka ria aza. Aza tugu za zae pa koaka i Jisu nari za qari paro gu za pa ia ketakoi qari gona toto laoia ria.
I Jisu za Votu pa Qalili tadiria nana Sepele
Pa liguna ari nari za bola votu mule tadiria na nana sepele pa ovuku Tiberiasi i Jisu, ko ari za vei aza totonai za bola votu tadiria. Qari korapa tugu makarai suveredia ari Saimone Pita, i Tomasi (aza qari kukuni i Patavivi), i Nataniela (aza na lame veina pa Kena pa guguzu Qalili), beto ria na tuna marene i Jebeti, beto ko ari kori goto sepele mule ti Jisu. Nari za paranga laoria i Saimone Pita, <<Koi, ara ma keni tu abuqua,>> za gudi.
Qari paranga ria, <<Gami ba mami tutigomami tugu ao,>> qari guni. Ko qari lao zae pa maka koaka ko qari keni, ba pa bongi lavata aza za kepore zozoto maka za bari tekuadia. Ko na volavolaza za gore turu pa poanana i Jisu, ba qarike dogoro gigalia ria na sepele i Jisu aza. Beto za paranga laoria i Jisu ria, <<Boko marene, gamu abua tu kaki igana?>> za gua.
Qari paranga lao ria, <<Qokolo, ko kepore tu!>> qari guni.
Nari ari za gudi vei, <<Ego, mu ipani keta pa kale matuana na koaka za na vaqara, beto pala muna batia,>> za gua. Nari qari ipani za na vaqara qari gua nari za beto qarike boka vaiolia za na vaqara, ura za koi vei pugelia na igana.
Nari za paranga lao ti Pita za na sepele za roquroqu vitivitigia i Jisu, <<Qokolo, na Bangara zana!>> za guni. Ego ko aza tugu za nongoria i Saimone Pita za na Bangara zana za gua tugu aza, za piluni gu za na nana poko koti (ura za vagore pale totonai qari kole abu), ko za tuluzu oqa gore pa kolo. Goto ria na sepele qari suvere jola pa koaka za qari qelu gore pa pezo, ko qari kaoa za na vaqara za pugelia na igana. Ura qarike zou pa paroparona ria, pada maka gogoto vakaza gu na zouna. Ko totonai qari tete paro pa pezo, za qari batia za maka noara iku za akea na igana beto kaki bereti.
Za paranga lao ria i Jisu ria, <<Mu pogozo lamedi kaki igana gamu koni tekuria,>> za gudi.
Nari za lao zae soga pa koaka i Saimone Pita, ko za ragata vaparoa za na vaqara za pugelia na igana lavalavata, na ngutidi za maka gogoto limangavulu kue ria doru. Qari kubo jola za na igana, ba zake tarikata tugu za na vaqara.
Libertações
Jesus expulsou demônios com autoridade. Os espíritos impuros não resistiam à sua palavra e saíam imediatamente.
I Jisu za Salania maka Tinoni Matamata Gogoto
Totonai za luge lao pa Kepaniami i Jisu, za lame tana za maka tinoni matamata gogoto, ko za tepa tokatokani varitokai, ari za gua vei, <<Bangara, na qua nabulu za korapa kole momonana pa ruma, za uke kale na tinina beto za kamua na vitigi lavata,>> za gua.
Nari ari za guni vei i Jisu aza, <<Ara mana lao salania aza,>> za gua.
Ba za paranga za na tinoni matamata gogoto aza, ari za gua vei, <<Bangara, ara nake tinoni garoqu ko bu lame luge pa ruma taqu ara ao. Goto mu leve tarini gu na paranga, beto pala mina tasalananana gu za na qua nabulu. Ura ara ba maka tinoni qa kole kaurai tugu pa neqi tadiria na qua bangara beto ko koledia ria na tinoni varipera qari kole kaurai pa na neqi taqu. Ko tonai qa parangia ani, <Mu lao,> qaguni, nari za laonana tugu, beto qa parangia za nari, <Mu lame,> qaguni, nari za lamenana tugu. Ko na qua nabulu aza, <Roitini ani,> qa guni, za roitini gu,>> za guni i Jisu.
