As 10 parábolas mais importantes de Jesus
Jesus ensinou lições profundas por meio de parábolas, histórias curtas e simbólicas que comunicam verdades espirituais. Cada parábola tem um significado especial e atemporal, revelando o caráter de Deus e ensinando como viver como cristãos. Aqui estão 10 das parábolas mais marcantes e suas lições:
1. Parábola do Semeador (Mateus 13:3-9)
Chongmintêkngei mangin neinun tamtak a misîr pe ngei.
"Rangai ta u, voikhat chu mi inkhatin burît rangin a sea. Loilâia sachi a rethea, senkhat lampui kôla achula, vâ ngei an honga an sâkripa. Senkhat lungpherpha chunga pil inphânna achula, pil abitloi sikin a hongkei kelena. Aniatachu nisa ahôn sânga, alumin bukung innoinarte hah a em minthêma, aruzung mathâk hah ânthûkpe loi sikin achârrip zoi. Sachi senkhatngei chu riling râng kâra achula, riling hah ahong insôna, adîp min mang riei zoi. Aniatachu, senkhat chu pil sana achula, senkhat razan, senkhat sômrukin, senkhat sômthumin ahong inra zoi."
Male Jisua’n chongkhârnan an kôm, "Kuor nin dônin chu rangâi roi!" a tia.
A parábola do semeador fala sobre a receptividade das pessoas à Palavra de Deus. Cada tipo de solo representa diferentes maneiras de receber e aplicar o Evangelho em nossas vidas. Somente um coração fértil e comprometido pode dar frutos espirituais abundantes.
2. O Bom Samaritano (Lucas 10:25-37)
Samari misa Chongmintêk
Balam minchupu inkhat Jisua minvak rangin a honga, a kôma, "Minchupu, Kumtuong ringna ka manna rangin imo ki sin rang?" a tia. Jisua’n a thuona, "Lekhabu’n imo ati? Imo no pore ngâi?" a tia. Hanchu ama’n, "Pumapa na Pathien chu, nu mulung murdi’n, ni ringna murdi’n, na râtna murdi’n ni mindonna murdi’n lungkham roh. Nangma lung nên kham anghan nu bungmingei lungkham roh ati," tiin a thuona. Jisua’n a kôma, "Ni ti mindik, ha angtak han thô inla, ring ni tih," a tia.
Hannisenla, Balam minchupu hah theiintum nuomin, Jisua kôma, "Tumo ku bungngei?" a tia. Hanchu, Jisua’n a thuona, "Hanchu voikhat, mi inkhat Jerusalem renga Jericho’a a sea, inru ngei a tonga, an jêmpola, an tôk bita, a thi vângin an mâk raka. Hanchu ha lampuia han ochai inkhat a juong sea, ha mi hah a mûn chu lam dang tieng a piela. Ma ang nanâk han, Levi mi a juonga, a ena, hanchu lamsîr tieng a piela. Hanchu, Samari mi inkhat han ha lampuia lônin a honga, a mûn chu lungkham a mua. A kôm ava pana, a sâbengei sariek le uain a buoka, a thom pea, a sakuording chunga a minchuonga, khuol tung ina a tuonga, a donsûi zoia. A nangtûka chu, sum dârnik a kelsuoa, khuol tung in enkolpu a pêka, ‘Lei donsûi inla,’ a chunga na thâm kai chu ko hong kîr nôk tika nang thuon ki tih" a tia.
Jisua’n, a kôma, "Inthum ngei lâia han atu tak ha mo inru ngei tongpu bungmi ani ranga ni iem?" a tia. Balam minchupu han a kôma, "inriengmupu tak hah" tiin a thuona. Jisua’n, "Sênla, nang khom ha ang tak han tho roh," a tipea.
Essa parábola nos ensina sobre o amor ao próximo, independentemente de raça ou religião. O samaritano ajudou um desconhecido, mostrando que a verdadeira fé se revela no amor ao próximo.
3. A Ovelha Perdida (Lucas 15:4-7)
Nin kâra inkhatlam hin belri razakhat nei ungla, inkhat inmang senla imo a tho rang? Sômkuoleikuo hah sûla mâng a ta, ânmang hah aman mâka rok noni mo? A manin chu râisân takin a dâra hong ruputin a ina hongpui a tih. Hanchu a ruolngei, a bungmingei koitûp a ta, ke belri inmang ka man nôk zoia, ka râiasân. Masikin, râisânna mi tho pui roi tîng a tih. Ma anghan, nangni ki ril, mi sômkuoleikuo insîr nâng khâiloi ngei nêkin mi nunsie inkhat insîr sikin invâna râisânna a om uol ngâi.
Deus é como o pastor que busca incessantemente uma ovelha perdida. Essa parábola revela o amor incansável de Deus pelos pecadores, celebrando a alegria no céu quando alguém se arrepende.
