Milagres de Jesus
Os Evangelhos registram dezenas de milagres realizados por Jesus — curas, ressurreições, domínio sobre a natureza e libertações. Cada milagre revelava sua divindade e compaixão.
Curas de cegos e surdos
Jesus devolveu a visão aos cegos e a audição aos surdos, manifestando seu poder sobre toda enfermidade e deficiência.
Yeézu naachíza abahume bábili
Obuchilo Yeézu yaámazile kuluga aho, abahume bábili baámukulaatíla, kunu nibamuháma no kugaamba báti, "Íiwe Mutábani wa Daudi,. otuzilile echiganyizi!" Obuchilo Yeézu kayataahile omu nzu, abahume abo baámukulaatila omwo. Mbwéenu, Yeézu yaábabúuza aáti, "Ngási, nimwiikiliza nka nikwo niinhicha kubachíza?" Baámusubiza báti, "Nookasíinge Mukáma!" Niho Yeézu yaabakoláho ha méeso gáabo, yaábagaambila aáti, "Chibe hali íimwe nka nikwo kuli okwiikiliza kwáanyu." Ahonyini, améeso gáabo gahweeza, baáhicha kubona. Yeézu yaábaneémbelela aha magala aáti, "Mutaákugaambila omuuntu weéna wéena empola ezi!" No óobu bityo baázeenda, balaánga empola zoómwe omu nsi ezo yóona.
Yeézu naachíza abahume bábili okwo Yeriko
Obuchilo Yeézu na abaheémba boómwe bakaba nibaluga omuli Yeriko, echipípi chiháango cha abaantu chikamukulaatila. Aha mpiíngulo yo omuháanda óogwo Yeézu akaba naahiingula, bakaba baliho abahume bábili. Mbwéenu, obuchilo bahuliile nka nikwo Yeézu naahiingula aho, baáhámuka muno báti, "Íiwe Mukáma, Mutábani wa Daudi, otuzilile echiganyizi!" Embága ya abaantu yaábachaáhukila nka nikwo beésize, náho boónyini baáguma kwéeta aha kuhamuka iláka báti, "Íiwe Mukáma, Mutábani wa Daudi otuzilile echiganyizi!"
Niho, Yeézu yaáyemeelela, yaábéeta, yaábabúuza aáti, "Nimweénda mbakolele chiíha?" Abahume abo bamugalulila báti, "Íiwe Mukáma, nitweénda améeso géetu gachile!" Niho Yeézu yaábaganyila, yaabakwaataho améeso gáabo. Ahonyini, améeso gáabo gaáchila, nábo bamukulaatíla Yeézu.
Yeézu naachíza omuhume óokwo Betisaida
Yeézu na abaheémba boómwe, baáhika aha mugoongo gwa Betisaida. Abaantu bunaanka bamuletela omuhume oómo. Baámusaba Yeézu amukolého no kumuchíza. Yeézu yaámukwáata engalo omuhume ogwo, yaázeenda náwe ahéelu yo ogwo mugoongo. Yaámuchweela amachwaánta omu méeso, yaamutéelaho engalo aha méeso, yaámubúuza aáti, "Óobu, noohweéza choóna chóona?" Omuuntu ogwo yaáleeba olugulu, yaágaamba aáti, "Niimbóna abaantu, nibaloleenkana nke emiti, nibalibata libata."
Yeézu yaamutaho engalo káandi aha méeso, náwe ogwo muuntu yaánoonkola améeso ge. Yaáchila, yaáhicha kuhwéeza ebiintu byóona kuzima. Yeézu yaámugaambila aáti, "Zeénda omúka, otasuba omuli ogu mugoongo."
Yeézu naachíza enzibamatwi no omutita
Niho Yeézu yaáluga omu mbíbi za Tíilo, yaálaba ahagáti ya Sidóoni, kuhika aha nyaanza ya Galiláaya, no kutaaha omuli Dekapoolisi. Okwo hakaba heena omuuntu oómo, óogwo akaba ali enzibamatwi káandi naadidibiza. Abaantu baámuléeta ahali Yeézu, baámuneémbelela amuteho engalo, abone kuchila. Yeézu yaamwiihaho kuluga omu mbága ya abaantu, yaázeenda náwe weénka ahatéena baantu. Yaákola enkumu zoómwe omu matwi go omuuntu oóli. Yaáchweela amachwaánta aha lukumúlwe, yaamukoláho aha lulími. Yaálalamila omu igulu, yéecha, yaámugaambila aáti, "Efata," ensoonga yaáho, "Komooloka." Ahonyini, omuuntu ogwo akomooloka amatwi, okukomwa kwo olulími lwoómwe kwaálekulila, yaábaanza kugaamba gaamba kuzima.
Yeézu yaáyaángila embága ya abaantu nka nikwo, batabigaambila muuntu weéna wéena éebyo yaákola. Náho kwiingana óokwo yaázeendeliile kubaángila, nikwo bagumiizeho bwooli kwaátula empola ezo. Baásobelwa bwooli, baágaamba báti, "Góona áago alikukola ni maluunzi. Naachíza enzibamatwi nábo nibabona kuhulila, na abatita nábo nibabona kugaamba gaamba!"
Yeézu naachíza omuhume óokwo Yeriko
Niho, baba baáhika omuli Yeriko. Obuchilo Yeézu na abaheémba boómwe, ne embága mpáango ya abaantu nibaluga omuli Yeriko, bakamusaanga omuuntu oómo óogwo akaba ali omuhume mala káandi ali omusabiliza ni izíina lyoómwe Baritimayo, ali mutábani wa Timayo. Akaba ayikeele aha mpelo yo omuháanda kunu naasabiliza. Obuchilo yaáhuliile nka nikwo Yeézu Omunyanazaréeti akaba naahiingula aho, yaábaanza kuhamuka ahi iláka liháango, "Yeézu, Mutábani wa Daudi,. Osome Enzina 89:3-37; Yeremia 23:5-6; Ezekieli 34:23-24. onzilile echiganyizi!" Abaantu béenzi baaba nibamukáama nka nikwo ayésize. Náho weényini akoongela kwaambaza ahi iláka liháango bwooli, "Mutábani wa Daudi, onzilile echiganyizi!"
Niho Yeézu kweémeelela yaágaamba aáti, "Mumwéete ayize aha." Baámwéeta ogwo muhume, baámugaambila báti, "Tiímbya omuganya, yemeelela! Naakweéta." Náwe yaánaga echizwáalo choómwe ahaansi, yaáyemeelela bwaangu, yaázeenda hali Yeézu.
Yeézu yaámubúuza aáti, "Nooyeénda nkukolele chiíha?" Omuhume ogwo yaámugalulila aáti, "Mweégesa, niinyeénda kuhwéeza."
Yeézu yaámuzila aáti, "Táaha omúka, okwiikiliza kwaawe nikwo kwaákuchiza." Ahonyini, ogwo muuntu aba yaábaanza kuhwéeza, yaámukulaatila Yeézu omu muháanda.
Yeézu naachíza omuhume óokwo Yeriko
Yeézu akaba yeéliliza Yeriko, na aha ngeégeelo yo omuháanda, hakaba heena omuhume oómo. Omuhume ogwo akaba ayikéele, naasabiliza. Obuchilo yaáhuliile abaantu béenzi nibahiingula aho, yaábúuza, "Heena chiíha?" Baámugaambila, "Yeézu Omunyanazaréeti naahiingula."
Ahonyini, yaáhamuka ahi iláka, aha kugaamba, "Yeézu, Mutábani wa Daudi,. onzilile echiganyizi!" Abaantu abo abaabeele beébeembiile, bakaba nibamuchaahukila ayesize. Náho weényini, yaáguma kuhamuka ahi iláka omu kumwéeta, "Mutábani wa Daudi, onzilile echiganyizi!"
Yeézu yaáyemeelela, yaálagila ogwo muhume aleétwe hali weényini. Obuchilo yaámuhika héehi, Yeézu yaámubúuza, "Nooyeénda nkukolele chiíha?" Náwe yaágaamba, "Mukáma, niinsaba mbone kuhwéeza káandi." Yeézu yaámugaambila, "Hweéza! Okwiikiliza kwaawe nikwo kwaákuchiza." Ahonyini, yaáhwéeza, yaámukulaatila Yeézu, naamukuza Múungu. Abaantu bóona, obuchilo baabweene ebyo, nábo baábaanza kumukúza Múungu.
Yeézu naachíza omuhume
Echilo chimo, obuchilo Yeézu akaba naalibata omu muháanda, yaábona omuuntu oómo óogwo akazaalwa ali omuhume. Abaheémba boómwe baámubúuza báti, "Mweégesa, omuuntu ogu akazaalwa ali omuhume habwe ebiheno byo oóha? Byo omuuntu ogu weényini, nali bya abazéele boómwe?" Yeézu yaábagalulila aáti, "Óogu talabeele omuhume habwe ebiheno byoómwe, nali ebiheno bya abazéele boómwe. Náho akazaalwa ali omuhume, kuba obuzizi bwa Múungu bubone kumanyiswa omu baantu kulabila obulami bwoómwe. Nitweendélwa kukola emilimo ya Múungu óogwo akaansiíndika, obuchilo óobu hacháali ni nyemisana. Ensiimbaazi neeyiza kwiiza, áaho tulaaleka kuhicha kukola emilimo ezo. Obuchilo óobwo nchili omu nsi ezi, íinye ndi omwaanga omu baantu be éensi ezi."
Obuchilo Yeézu yaámazile kugaamba ago magaambo, yaáchweela amachwaánta ahi itaka, yaábúumba olutome na amachwaánta, olwo lutome yaálusiiga aha méeso go ogwo omuhume. Niho yaámugaambila ogwo omuhume aáti, "Zeénda onáabe omu iláambo lya Siloamu." Siloamu, ensoonga yaáho no "Óogwo asiindikilwe." Niho ogwo omuhume yaázeenda, yaánaaba obuso, yaásuba omúka yoómwe naahweéza kuzima.
Curas de paralíticos e enfermos
Paralíticos caminharam, leprosos ficaram limpos e todo tipo de doença foi curada pelo toque e pela palavra de Jesus.
Léeba, yeeza omuuntu oómo ayaabeele ali omubéembe, yaámwiililila, yaáteela ebizwi omu méeso ga Yeézu, yaámugaambila aáti, "Mukáma waanze, koólaayeénda, oyine obuhicha bwo kuunyéza." Yeézu yaágolola omukóno gwoómwe, yaamukoláho, yaámugaambila aáti, "Niinyeénda ochile, oyele!" Ahonyini, yaayézwa obubéembe bwoómwe. Niho, Yeézu yaámugaambila aáti, "Lola, otabigaambila muuntu weéna wéena! Choónka ozeénde oze kweéyoleka ha mugabe, osohoze echitáambo nka nikwo ebilagilo bya Musa bilikulagila, obóne kwoóleka abaantu nka nikwo waáchila."
Obuchilo yaáhikile óokwo, abaantu abáandi bamuletela omuuntu óogwo akaba ali enséege, alyaamile aha chitwaálilizi. Obuchilo Yeézu káyaabwéene echikolwa cha abaantu abo, yaámanya nka nikwo bakaba beena okwiikiliza, yaámugaambila ogwo mulwéele aáti, "Íiwe mwáana waanze, tiímbya omuganya! Waáganyiilwe ebiheno byaawe."
Niho abeégesa abáandi be ebilagilo áabo bakaba baliho aho bateekateeka omu miganya yáabo báti, "Omuuntu ogu naamulogota Múungu!" Náho Yeézu akasoombookelwa góona áago bakaba nibateekuza, yaábabúuza aáti, "Ha bwaáchi, nimuteekuza ebíbi omu miganya yáanyu? Ngási! Ni chiiha echilikuhuhuuka bwooli? Kumugaambila nka nikwo, ‘Waáganyiilwe ebiheno byaawe,’ nali kumugaambila nka nikwo, ‘Yemeelela, olibate?’ Náho mubóne kusoomboókelwa kuluunzi nka nikwo, íinye Mutábani wo Omuuntu nheelwe obuzizi bwo kuganyila ebiheno omu nsi ezi." Niho Yeézu yaámugaambila omuuntu óogwo akaba ali enséege aáti, "Yemeelela! Twaála echitwaálilizi chaawe, ozeénde omúka." Ahonyini, yaáyemeelela, yaázeenda omúka.