Totonai za nongoria i Jisu nari za gabara vitivitigi, ko ari za gudi vei ria qari kole tututia aza, <<Ma poja zozotodigamu ara gamu: oqoro pore tana maka tinoni pa Izireli ba batini ara za na rangerange lavatana vei ani. Ko ma pojadigamu ara: pala kubo tinoni za mari lame vei keta pa zagere tapo beto pa suvu tapo, ko mari nyumu tavitiria pa vavolo pa binangara pa noka ari Ebarahami, i Aisake beto ko i Jekopi. Goto ria na tuni binangara za mari tagona votu pale pa peguru rorodomona. Ketakoi mari lukana uui beto mari ngingizi tu na livodi,>> za gua.
Beto i Jisu za parangia na tinoni matamata gogoto ani, ari za guni vei, <<Mu kenimua. Aza vei qu vazozotoa ao za mi gore votu vanigo,>> za gua aza. Pa totozo tugu aza za tasalana za na nabulu tana tinoni matamata gogoto aza.
I Jisu za Salanaria kori Tinoni za Koleria na Tomete Ikikeredi
Ego totonai za paro pa maka kalena tata pa guguzu pa Qadara i Jisu, za qari koko lame vei pa bevi varivarigolomona ketakoi za kori tinoni za lugeria na tomete ikikeredi ko qari lame gozoria i Jisu. Qari aru tapata, ko kepore maka tinoni za nyorogua tokai za na zona za lao vei ketakoi. Tonai qari batia ari kori i Jisu za qari velavela votu, ari qari gua vei, <<Na za qu nyorogua roitini tadigami ao, na Tuna na Tamaza? Ae vei, qu lame ko mu pipiaragami gami totonai za oqoro kamua na mami totozo qu gua?>> qari gua ari kori.
Ego nake zouna pa ia aza za maka godo borogo lavata qari korapa nyubenyubelegedi. Ko ria na ongongu ikikeredi qari tepa vitivitigia i Jisu, ari qari gua vei, <<Vei muna iju vakenigami, nari za mu garunu valaodigami gu pa godo borogo rari,>> qari guni.
Nari ari za gudi vei i Jisu, <<Mu lao tu!>> za gudi. Ko qari taloi keni tadi ari kori tinoni ari ria na tomete ikikeredi, ko qari lao luge tadiria na borogo. Ura ko qari sasuru turu taloi keni gu mule ria na borogo ari, ko qari tulai gore za na taba mamavarana, ko qari tuluzu gore pa leo kolo ko qari kuju uke beto pudaladia tu.
Ego ko za vei aza nari za qari uku muledia pa guguzu ria na tinoni qari kopudi na borogo, ko qari vavakato beto vadi ria ria doru zakazava qari taroiti tadi ari kori za lugeria na tomete ikikeredi. Ko qari lao gozoria ria doru tinoni pa guguzu aza i Jisu. Tonai qari batia, nari za qari tepa vitivitigia aza ko mi loia na dia guguzu aza qari guni.
I Jisu za Salania na Tinoni za Poka
Ego pa ligudi gu qari keni ari kori ari, za qari toka kamuni tana ria kaki tinoni za maka tinoni za lugea na tomete ikikerena ko za poka. Tonai za iju pale i Jisu za na tomete ikerena ani nari za podalai paranga gu za na tinoni aza. Ko qari gabara beto ria na minete tinoni, ko ari qari gua vei, <<Za oqoro pore tabata pa Izireli za na zakazava vevei ari,>> qari gua ria.
I Jisu beto i Beelizebulu
Ego pa liguna aza za qari toka kamuni mule ti Jisu ria za maka tinoni za lugea na tomete ikikerena ko zake vabatabatai beto za vapokai tugu vei. Ko za salania i Jisu aza ko za paranga beto za batabata soga.
Na Rangerange tana Reko pa Kenani
Ego za iolo ketakoi i Jisu ko za taloi keninana pa pikata ia pa Turosi beto pa Sidoni. Ko za taloi lame za maka reko Kenani na suvesuverena pa guguzu aza, ko za kuku lukalukana lao ti Jisu, <<Kei, Bangara! Ao na Tuna i Devita! Mae ko mu roquroqu tokaniziu! Na tuqu reko za lugea na tomete ikikerena, ko za mo vitivitigi,>> za gua aza.
