Ouvir: o que a Bíblia ensina sobre a escuta

O que significa ouvir na Bíblia

Na Bíblia, ouvir significa muito mais do que registrar sons: ouvir a Deus é prestar atenção, crer e colocar a mensagem em prática. Tanto no hebraico (shama) quanto no grego (akouo), o ato de ouvir está inseparavelmente ligado à obediência.

A fé cristã nasce dessa escuta atenta. Paulo explica que a confiança em Deus não surge do nada, mas de ouvir a mensagem de Cristo proclamada:

17 M̃əmɔ̀ʼfyii ndəŋ Nyii nɔ gwè hə ndə məyʉ́ ntəŋjyujyu, məyʉ́ kə́ gwè hə ndə məlɔ̀ʼ ŋgie-Klai-kə.(Luŋ 10:17)

14 Bɔŋ bəkɔ bɔ̂ŋ tíi ɔ mbɔ ɔ kwáa bɔŋ təka, təmə bɔ̂ŋ nɔʼ bɛ́ŋ ɔŋ fɛ? Bəkɔ bɔ̂ŋ bɛ́ŋ ɔŋ təka, təmə nɔʼ yʉ́ ntɛ wo ndə ɔ bɛ yɔŋ fɛ? Bɔ̂ŋ bɔŋ bu yʉ́ ntɛ wo ndə ɔ bɛ yɔŋ təka, təmə wo lɔ̀ʼ tʉ bɔŋ fɛ?(Luŋ 10:14)

9 Wotəmiyɔŋ ndə ɔ kie tyunəkə ndə məyʉ́, ɔ̈ yʉ́."(Matia 13:9)

Ouvir e colocar em prática

Ouvir a instrução divina sem agir é considerado autoengano nas Escrituras. Jesus e Tiago insistem que a maturidade espiritual não se mede pela quantidade de ensino acumulado, mas pela disposição prática de edificar a vida sobre o que foi ouvido:

22 B̈ii bɔŋ kə́ fɔ̀ʼ nukə ndə mbʉ kəŋgie tʉʼ ghɔ̀ŋ tʉ bii, kə bii mə kə́ fə́ʼhə ŋwɔŋ-yii ndə mə-kə́-yʉ́ haʼ yʉ́ fɛ.(Jɛŋ 1:22)

24 "Wotəmiyɔŋ ndə ɔ yʉ́ ŋgiekə-ɔŋ-kə-ɔ̄ŋ, kə́ fɔ̀ʼ yɔŋ, bu bɛ nə wo ndə ɔ kie mukətʉ súunə ndə ɔ bɔ́ŋ njaa-ɛ ndəŋ ŋgoʼ. 25 Ndʉʉ ndə wyuu fyíi, ŋkenənduhə gwè, fʉ̂əŋ kwɔ̀ŋ mbʉ njaa təmə i bɔŋ mə ŋɛ̀hə fɛ, bʉʼka yiesê-e nɔ kə bɛ ndəŋ ŋgoʼ 26 Bɔŋ wo ndə ɔ yʉ́ ŋgiekə-ɔŋ-kə-ɔ̄ŋ təmə mɔ̀ʼ mu məchimbi-ɔ fɛ, ɔ nɔ bɛ nə nɔ̌ʼ ndə ɔ bɔ́ŋ njaa-ɛ ndəŋ kəsɛ. 27 Ndʉʉ ndə wyuu fyíi, ŋkenənduhə gwè, fʉ̂əŋ kwɔ̀ŋ mbʉ njaa, i gwù sê, məgwu-i nɔ nə bɛ shʉ́əshʉ́ə."(Matia 7:24-27)

28 Jiso bə̀ŋhə mbɔ, "Fɔŋ kətʉjyu nɔ bɛ tʉ wo ndə ɔ yʉ́ ŋgieNyiikə tə́nə chɔ."(Luk 11:28)

9 Nubə ndə bii nɔʼ yétə, fí, yʉ́ bɔŋleʼ nyíɛ kəghɔ-mɔ, b̈ii kə́ fɔ̀ʼ nubə-ɔ̄ŋ, ndʉʉmɛ Nyii, ndə ɔ̃ kɔ́ fyiighʉ́ənə, bu bɛ bii bɔŋ mɔʼɔ.(Filibai 4:9)

4 Ɔ bɔŋ bə̀ŋhə mbɔ, "Bə nɔ nyɔ̀ʼ mu ŋwɔʼnə-Nyii mbɔ,

‘Wo mə kə́ chí mbi bə haʼ bʉʼka bele fɛ,

bɔŋ bəkɔ ɔ chí bʉʼka ŋgiekə təmiyɔŋ ndə i fyú hə chu-Nyii.’ " (Matia 4:4)

Como reconhecer a voz de Deus

Jesus usa a relação entre o pastor e o rebanho para ilustrar como os discípulos aprendem a discernir a sua voz. Esse reconhecimento depende de convivência constante, apego à palavra revelada e atenção à ação de Deus:

27 B̃injyʉʉhə-ɔŋ nɔ yʉ́ gyʉʉ-ɔ, mɔ bɔŋleʼ kínə bɔŋ, bɔ̂ŋ bɔŋleʼ kə́ gwè hə bɔ̌ŋ mɔ.(Jɔŋ 10:27)

24 "M̈ɔ kɛŋ shyíi bii nə shʉəŋ mbɔ wotəmiyɔŋ ndə ɔ̈ yʉ́ ŋgiekə-ɔŋ bɔŋleʼ bɛ́ŋ wo ndə ɔ tə́ŋ mɔ nɔʼ kie məchímbi təmə liʼ-i ghɔ fɛ. Bə bieleʼ nə chʉ̀ə ŋkwɛ-ɛ bʉəbʉə fɛ, ɔ nɔʼ tíŋ hə ndəŋ kwú gɛ̀ ndə məchímbi.