Omu isomelo omwo, akaba alimo omuuntu oómo óogwo akaba alageele omukóno. Bakaba balimo Abafarisayo abaabeele nibeénda kumuleengesa Yeézu babone omuháanda gwo kumulégelela. Mbwéenu baámubúuza báti, "Ngási, ti muzilo kuchiza omuuntu echilo che Endaálikizo?"
Yeézu yaábagalulila aáti, "Noóha omuli íimwe óogwo, kábilaaba entaama yoómwe yáagwa omu liina echilo che Endaálikizo, tiyaákuhicha kuzikwáata no kuzíihámo omwo? Mumanye, omuuntu ayina obukaani bwooli kusaaga entaama! Ha bwéecho, kwiingana ne ebilagilo bya Musa eyikiliziibwe kukola ebizima echilo che Endaálikizo."
Niho Yeézu yaámugaambila omuuntu óogwo alageele omukóno aáti, "Golola omukóno gwaawe." Náwe yaágugolola, ahonyini gwaáchila, gwáaba muzima nko ogwo ogúundi.
Nóobu baáhikile, Yeézu yaásoomboolelwa nka nikwo nyinazaala wa Simoni ali omu nzu alyaamile aha chitabo, atiilwe omuswiiza. Niho Yeézu kwiililaho áaho alyaamile, yaámukwáata omukóno, yaámuhweela kwiimuka. Akáanya ako nyini ogwo nyinazaala wa Simoni aba yaáchila ogwo muswíiza, yaábaanza kubatóna ebyookulya.
Yeézu naachíza omubéembe
Hakaba heena omuuntu oómo ali omubéembe, yaamwiizáho Yeézu. Yaáteela ebizwi ahaansi, yaámuneémbelela aáti, "Koólaayeénda, oyine obuhicha bwo kuunyéza!" Yeézu yaámuganyila, yaáyeleeza omukóno gwoómwe aha mulwéele no kumukolaho, yaámugaambila aáti, "Niinyeénda ochile, oyele!" Ahonyini obubéembe bwaamulugaho ogwo muuntu, náwe aba yaáyela.
Obuchilo akaba naayolekeelela, beeza abaantu bana, bamumwiimukize aha chitwaálilizi omuuntu óogwo akaba ali enséege. Baásiingwa kumutaashamo omwo áaho akaba aáli Yeézu, habwe embága mpáango. Baáhanama olwéego kuza aha luswi lwe éenzu, baáfumula oluswi aha lugulu áaho Yeézu akaba ali, baátúucha echitwaálilizi aho óogwo ayaabeele ali enséege akaba alyaamile. Obuchilo Yeézu káyaabwéene echikolwa cha abaantu abo, yaámanya nka nikwo bakaba beena okwiikiliza. Yaámugaambila owe enséege aáti, "Íiwe mwáana waanze, waáganyiilwe ebiheno byaawe."
Abeégesa abáandi be ebilagilo bakaba beékeele aho. Boónyini bakaba nibateekuza omu miganya yáabo nka nikwo, "Ha bwaáchi omuuntu ogu naagaámba aátyo? Naamulogota Múungu! Táliho omuuntu óogwo yaakuhicha kuganyila ebiheno, náho Múungu weénka!"
Ahonyini Yeézu yaámanya ebiteékuzo byáabo omu muganya gwoómwe, yaábagaambila aáti, "Ha bwaáchi nimuteekuza mútyo omu miganya yáanyu? Ngási, ni chiíha echilikuhuhuuka bwooli, kumugaambila omuuntu óogwo ali enséege nka nikwo, ‘Waáganyiilwe ebiheno byaawe,’ nali, ‘Yemeelela, twaála echitwaálilizi chaawe, olibate’? Aha nsoonga nu, mbooleke nka nikwo íinye Mutábani wo Omuuntu. nheelwe obuzizi bwo kubaganyila abaantu ebiheno omu nsi." Niho Yeézu yaámugaambila omuuntu óogwo akaba ali enséege aáti, "Niinkugaambila nka nikwo, yemeelela, twaála echitwaálilizi chaawe, ozeénde omúka!" Ahonyini omuuntu ogwo yaáyemeelela, yeemucha echitwaálilizi choómwe, yaásohola ahéelu. Abaantu abo bóona baásobelwa, baámukuza Múungu, baágaamba báti, "Tuchaáliga kubona ihano nke eli elyaakolwa leélo!"
Yeézu naachíza omuuntu echilo che Endaálikizo
Echilo echíindi che Endaálikizo, Yeézu yaátaaha omu isomelo lya Kaperinaumu, akaba aliho omuuntu óogwo alageele omukóno. Abafarisayo bakaba bamuliindiliíle bwooli Yeézu, babone kaálaamuchiza omuuntu ogwo echilo che Endaálikizo. Kaálaamuchiza, babone omuháanda gwo kumulégelela. Yeézu yaámugaambila omuuntu óogwo akaba alageele omukóno, aáti, "Iíza, oyemeelele ahagáti." Niho Yeézu yaábabúuza aáti, "Mbwéenu, kwiingana ne ebilagilo bya Musa, ngási ni chiintu chi echiíkililiziibwe kukolwa ha chilo che Endaálikizo, kukola ebizima nali kukola ebíbi? Echilo echo tubuchíze obulami, nali kwíita?" Boónyini beésiza che!
Yeézu yaábaleeba bóona aha chiniga, yaázuzubalilwa omu muganya gwoómwe habwo kulemeela kwe emiganya yáabo. Niho yaámugaambila omuuntu ogwo aáti, "Golola omukóno gwaawe." Náwe yaágolola omukóno gwoómwe, ahonyini gwaáchila!
Yeézu naachíza omubéembe
Obuchilo Yeézu akaba ali omu muzihwa gúmo, hakeeza omuuntu oómo ayaabeele ayizwíile amabéembe omubili gwóona. Náwe káyaamubwéene Yeézu, yaázumala omu méeso goómwe, yaáhicha obusóbwe ahaansi, yaámusaba, "Íiwe Mukáma, koólaayeénda, oyine obuhicha bwo kuunyéza." Yeézu yaágolola omukóno, yaamukoláho, yaámugaambila, "Niinyeénda ochile, oyele!" Ahonyini, obubéembe bwoómwe bwaamulugáho.
Niho, béeza abakwaáta, bakaba beemukize omuuntu ayaabeele ali enséege, akaba alyaamile aha chitwaálilizi. Bakaba nibeénda kumutaasha omu nzu, babone kumuléeta omu méeso ga Yeézu. Náho bakalemwa kubonesa ho kumulabya, habwo kuba hakaba heena embága ya abaantu béenzi beemigisiliize. Niho baálamula kuhanama olwéego baáhika aha luswi lwe éenzu, beemukize omuuntu ogwo. Obuchilo baabeele bali aha lugulu, baáfumula oluswi, baámutuucha ne echitwaálilizi choómwe ahagáti ya abaantu áabo bóona, omu méeso ga Yeézu. Obuchilo Yeézu káyaabweene nkokwo abaantu abo bakaba beena okwiikiliza, yaámugaambila, "Munywáani waanze, waáganyiilwe ebiheno byaawe!"
Abeégesa be ebilagilo na Abafarisayo abo, ahonyini baábaanza kudugulima nibeegaambila, "Noóha ogu? Léeba naagaámba ebigaambo byo kumulogota Múungu? Táliho omuuntu óogwo yaakuhicha kuganyila ebiheno, náho Múungu weénka!"
Áago bakaba nibateekuza, ahonyini Yeézu yaágamanya, yaábabúuza, "Ha bwaáchi nimuteekuza mútyo omu miganya yáanyu? Ngási! Ni chiiha echilikuhuhuuka bwooli? Kumugaambila omuuntu, ‘Waáganyiilwe ebiheno byaawe,’ nali kumugaambila, ‘Yemeelela, olibate?’ Niinyeénda mumanye kuzima nkokwo, íinye Mutábani wo Omuuntu. nheelwe obuzizi bwo kuganyila ebiheno omu nsi."
Mále Yeézu yaámugaambila omuuntu ogwo, "Niinkugaambila, yemeelela! Twaála echitwaálilizi chaawe, ozeénde omúka."
Ahonyini, omuuntu ogwo yaáyemeelela omu méeso ga abaantu, yeemucha omukeeka gwoómwe óogwo akaba abyaámiile, yaázeenda omúka kunu naamweesiingiza Múungu.
Yeézu naachíza omuuntu echilo che Endaálikizo
Ha chilo echíindi che Endaálikizo, Yeézu akataaha omu isomelo, yaábaanza kweégesa abaantu. Omu isomelo omwo, akaba alimo omuuntu oómo, óogwo omukóno gwoómwe gwo obúlyo gukaba gulagéele. Abafarisayo na abeégesa be ebilagilo, bakaba nibamuléeba Yeézu, babone nkokwo alaamuchíza omuuntu ogwo aha chilo che Endaálikizo. Bakaba nibaloondela emiháanda yo kumulégelela.
Náho, Yeézu akamanya ebiteékuzo byáabo bíbi. Ha bwéecho, yaámugaambila omuuntu owo omukóno ogulagéele, "Iíza, oyemeelele aha ahagáti." Omuuntu ogwo yeemuka, yaázeenda yeémeelela ahagáti yáabo.
Ahonyini, Yeézu yaábagaambila Abafarisayo na abeégesa be ebilagilo, "Ha bwéecho, mbabúuze amabúuzo! Kwiingana ne ebilagilo bya Musa, ngási ni chiintu chi echiíkililiziibwe kukolwa ha chilo che Endaálikizo, kukola ebizima nali kukola ebíbi? Echilo echo tubuchíze obulami, nali tubusiingaáliche?" Yeézu yaábatukuliza améeso abaantu áabo bóona. Mále yaámugaambila omuuntu ogwo, "Golola omukóno gwaawe." Náwe, obuchilo naagugolola, ahonyini gwaáchila.
Okwiikiliza kwo omweébeembezi wa abalwaanila ngoma
Obuchilo Yeézu káyaamazile kugaamba ebigaambo ebyo byóona ha chipípi cha abaantu, yaázeenda yaátaaha omuli Kaperinaumu. Omu muzihwa ogwo, hakaba heena omwiímeelelezi wa abalwaanila ngoma be Echirúumi. Omwiímeelelezi ogwo, akaba ayina omuhálila óogwo akaba ayeenda bwooli. Náho omuhálila ogwo akaba naalwaála, yeéliliize no okufwa.
Ha bwéecho, omwiímeelelezi ogwo, obuchilo káyaahuliile empola za Yeézu, yaásiindika abanyaampala abáandi ba Abayahudi hali Yeézu, baze kumusaba ayize kumuchíza omuhálila woómwe. Abanyaampala abo obuchilo kábaahikile hali Yeézu, baámuneémbelela bwooli ha kumugaambila, "Omuuntu ogwo, akwiíle omukolele echigaambo echi, habwo kuba naayeénda éensi yéetu, náwe niwe óogwo ayaatwoómbekiile isomelo lyéetu."
Niho Yeézu yaalugáho hamo na abanyaampala abo kuzeenda omúka yo omwiímeelelezi ogwo wa abalwaanila ngoma. No obuchilo Kábaabeele beéliliza aho, omwiímeelelezi ogwo akasiindika abanywáani boómwe, baázeenda ne empola zoómwe hali Yeézu, baámugaambila, "Íiwe Mukáma, otaákwiiyagalaza bwooli, habwo kuba tiinkwiílwe otaahemo omwaánze. Ne ezo niyo ensoonga naábona káandi nkokwo tiinkwiíle kuhika hali íiwe. Náho ogaámbe echigaambo kwoónka, omuhálila waanze náwe naachila.
"Habwo kuba, neenye ndi ahaansi yo obutégeki bwa abakúlu baanze, nnyina abalwaanila ngoma abali ahaansi yaanze. Kaándikumulagila oómo, ‘Ozeénde’, ahonyini naazeénda. Kaándikumulagila oóndi, ‘Iíza’, náwe ahonyini naayiza. No omuzáana waanze, kaándikumulagila, ‘Kola oóti’, nikwo alaakola."
Obuchilo Yeézu káyaahuliile ago, yaámusobelwa bwooli. Yaázeechebuka embága ya abaantu áabo abaabeele nibamukulaatíla, yaábagaambila, "Niimbagaambila nka nikwo, no óobu omu Baiziraeli bóona, tiínkabwéene omuuntu weéna wéena owo kwiikiliza kuháango nko óoku!"