Ba zake pavu vagalani i Jisu aza. Beto qari lame ria na sepele ko qari kole tepa tokatokai ari qari guni vei aza, <<Mu iju vamule kenia! Za korapa lukana tututigita gita zana!>> qari gua.
Nari ari za gua vei i Jisu, <<Ara za qa tagarunu ko mana lao tadiria na tinoni Izireli gu qari muma vei na sipi,>> za gua aza.
Totonai za rerege lao tu za na reko ani ko za lao nyumu sori tungutungu pa moena i Jisu ko ari za gua vei, <<Tokaniziu, Bangara!>> za gua.
Nari za oe i Jisu, ari za guni vei, <<Nake leana za bi tateku za na ganigani tadiria na koburu ko bi tavalao vadi na sie tapauzudi pa ruma,>> za gua aza.
Nari ari za gua vei za na reko ani, <<Zotomua tugu Bangara, ba ria na sie pauzudi ba qari kole gu adono ganigani vuvuzudi pa tevolo tadiria qari pauzuria,>> za gua za na reko.
Nari za oe i Jisu, ari za guni vei, <<Koi tinaqu, na lavatana jola za na mua vazozoto! Mi taroiti vanigo tu ropi za aza vei qu nyoroguani ao,>> za gua. Ko na totozo tugu aza za za tasalana za na tuna reko aza.
I Jisu za Salania maka Marene za Kolea na Tomete Ikikerena
Ego totonai qari gabala mule kamu tadiria na minete tinoni ria, za lao gona nyumu sori tungutungu pa moena i Jisu za maka tinoni, ko za paranga, <<Bangara, mu roquroqu tokani na tuqu marene! Za vavaini na mo kirenge ko za vavaaru vikereni ko kaki totozo za valotu laoa tugu pa iku beto pa kolo. Qa tori toka laoni tugu tadiria na mua sepele ba qarike boka salania,>> za gua aza.
Nari za oea i Jisu, ari za guni vei, <<Koi, gamu na zazae tinoni gamuke vazozoto beto gamuke gilagilai na tuvizi! Ae tu mina koi vei zovai vei za mana kole suvere tavitigamu na tapatianadigamu ara za gamu? Mu toka lameni taqu za na marene zana!>> za gua i Jisu. Beto za iju pale i Jisu za na tomete ikikerena za kole tana marene, ko za votu keni tana, ko za tasalana tugu na totozo aza aza.
Pa totozo tugu aza za korapa suverenana pa leo ruma varivarikamuna aza za maka tinoni za kolea na ongu ikerena ko za lukana uui, ari za gua vei, <<Na za na mua ginugua tadigami za ao Jisu pa Nazareti? Qu lame ko mu piaragami gami qu gua? Ara qa gilagilagoqua za ao! Ao za na Liosona tana Tamaza!>> za gua.
Nari za tokea i Jisu za na ongu ikerena ani, ari za guni vei, <<Mu nogoto ko mu votu keni tana tinoni zana,>> za guni. Nari za lao tu na ongu ikerena ko za tuaria ko za aru vitivitigi paleni za na tinoni aza, beto za uui viva beto za votu keni pana tana.
I Jisu za Salania na Tinoni za Kolea na Ongongu Ikikerena
Ego ko qari lao paro za pa maka kalena na ovuku pa Qerasini. Ko aza tugu za taloi pa koaka ko za paro i Jisu, za maka tinoni za kolea na ongu ikikerena za votu koko lame vei pa bevi varivarigolomona ko za lame gozoria i Jisu. Na suvesuverena pa bevi varivarigolomodi za na tinoni ani, ko qari podeke piuni seni tu ba kepore tugu maka tinoni bi boka piu vakolea. Zoku totozo qari tori pikoni seni tu na nenena beto na limana ba za rabutu palepaledi ria na seni ari beto za piara paledi ria na aeana pa nenena. Kepore maka tinoni bi neqi jolani ko bi boka tale vamomozia. Na rane na bongi za kole gu vidulai lao lame pa bevi varivarigolomodi beto pa kubokubo za kole gu lukana uui beto za kole vapalepaleka muleni pa patupatu.
