Pão
O pão é símbolo central na Bíblia: do maná no deserto ao pão da vida — Jesus. A Escritura usa o pão para ensinar sobre provisão divina, comunhão e dependência espiritual.
O maná do céu
Deus alimentou Israel no deserto com pão do céu. O maná era diário, fiel e suficiente — retrato da provisão constante de Deus.
Ezɨ Ikiavɨra Itir God kamaghɨn Moses mɨgei, "Kɨ Israelian adarir mɨgɨrɨgɨam baraki. Kamaghɨn amizɨ, nɨ me mɨkemeghtɨ, me guaratɨzibar asɨzir tuzibar amam. Egh me mɨzarazibar uan ifongiamɨn bretbar amam. Me dagher kam inigh gɨvagh, me fogh suam, Kɨ Ikiavɨra Itir God, kɨ uabɨ men God." Guaratɨzir kamɨn kuarazir muziarir bɨzim, mɨgha iza me itir danganim bar a gizɨfa. Ezɨ mɨzarazimɨn, ghuariar dɨpam ira, danganir men itim bar a gire. Ezɨ ghuariar dɨpam iregha mɨsɨngigha gɨvazɨ, me bizir muziarir avɨribar gari da nguazimɨn iti, egha da mati terafariba mɨsigha tintinibar mɨsaraghire.
Ezɨ Israelia bizir kabar ganigha, dagh gɨfozir puvatɨ. Egha me kamaghɨn uarira uarir azai, "Kar bizir tizim?"
Ezɨ Moses me mɨgei, "Kar bret, Ikiavɨra Itir God, ia damasa a ia ganɨngi.
Ezɨ Israelian gumazamiziba dagher kam kamaghɨn a dɨbora ghaze, "Mana." Hibrun akamɨn Manan kamɨn ganganim, temer ovɨzir muziarimɨn mɨn gara egha ghurghuri. Egha an isɨngtɨzim, mati bisketɨn me hani sara ingarizim.
An nɨghnɨzim men ikiavɨra itima,
a pɨn overiam mɨkemezɨ a kuiaghirɨ.
Egha a uan Nguibamɨn manan daghem isa gumazamizibagh anɨdi.
Gumazamiziba damasa, a me bagh manan daghem anemadazɨ a iri.
Enselba apir dagheba, God dar avɨriba isa me ganɨngizɨ,
me da amegha bar izefe.
Nɨ bulmakauba apir dadabagh ami da otifi.
Ezɨ e gumazamiziba oparir biziba,
nɨ uaghan dagh amizɨ da otivizɨ,
e dar dagheba isi.
Nɨ en akurazɨma, e wainɨn ikarɨziba opara dar ovɨziba mɨrmɨra,
dar dɨpaba apa en naviba bar akonge.
Egha en guaba taghtaghasa, e olivɨn temebar borem isa uan guabagh azui.
Egha e dagheba opara, da apava, en mɨkarziba gavgafi.
O pão da vida
Jesus declarou: 'Eu sou o pão da vida.' Quem vem a Ele nunca terá fome, e quem nele crê jamais terá sede. Ele é o sustento eterno.
Ezɨ Iesus kamaghɨn me mɨgei, "Kɨ guizbangɨra ia mɨgei, Moses Godɨn Nguibamɨn daghem ia ganɨngizir pu. Puvatɨ. Kar nan Afeziam Uan Nguibamɨn itir guizɨn daghem ia ganɨngi. Dagher God e ganɨngizir kam, a Godɨn Nguibam ategha izaghirɨ, a nguazir kamɨn itir gumazamizibagh amima me ikɨrɨmɨrir aghuarim iti."
Ezɨ me an azara, "Ekiam, nɨ dagher kam zurara e danɨngvɨra ikɨ."
Ezɨ Iesus kamaghɨn me mɨgei, "Kɨ uabɨ, dagher ikɨrɨmɨrir zurara itim anɨdim. Gumazir na bagha izim, mɨtiriam uam an aghan kogham. Ezɨ gumazir nɨghnɨzir gavgavim nan itim, kuarim uam an pɨran kogham.
