Morte de Jesus: o significado e os fatos da cruz
A morte de Jesus é o evento central dos Evangelhos: a crucificação de Cristo nos arredores de Jerusalém, onde Ele entregou a própria vida para reconciliar a humanidade com Deus. Na teologia bíblica, a cruz não foi um acidente político ou uma fatalidade, mas um sacrifício voluntário que pagou a dívida do pecado e abriu o caminho para a salvação.
O que aconteceu no Calvário
Os quatro Evangelhos relatam os detalhes das últimas horas de Jesus no Gólgota (palavra que significa "Lugar da Caveira"). Condenado pela autoridade romana sob pressão dos líderes religiosos locais, Cristo foi pregado na cruz entre dois criminosos. Durante as horas de agonia, Ele expressou perdão aos seus executores, assegurou salvação ao malfeitor arrependido e entregou o próprio espírito ao Pai.
Viwavikile hanhu hakemigwe, "Fumvu da Pala," wamuwamba Yesu mumsalaba, hamoja na waja wabananzi wabili, imoja mwambu wa mkono wake wa kudila na iyagwe mwambu wa mkono wake wa kumoso. Yesu kalonga, "Tata, gela kumgongo nzambi zao, kwavija hawakijuwa kiwotenda."
Waigolela viwalo vake kwa kubwanha simbi. Wanhu wema aho wolola, kuno wakulu wa Wayahudi womzeha Yesu, walonga, "Kawakombola wayagwe, leka yaikombole mwenyego, kamba heyo ayo Kilisito, yasaguligwe na Mulungu!"
Vivija wakalizi wamzeha, wamcholela wamgwaa divai ya ugwadu, kuno wolonga, "Kamba gweye kwa Mndewa wa Wayahudi, ikombole mwenyego!"
Uchanha ya msalaba wake wandika vino, "Ino ayo Mndewa wa Wayahudi."
Imoja wa waja wabananzi yawambigwe mumsalaba, kamuliga Yesu, kalonga, "Vino gweye siyo Kilisito Mkombola? Ikombole mwenyego na tweye!"
Lakini ija iyagwe kamkomhokela miyage, kalonga, "Vino, gweye humdumba Mulungu bule? Na gweye kutagusigwa kamba heyo. Gweye na niye totagusigwa goya, kwavija tobokela fungu da sang’hano zetu, lakini munhu ino hatendile mbuli yoyose ihile." Abaho munhu ija kamulongela Yesu, "Yesu, ung’humbuke wahengila Muundewa wako!"
Yesu kamulongela, "Nokulongela ukweli, lelo kokuwa na niye Paladiso."(Luka 23:33-43)
As trevas ao meio-dia e o clamor final de Jesus em aramaico revelam o peso do julgamento que Ele suportou. Ao exclamar "Está consumado", Jesus usou o termo que encerrava uma dívida quitada: a missão redentora estava completa.
Viivikile saa sita imisi, isi yose ikala igubikigwe na ziza totolo, ziza dijo dikala kwa masaa madatu. Viivikile saa tisa imisi, Yesu kalila kwa sauti ng’hulu, "Eloi, Eloi, lama, sabakitani?" Fambulo jake, "Mulungu wangu, Mulungu wangu, habali kundeka?"(Maluko 15:33,34)
Wakalizi viwamambukize kumuwamba Yesu mumsalaba, wasola viwalo vake na kuvigola mafungu mane, kila mkalizi kapata dimoja. Vivija wasola kiwalo chake kiyagwe kikalile hakisonigwe bule lakini kilukigwa. Wakalizi wailongela, "Kino seketukidege, leka tubwanhe simbi tulole yomgwila nani." Mbuli ino itendeka kutenda Maandiko Gang’alile galawilile.
"Waigolela viwalo vangu,
wakibwanhila simbi kiwalo changu."
Na vino vivo viwatendile iwakalizi.
Wemile behi na msalaba wa Yesu wakala mamake na mamake mkulu na Malia mtwanzi wa Kilopasi na Malia Magidalena. Yesu viyamone mamake na mwanahina wake yamnogele ng’hani wema aho, kamulongela mamake, "Mama, sambi ino ayo mwanago."
Abaho kamulongela mwanahina ayo, "Sambi ino ayo mamako." Kulawa siku dijo mwanahina ayo kamsola na kukala nayo ukayake.(Yohana 19:23-27)
Yesu kajuwa kamba kulawa sambi kila kinhu kimala, na ili kutenda Maandiko Gang’alile galawilile, Kalonga, "Nokona ng’hilu."
Baho kukala na kikonha kimemile divai ya ugwadu, avo wavabika didodoki mna idivai wadinanika mna ulubiki lwa hisopo, wadika mna umulomo wa Yesu. Yesu viyang’wile ija idivai, kalonga, "Gamala!"
Kaidulika kafa.(Yohana 19:28-30)
No momento exato de sua morte, o véu do templo de Jerusalém — que separava o Santo dos Santos do restante das pessoas — rasgou-se de alto a baixo. O texto bíblico indica com isso que o acesso direto à presença de Deus fora inaugurado.