Ko za batia pa zouna tu aza i Jisu, nari za abutu toto lao opo nyumu sori tungutungu pa moena aza. Ko za velavela votu, ari za gua vei, <<Na za na mua ginugua taqu ara ao Jisu na Tuna na Tamaza Ululuna Jola? Pipaqu tana Tamaza, ao munake vakilasaziu ara!>> za gua. Ura perangaina tu za tori poja veini tu ari i Jisu aza, <<Ongu ikeremu, mu votu keni tana tinoni ani ao!>> za tori guni tu.
Ko za nanazia i Jisu aza, <<I zei na izongomu ao?>> za guni.
Nari za paranga na tinoni aza, ari za gua vei, <<I Zokuvuro za na izongoqu ara, ura na zoku jola gami,>> za gua aza. Ko za tepa tokatoka vitivitigia aza i Jisu ko mike iju votudi pa guguzu aza ria na ongu ikikeredi za gua.
Ego qari korapa nyubenyubele ganiganigedi pa maka kalena na kubo ketakoi za na godo borogo. Ko qari tepa tokatoka vitivitigia ria na ongu ikikeredi i Jisu, ari qari guni vei, <<Mu garunu laodigami tadiria na borogo rari, ko mami lao lugeria,>> qari guni. Nari za vamalumuria aza, ko qari votu taloi tana tinoni ani za na ongu ikikeredi ko qari lao lugeria za na borogo. Ko na godo borogo doruna, na ngutidi ria za kori vuro, za qari tuara gorea za na taba mamavarana ko qari gore kuju uke betodia pa leo kolo.
Ko ria na tinoni qari kopudi na borogo ari za qari uku kenidia ko qari lao vavakatoni pa guguzu beto pa varilivutaina ketakoi. Ko qari lame ria na tinoni ko mari dogoria za na zakazava za taroiti ketakoi qari gua.
Ba gamu za ari tu gamu gamu pojai tu za vei maka tinoni ari bi gudi vei ria na tinana na tamana, <Na zakazava ba boka tokadigamu gamu kori za za kobani,> bi gua (na ginuana na paranga ani za nana varivana madina na Tamaza), nari za gamuke vamalumia aza ko bi tokadi ari kori tinana beto na tamana qari varivasevi. Ko pa zona vei zara za gamuke dogoro vapore veveinaia gamu za na paranga tana Tamaza tonai gamu tutia gamu za na miu uana tututi qu teku izongoria. Ko kubo uana tututi vevei ari za gamu roitidi gamu,>> za gua i Jisu.
Na Uana za Vapajia na Tinoni
Ego za kuku varikamu sogadi mule i Jisu ria na minete tinoni ko ari za gudi vei, <<Mu vainongoro lame za gamu doru, ko mu vakaberia ani. Kepore za maka zava za teku lugeni pa tinina na tinoni mina boka vapajia aza. Goto aza tu za koko votu lame vei pa bulona na tinoni za vapajia za na tinoni aza.
Na Rangerange tana Maka Reko Tiolata
Ego za taloi pa guguzu aza i Jisu ko za lao pa guguzu pa varilivutaina pa Turosi. Ko tonai za kamu ketakoi aza, azae za lao luge pa maka ruma ura zake nyoroguani ko bari gilagilai ria na tinoni za na suverena aza ketakoi za gua. Ba zake lea ovo aza. Kolenana pa guguzu ketakoi za maka tiolata reko za kolea na ongu ikerena za na tuna reko. Ko aza tugu za nongoroni i Jisu nari za lame ko za nyumu sori tungutunguna pa nenena aza, beto za tepai i Jisu ko mi iju pale na tomete ikikerena za kole tana tuna reko za gua. Ego na tiolata reko ani za na tinoni karovona tu, ko na podona keta pa kale Poinikia tu pa guguzu pa Siria.
Nari za oe laoa i Jisu za na reko ani, ari za guni vei, <<Momoe za ria na koburu mae tu za mari tekuteku, ura zake gozoro za vei bari tateku za ria na ganigani tadiria na koburu ko bari tagona lao vadi na sie,>> za gua aza.