Kɨ uabɨ, kɨ dagher ikɨrɨmɨrir zurara itim anɨdim. Ian ovavir kaba me, dagher ziam mana, me gumazamiziba puvatɨzir danganimɨn ikia aneme, egha ariaghire. Ezɨ dagher kam Godɨn Nguibam ategha izaghirɨ, gumazamiziba anemɨva, egh me aremeghan kogham. Kɨ uabɨ dagher kam, ikɨrɨmɨrir zurara itim anɨdim, Godɨn Nguibam ategha izaghirɨ. Eghtɨ gumazitam dagher kam ameghɨva, a zurara itir ikɨrɨmɨrir aghuarim iniam. Dagher kɨ a danɨngamim, a nan inivafɨzim. Kɨ kamaghsua, nguazimɨn gumazamiziba me angamɨra ikiam, kamaghɨn kɨ me bagh uan inivafɨzim anenigham."
Ia uari fer arazim agɨvasa, a ia ataghizɨ, mɨtiriam ian azi. Egha a daghem mana, isa ia ganɨngizɨ ia aneme. Dagher kam, ia a gɨfozir puvatɨ, ezɨ ian inazir afeziaba uaghan fomɨra a gɨfozir puvatɨ. A ghaze, a kamaghɨn damightɨ ia fogh suam, e gumazamiziba daghebara damɨva dar gavgavimɨn ikian kogham. Puvatɨ. Me Ikiavɨra Itir God mɨgeir mɨgɨrɨgɨaba bar dar gɨn mangɨva, ikɨrɨmɨrir aghuim iniam.
Ezɨ Iesus Satan ikaragha ghaze, "Godɨn Akɨnafarim kamaghɨn mɨgei, ‘Gumazamiziba daghebara damɨva dar gavgavimɨn ikian kogham. Puvatɨ. Me God mɨgeir mɨgɨrɨgɨaba bar dar gɨn mangɨva me ikɨrɨmɨrir aghuim iniam.’ "
Partilha e comunhão
O partir do pão une o corpo de Cristo. Na Ceia, na generosidade e na partilha, expressamos a comunhão com Deus e uns com os outros.
Egha a bret inigha, Ekiam mɨnabagha anebigha me ganɨga kamaghɨn me mɨgei, "Kar nan inivafɨzim, kɨ ia bagha anenɨngi. Ia anemɨ na gɨnɨghnɨgh."
Iesusɨn akar kam kamaghɨn en aka, zurara dughiabar ia bretɨn kam, ko wainɨn kavɨn kam amɨva, ia Ekiamɨn ovevemɨn gun mɨkɨm, mangɨ dughiar a uamategh izamimɨn tugham.
Kavɨn kam Godɨn bizir aghuiba an itima, e a bagha God mɨnabi. E an wainɨn dɨpam apir dughiamɨn an e gamima, e bar moghɨra uari inigha Kraisɨn ghuzimɨn posi. Ezɨ bretɨn e bɨzir kam, e anepir dughiamɨn, an e gamima, e bar moghɨra uari inigha Kraisɨn inivafɨzimɨn posi. Bretɨn rubuzir vamɨra iti, ezɨ e bar moghɨra uari inigha bretɨn rubuzir kamnaghɨram apa, kamaghɨn e gumazamizir avɨriba, e inivafɨzir vamɨra iti.
"Kamaghɨn amizɨ, ia kamaghɨn God ko mɨkɨm:
" ‘En Afeziar uan Nguibamɨn itim, nɨn ziam bar zue,
ezɨ arazir kuraba an saghon iti.
Eghtɨ Dughiar Nɨ Bizibagh Ativamim,
a izɨ.
Eghtɨ nɨn Nguibamɨn itir darazi nɨn ifongiamɨn gɨn zui moghɨn,
e uaghan nguazir kamɨn nɨn ifongiamɨn gɨn mangam.
E datɨrɨghɨn damamin dagheba,
nɨ datɨrɨghɨn da isɨ e danɨng.
Gumazir biziba isa gumazir igharazi bagha anɨdiba, me dagheba isa onganarazibagh amibagh anɨdi. Kamaghɨn, Ekiam me bagha bar akongegha deravɨra me gami.
Ezɨ a me ikaragha kamaghɨn mɨgei, "Ia uari daghetaba me danɨng."