4. O Filho Pródigo (Lucas 15:11-32)
Nâipasal rotpa
Jisua’n, "Mi inkhatin nâipasal inik a neia; nâipang uolin a pa kôma, ‘O, pa rochon ka chang rangtum chu atûn mi pêk ta roh,’ a tia. Hanchu, a rochon hah a nâingei an ruonin a sem pe ngeia. A nâipang uol han, sûntomte suole chu a changtum murdi a juora a lâk rieia. Hanchu a in mâkin ram lataka a sea, nuomninga omin a sum a hekpe zoia. Hanchu, a sum a hekpe suole chu, ha rama han mâitâm achula, ite sâk rang nei khâi maka. Hanchu, ha rama mi inkhat ava pana, ama han a vokngei enkol rangin a loia a tîra. Vokngei sâk ngâi bê hôkngei sâk rangin a ôi zoia, ania, tutên ama a sâk rang pêk mak ngeia."
"Nangkana, a honng inrietsuok le chu, ‘Ka pa ina inlo mingei bu nêk zoiloi pêna a nei intam tia laka, kei lakate hin vonchâmin ki thi rang na! Inthoi ka ta ka pa kôma se nôk ki tih, a kôma, O pa, Pathien chunga le nangma chunga ku nunsie zoi. Na nâia be rangin luo chuk khâi mu-ung, no kôma inlo mi inkhat angin mi be ta roh,’ tîng ki tih," a tia.
"Hanchu ânthoia, a pa kôma a se zoia. Lâtaka a la om lâiin a pa’n a lei mua, lungkham amu oka, a tâna, a kola, a tuma. Hanchu, ‘O pa, Pathien chunga le nangma chunga, ku nunsie zoi, na nâia be rangin chuk khâi mu-ung,’ a tia. Hannisenla a pa’n, a suokngei kôma, Innot takin rovo satak min hak roi, a kutruola kutsabi minbun ungla, a kea kekok minbun roi. Serat tuoi sa tak that ungla, râisânna ruolhoi sâk ei tih. Hi ka nâipasal hih, a thia ân thoinôk ani; ânmanga man nôk ani," a tia. Hanchu râisânna ruolhoi an phut zoi.
Hanchu a nâi ulien uolpu chu loia a oma, in a hongtung rangin chu, berlem miring le lâm rahang a rieta, Hanchu tîrlâm inkhat a koia, Imo ani zoi? tiin a rekela. Hanchu, a kôma, "Na nâipa a hongkîr nôka, nin pa’n a ring a dama amu nôk sikin râisânnân serat tuoi thâitak a thata, ruolhoi a tho ani," a tipea.
Hanchu, a ulienpa chu a taksi sabaka, ina khom lût nuom khâi maka, hanchu a pa a hongsuoka, a methêma. Ania a pa kôma, "En roh, hi ten kum hih nata rangin tîrlâm sinin ki sina, no chong khom jôm loiin om ngâi mu-ung. Ania imo mini pêk ngâia? Ka malngei leh ruolhoi thona rangin, kêlte luo mi pêk ngâi mak che. Hannisenla, hi na nâi norchon notizuorngei kôma ânchêk suole a hongkîr nôkin chu, serat tuoi thâitak na thatpui," a tia.
A pân a kôma, "ka nâipasal ko kôma omtit kêng nini, ki nei murdi hih nata kêng. Ania, râisâna ei mang rang kêng ani, na nâipa hih a thia a ring nôk kêng ani, ânmanga ei man nôk ani sikin," a tipea.
A parábola do filho pródigo fala sobre o perdão e o amor incondicional de Deus por Seus filhos, mesmo quando se desviam.
5. A Pérola de Grande Valor (Mateus 13:45-46)
Lungmantam chongmintêk
"Invân Rêngram chu mi inkhatin lungmantam satak a roka, lungmantam satak hah a mûn chu, a sea, a dônngei murdi ava juor leta, male ma lungmantam hah a rochôk angin ani.
Jesus ensina que o Reino de Deus é o bem mais precioso e devemos estar dispostos a renunciar tudo para possuí-lo.
6. O Fariseu e o Publicano (Lucas 18:9-14)
Pharisee le sumrusuongpu chongmintêk
Ama le ama ka sa intia, midang esêl ngâi ngei kôma hi chongmintêk hih a misîra. Voikhat chu mi inikin Biekina chubai tho rangin an sea. Inkhat chu Pharisee ania inkhat chu sumrusuongpu ani. Pharisee chu athenin ândinga chubai a thoa, "Pathien, kei chu midang ngei angin mi ranghuol ngâi, dikloi, inrê mi khom kini loi sikin, râisânchong ki ril. So, sumrusuongpu anga khom ki niloi sikin râisânchong ki ril. Hapta tin sûnnik bu ke ngêi ngâia, ke nei murdi a sômakhat nang ke pêk ngâi," a tia. Ania, sumrusuongpu chu lâtaka indingin, invân tieng luo tang ngam loiin, a rôp ruchumin, "Pathien, mi nunsie ki ni, inrieng ni mu roh," a tia.