Áaho abaantu abo abaasiíndikilwe kabaasubile omúka yo omwiímeelelezi ogwo, baásaanga omuhálila yaáchizile.
Omwo, hakaba heenamo omukázi oómo, óogwo akaba akwaásilwe ni izimu lya amalwáala aha myáaka ikúmi na munáana. Izimu likaba lyaámuhínyile omugoongo, na talahikize kweémeelela bweémi.
Obuchilo Yeézu yaamubwéene, akamwéeta ayize hali weényini, yaámugaambila, "Máaha, óobu! Oóbe no obuhóolo, waáchila obulwéele bwaawe." Yeézu yaamutéelaho engalo, ahonyini yaáyemeelela bweémi, yaaba naamukuza Múungu.
Yeézu naamuchíza omulwéele echilo che Endaálikizo
Echilo chimo che Endaálikizo, Yeézu akazeenda kulya ebyookulya omúka yo omutégeki oómo wa Abafarisayo. No obuchilo akaba ali omwo, Abafarisayo na abáandi bakaba nibamuleébeleza bwooli.
Na aho omu méeso goómwe, hakaba haliho omuuntu oómo, óogwo akaba ayina obulwéele bwo kututuma. Yeézu yaábabúuza Abafarisayo na abeégesa be ebilagilo, "Ngási, nitukuundilwa ne ebilagilo byéetu kuchíza abaantu omu chilo che Endaálikizo, nali no omuzilo?" Náho boónyini, beésiza. Yeézu yaamukwaatáho omulwéele ogwo, yaámuchiza, yaámulaga asube omúka.
Yeézu naachíza abaantu ikúmi abeene amabéembe
Obuchilo Yeézu akaba naazeénda Yeruzaléemu, akalabila embibi za Samaria, ne za Galiláaya. Echilo chimo, akataahamo omu mugoongo gúmo, yaábugana na abaantu ikúmi abeene amabéembe. Abo abeene amabéembe, baáyemeelela hala na weényini, na Amagaambo ga Abaláawi 13:45-46. baáhámuka ahi iláka omu kugaamba, "Yeézu, Mukáma, otuganyile!"
Yeézu yaábabona, yaábagaambila, "Muzeénde mweéyoleke aha bagabe ba Múungu." Baázeenda, no obuchilo bakaba bali omu luzeendo, baáchila.
Oómo wáabo, obuchilo káyaabweene nkokwo yaámazile kuchila, ahonyini yaásuba hali Yeézu, naamusiingiza Múungu ahi iláka liháango. Obuchilo yaáhikile, omu kumusiima, yáagwa buzuúma omu magulu, omu méeso ga Yeézu. No ogwo muuntu, akaba ali Omusamaria.
Yeézu yaágaamba, "Léeba abaantu ikúmi bachilizwe! Mbwéenu, abo abáandi mweenda bali nkáhi? Tihaliho abáandi áabo abaabwéenwe nibasuba kumukúza Múungu, choónka ogu omuzenyi?" Káandi Yeézu yaámugaambila, "Yemeelela, ozeénde. Okwiikiliza kwaawe nikwo kwaákuchiza."
Yeézu naachíza enziíngami
Kágaabeele ago gaáhwéele, Yeézu yaázeenda Yeruzaléemu omu mazenyi ga Abayahudi. Okwo omuli Yeruzaléemu, hakaba heenamo iléembo liháango éelyo likaba nilyeétwa, "Iléembo lye Entaama." Héehi ne elyo iléembo, hakaba heena iláambo, elyo iláambo likaba lyéetwa omu izíina lyo olulími lwe Echihebrania, liti, Beetizata. Iláambo elyo likaba lizoongolokilwe na amakulato ataanu áago gakaba geena enyomyo. Omuli ago makulato, bakaba balyaamamo abalwéele béenzi, nka abahume, enziíngami, na áabo abalageele. [Bakaba baliindiliile améenzi gabulaangulwe, ha kuba hakaba haazila omwáanya óogwo maléeka. wa Múungu akaba atúuka, aza omuli elyo iláambo no kugabulaangula améenzi. Omulwéele óogwo akaba aba owo kubaanza ha kuzamo omu méenzi kagalikuba gaábulaangwiilwe, ogwo mulwéele akaba achila endwáala yoóna yóona éezo akaba ayina.] Omuli abo nyini, akaba alimo omuuntu oómo óogwo ayaabeele ali omulwéele aha mwáanya gwe emyáaka makúmi asatu na munáana. Niho Yeézu kumubona ogwo muuntu alyaamile aho. Yaaba yaásoombookelwa nka nikwo yaalalweele omwáanya mula, yaámubúuza, "Ngási, nooyeénda kuchila?" Ogwo mulwéele yaámugalulila Yeézu aáti, "Mukáma, íinye tiinyina omuuntu wo kuúnzuna kutaahámo omu iláambo obuchilo améenzi nigabulaángulwa. Buli kiindikweenda kutaahamo, omuuntu oóndi naayaanguha kuunyibeembela kuzamo." Niho Yeézu aba yaámugaambila aáti, "Yemeelela, yimucha omukeeka gwaawe, olibate." Ahonyini, ogwo muuntu aba yaáchila, yeemucha omukeeka gwoómwe, yaábaanza kulibata.
Náho echigaambo echi chikakolwa aha chilo che Endaálikizo..
Yeézu yaázeenda káandi omu muzihwa gwa Kána yo okwo Galiláaya, áaho yaáhiindwiile améenzi kuba evíini. Mbwéenu, akaba aliho omutwaáliliza oómo we chikáma kuluga omu muzihwa gwa Kaperinaumu. Ogwo mutwaáliliza akaba ayina omutábani omúka yoómwe, ogwo mutábani akaba ali omulwéele. Mbwéenu ogwo mutwaáliliza káyaahuliize nka nikwo Yeézu yaásubile kuluga Yudea ali Galiláaya. Yaázeenda hali Yeézu no kumuneémbelela nka nikwo azeénde Kaperinaumu, abone kuza kumuchiza omutábani, habwo kuba akaba ali omulwéele ali aha chihalala. Yeézu yaámugalulila aáti, "Íimwe, kamulikubula kubona emanyiso na amahano, buzima timukwiikiliza!" Ogwo mutwaáliliza yaámugalulila Yeézu aáti, "Mukáma, niinkusába, tuzeénde ha mutábani waanze, achaali atákafwíile." Náho Yeézu yaámugalulila aáti, "Zeénda, mutábani waawe yaáchizile." Ogwo mutwaáliliza aba yaágeékiliza ago magaambo ga Yeézu áago akamugaambila, yaalugáho, aba yaatáyo.
Nyeéncha eémo, obuchilo akaba achaali achili omu muháanda achaágolomoka kutaaha, aba yaábugana na abazáana boómwe, nábo baba baámusoomboolela nka nikwo, mutábani woómwe yaáchizile. Niho náwe aba yaábabúuza ako kaziingo áako yabaandiizémo kweéhulila enziingo zoómwe. Nábo baámusubiza báti, "Omuswíiza gumulekuliile kubaandiza nyeénchilo, esáaha musaanzu omu iháangwe." Mbwéenu, iíse wo ogwo musígazi aba yaásoombookelwa nka nikwo, yaáchila kubaandiza áako kaziingo nyini áako Yeézu akagaamba aáti, "Mutábani waawe yaáchizile." Áaho ogwo mutwaáliliza hamo na abaantu bóona bo omúka yoómwe, baba baámwiíkiliza Yeézu. Óolu lukaba luli oluméenko lwa kábili óolwo Yeézu akakola omu nsi ya Galiláaya, obuchilo yaabele yaásubile kuluga omu nsi ya Yudea.
A mulher com fluxo de sangue
Uma mulher que sofria há doze anos tocou a orla do manto de Jesus e foi curada instantaneamente pela sua fé.
Mbwéenu, obuchilo obwo nyini omukázi oómo óogwo akaba naayagalazwa ne endwáala ye emizezi emyáaka ikúmi ne ibili, yéeza kuluga enyuma ya Yeézu, yaamukuumyaho aha lukugilo lwe ebizwaalóbye kwoónka. Akakola aátyo, habwo kuba naayeteekateéka aáti, "Kiíndakuumyáho kwoónka ebizwáalo byoómwe, niinchila." Obuchilo yaabikwaasileho, ahonyini Yeézu yeéchebuka. Yaámubona ogwo omukázi, yaámugaambila aáti, "Íiwe muhala waanze, tiímbya omuganya! Okwiikiliza kwaawe nikwo kwaákuchiza!" Omuli áako kaziingo nyini, omukázi ogwo aba yaachila.
Omu mbága ezo, hakaba heena omukázi óogwo akaba ayina endwáala ye emizezi aha myáaka ikúmi ne ibili. Ogwo mukázi akaba yaáyagaleele bwooli kulibata omu bafúmu béenzi. Akaba yaásikiize ebiintu byoómwe byóona naatwaála omu bafúmu, náho endwáala yoómwe telabeele kúundi, nayo ekaguma kwoongela. Obuchilo omukázi ogwo káyaahuliize empola za Yeézu, yaákweengela omu mbága ya abaantu kuluga enyuma yoómwe, aba yaamukuumyaho aha lukugilo lwo omwéenda gwa Yeézu. Habwo kuba omuganya gwoómwe gukateékatéeka gúti, "Kiíndakuumyáho kwoónka ebizwáalo byoómwe, niinchila." Ahonyini enságama yaálekela kuzwa, yeehulila aha mubili nka nikwo yaáchila.
No omu baantu abo, hakaba heena omukázi óogwo akaba ayina endwáala ye emizezi aha myáaka ikúmi ne ibili. [No óobu yaabeele yaámazile kuhéela ebiintu byoómwe byóona ha kuliha abafúmu,] akaba ataliho no óobu oómo óogwo ayaahikize kumuchíza. Niho, omukázi ogwo yéeza kuluga enyuma ya Yeézu, yaamukuumyáho aha lukugilo lwo omwéenda gwoómwe. Ahonyini yaáchila.
Yeézu yaábúuza, "Óogwo ayaánkuumyáho, noóha?" Abaantu bóona, bakalahila. Peétero náwe yaámugaambila Yeézu, "Íiwe Mukáma wéetu, na abaantu beenzi baákuzoongolokile nibakumigisiliza!"
Náho, Yeézu yaágaamba, "Niimmanya heena omuuntu óogwo ayaánkuumyáho, habwo kuba niinyehulila nkokwo obuhicha bwo kuchiza bwaandugáho." Omukázi ogwo, obuchilo káyaabweene nkokwo tayina akazeendele ko kweéseleka káandi, yaamwiizáho Yeézu, naazuguma. Yaáteela ebizwi, yaámugaambila omu méeso ga abaantu abo bóona, ensoonga yo kumukuumyáho, na nkokwo yaáchízwa aha ntúlo eémo. Yeézu yaámugaambila, "Íiwe muhalákazi waanze, okwiikiliza kwaawe nikwo kwaákuchiza. Ozeénde no obuhóolo!"
Ressurreições
Jesus ressuscitou mortos — a filha de Jairo, o filho da viúva de Naim e Lázaro. Ele é Senhor sobre a morte.
Yeézu naamuzóola muhala wa Yairo no kumuchiza omukázi
Obuchilo Yeézu achaáhooyela ago, omweébeembezi oómo wi isomelo, yéeza, yaáteela ebizwi omu méeso goómwe, yaámugaambila aáti, "Muhala waanze yaáfwa óobu nyini! Náho, tuzeénde oteho engalo yaawe hali weényini, náwe naába omulame káandi." Niho, Yeézu yaázeenda hamo na abaheémba boómwe, bamukulaatíla omweébeembezi ogwo.
Mbwéenu, obuchilo Yeézu yaáhikile omu nzu yo ogwo omweébeembezi wi isomelo, yaábona abaantu abalikutéela emiléela ne embága bakobile nibateéla empámo. Weényini yaábagaambila aáti, "Mulugého aha! Omuhalákazi ogu tákafwíile, náho alyaamile kwoónka." Obuchilo abaantu abo bahuliile bátyo, baámuseka Yeézu. Niho Yeézu yaábasohoza bóona ahéelu, yaátaaha omu chiseenge, yaámukwáata engalo omuhalákazi ogwo, náwe yaáyemeelela!