Ezɨ me kamaghɨn a mɨgei, "Dagɨar e me bagh bretbagh ivezamim, a 200 kinan tu. E da inigh, mangɨ, me bagh bretbagh ivezegh me danɨngasa, nɨ ifonge?"
Ezɨ Iesus men azara, "Ia manmaghɨra bretba iti? Ia mangɨ ganigh."
A mɨkemezɨ, me ghua ganigha kamaghɨn a mɨgei, "E bar bretɨn rubuzir 5pla ko osirir pumuningra iti."
Ezɨ Iesus me mɨkemezɨ me gumazamizibav gei, me uari uari tuiragha grazim gapia. Ezɨ me uari tuiragha okoruabar apiaghiri. Ezɨ okoruar maba 50plan gumazamiziba iti, ezɨ okoruar maba 100plan gumazamiziba iti. Me apiaghav itima, Iesus bretɨn 5pla inigha, osirir pumuning inigha, pɨn overiamɨn gara God mɨnabagha bretba abɨagharɨki. Egha uan suren gumazibav geima, me da isa, gumazamizibagh anɨdi. A uaghan osirimning sara abɨagharɨghizɨ, me da isa, me ganɨdi. Ezɨ gumazamizir kaba bar amegha, naviba bar izefe. Men naviba bar izevezɨma Iesusɨn suren gumaziba, dagher nar me ataghiziba inigha, akɨrar 12pla gaghuizɨma, da bar izɨfa.
Provisão divina
O justo não é desamparado e seus descendentes não mendigam pão. Deus provê com fidelidade o alimento de cada dia.
Kɨ uan igiamɨn ikia iza datɨrɨghɨn kɨ ghurigha gari,
God akɨrim ragha gumazir aghuitam gasarazir puvatɨ.
Kɨ uaghan garima,
men boriba dagheba puvarɨgha da bagh azangsɨghizir puvatɨ.
Bar puvatɨ.
Farisiba ko Sadyusibar yisɨn akar isɨn zuim
Egha Iesus uan suren gumaziba ko ghua dɨpamɨn vongɨn otifi, egha gɨn gari, me bretɨn tam inian okɨnɨghnɨki. Ezɨ Iesus kamaghɨn me mɨgei, "Ia deragh uari bagh gan. Ia Farisiba ko Sadyusibar yis bagh deravɨra gan."
Ezɨ an suren gumaziba maghɨra uarira uariv gɨa ghaze, "E ti bretɨn tam inigha izezir puvatɨzɨ, a kamaghɨn yisɨn bizimɨn e mɨgei."
Ezɨ Iesus me mɨgeir mɨgɨrɨgɨabagh fo, egha me mɨgɨa ghaze, "Ia gumazir nɨghnɨzir gavgavir muziariba itiba! Ia tizim bagha uarira uariv gɨa ghaze, e bretba puvatɨ? Ia ti fozir puvatɨ? Ia ti okɨnɨghnɨki, kɨ bretɨn 5pla inigha gumazir 5,000pla dagheba me ganɨngi. Me amezɨ, ia akɨraba manmaghɨn dagh aghui, ia dagh nɨghnɨghavɨra iti, o puvatɨ? Egha ia ti fo, kɨ bretɨn 7pla inigha gumazir 4,000pla dagheba me ganɨngi. Ezɨ gɨn men dagher naba itima, ia akɨraba manmaghɨn dagh aghui? Ia manmaghɨn amigha bizir kam gɨfozir puvatɨ, kɨ bretbagh nɨghnɨgha ia mɨgeir puvatɨ? Kɨ ghaze, ia Farisiba ko Sadyusibar yis bagh deragh uari bagh gan." Ezɨ me akar kam baregha fo, Iesus bret bagha amir yisɨn mɨgeir puvatɨ. Me fo, a Farisiba ko Sadyusiba sure gamir akabagh nɨghnɨgha ghaze, ia akar kaba bagh deravɨra uari bagh gan.
Nɨ deragh nɨghnighɨva ingangarim damu
Nɨ danganir avɨribar ingangaribar amu, egh nɨ gɨn ivezir aghuim iniam. Nɨ fozir pu, dughiar kurar manam nguazir kamɨn otivam. Kamaghɨn, nɨ uan dagɨaba isɨ 7pla o 8plan dagɨar ingangaribar arɨkigh.