Ba za oe lao tu za na reko, ari za gua vei, <<Bangara, ria na sie pa kauru tevolo ba qari memeagedi gu za pa vuvuzudi na ganigani qari vavaloturia ria na koburu,>> za gua aza.
Nari ari za guni vei i Jisu aza, <<Ego vei muna oe vei zara ao, za leana mu mule laomua pa mua ruma ropi. Na tomete ikikerena za tori taloi tu tana tumu reko,>> za gua aza.
Ko tonai tugu za mule lao pa nana ruma aza, azae za batia na tuna reko za tori loia tu na tomete ikikerena ko za korapa kolenana pa nana lovu aza.
Nari za paranga za maka tinoni pa varikamu tinoni aza, ari za gua vei, <<Tinoni varivagigalai, na tuqu marene ara za qa toka lameni tamu, ura za kolea na ongu ikikerena ko zake boka paranga. Pae tu mina korapa aza ba tonai mina vakamuni nari za iruni tu pa pezo ko za dadao tu na ngujuna, za garata beto za getozo beto nana tu na tinina. Ko qa teparia ara ria na mua sepele ko mari iju votu paleni za na ongu ikikerena qa gudi, ba qarike bokai tu,>> za gua aza.
Nari za oe laoria i Jisu ria, ari za gudi vei, <<Gamu na zazae tinoni koviria za kepore zozoto na miu rangerange! Ae tu koi vei zovaina vei za mana kole suvere tavitigamu ara za gamu! Ae tu koi vei zovaina vei za mana kole tapatianadi gamu ara za gamu? Mu toka lameni taqu za na koburu aza,>> za gua.
Ko qari toka laoni tana za na koburu marene aza. Ko aza tugu za dogoro lao za na ongu ikikerena ani ko za batia i Jisu, nari za sasuria za na koburu marene, ko za valotua ko za titolo tabokibokili tu pa pezo, beto za dadao tu na ngujuna.
Beto za nanazia i Jisu za na tamana na koburu, ari za guni vei, <<Ae totozo za podalai veini aza zara?>> za gua.
Nari za oe lao za na tamana, <<Za podalaini na melaluna tu. Ko kubo totozo za gona laoni tu pa iku beto pa kolo ko mi vaukea za gua. Ko vei bu boka ao nari za mu roquroqugami ko mu tokadigami,>> za gua aza.
Nari za oe lao i Jisu, ari za guni vei, <<Vei bu boka qu gua tu ao! Doru zakazava za bokai gu na tinoni za vazozoto,>> za gua aza.
Aza tugu za gua vei zara i Jisu nari za velavela votu za na tamana na koburu ani, ari za gua vei, <<Qa vazozoto gu ara, mu tokaniziu ketakoi zake neqi na qua vinazozoto!>> za gua aza.
Ego ko tonai za batiria i Jisu qari abutu varikamu lame ria na minete tinoni, azae za tokea aza za na ongu ikikerena, ari za guni vei, <<Ao na ongu kikiqilimu na pokapokamu qa parangaigo ara ao ko mu votu keni tana koburu marene ani beto ko munake kamu kole soga pana tana,>> za gua aza.
Nari za kuku uui za na ongu ikikerena ko za raja vaneqeneqeria za na koburu marene ani beto za votu taloi pana tana. Ko za dogoro vei na tinoni ukena za na koburu marene ani. Ko ria zoku tinoni za qari paranga vei ari, <<Koi, za tori uke tu zana,>> qari gua. Ba za arua i Jisu za na limana na koburu ko za bako vatatakolea nari za turunana za na koburu.
I Jisu za Salanaria na Motadi ria na Tinoni
Ego totonai za taloi pa ruma varivarikamuna i Jisu nari za lao pa ruma ti Saimone. Ko na qoqoele roana i Saimone za za vakamuni na mo mangini lavata, ko qari lao pojani i Jisu. Nari za lao turu pa kekerena na reko za mo i Jisu, ko za tokea za na mo mangini nari za taloi tana za na mo. Ko pa totozo tugu aza za tatakole za na reko aza ko za vatanaria ria.