25 "M̈ɔ kɛŋ shyíi bii nə shʉəŋ mbɔ ndʉʉ tʉʼ gwè, bɔŋ-nɔʼ-leʼ buŋ gwè, ndʉʉ ndə bʉə ndə bɔ̂ŋ nɔʼ kə kwútə bu yʉ́ gyʉʉ VaaNyii, bʉə ndə bɔ̂ŋ yʉ́ bɔŋleʼ fɔ̀ʼ mbʉ kənu, bu kie məchímbi.(Jɔŋ 5:24,25)

20 " ‘B̈ii nyíɛ, mɔ nɔ tə́nə chusii kə́ kwɔ̀ŋtə. Kaʼ wo yʉ́ gyʉʉ-ɔ, ŋɔ́ʼhə chusii, mɔ ŋíi gwè bìatə ɔŋ, mɔ yú baʼa ɔ, ɔ bɔŋleʼ yú baʼa ɔ mɔʼ.(Nu-kɛ̀ʼ-bə 3:20)

5 Mbəŋ-ɛŋ ndə ɔ kə kɔ́ Lyʉʉhəkə-i tʉ bii bɔŋleʼ fɔ̀ʼ nufinəbə mu bii, kə bɛ bʉʼka bii kə tʉ́ʼ nuʼ mɛ, mɛ kə bʉʼka bii kə mɔ̀ʼfyiihə-ii ndəŋ nubə ndə bii kə yʉ́?(Galatia 3:5)

A certeza de que Deus ouve a oração

A escuta bíblica é uma via de mão dupla. Deus não é indiferente às aflições humanas: Ele inclina os ouvidos para atender o clamor sincero dos que o buscam com humildade e confiança:

14 Fyiihə-ʉʼʉ nɔ bɛ shʉ́əshʉ́ə mbɔ kaʼ bʉʼʉ bíʼtə fɔkə təmiyɔŋ ndə i tòʼ ghɔŋbə ŋkʉʉnə tʉʉ-i, ɔ̈ yʉ́ bʉʼʉ.(1 Jɔŋ 5:14)

15 Bɔŋ bʉʼka bʉʼʉ kínə mbɔ ɔ̃ yʉ́ bʉʼʉ ndʉʉ ndə bʉʼʉ bíʼtə nukə tʉ ɔŋ təmiyɔŋ, bʉʼʉ nɔ kínə ghɔ mbɔ ɔ bu kɔ́ fɔkə tʉ bʉʼʉ ndə bʉʼʉ bíʼtə tʉ ɔŋ.(1 Jɔŋ 5:15)

Sabedoria para ouvir os outros

A Bíblia também orienta a escuta nas relações humanas diárias. Precipitar-se para falar antes de ouvir é sinal de insensatez, enquanto a paciência para acolher conselhos, correções e dialogar em momentos de conflito preserva a paz e edifica o próximo:

19 Ŋkɛŋ bəliŋ-bɔŋ, b̈ii yʉ́ yɔ̄ŋ-yə, ẅotəmiyɔŋ kə́ chʉʼ yʉ́ nukə, kə́ yá ŋwɔŋ-ɛŋ buŋ kə́ kwə́ʼ, təmə kə́ chʉʼ bàa tʉʉ fɛ,(Jɛŋ 1:19)

15 "Kaʼ liŋ-aŋ chìi bʉ̂ʼʉ tʉ a, gɛ̀ shyíi ɔ nə bʉ̂ʼʉ-e haʼ bii ɔ bəbûu. Kaʼ ɔ yʉ́ chu-a, təmə a nɔʼ bʉ̀nə kie liŋ-aŋ. 16 Bɔŋ kaʼ ɔ gòʼ təmə yʉ́ fɛ, lʉ̀ ibɛʼ-yə mbyu wo byuunɔ bʉə bəbûu b̈ii bɔŋ gɛ̀ mɔʼɔ, kə mbɔ ŋgiekə təmiyɔŋ ndə a gìe, bʉə bu bɛ ghɔ bəbûu byuunɔ, bʉə bətia ndə bəkɔ bɔ̂ŋ nú gwù mbɔ i nɔ kʉ̀ʼnə. 17 Kaʼ ɔ tɛ́ŋ ndə məyʉ́ chu-yʉə, a fʉ̀ʼtə tʉ chɔshi. Bɔŋ kaʼ ɔ tɛ́ŋ ndə mə-buŋ-yʉ́ chu chɔshi, a lʉ̀ ɔ ndə wo ndə ɔ gòʼ təmə bɛ wo-Juu fɛ leʼnə wo fí tashi.(Matia 18:15-17)