Yéeza omweébeembezi wi isomelo, izíina lyoómwe Yairo. Obuchilo káyaamubwéene Yeézu, yaamuzáho, yáagwa omu magulu goómwe. Yaámuneémbelela naagaámba aáti, "Muhala waanze no omulwéele, naayeénda kufwa. Niinsaba tuzeénde, omuteho engalo zaawe, abone kuchila no kulama." Yeézu yaázeenda náwe owoómwe. Embága ezo mpáango, ekaba neemukulaatíla, neemufuundiliza buli lubazu.
Obuchilo kábaahikile omu nzu ya Yairo, Yeézu yaásaanga abaantu nibachula no kutéela empámo. Yaátaaha omu nzu, yaábazila aáti, "Nimuchulila chiíha? Omuhalákazi ogu tákafwíile, náho alyaamile kwoónka." Abaantu abaabeele bali omwo bamuseka ahi igayo, náho Yeézu yaábasohoza bóona ahéelu. Yaátwáala iíse, nyina wo omuhalákazi na abaheémba boómwe básatu, baázeenda omu chiseenge chi balyaamikile omuhalákazi. Yaámukwáata omuhalákazi ogwo bwe engalo, yaámugaambila aáti, "Talitha, koum!" Ensoonga yaáho, "Muhalákazi, niinkugaambila, yimuka!" Ahonyini, omuhalákazi ogwo akaba ayina emyáaka ikúmi ne ebili, yaáyemeelela, yaábaanza kulibata. Baásobelwa bwooli.
Yeézu yaágaamba káandi, "Abaantu bo obuchilo óobu mbasusanise na chiíha? Béena ntúungwa chi? Nibasusana na abáana abekeele omu igulizo, nibeehamukila báti, ‘Tukabateelela emiléela, náho kubona nimunegula mahi! Mala twaábazinila enzina ze entíimba, náho timulachuzile!’
"Habwo kuba, obuchilo Yohana Omubatiza yeézile, akaba atéena obuteéka bwo kulya emikaate, no óobu kunywa evíini. Íimwe nimugaámba nkokwo ayina izimu! Mbwéenu, íinye Mutábani wo Omuuntu nnyizile, niíndya ebyookulya no kunywa, na abaantu baágaamba nka nikwo, ‘Léeba! Óogu no owo muháanka na káandi no omutamiizi! Na ni munywáani wa abahaámbya na abaheni!’
"No óobu bityo, amasala ga Múungu gamanyisibwa kuba ga mazima habwo muháanda gwe ebikolwa bya abaantu boómwe."
Yeézu naaganyila omukázi owe ebiheno
Omufarisayo oómo, akamwaángisa Yeézu ayize kulya owoómwe. Niho, Yeézu kutaaha omu nzu yo ogwo Mufarisayo, yaaba yeekala kulya ebyookulya. No omu iboma elyo, hakaba heena omukázi oómo óogwo akaba naamanyíika kuba atuula ali omuheni. Omukázi ogwo, obuchilo yaáhuliile nkokwo Yeézu naálya owo Mufarisayo ogwo, yaataahámo omu nzu omwo no olwaabya lwi ibáale eliina omuzeeze gwo obukaani buháango bwooli.
Aho, yéeza omuuntu oómo, izíina lyoómwe Yairo, omweébeembezi wi isomelo. Yairo, yaáteela ebizwi omu méeso ga Yeézu, yaámusaba nkokwo ayize omúka yoómwe, habwo kuba muhalawe nyakámo we emyáaka nke ikúmi ne ebili, akaba ali héehi kufwa.
Obuchilo Yeézu akaba naazeénda aho, echipípi echo cha abaantu, chikakulaatilana náwe kunu nibamumigisiliza bwooli.
Obuchilo Yeézu akaba achaágaamba gaamba ebyo, yéeza omuuntu kuluga omúka owa Yairo, omweébeembezi wi isomelo, yaámugaambila, "Leka kumwaágalaza Omweégesa, habwo kuba muhala waawe yaáfwiile." Náho Yeézu kayaabihuliile ebigaambo ebyo, yaámugaambila Yairo, "Otatiina, yikiliza kwoónka, na muhala waawe naachízwa."
No obuchilo Yeézu naahika omúka owa Yairo, yaábaángila abaantu abáandi kutaahamo omu nzu hamo náze, choónka yaákuundila Peétero, Yohana, Yakobo, iíse na nyina wo omuhalákazi ogwo. Abaantu bóona aháka ezo, bakaba nibachúla no kwaalama habwo omuhalákazi ogwo. Náho, Yeézu yaábagaambila, "Muleke kuchula! Takafwíile ogu, choónka ahuniile kwoónka!"
Abaantu abo baábaanza kumusekeelela ahi igayo, habwo kuba bakaba nibamanya nkokwo ogwo akaba yaáfwíile. Yeézu, yaákwáata omukóno gwo omuhalákazi ogwo, yaámugaambila, "Íiwe mwáana, imuka!" Ahonyini, omuhalákazi ogwo, omwooyo gwaamusubamo, yaáyemeelela. Yeézu yaábagaambila nka nikwo, bamuhe ebyookulya. Abazéele boómwe baásobelwa bwooli. Náho Yeézu yaábaangila nka nikwo, bataákumugaambila omuuntu weéna wéena ago agáagwa.
Okufwa kwa Lazáaro
Akaba aliho omuuntu oómo izíina lyoómwe Lazáaro, akaba naatuúla Betania, náwe akaba ali omulwéele. Omuli ogwo mugoongo gwa Betania nimwo bakaba batuula banyáanya bo ogu Lazáaro, bali Mariamu na Marita. Óogu Mariamu, munyáanya wa Lazáaro omulwéele, niwe óogwo akamusiiga Omukáma Yeézu amazuta go omugaazu yaámukubula amagulu habwi isóke lyoómwe. Mbwéenu, Mariamu na Marita baásiindika empola ahali Yeézu báti, "Mukáma, enfula yaawe Lazáaro no omulwéele." Obuchilo Yeézu yaáhuliile empola éezo, yaágaamba aáti, "Endwáala éezo ti yo kumwíita, náho ne eyo kwoóleka ikuzo lya Múungu. Alweele kuba, habwo omuháanda ogwo, íinye Mutábani wa Múungu, mbone kukúzibwa omu kulabila endwáala yoómwe." Yeézu akabéenda Marita na Mariamu munyáanya, wa Lazáaro. Mbwéenu, obuchilo Yeézu yaahuliize nka nikwo Lazáaro akaba ali omulwéele, yaázeendelela kwíikala ahaantu áaho ebilo bibili.
Mala káyaamazile éebyo, niho Yeézu yaábagaambila abaheémba boómwe aáti, "Tusubeyo okwo Yudea." Abaheémba boómwe baámusubiza báti, "Mweégesa, no óobu zuba zuba nka nikwo Abayahudi bakaba nibeénda kukuhoonda na amabáale babone kukwíita. Ha bwaáchi nooyeénda kusubayo káandi okwo?" Yeézu yaábagalulila aáti, "Ngási, nyemisana tezila amasáaha ikúmi na abili? Kábilaaba omuuntu naalibata nyemisana, tiyaákuhicha kweékuumpa okugulu kwoómwe, habwo kuba omwaanga gwe éensi ezi nigumumulikila byóona. Náho óogwo alikulibata omu chilo naayekuúmpa, habwo kuba omwaanga gwo kumumulikila tigulimo."
Obuchilo Yeézu káyaamazile kugaamba áago, yaázeendelela kugaambila abaheémba boómwe aáti, "Munywáani wéetu Lazáaro abyaámile, náho niinzeénda kumwiimucha." Niho abaheémba boómwe baámusubiza báti, "Mukáma, keélaaba alyaamile, naachila." Abaheémba boómwe bakateekuza nka nikwo naateekelela nka nikwo Lazáaro alyaamile otúlo, náho Yeézu akaba naamanyisa nka nikwo yaáfwiile. Niho, Yeézu kubagaambila butúnu aáti, "Lazáaro yaáfwiile.
Domínio sobre a natureza
Jesus acalmou a tempestade, andou sobre as águas e multiplicou pães. A natureza obedece à voz do seu Criador.
Yeézu naachuleéza echiihúle omu nyaanza
Mbwéenu, Yeézu yaátaaha omu bwáato, na abaheémba boómwe baámukulaatíla. Obuchilo kábaahikile ahagáti ye enyaanza, ahonyini gwéeha omuyaga muháango bwooli na amakóonzo gasweeka obwáato. Náho Yeézu weényini akaba ahuniile. Abaheémba boómwe baamwiililaho baámusisimula, nibateéla eyoombo báti, "Íiwe Mukáma, otuchize! Twaásiingaalika!"
Yeézu yaábagaambila aáti, "Íimwe banya kwiikiliza kuche, ha bwaáchi nimutiína?" Ahonyini ayemeelela, agukáama omuyaga ne enyaanza. Entúlo eémo, enyaanza chaaba echineembe. Abo baantu baásobelwa, baágaamba báti, "Omuuntu ogu ni muuntu chi, alikugomookelwa nóobwo omuyaga ne enyaanza?"
Izóoba kalyaaheenzile omukóno, abaheémba boómwe beeza hali weényini nibagaámba báti, "Aha tuli no omu chitúuntu ne ensiimbaazi yeéliliza. Obalage abaantu aba beezeéndele omu mitúulo beégulile ebyookulya." Yeézu yaábagalulila aáti, "Batwaálweyo chi? Íimwe, nimubahe ebyookulya." Nábo baámusubiza báti, "Titwíina chi twiinácho! Náho twiinayo emikaate itaanu ne eénfwi ibili zoónka." Yeézu yaábagaambila aáti, "Nimubiindeétele aha." Mbwéenu, yaálagila ebipípi ebyo bya abaantu beekale ahaansi, aha mwaalilo gwo obunyaansi. Yaáyanaankula emikaate itaanu ezo ne eénfwi ezo ibili, yaálalamila omu igulu, yaámusiima Múungu. Niho yaázimenyula, yaáziha abaheémba boómwe emikaate hamo ne eénfwi, nábo baábaheéleza ebipípi éebyo bya abaantu. Abaantu bóona baálya, baáhaaga. Niho, abaheémba boómwe baátwáala emisige, beezuza ebitukulu ikúmi na bibili. Abaantu áabo bakalya ebyookulya ebyo, bakaba bali abaséeza ebihuumbi bitaanu, hatéena kubala abakázi na abáana.
Mbwéenu obuchilo heéliliile amacheelelélwa Yeézu yaabeezáho, naalibata aha nyaanza.
Yeézu naaliísa abaantu ebihuumbi bina (4,000) no obusáago
Niho Yeézu yaáyéta abaheembábe, yaábagaambila aáti, "Echi ne echilo cha kásatu abaantu aba tweékeele nábo, na tibéena choóna chóona chookulya, nicho chaambonesa mbazilile echiganyizi. Tiínkweenda mbalage bazeénde beena enzala, bateéza bakalába bakagwa omu muháanda."
Abaheémba boómwe baámugaambila báti, "Tuli omu iluungu, na abaantu ni béenzi bwooli. Ngási, tukaáhicha kubonesa nkáhi emikaate éezo ehikile ha kubahaagisa bóona?" Yeézu yaábabúuza aáti, "Mwiina emikaate engáhi?" Baámusubiza báti, "Twiina emikaate musaanzu no otufwi tufwi tuche kwoónka."
Mbwéenu, Yeézu yaálagila abaantu bóona nka nikwo beekale ahaansi. Yeemucha emikaate musaanzu ezo ne eénfwi ezo, yaásiima Múungu. Niho, yaágumenyula, yaábaanza kubaha abaheémba boómwe, nábo abaheémba baáheeleleza embága ya abaantu. Abaantu bóona baálya, baáhaaga. Niho, abaheémba baátulaaniza amasaága ge ebyookulya, beezuza ebitukulu musaanzu. Abaantu áabo abalíile ebyookulya éebyo bakaba bali abaséeza ebihuumbi bina, batéena kubala abakázi na abáana.
Yeézu naalíha oluhaambwe lwe éenzu ya Múungu
Obuchilo Yeézu na abaheémba boómwe kábaahikile omuli Kaperinaumu, abaantu bunaanka abaabeele nibatobesa oluhaambwe habwe éenzu ya Múungu, beeza hali Peétero. Baámubúuza báti, "Ngási, omweégesa wáanyu náwe aliha oluhaambwe lwe éenzu ya Múungu?" Peétero yaábagalulila aáti, "Nikwo bili, aliha."