Aza tugu za tete paro i Jisu pa paroparona pa guguzu aza za gore tugu za maka tinoni aza za kolea na tomete ikikeredi ko mi lao gozoria aza za gua. Na zovai jolana na gadogadona za na tinoni ani, ko zake suvesuvere pa ruma goto pa bevi varivarigolomodi tu. Aza tugu za dogoro laoa aza i Jisu za uui, za lao nyumu sori tungutungu pa moena i Jisu, ko za kuku velavela vei ari, <<Na za qu nyorogua roitini taqu ao Jisu na Tuna na Tamaza ululuna jola? Qa tepago ara ao, muke vakilasaniziu na vitigi!>> za guni. Zara za paranga vei aza, ura perangaina tu za ijua i Jisu za na tomete ikikerena ko mi votu keni tana tinoni aza za guni. Ura kubo totozo za vavavituluni na tinoni ani za na tomete ikikerena. Ko ae tu qari piu veini na seni na limana nenena beto qari kole kopu veini maka tinoni tavalugena pa ruma varipiu, ba za korokoroto paledi tugu za na seni beto za toka keni pale na tomete ikikerena pa qega aza.
Za nanaza laoa i Jisu za na tinoni ani, <<I zei na izongomu ao?>> za guni.
Nari ari za gua vei, <<I Zokuvuro,>> za gua, ura qari zoku ria na tomete ikikeredi qari lugea na tinoni ani. Ko qari kole tepa tokatoka i Jisu ria na tomete ikikeredi, ko keta mi garunu laodi pa ia ketakoi mari tavakilasa ria na ongongu ikikeredi qari gua.
Ego zake zou pa ia aza za maka godo borogo lavata, qari korapa nyubenyubele ganiganigedi pa maka kalena na kubo. Ko qari tepa tokatokai ria na tomete ikikeredi i Jisu ko mi vamalumuria ko mari lao lugedia tadiria na borogo qari gua. Nari za vamalumuria tugu. Ko qari votu keni tana tinoni ani ria na tomete ikikeredi, ko qari lao lugedia tadiria na borogo. Nari za qari tulai gore na taba za na godo borogo ari ko qari gore tuluzu pa kolo ko qari kuju uke betodia.
Ego ria na tinoni qari kopudi na borogo za totonai qari batia za vei zara nari za qari uku. Qari lao vavakato vadi ria pa guguzu beto ria na tinoni pa varilivutaina na guguzu aza. Nari qari votu lao ria na tinoni ko mari dogoria aza na manugu za podo qari gua. Tonai qari kamu ti Jisu za qari batia za na tinoni aza za kolea na tomete ikikerena za tori tasalana tu. Ko za korapa nyumu valeana nana pa kekere nenena i Jisu aza, za tori vazae poko tu, beto za tori tavagigala tu. Ko qari matagutu beto ria na tinoni.
Ma poja zozotodigamu ara za gamu: kaki gamu gamu korapa suvere ari za mari oqoro uke tinganai mari batia na binangara tana Tamaza,>> za gua i Jisu.
Za Dogoro Goto na Tinina i Jisu
Ego pa liguna za pojaria aza za na zakazava ari ko pa vinavesu rane, za tokaria aza ari Pita, i Jone, beto i Jekopi ko qari zae pa kubo ko za kole varavara. Ko totonai za korapa varavara aza, nari za dogoro goto za na izumatana beto na nana poko za keka valavalaka. Beto ani! Kori tinoni ari Mosese i Elaija qari bola votu pa leo kabere noka ko qari kole paraparangia i Jisu ko qari kole vavavakatoni ari kori ti Jisu za na zona vei beto mina taloi aza za tata pala mina gore votu pa Jerusalema.
I Pita beto ari kori sepele tavitina za tori ngaoloria tu na nyoroputa, ba qari iqolo ria ko qari batia za na tinina i Jisu za kabere beto ko vei tugu ari kori tinoni qari turu tavitia aza. Ego ko totonai qari korapa iolo taloi ti Jisu qari gua ari kori, za paranga lao ti Jisu i Pita, <<Qokolo, za leana jola za gami suvere pani gami! Ko mami roitini kue aqaqo ropi, ko maka tamu, maka ti Mosese beto maka ti Elaija, uve?>> za gua. Ba zake gilagila valeania i Pita za na manugu za korapa pojai aza.