Bahaja panziya da Ng’anda ya Mulungu digola gati da Ng’anda ya Mulungu na hanhu hong’ala ng’hani, didegeka mhande mbili, kulawa uchanha mbaka hasi. Isi itigisika na mibwe itulika. Mapanga gafunhuka na wanhu wengi wa Mulungu wakalile wafile wazilibuka. Walawa mna gamapanga, na Yesu viyazilibuke wachola Yelusalemu kudibuga ding’alile, na wanhu wengi wawona.
Mkulu wa wakalizi na wakalizi wakalile womkaliza Yesu, viwayone isi yotigisika na mbuli ziyagwe zilawilile, wadumba ng’hani na kulonga, "Kweli ino kakala Mwana wa Mulungu!"(Matayo 27:51-54)
As profecias do Antigo Testamento sobre a cruz
Os autores do Novo Testamento entenderam a morte de Cristo como o cumprimento literal de profecias hebraicas escritas centenas de anos antes. As figuras do Servo Sofredor em Isaías e as orações de aflição nos Salmos anteciparam detalhes como as zombarias, a divisão das vestes e a natureza substitutiva do sofrimento do Messias.
Por que Jesus precisou morrer?
As Escrituras explicam a cruz sob a ótica da justiça e do amor de Deus. A justiça divina exigia condenação contra o pecado; o amor supriu a própria exigência ao enviar o Filho. Na teologia paulina e joanina, Jesus é a propiciação — o sacrifício que remove a culpa e pacifica a relação entre Deus e os seres humanos.
Avo, Mulungu kawanogela wanhu wa mwiisi mbaka kamulava Mwanage yeli yaiyeka, muladi munhu yoyose yonda yamtogole sekeyapotele lakini yawe na ugima wa mazuwa gose.(Yohana 3:16)
"Niye ayo msusilaji yanogile. Msusilaji yanogile koulava ugima wake mbuli ya ng’hondolo.(Yohana 10:11)
Kuduhu unogelwa mkulu kubanza uno, wa munhu kuulava ugima wake mbuli ya mbwiga zake.(Yohana 15:13)
Vitukalile tuihila na Mulungu, tuilumba nayo kubitila ifa ya mwanage. Sambi tuilumba na Mulungu, yokuwa vinoga ng’hani na kweli tokomboligwa kwa ugima wa Kilisito.(Walumi 5:10)
Kaitenda mwenyego mdodo, munhu yotegeleza mbaka ifa yake,
ona ifa yake mumsalaba.(Wafilipi 2:8)
Kamba vija kila munhu kofa mwanza umoja, abaho kotagusigwa na Mulungu, vivo ili vivija kwa Kilisito kalavigwa nhosa mwanza umoja kusegeza nzambi za wanhu wengi. Kolawilila mwanza wa kabili, hasang’hanila nzambi, ila kuwakombola wanhu waja wombeta kwa kusulukila.(Waebulania 9:27,28)
Kilisito ayo nhosa isegeza nzambi zetu na siyo tweye twiiyeka, lakini vivija na nzambi za wanhu wose wa mwiisi.(1 Yohana 2:2)
Vino avo vitujuwa unogelwa viwili, Kilisito kaulava ugima wake mbuli ya tweye. Vivija na tweye tuulave ugima wetu mbuli ya ndugu zetu!(1 Yohana 3:16)
A vitória da ressurreição e a memória da igreja
A narrativa cristã não termina no túmulo. A morte de Jesus só tem eficácia porque foi seguida pela ressurreição ao terceiro dia. A vitória sobre o túmulo demonstrou que a condenação da morte foi quebrada, dando aos crentes a garantia de vida eterna e definindo a prática central da Ceia do Senhor.
"Wanhu wa Izilaeli! Tegelezeni mbuli zino, Yesu wa Nazaleti kakala munhu wa udahi na kalagusigwa kumwenu kwa unzonza na vilaguso viyatendile Mulungu kubitila kumwake. Mweye wenyego muijuwa mbuli ino kwavija ilawilila bahano hamwenu. Toka mwaka Mulungu kajuwa na kalonda mweye mumgoge Yesu na mweye mumkoma kwa kuwaleka wanhu wotenda nzambi wamuwambe mumsalaba. Lakini Mulungu kamzilibula kulawa kwa wafile, kamulekesa kulawa muusungu wa ifa, kwavija havidahike ifa imwike mkifungo.(Sang'hano 2:22-24)
Vino hamujuwile kamba tweye wose tubatizigwe kwa kuilumba na Yesu Kilisito tubatizigwa mwiifa yake? Vitudidimizigwe mgamazi, kamba tuzikigwa hamoja nayo na tuilumba mwiifa yake, avo kamba vija Kilisito viyazilibuke mwiifa kwa ukulu wa Tata, vivija na tweye tudahe kukala muugima wa sambi.(Walumi 6:3,4)
Kwavija tojuwa kamba Kilisito kazilibuka kwa wafile na honda yafe kabili, ifa honda imtawale kabili. Avo kwavija kafa mwanza umoja, nzambi yaduhu udahi kumwake na sambi kokala kwa Mulungu.(Walumi 6:9,10)
Kwavija mwahaja gate dino na kung’wela kikasi kino cha divai, mowapetela wanhu ifa ya Mndewa mbaka vondayeze kabili.(1 Wakolinto 11:26)
Este artigo te tocou? Faça uma oração!
+581 estão orando agora.
Junte-se à corrente de oração.