Niho yaátaaha omu nzu. Náho acháali Peétero atakagaambile echigaambo choóna chóona, Yeézu yaábaanza kumubúuza aáti, "Íiwe Simoni, íiwe noobona oóta? Abakáma abo omu nsi ezi batobesa oluhaambwe kuluga aha báana báabo nali kuluga aha baantu abáandi?" Peétero yaámugalulila aáti, "Nibatobesa kuluga aha báandi." Yeézu yaámugaambila aáti, "Keélaaba nikwo bili, mbwéenu abáana báabo baganyiílwe kuliha oluhaambwe. Náho tutaákwiiza kubaleételela kutamwa abaantu aba, íiwe zeénda omu nyaanza, onage ilobo omu méenzi. Niho eénfwi yo kubaanza éezo olaakwáasa, ozaásamule omunwa, noosaángamo omwo eshekéeli. Mále ozitwáale eshekéeli ezo, ozeénde olihe oluhaambwe lwaanze no olwaáwe."
Yeézu naayegesa omugani aha kuchéena omutini ogutéena misumo
Enchaákala yaáho, obuchilo Yeézu akaba naasuba omu chikaali cha Yeruzaléemu, yaálumwa enzala. Niho yaábona omuti gwo omutini guli aha mpiíngulo yo omuháanda. Yaaguhikáho, yaásaanga gutéena kaantu koóna kóona, náho gwiina ebibabi byoónka. Bityo yaágugaambila omuti ogwo aáti, "Íiwe nakáti, tolizaala káandi amagoomba!" Ahonyini, omuti gwaáyoma.
Obuchilo abaheémba ba Yeézu baabweene ago, baásobelwa bwooli. Baámubúuza báti, "Bita ogu omutini kagwaayoma bwaangu gúti?" Yeézu yaábagalulila aáti, "Mazima butúnu niimbagaambila, kamulaaba mwiina okwiikiliza óokwo kutéena kutahwa tahwa, neemwe nimuhicha kugakola agáandi nka agakolwa aha muti ogu gwo omutini. Káandi timukukola ago goónka, náho no óobu mulaagaambila ibaanga éeli muti, ‘Kuúka oze kweénaga omu nziba,’ nácho nichibaho. Kamulaaba mwiina okwiikiliza, choóna chóona éecho mulaasaba hali Múungu, nimwiinaánkula."
Echiihúle chaábaanza kuteela omu nyaanza. Amakóonzo gakaba nigateéla obwáato, améenzi gabaanza kutaaha omu bwáato bwaáyeenda kwiízula.
Obuchilo obwo, Yeézu akaba alyaamile enyuma omu bwáato, asikamiliize omútwe gwoómwe aha musago. Abaheémba boómwe baámwiimucha, baágaamba báti, "Mweégesa, tokusaaswa nka nikwo nitufwa?"
Niho Yeézu yaáyemeelela no kugukáama ogwo muyaga, yaágaambila enyaanza aáti, "Oyésize! Chuleéla!" Ogwo muyaga gwaáhula kuteela, haaba echineembe butúnu. Mbwéenu Yeézu yaábabúuza abaheémba boómwe aáti, "Ha bwaáchi nimutiína? Mbwéenu no óobu nyini mucháali timwiina okwiikiliza?" Boónyini batiina bwooli, baábaanza kweébuuza báti, "Ngási noóha ogu, nóobwo omuyaga na amakóonzo ge enyaanza nibimugomookela?"
Obuchilo izóoba kalyaaheénzile omukóno, abaheémba boómwe beeza hali weényini, baámugaambila báti, "Aha tuli no omu chitúuntu, ne ensiimbaazi yeéliliza. Obalage abaantu aba, bazeénde omu mitúulo beégulile ebyookulya." Náho Yeézu yaábagalulila aáti, "Íimwe Mubáhe ebyookulya." Baámubúuza báti, "Nooyeénda íichwe tuzeénde kubagulila emikaate ye edináali magána abili tubone kubaha balye?"
Yeézu yaábabúuza aáti, "Ngási, mwiina emikaate engáhi? Nimuzeénde muleebe." Baázeenda kuleeba, baásuba, baámugaambila báti, "Twiine emikaate itaanu ne eénfwi ibili."
Yeézu yaábagaambila aáti mubeekáze abaantu bóona empelo bunaanka aha bunyaansi. Beékala empelo, abáandi igana, abáandi makúmi ataanu ataanu. Yeézu yaátwáala emikaate itaanu ezo ne eénfwi ibili, yaálalamila omu igulu, yaámusiima Múungu. Niho yaázimenyula emikaate, yaábaha abaheémba boómwe babone kubagabila abaantu bóona emikaate ne eénfwi. Abaantu bóona baálya, baáhaaga. Niho, abaheémba boómwe baákobya kobya amasaága ge emikaate ne eénfwi, beezuza ebitukulu ikúmi na bibili. Áabo bakalya emikaate aho, abaséeza bakaba bali ebihuumbi bitaanu.
Yaábabona óokwo bakaba nibaagalala bwooli kutéela engáhi, habwo kuba omuyaga muháango gwe eéntwe gukaba niguheémba. Mbwéenu obuchilo heéliliile omulucheelelélwa, yaabazeendáho naalibata aha méenzi, yaáyeenda kubahiínguliza. Náho, obuchilo bóona kábaamubwéene Yeézu naalibata aha lugulu ye enyaanza, baáteekuza lúundi ne echimunyaamunya, beékaangwa bwooli no kutéela empámo. Ahonyini, Yeézu yaábagaambila aáti, "Mutiímbye omuganya, mutatiina! Níinye!" Yeézu yaáhanama omu bwáato omwo, omuyaga gwaáchuleela haaba echineembe. Baásobelwa bwooli,
Yeézu naaliísa abaantu ebihuumbi bina no obusáago
Omu bilo ebyo, káandi embága eéndi mpáango ya abaantu ekakoba, no omwáanya gukahiíngula bahweélwa ebyookulya. Niho Yeézu yaábéeta abaheémba boómwe, yaábagaambila nka nikwo, "Echi ne echilo cha kásatu abaantu aba tweékeele nábo, na tibéena choóna chóona echookulya, nicho chaambonesa mbazilile echiganyizi. Kinakugaamba mbaleke bazeénde owaabo ne enzala, batakwiiza bakalába, bakagwa omu muháanda, na abáandi nibalugiílila hala."
Abaheémba boómwe bamugalulila báti, "Aha omu iluungu, tiheena omuuntu óogwo yaakuhicha kubonesa emikaate yo kubahaagisa abaantu bóona aba." Yeézu yaábabúuza aáti, "Mwiina emikaate engáhi?" Baámugaambila báti, "Twiina emikaate musaanzu."
Yeézu yaábalagila abaantu bóona beekale ahaansi. Yeemucha emikaate musaanzu ezo, yaásiima, yaágumenyula. Yaábaha abaheémba boómwe, babagabile abaantu. Káandi, bakaba beena otufwi tuche túti. Yeézu yaásiima, mala yaábalagila abaheémba boómwe babáhe abaantu.
Abaantu baálya, baáhaaga. Niho, abaheémba baátulaaniza amasaága ge ebyookulya, beezuza ebitukulu musaanzu. Abaantu áabo bakalya ebyookulya bakaba nibahicha kuba ebihuumbi bina. Niho Yeézu yaábalaga abaantu abo, bazeénde owaabo.
Yeézu naayegesa omugani aha kuchéena omutini ogutéena misumo
Nyeéncha eémo Yeézu na abaheémba boómwe obuchilo baabeele nibaluga Betania kusuba Yeruzaléemu, yaáhulila enzala. Yaáloleela kuluga hala, omuti gwo omutini, ogwo gukaba gwiina amababi méenzi. Aba yaágwiilililaho abone kuleeba kagulaaba gwiina amagoomba. Káyaahikile aho, yaásaanga tigwíina amagoomba, gwiizwíile amababi goónka, habwo kuba obuchilo óobu bukaba butakahikile bwo kulabisa emisumo. Niho yaágucheena omuti ogwo aáti, "Kubaandiza leélo éeli kuhicha buchiile, nakáti omuuntu weéna wéena atalilya omusumo kuluga hali íiwe!" Abaheémba boómwe baágahulila amagaambo ago.
Kusaba Múungu omu kwiikiliza
Buchiile enchaákala, obuchilo baabeele nibasuba omu chikaali cha Yeruzaléemu, baágusaanga omutini ogwo gwaáyomile gwóona kubaandiza emizi yaágwo kuhika ahakaneenge neenge. Peétero aba yeézuka amagaambo áago Yeézu akagulagila, mala aba yaámugaambila Yeézu aáti, "Mweégesa, léeba! Omutini óogwo waacheénile, gwaáyomile!"
Yeézu yaábasubiza aáti, "Mumweésige Múungu. Mazima butúnu niimbagaambila nka nikwo, omuuntu óogwo alaamweésiga Múungu mala akabulwa okugumwa gumwa aha muganya gwoómwe, mazima éecho alikugaamba nichibaho. Yaakaáhicha kugaambila ibaanga éeli nka nikwo, ‘Kuúka oze kweénaga omu nyaanza,’ na ago nigakolwa. Ha bwéecho niimbagaambila nka nikwo, obuchilo mulaasaba choóna chóona, mube no obweésige nka nikwo mwaábiinaánkwiile, neemwe nimubiinaánkula. Náho obuchilo nimusaba, muganyile omuuntu weéna wéena óogwo abaheniile, kuba náwe Isíimwe owo omu igulu abone kubaganyila neemwe ebiheno byáanyu byóona. [
Yeézu naatóoza abaheémba boómwe
Echilo chimo, Yeézu akaba ayemeeliile aha ngeégeelo ye enyaanza ya Genezareti, kunu naayegesa abaantu echigaambo cha Múungu. Baaba nibamwiililila, babone kumuhuliiliza, kuhicha baámumigisiliza. Na aho aha ngeégeelo ye enyaanza, Yeézu akabona amáato ábili. Abategi bakaba bagalekile amáato, habwo kuba bakaba niboóza emitégo yáabo. Yaáhanama omu bwáato búmo bwaáho, óobwo bukaba buli bwo mwa Simoni, yaámusaba Simoni nka nikwo abwiilizeyo káche obwáato obwo obuziba kuluga aha ngeégéelo ye chaambo. Mále, Yeézu yeékala omu bwáato, yaázeendelela kweégesa abaantu.
No obuchilo káyaamazile kweégesa, yaámugaambila Simoni, "Búga obwáato muzeénde obuziba, mutége emitégo zéenyu, muzubule eénfwi." Simoni yaámusubiza, "Íiwe mukáma wéetu, léeba obwíile kucha tuleéle nitukola omulimo gwo kutéga ha kweéyomeleza obutabonesa chiintu! Náho habwo kuba níiwe waángaambila oótyo, niinzitega óobu nyini."
Ha bwéecho Simoni na bazeenzíbe baázitega emitégo yáabo omu méenzi, baázubula eénfwi nyíinzi bwooli, kuhicha emitégo yáabo yaábaanza kuteemuka. Kuhicha baáyeleeza emikono kwéeta bazeenzi báabo abaabeele bali omu bwáato obúundi, beéze kubahwéela. Obuchilo kábeezile, béezuza eénfwi amáato ábili, kuhicha bakaba beéliliza no kutubila.
Simoni, káyaabweene amahano ago, yaáteela ebizwi omu méeso ga Yeézu, yaámugaambila, "Íiwe Mukáma, ondugého íinye, habwo kuba íinye ndi omuheni!"
Simoni akagaamba ebigaambo ebyo, habwo kuba weényini hamo na bazeenzíbe bóona, bakasobelwa bwooli kubonesa eénfwi nyíinzi éezo baázubwíile. Yakobo na Yohana, batábani ba Zebedayo, bakaba nibatéga hamo na Simoni. Ebyo byaábasobela nábo.
Yeézu yaámugaambila Simoni aáti, "Otaákutiina! Ha kuba kulugiilila leélo ezi, noóba omutegi wa abaantu." Simoni na bazeenzíbe baásubya amáato aha chaambo, baáleka ebiintu byáabo byóona, baámukulaatíla Yeézu.
Yeézu naachuleéza omuyaga muháango na amakóonzo
Echilo chimo, Yeézu akahanama omu bwáato bwi itaanga, hamo na abaheémba boómwe. Yaábagaambila, "Twaambuke enyaanza tuze buseeli." Ha bwéecho, baalugáho.