Ko maka tinoni pa varikamu tinoni aza za kuku velavela, ari za gua vei, <<Tinoni varivagigalai! Qa tepa vitivitigigo ara ao ko mu lame mae dogoria na tuqu marene, ura aza tugu maka tuqu makamakaina aza. Za lugea na tomete ikikerena, ko lao vei za kamua za kukuku vasiboro, beto za gonagona pedalani pa pezo ko za dadao tu na ngujuna. Ko za aru vavitivitigi paleni mae tu beto za taloi tana za na tomete ikikerena. Qa tori pojadi tugu ria na mua sepele ko mari iju paleni za na tomete ikikerena qa gudi, ba qarike bokai,>> za gua.
Nari za oea i Jisu aza, ari za guni vei, <<Koi, na zazae tinoni kepore miu rangerange beto na ikikeremiu za gamu! Ae tu mina koi vei zovaina za mana suvere tavitigamu beto mana tapatianadigamu ara? Ao mu toka lameni taqu za na tumu zana!>> za gua.
Ego ko totonai za korapa rerege lao za na koburu, za vakamu vaikikeria mule, ko za gona pedalani na tomete ikikerena pa pezo ko za neqeneqere beto za garata tu. Ba za lao i Jisu ko za iju paleni za na tomete ikikerena, ko za salania za na koburu marene, beto za vamule lao vani na tamana. Ko qari gabara betoni ria doru tinoni za na neqi lavata tana Tamaza.
I Jisu za Poja Ligua na Veveina na nana Uke
Totonai qari korapa gabarani ria na tinoni za na veveidi doru zakazava za roitidi i Jisu, nari za ari za gudi vei ria na nana sepele,
I Jisu beto i Beelizebulu
Ego maka totozo za iju paleni i Jisu za maka tomete pokapokana tana maka tinoni ko totonai za votu keni na tomete za podalai paranga za na tinoni aza. Ko tonai qari batia za vei aza za qari gabara beto ria doru tinoni.
Beto maka ari ka viza nana sepele za lao taqaza teusu paleni za na kale talinga matuana na nabulu tana kuta iama lavata.
Ba za tokeria i Jisu, ari za gudi vei, <<Beto gu, za pada gu munake vajolai!>> za gua. Beto za lao arua aza za na talingana na nabulu, ko za salania.
Pa ligudi qari mule keni ria na sepele ti Jone, za podalai vavakatoni i Jisu tadiria na minete tinoni za na veveina i Jone. Za paranga aza, <<Totonai gamu lao pa qega ko gamu dogoria i Jone gamu gua za gamu, za na za gamu lao dogoria gamu gua? Maka tinoni za malemalei vei na equru buruburu za jou vakanokanokia na gava? Dai ke! Ko na za tu za gamu nyorogua lao dogoria gamu? Maka tinoni za pokopokodi na poko batabata leadi? Dai, ria na tinoni qari pokopoko valeana vei zara za qarike suvesuvere pa qega, goto qari kole gu suvesuvere valeanadia pa ruma tadiria na bangara! Ego ko na za zozoto za vei gamu nyorogua lao dogoria gamu? Maka tinoni korokorotai? E, zozoto na tinoni korokorotai tugu aza, ko za poreveveina joladi ria na tinoni korokorotai aza. Ani za pojai na Kutikuti Tabuna na veveina aza, ari za gua vei,
<Dogoro! Ara qa garunu laoni pa moemu ao
za na qua tinoni pogozo nongoro.
Aza za mina vatana momoea za na zona tamu,> za gua.
Ma poja valeadigamu ara za gamu: kepore za maka tinoni za podo lame pa kasia guguzu ani bi poreveveina jolani i Jone, ba aza tu za kepore veveina jola pa binangara tana Tamaza za poreveveina jolani i Jone,>> za gua i Jisu.
Ko tonai qari nongoria i Jone nari za ria doru tinoni beto ko ria na tinoni tekuteku takisi qari vazozotoa za na Tamaza za tuvizi qari gua, ko qari tapaputaisodia tana. Goto ria na Parese beto ria qari varivagigalaini na Vavanau za qarike tavaraguani za aza vei za nyoroguani na Tamaza ko bari roitini, ko qari daidia tapaputaiso ti Jone.