Obuchilo bakaba nibazeénda, Yeézu akahunila. Omwo omu nyaanza hakabaho omuyaga gwo omusote. Obwáato obwo bwaábaanza kwiízula améenzi, bóona bakaba bali omu ntaambala.
Abaheémba abo baamuzaho Yeézu baámupaámpula, baámugaambila, "Mukáma wéetu! Mukáma wéetu! Twaásiingaalika!"
Yeézu yeémuka. Aho yaágukaama ogwo muyaga muháango, káandi na amakóonzo, nkokwo bichuleéle. Entúlo eémo, byaáchuléela, haaba echineembe.
Aho, Yeézu yaábabúuza abaheémba boómwe, "Kuli nkáhi okwiikiliza kwéenyu?" Abaheémba abo baátíina bwooli. Hamo ne ebyo, baásobelwa, omu kweébuuza, "Ngási noóha ogu, alikuzema nóobwo omuyaga na amakóonzo, entúlo eémo nibimutiína?"
Yeézu naachuleéza omuyaga muháango na amakóonzo
Echilo chimo, Yeézu akahanama omu bwáato bwi itaanga, hamo na abaheémba boómwe. Yaábagaambila, "Twaambuke enyaanza tuze buseeli." Ha bwéecho, baalugáho.
Obuchilo bakaba nibazeénda, Yeézu akahunila. Omwo omu nyaanza hakabaho omuyaga gwo omusote. Obwáato obwo bwaábaanza kwiízula améenzi, bóona bakaba bali omu ntaambala.
Abaheémba abo baamuzaho Yeézu baámupaámpula, baámugaambila, "Mukáma wéetu! Mukáma wéetu! Twaásiingaalika!"
Yeézu yeémuka. Aho yaágukaama ogwo muyaga muháango, káandi na amakóonzo, nkokwo bichuleéle. Entúlo eémo, byaáchuléela, haaba echineembe.
Aho, Yeézu yaábabúuza abaheémba boómwe, "Kuli nkáhi okwiikiliza kwéenyu?" Abaheémba abo baátíina bwooli. Hamo ne ebyo, baásobelwa, omu kweébuuza, "Ngási noóha ogu, alikuzema nóobwo omuyaga na amakóonzo, entúlo eémo nibimutiína?"
Yeézu naachíza omuuntu owa amazimu méenzi bwooli
Yeézu na abaheémba boómwe obuchilo óobwo baayaambukile enyaanza ya Galiláaya, baáhika éensi ya Abageráasi, ha musábuko gwa kábili gwe éensi ya Galiláaya.
No obuchilo heéliliza olweébazo, abaheémba abo ikúmi na bábili béeza baámugaambila, "Áaho tuli, no omu chitúuntu. Ha bwéecho, obakuúndile abaantu aba bazeénde omu mitúulo no omu maka aheena emisili, babone kubonesa ebyookulya na aho kubyáama."
Yeézu yaábasubiza, "Mubáhe ebyookulya íimwe!" Baámusubiza, "Íichwe titwíina byookulya, náho emikaate itaanu yoónka, ne eénfwi ibili. Ngási, nooyeénda tuzeénde kubagulila abaantu embága yóona ezi ebyookulya?" Na abakwaáta áabo abaabeele bali aho, bakaba bali ebihuumbi bitaanu no obusáago.
Yeézu yaábagaambila abaheémba boómwe, "Mubagaambile abaantu aba beekale empelo bunaanka, buli luhelo abaantu babe makúmi ataanu ataanu báti." Niho, baákola nka nikwo yaabalagíile, abaantu bóona baaba beékala.
Yeézu yeeháho emikaate ezo itaanu, ne eénfwi ibili. Yaálaangamila olugulu omu igulu, yaámusiima Múungu. Niho yaázimenyula, yaábaha abaheémba boómwe, babone kubaha abaantu.
Aba bóona baálya, baáhaaga. Abaantu bakatulaaniza amasaága ge ebyookulya, geézula ebitukulu ikúmi na bibili.
Amazenyi go obweenga omu muzihwa gwa Kána
Kábyaabeele byaáhiíngwiile ebilo bibili, hakaba heena amazenyi go obweenga omu muzihwa gwa Kána, omu nsi ya Galiláaya. Ahali obwo bweenga, nyina Yeézu náwe akaba aliho. Yeézu na abaheémba boómwe nábo bakaba balalikilwe ahali obwo bweenga. Obuchilo abazenyi bakaba baánywiile evíini. yóona, nyina Yeézu yaámugaambila aáti, "Baáhwéelwa evíini." Yeézu yaámugalulila aáti, "Máaha, ha bwaáchi noongaambila oótyo? Omwáanya gwo kukola emilimo yaanze gucháali kuhika." Niho nyina yaábagaambila abahálila aáti, "Choóna chóona éecho alaabalagila, muchikole."
Mbwéenu, zikaba ziliho ensúha mukáaga za améenzi éezo zikakoleswa amabáale. Abayahudi bakaba bazitamo améenzi habwo kweéyeza kwiingana no obuteéka bwáabo. Buli nsúha ekaba neeyizula nke endeengo ya amadebe ataanu nali mukáaga. Niho Yeézu yaábagaambila abahálila aáti, "Mwiizuze améenzi omu nsúha ezo." Nábo baáziizuza kuhicha aha lugulu. Niho, Yeézu yaábalagila aáti, "Mbwéenu, mutáhe améenzi ago, muze kumuha mukúlu wa amazenyi." Nábo baákola bátyo. Mukúlu wa amazenyi yaáloza améenzi ago, áago gakaba gaáhiindukile kuba evíini. Talasoombookilwe áaho ekaluga ezo víini, náho abahálila áabo abatahile améenzi omu nsúha ezo bakamanya. Niho ogwo mukúlu wa amazenyi yaámweeta chisweéla. Obuchilo yeezile, mukúlu wa amazenyi yaámugaambila aáti, "Buli akola amazenyi ataándika kubaha abazenyi evíini éezo eli nduunzi. Niho, obuchilo abo bazenyi kábalaaba baánywiile no kuhikwa, niho eloonzwa evíini éezo eloongolweele. Náho íiwe waáléeta evíini éezo eli nduunzi aha muhélo."
Yeézu akakola oluméenko óolu lwa mbele omu muzihwa gwa Kána omu nsi ya Galiláaya. Habwo oluméenko olwo akoóleka ikuzo lyoómwe, na abaheémba boómwe baámwiíkiliza.
Yeézu akamubúuza Filipo aátyo ha kumuleengesa, ha kuba akaba naasoomboókelwa éecho alaakola. Filipo yaámugalulila aáti, "No óobu twaakubeele tuguzile ebyookulya bíche kwoónka habwa buli muuntu, bye edináali magána abili tibyaákubahikile aba baantu bóona." Niho Andrea, óogwo akaba ali oómo omu baheémba ba Yeézu, káandi ali mweene wáabo na Simoni Peétero, aba yaámugaambila Yeézu nka nikwo, "Aliho aha omusígazi oómo óogwo ayina emikaate itaanu ne eénfwi ibili. Náho, ebyookulya ebi nibigasa chiíha aha mbága ezi yóona?" Mbwéenu, Yeézu yaálagila abaheémba boómwe aáti, "Mubagaambile abaantu beekale." Ahaantu aho, hakaba heena endyaámila nyíinzi. Niho abaantu bóona, baba beékala. Omuli abo nyini, bakaba balimo obukúmi bwa abaséeza ebihuumbi bitaanu. Niho, Yeézu yeemucha ezo mikaate, yaámusiima Múungu, yaábagabila abaantu bóona abaabeele beékeele babone kulya. Yaákola aátyo nyini na ahali ezo nfwi ibili, yaábagabila. Abaantu bóona baálya nko óokwo baabeele nibeéndaho kulya.
Mbwéenu abaantu bóona kabahaágile, Yeézu yaábalagila abaheémba boómwe aáti, "Mutulaanize emisige yóona ye ebyookulya, bitaákwiiza bikasiisagulika." Mbwéenu, batulaaniza amanogóka góona, baaba beezuza ebitukulu ikúmi na bibili kuluga hali ebyo binogóka bye mikaate itaanu ye eshayiri éebyo bikasigalila.
Obuchilo abaheémba ba Yeézu kábaabeele baábugile oluzeendo nka akáanya ke ekilomíita itaanu nali mukáaga zíti, baba baámubona Yeézu naalibata aha lugulu ya améenzi ge enyaanza kwiililila obwáato bwáabo. Baátíina bwooli. Niho, Yeézu yaábagaambila aáti, "Mutatiina! Níinye!" Mbwéenu, boónyini baáyeenda nka nikwo ahaname omu bwáato. Ahonyini, obwáato buba bwaágoba aha mulaambo áaho bakaba nibazeénda.
Yeézu naabeesuúlulukiza abaheémba boómwe Galiláaya
Kágaabeele gaáhiingwiile ago, Yeézu yaábeesuululukiza káandi abaheémba boómwe aha ngeégeelo ye enyaanza ya Tiberia. Bakaba baliho Simoni Peétero, Tomaso óogwo izíina elíindi akaba ayétwa Iloongo, Natanaeli óogwo akalugiilila Kána omuli Galiláaya, abáana bábili ba Zebedayo, na abaheémba abáandi bábili. Simoni Peétero yaábagaambila bazeenzíbe aáti, "Niinzeénda kutéga eénfwi." Boónyini baámusubiza báti, "Neechwe nituzeénda hamo neewe." Mbwéenu baázeenda, baáhanama omu bwáato, bakatega omu chilo pee, náho tibalakwaasize eénfwi yóona yóona.
Omulucheelelélwa, Yeézu yaáyemeelela aha ngeégeelo ye enyaanza, náho abaheémba boómwe tibalamanyile kuba ni Yeézu. Mbwéenu, Yeézu yaábéeta aáti, "Báana baanze, ngási, mwaákwáasa eénfwi yoóna yóona?" Boónyini baámusubiza báti, "Mmahi." Yeézu yaábagaambila aáti, "Munaguze omutego olubazu lwo obúlyo lwo obwáato, neemwe nimubona kubasa eénfwi." Mbwéenu, baánaguza omutego gwáabo omu nyaanza omukóno gwo obúlyo, bakakwáasa eénfwi nyíinzi bwooli kuhicha baásiingwa kugukweesa omutego gwáabo. Omuheémba óogwo Yeézu ayaamweenzile bwooli, yaámugaambila Peétero aáti, "No Omukáma!" Obuchilo Simoni Peétero yaáhuliile kuba no Omukáma, yaázwaala omwéenda gwoómwe óogwo akazuula obuchilo yabaandize kutéga, yeenaga omu nyaanza. Abaheémba abáandi beeza aha bwáato, habwo kuba tibalabeele hala kuhika aha chaambo, náho bakaba bali nke entáambo igana límo zíti. Bakweesa omutego óogwo gukeezula eénfwi.
Obuchilo kábaahikile aha ngeégeelo ye enyaanza, baábona heena olutóondo lwo omulilo. Ahali ogwo mulilo zikaba zitiilwého eénfwi no omukaate. Yeézu yaábagaambila abaheémba boómwe aáti, "Mwiíze, muleéte aha eénfwi iínche éezo mwaátéga."
Mbwéenu Simoni Peétero yaátaaha omu bwáato, yaákweeseza aha ngeégeelo ye enyaanza omutego óogwo gukaba gwiizwíile eénfwi. Omu mutego ogwo zikaba zilimo eénfwi empáango igana límo makúmi ataanu ne isatu. No óobu bilaaba zikaba zilimo eénfwi nyíinzi bwooli, no óobu bityo omutego tigulatéemukile.
Libertações
Jesus expulsou demônios com autoridade. Os espíritos impuros não resistiam à sua palavra e saíam imediatamente.
Okwiikiliza kwo omweébeembezi wa abalwaanila ngoma
Obuchilo Yeézu akaba naatáaha omuli Kaperinaumu, omwiímeelelezi oómo wa abalwaanila ngoma be Echirúumi yaamwiilukiláho abone kumuzuna. Yaámugaambila aáti, "Íiwe Mukáma, nnyina omuhálila omúka ali aha chihalala, yaábeele enséege, ayine obusaasi buháango bwooli." Yeézu yaámugalulila aáti, "Niinyiza kumuchiza." Niho omwiímeelelezi ogwo yaámugalulila, "Mukáma, mazima tiinkwiílwe otaahemo omwaánze. Náho ogaámbe echigaambo kwoónka, omuhálila waanze náwe naachila. Habwo kuba neenye ndi ahaansi yo obutégeki bwa abakúlu baanze, nnyina abalwaanila ngoma abali ahaansi yaanze. Kaándikumulagila oómo, ‘Ozeénde’, ahonyini naazeénda. Kaándikumulagila oóndi, ‘Iíza’, náwe ahonyini naayiza. No omuhálila waanze, kaándikumulagila, ‘Kola oóti’, nikwo alaakola."
Obuchilo Yeézu yaáhuliile ago, yaásobelwa bwooli. Yaábagaambila abo abaabeele nibazeénda náze aáti, "Mazima butúnu niimbagaambila nka nikwo, no óobu omu Baiziraeli bóona, tiínkabwéene omuuntu weéna wéena owo kwiikiliza kuháango nko óoku! Niimbagaambila nka nikwo, obuchilo bwa amazenyi go kuhika kwo obukáma bwo omu igulu, abaantu béenzi nibeéza kulugiilila obutúluka no obugwa. Baleékala ahaansi babone kulya hamo na baguúku béetu Ibrahímu, Izáaka na Yakobo. Náho abaantu bo obukáma obwo, balyaánagwa ahéelu omu nsiimbaazi, aho, halyaábaho okuchula no kusa améeno."
Mbwéenu, Yeézu yaágaambila omwiímeelelezi ogwo wa abalwaanila ngoma aáti, "Zeénda omúka. Chibe hali íiwe nka nikwo kuli okwiikiliza kwaawe." Ako kaziingo nyini, omuhálila woómwe aba yaáchila.
Yeézu naachíza omuuntu owa amazimu
Obuchilo Yeézu akaba yaáyaambukile buseeli ye enyaanza, yaáhika éensi ya Abagadara. Yaábugana aho na abaantu bábili abakwaasilwe amazimu. Bábili abo bakaba nibaluga omu nyaanga zo kuziikilámo abáfwiile. Bóona bakaba bazaazahéele muno na táliho omuuntu óogwo ayaagimile kulabila ogwo muháanda.
Mbwéenu, gaáhamuka nigagaámba gáti, "Íiwe Yeézu Mutábani wa Múungu, tukatuulanwa chi íiwe neechwe ka nootuloónda? Ngási, weeza kunu ezi kutwaágalaza gutakahikile omuhélo gwa akachilo kéetu?" Héehi na aho baabeele bali, hakaba haliho obusho bwe empunu nizilya. Niho amazimu ago gaámutoózela Yeézu, gaazila gáti, "Kábilaaba nootubiínga aha, otwiikililize tutáahémo omu busho bwe ezo mpunu." Náwe yaágagaambila aáti, "Nimwiilóoko!" Mala, amazimu gabalugamo abaantu abo, gazeénda no kutaahilila omu mpunu ezo. Ahonyini, obwo busho bwóona bwaátuuka bwaangu aha ngolomoko nibweesiindikiliza no kuza kúgwa omu nyaanza, no kufwéela omu méenzi omwo.
Abalíisa kábaabweene ebyo, beéluka baaza omu iboma. Omu iboma omwo, baáteekeelela abaantu byóona ebyeeloongile hamo na ago agáabo abaabeele bakwaasilwe na amazimu. Abaantu bóona bo omu iboma baáyata kuza kubugana na Yeézu. Obuchilo bamubweéne, baámutoózela kuluga omu mbíbi záabo.
Yeézu naachíza omutita
Obuchilo abahume áabo bakaba nibaluga áaho, léeba, abáandi baamuleetela Yeézu omuuntu oómo óogwo akaba akwaásilwe ni izimu elyo elyaaleteliile aábe omutita. Yeézu yaálibiinga izimu éelyo, na ahonyini omuuntu óogwo yaábaanza kuhooya káandi. Abaantu beenzi áabo bakaba baliho áaho baásobelwa bwooli, baágaamba báti, "Omu nsi yóona ya Iziraeli tibikabagaho buluga nakáti ebigaambo nke éebi!"
Yeézu naalegelelwa nka nikwo naatégeza amagala ga Beelzebuli
Mbwéenu, abaantu baámuleétela Yeézu omuuntu oómo óogwo akaba akwaásilwe ni izimu limukozile kuba omuhume, káandi kuba omutita. Yeézu yaámuchiza, náwe yaáhicha kuhooya no kuhweeza káandi.
Okwiikiliza kuháango kwo omukázi óogwo atali Muyahudi
Mále, Yeézu yaalugáho aho, yaázeenda obwaátana bwe ebyaalo bya Tíilo na Sidóoni. Niho yaábugana no omukázi oómo, óogwo akaba ali Omukanáani wo omu chaalo echo. Yeeza hali Yeézu, yaáyaambaza ahi iláka liháango aáti, "Íiwe Mukáma, Mutábani wa Daudi, onzilile echiganyizi! Muhala waanze atuungamiilwe bwooli ni izimu libi."
Náho Yeézu talamugaluliile echigaambo choóna chóona. Niho, abaheémba boómwe baamwiizáho no kumusaba báti, "Omugaambile ogu mukázi azeénde, ha kuba naatukulaatila enyuma kunu naatuhama." Yaágalula aáti, "Múungu akaansiíndika habwa Abaiziraeli boónka, habwo kuba bali nke entaama éezo ezaáhabile."
Omukázi ogwo yaamwiililáho Yeézu, yaáteela ebizwi omu méeso goómwe, yaámusaba aáti, "Íiwe Mukáma, onzune!" Yaámugalulila aáti, "Ti kuzima kutwáala ebyookulya bya abayaánda no kubinagila eémbwa." Omukázi ogwo yaámuzila aáti, "Nikwo bili Mukáma, náho no óobu eémbwa názo nizilya amasige áago agalageele ahaansi kuluga aha meéza ya abakáma báabo."
Yeézu yaámugalulila aáti, "Íiwe mukázi, oyina okwiikiliza kuháango! Chibe hali íiwe nka nikwo olikweenda." Ahonyini, omuhala yaachila.
Okwiikiliza kwa amazima nikuhicha byóona
Obuchilo Yeézu na abaheémba boómwe kabaahikile aha mbága ezo ya abaantu, omuuntu oómo yéeza hali Yeézu, yaátéela ebizwi. Yaágaambila Yeézu aáti, "Íiwe Mukáma, niinsaba omuzilile echiganyizi omwaana waanze! Agwa ebisiimbo, ne endwáala ezo emukola ayagalale kubi bwooli, kuba entúlo nyíinzi tayosa kweéchekula omu mulilo nali kweénaga omu méenzi. Ndamuleétiile abaheémba baawe babone kumuchiiza, náho baalemilwe."
Yeézu yaásubya aáti, "Íimwe abaantu be enchilo ezi zo kwáanga kwiikiliza, mwaátumaangile kubi, niinyikala neemwe no kubeémela kuhicha li? Mumuléete omusígazi hali íinye!" Obuchilo bakéeza náze, Yeézu yaálagila izimu elyo likaba lili omuli weényini, nályo lyaamulugámo. Ahonyini, omwaana aba yaachila.
Omu isomelo omwo, hakaba halimo omuuntu oómo ayaabeele akwaásilwe izimu. Yaáchula ahi iláka, naagaámba aáti, "Íiwe Yeézu Omunyanazaréeti, oyina ntaambala chi íiwe neechwe ka nootuloónda? Weeza kutusiingaalicha? Niinkumanya íiwe, nkokwo íiwe níiwe Omutakatíifu ayaatooziibwe na Múungu."
Yeézu yaálikaama izimu elyo naagaámba aáti, "Oyésize! Oluheendemo ha muuntu ogu!" Izimu lyaamutamo ebisiimbo bwooli ogwo muuntu, lyaátéela empámo no kumulugámo.
Yeézu naachíza omuuntu owa amazimu
Yeézu na abaheémba boómwe baáhika ha mulaambo gwe enyaanza ya Galiláaya, omu nsi ya Abageráasi. Obuchilo Yeézu kiyaatuúkile kuluga omu bwáato, ahonyini abugana no omuuntu óogwo akaba ayina izimu naalugiílila omu nyaanga zo kuziikilámo abáfwiile. Omuuntu ogwo akaba naatuúla omu bitúulo. Akaba ayina amagala, akaba ataliho weéna wéena óogwo ayaahikize kumuboha no óobu bwe eminyololyo. Bakaba nibamuboha ne eminyololyo entúlo nyíinzi omu ngalo no omu magulu, náho akazinogola zóona. Akaba ataliho omuuntu owa amáani óogwo yaakuhicha kumusíinga. Buchiile, omu chilo na nyemisana akaba abayo omu bitúulo no omu mabaanga, naachula no kweéhalaatula na amabáale.
Obuchilo ogwo muuntu káyaamuloliile Yeézu, aba yaámwiílukiilila, yaámugwa omu magulu. Mala ogwo omuuntu yaáyaambaza ahi iláka liháango aáti, "Okaatuulanwa chi neenye, ka noondoonda íiwe, Yeézu Mutábani wa Múungu Óogwo Ali Olugulu ya Byóona! Niinkulahiza ahi izíina lya Múungu nka nikwo otaanyagalaza!" Akasaba aátyo habwo kuba Yeézu akaba aligaambiile éelyo izimu aáti, "Luheendého hali ogu muuntu!"
Yeézu yaálibúuza aáti, "Izíina lyaawe oli oóha?" Lyaámugalulila niligaámba líti, "Izíina lyaanze ndi Ensuli, habwo kuba íichwe tuli béenzi ha muuntu ogu." Izimu éelyo lyaámusaba entúlo nyíinzi nka nikwo atababiínga omu nsi éezo.
Hakaba heena obusho bwe empunu, omu iliísizo aha ngolomoko yi ibaanga. Niho amazimu ago gagaamba gáti, "Nitukusába túti, otukuúndile tutáahe omu mpunu ezo." Yeézu yaágakuúndila. Mbwéenu ago amazimu gaamulugáho ogwo muuntu, gaazitaahamo empunu. Obusho bwóona bwe empunu bwaatamo olubilo aha ngolomoko mpáango ye éelyo ibaanga, lyaátaaha omu nyaanza no kufwa. Empunu ezo zikaba nizihika ebihuumbi bibili (2,000).
Abo balíisa be empunu baba beéluka, baázeenda nibalaánga ezo mpola omu muzihwa no omu mitúulo yo obutúuzi. Abaantu beeza, babone kweébonela boónyini ago agaákolwa.
Náho íimwe, omu kweégesa kwáanyu mugaámba ni kuzima kwoónka kábilaaba omuuntu naamusoomboólela iíse nali nyina nka nikwo, ‘Ebiintu byaanze éebyo naakuhikíze kukuhweela, byaábéele Korbani, ensoonga yaáho naámazile kusohoza nke echitáambo ahali Múungu.’ Habwo kweégesa mútyo, nimutwaalilila nka nikwo atamuzuna iíse nali nyina. Bityo nimusuúcha echigaambo cha Múungu habwo kukulaatila obuteéka bwáanyu. Na nimukola méenzi áago galikususana na aga."
Amábi góona nigaluga omu muganya
Yeézu yaáyéta káandi embága ya abaantu, yaábagaambila aáti, "Nimuhuliilíze mweétegeeleze, musoomboókelwe amagaambo áago ndikubagaambila! Tihaliho chiintu éecho kachilikumutaahamo omuuntu no kuleételela obulofo.. Náho, áago agalikuluga omu muganya gwo omuuntu nigo galikumuleételela omuuntu obulofo. [
Okwiikiliza kuháango kwo omukázi ogwo atali Muyahudi
Yeézu yaalugáyo okwo Galiláaya, yaázeenda omu byaalo bya Tíilo na Sidóoni. Okwo, yaátaaha omu nzu, talayeenzile omuuntu weéna wéena amanye nka nikwo aliho. Náho talahikize kweéseleka. Náho hakaba heena omukázi óogwo omuhala akaba ayina izimu, yaamwiizáho bwaangu, yaáteela ebizwi omu méeso goómwe. Ogwo mukázi akaba atali Muyahudi akalugiilila Foonike omu nsi ya Siíria. Ogwo mukázi yaámusaba Yeézu alimwiihého omuhala izimu.
Yeézu yaámugaambila aáti, "Ti kuzima kutwáala ebyookulya bya abayaánda no kubinagila eémbwa. Babaánze abayaánda baháage." Náho omukázi ogwo yaámugalulila Yeézu aáti, "Nikwo bili Mukáma, náho no óobu eémbwa ezili aheéfo ye emeéza nizilya ebisige bya abayaánda."
Yeézu yaámugalulila aáti, "Aho waágaamba kuzima. Mbwéenu, zeénda, izimu lyaamulugaho muhala waawe." Omukázi ogwo yaásuba omúka, yaásaanga omuhala alyaamile aha chitabo, izimu lyaámulugilého.
Omuuntu oómo omuli ezo mbága yaábasubiza aáti, "Mweégesa, naámuléeta mutábani waanze hali íiwe. Ayina izimu éelyo lilikumukola aábe omutita. Entúlo nyíinzi nilimutuungama, nilimugwíisa ahaansi, naasohoza ifúlo omu kanwa, no kusa améeno no kukaánzagala omubili gwóona. Abaheémba baawe mbasabile nka nikwo balibiínge izimu, náho bakalemwa."
Yeézu yaábasubiza aáti, "Íimwe abaantu be enchilo ezi zo kwáanga kwiikiliza, niinyikala neemwe no kubeémela kuhicha li? Mumuléete omusígazi hali íinye."
Baámuléeta omusígazi ogwo ahali Yeézu. Náho obuchilo izimu lyaamubweene Yeézu, ahonyini lyaamutamo ebisiimbo ogwo musígazi. Yáagwa ahaansi, yaágalaagala no kusohoza ifúlo omu kanwa. Yeézu yaámubúuza iíse wo omusígazi aáti, "Ebyaágalazo ebi bibaandize kuluga iíli?" Iíse yaámuzila aáti, "Kulugiilila aha buto bwoómwe. Entúlo nyíinzi izimu elyo limugwiísize omu mulilo no omu méenzi libone kumwíita. Óobu koólaaba noohicha kukola choóna chóona, otuzilile echiganyizi, otuzune."
Yeézu yaámugalulila aáti, "Ha bwaáchi noogaámba ‘Koólaaba noohicha’? Góona gakwiíle ha muuntu óogwo alikumwiíkiliza Múungu." Niho iíse wo ogwo musígazi kwaambaza ahi iláka naagaámba aáti, "Niinyikiliza! Náho okwiikiliza kwaanze ni kuche, onzune."
Obuchilo Yeézu akabona nka nikwo embága ya abaantu neeyoongela bwaangu kumuzoóngoloka, yaálikaama elyo izimu, naalizila aáti, "Íiwe izimu! Nookola ogu musígazi kuba omutita ne enzibamatwi. Óobu niinkulagila, oluhéendého aha musígazi ogu, mále otalimutaahámo nakáti." Niho izimu elyo kutéela eyoombo mpáango, lyaámugwiisa ogwo musígazi no kumutamo ebisiimbo bwooli, liba lyaamulugaho. Ogwo musígazi aba yáaba nka ayáafwa, béenzi aho bakaba nibagaámba báti, "Yaáfwa!" Náho, Yeézu yaámukwáata engalo ogwo musígazi, yaámwiimucha, náwe ayemeelela.
Yeézu naachíza abalwéele béenzi
Yeézu akalugamo omu isomelo elyo, yaátaaha omu nzu ya Simoni. Omwo, nyinazaala wa Simoni akaba ayina omuswiiza muháango. Baámusaba Yeézu nkokwo amuchize.
Niho kweémeelela héehi náze, yaágukaama omuswiiza. Ahonyini omuswiiza gwaamulugaho. Niho nyinazaala ogwo, yeemuka ahonyini, yaábaanza kubatóna ebyookulya.
No obuchilo Yeézu naatuúka aha chaambo, yaamwiizáho omuuntu oómo wo omuzihwa ogwo, ayaabeele ayina amazimu ha bilo bíinzi, akaba atakutúula omúka, náho akaba naatuúla omu kufuluka fuluka no kutúula omu bitúulo. Ebilo byóona éebyo akaba ayikala ali busa obutazwaala myéenda.
Elyo izimu, likaba limutabaálila entúlo nyíinzi. Abaantu bakaba baleéngesa kumuzuna, ha kumukóma ne eminyololyo ne empiingu. Hamo ne ebyo, akaba naazinogola nogola, mále izimu nilimutwaála ahaantu hatéena baantu. Yeézu káyaabugeene no omuuntu ogwo, yaálizema izimu elyo limulugého ogwo muuntu. Omuuntu obuchilo yeélilila héehi na Yeézu, yaáhamuka ahi iláka liháango. Yáagwa buzuúma omu méeso ga Yeézu, yaámugaambila ahi iláka liháango, "Íiwe Yeézu, Mutábani wa Múungu Óogwo Ali Olugulu ya Byóona, okaatuulanwa chi neenye, ka noondoonda íiwe! Niinkusába, otaanyagalaza!"
Yeézu yaámubúuza, "Izíina lyaawe oli oóha?" Náwe yaámusubiza, "Izíina lyaanze, ndi Ensuli." Akagaamba aátyo habwo kuba amazimu méenzi gakaba gamulího. Amazimu ago, gakabaanza kumusaba Yeézu nkokwo atagazema gazeénde kutaaha omu liina elila lyo kuzimu..
Na aho aha ngolomoko ya akabaanga ako, hakaba heena idaale liháango lye empunu éezo zaabéele nizilya. Niho, amazimu ago gaámusaba Yeézu, nkokwo agakuúndile gazeénde gatáahe omuunda yaázo. No obuchilo naagakuundíla, amazimu ago gaamulugáho omuuntu ogwo, gaázeenda geetáasha lwa amáani omu mpunu ezo. Empunu zóona, zeelukila omu nyaanza kuluga aha ngolomoko ézo mpaango, zaáfwéela omu méenzi.
Abalíisa be empunu ezo, bakaleeba ebyo byóona ebyaagwíile. Niho beéluka, baázeenda omu muzihwa no omu masaambo, nibakumuúcha empola ezi ha baantu. Mále abaantu baalugáho kuzeenda kuleeba ebigaambo ebyo óokwo bili, baamuhikáho Yeézu. Obuchilo bwo kumuhikáho, baámubona omuuntu óoliinya, ayaabeele ayina amazimu gaámulugilého. Akaba ayikeele héehi na amagulu ga Yeézu, azweele omwéenda, ayina obwéenze bwóona. Abaantu abo baákwáatwa no obutíini.
"Mazima niimbagaambila nka nikwo, heena abaantu omuli aba abeémeeliile aha áabo tibalifwa, bacháali batakabubwéene obukáma bwa Múungu!"
Yeézu naahiinduka ensuso
Káyaamazile kugaamba ebigaambo ebyo, byaáhiingula nke ebilo munáana, Yeézu yaátwáala Peétero, Yohana, na Yakobo, yaáhanama nábo omu ibaanga, abone kusaba hali Múungu okwo.
Obuchilo yaáhika omu ibaanga, yaábaanza kumusaba Múungu. Mále, yaáhiinduka ensuso yo obusóbwe. Ebizwáalo byoómwe, byaaba bilikweela pee! No kwéengelela bwooli.
Ahonyini, haabonekanáho abakwaáta bábili nibeengelela ahi ikuzo, bali Musa na Eliya, abo abaabeele nibagaamba gaamba na Yeézu habwe empola zo kufwa kwoómwe, nkokwo alaahikiíliza okwo Yeruzaléemu.
Ha mwáanya ogwo, Peétero na bazeenzíbe bakaba bahuniile omu túlo tulikulemeela. No obuchilo kíbeemuka, baámubona Yeézu naayeengelela ahi ikuzo lyoómwe. Baababonáho áabo abakwaáta bábili, beemeeliile héehi náze.
Obuchilo aba bábili nibamuleka Yeézu, Peétero yaámugaambila, "Íiwe Mukáma wéetu, ni kuluunzi íichwe tuliho aha. Twoombeke aha otutiindi túsatu, kámo kabe akaawe, akáandi kabe aka Musa, na akáandi kabe aka Eliya." Ago Peétero gi yaágaambile, talagamanyile.
No omu baantu abo, hakaba heena omuuntu oómo ayaabeele naahamuka ahi iláka omu kugaamba, "Íiwe Mweégesa, niinkusába, ondeébele omusígazi ogu, kuba weényini niwe mwáana waanze nyakámo. Elyo izimu limwaagalaza, limukola ateéle eyoombo. Káandi limuleetela ebisiimbo, kuhicha ifúlo limuluga omu kanwa. Lizeendelela kumuyuuguula no kumusikula sikula bwooli, na limulekula aha kwaágalala. Abaheémba baawe mbasabile nka nikwo balibiínge izimu, náho bakalemwa."
Yeézu yaágaamba, "Íimwe abaantu be enchilo ezi zo kwáanga kwiikiliza, mwaátumaangile kubi! Niinyikala neemwe no kubeémela, kuhicha li? Ndeétela mutábani waawe."
Omwaana ogwo, obuchilo akaba naayiza, ahonyini, elyo izimu lyaámugwiisa ahaansi, lyaámukola kufuluuta. Náho, Yeézu akalikáama, yaámuchiza omwaana ogwo, yaámusúbiza iíse.
Abaantu bóona, obuchilo baabweene obuhicha bukúlu bwa Múungu, baásobelwa bwooli.
Yeézu naahoóyela káandi habwo okufwa no kuzooka kwoómwe
Abaantu abo bóona, bakaba bachaali nibasobelwa ebikolwa byóona bya Yeézu. Obuchilo obwo Yeézu yaábagaambila abaheémba boómwe, yaágaamba,
Yeézu naalegelelwa nka nikwo naatégeza amagala ga Beelzebuli
Echilo chimo, Yeézu akaba naabiínga izimu éelyo elyaamukozile omuuntu oómo kuba omutita. Obuchilo izimu nilimulugáho, yaábaanza kugaamba gaamba káandi. Abaantu áabo abaabeele baliho omuli ezo mbága, baáteenga bwooli.
Ahonyini, oómo wáabo yaámuteela omuhálila wo omugabe omukúlu no lubáadi, yaámutema okutwi kwo obúlyo. Yeézu yaágaamba, "Mubileke ebyo!" Yaakukoláho okutwi kwo omuhálila ogwo, yaámuchiza.
Kábaabeele abo bábili baalugáho aho, Yeézu yaábaanza kubagaambila echipípi cha abaantu empola za Yohana, nkokwo, "Obuchilo mwaáziile omu nsi yo obwoóma kumuleeba Yohana, ngási, mukazeenda kuleeba chiíha? Akasahuunga akalikuchuúndagulwa chúundagulwa no omuyaga? Mmahi! Mbwéenu, mukazeenda kuleeba chiíha? Ngási omuuntu óogwo azweele ebizwáalo biluunzi? Mmahi! Mumanye, abaantu áabo abazwáala ebizwáalo biluunzi, no obweendeza omu biintu bíinzi éebyo beenábyo, abo baba nibeekala omu mazu maháango ge echikáma!
"Mbwéenu, mukazeenda kuleeba chiíha? Ngási, mukazeenda kuleeba omubáasi? Éego nyini no omubáasi, náho niimbagaambila nka nikwo, Yohana ni mukúlu kusaagáho omubáasi. Omu Maandiko Amatakatíifu, niwe óogwo ayaayaandikiilwe éebi,
‘Huliiliza, niinsiindika entumwa yaanze omu méeso gaawe,
ogwo alaakweébeembelela omu kukugololela omuháanda.’"
Yeézu yaágaamba káandi, "Neenye niimbagaambila nkokwo, omu baantu bóona áabo abazeelwe na abakázi, takabahoga omuuntu weéna wéena ali mukúlu kusaaga Yohana. No óobu bityo, omuuntu atéena mugaso omu bukáma bwa Múungu, niwe mukúlu kumusaaga weényini."
(Abo baantu bóona, hamo na abahaámbya, obuchilo baáhuliile amagaambo ago ga Yeézu, baásoombookelwa amazima ga Múungu. Ha kuba abaantu abo nibo áabo ababatiziibwe na Yohana. Náho Abafarisayo na abeégesa be ebilagilo, boónyini, bakáanga éebyo Múungu yaabeendíize, habwo kuba bakáanga kubatizwa na Yohana.)