Jisua’n nangni ki ril, "Pharisee mi ni loiin, sumrusuongpu chu Pathien mita theiintumin, a in tieng a se zoi. Tutu omlien kaichu intem an ta, intem kaichu minlutin om an tih," a tia.
Essa parábola nos lembra que Deus valoriza um coração humilde e arrependido, em contraste com a arrogância espiritual. O publicano, ao reconhecer seus pecados, foi justificado diante de Deus.
7. Os Talentos (Mateus 25:14-30)
Tîrlâm inthum ngei chongmintêk
"Ma tikin chu Invân Rêngram hah mi inkhat khuol a chai rangtoa, a tîrlâmngei a koia, a rochonngei enkol leh mintêk nîng atih zoi. An thei lam ang chitin a pêka, inkhat kôm sum isâng rangnga a pêka, inkhat isângnik a pêka, inkhat kôm isâng khat a pêka. Hanchu, khuolchai rangin ânphet zoi. Tîrlâm isâng rangnga changpu ha chu a se kelena, ava minpunga, isâng rangnga dang ava suo nôka. Ha anga han tîrlâm isâng nik a changpu ha chu a sea, adang isâng nik a muphung nôka, hannirese, tîrlâm isângkhat a changpu ha chu a sea, khur a choia, a pu sum hah athupa. Asôtzan suoleh chu tîrlâmngei an pu hah a hongkîr nôka, an kôm a sum thurchi a minthâr zoia. Tîrlâm, isâng rangnga changpu hah a honga, isâng rangnga dang a hong pêka, o pu isâng rangnga mi ni pêk hah en ta! hi isâng rangnga adang ke lei man nôk hi a tia. A pu han a kôm, No tho minsa, nangma tîrlâm asa le iemom, atômte chunga taksônomin no om sikin, atampa chunga khom a enkolpu’n nang minchang ki tih. Hong inla, ka râisânna hong chang sa roh! a tia. Hanchu tîrlâm isâng nik changpu hah a honga, O pu, isâng nik mi ni pêk hah en ta! Hi isâng nik dang ke lei man nôk hi! a tia. A pu han a kôm, No tho minsa, nangma, tîrlâm asa le taksônom! Atômte chunga taksônom ni ni sikin, atampa chunga khom a enkolpu’n nang min om ki tih. Hong inla, ka râisânna hong chang sa roh!" a tia. Hanchu tîrlâm isâng khat changpu hah a honga, O pu, mi inngartak ni ni ti ki riet; nu tu loina khoma na ât ngâia, sachi ne rethe loina munna khom bu ni mintûp ngâia. Ki chia, masikin ke sea, pil rilah nu sum hah ka va thup ani. En ta hi nata nanâk hah, a tia. A pu han a kôm han, "Nangma tîrlâm puoloi le thaboipa! Ka tu loina khoma ka âtta, sachi kerthe loina khoma bu ki mintûp ngâi ti ni riet na? Ha anghan aninte, ithomo ku sum hah sumsiena inah ne lei sie loi, nino senla chu, ko hong nôka hin ku sum hih apung leh ka man rang kêng ai ni. Atûn chu sum hih a kôm renga lâk ungla, isâng sôm dônpu kôm pêk roi. Tutu a dôn chu pêk mintam uol nîng a ta, dôn ok a tih; tutu a dôn loi kai chu ai dôn chêtte khom lâk pe rip nîng a tih. Hi tîrlâm mangmunboi hih pêntieng ajîngna vôrpai roi; mahan chap a ta, a hâ riel a tih," tiin a rila.
Nesta história, Jesus ensina sobre a responsabilidade de usar bem os dons e recursos que Deus nos confiou. A fidelidade nas pequenas coisas abre portas para bênçãos maiores.
8. O Rico e Lázaro (Lucas 16:19-31)
Mineipa le Lazarus
Mineipa inkhat a oma, puon mantam ngei silin nîngtinin hoiinhâia lêngin a om ngâia. Inrieng inkhat, a riming Lazarus a vun pânin a tuom, mineipa inkot bula an hongtuong ngâi, a oma. Mineipa dosâng nuoia bu ramal tâk nêk rang a nuoma, uingei lakin apân an miliek pe ngâia. Inriengte hah a thia, invânram ruolhoia Abraham kôla insung rangin vântîrtonngeiin an tuonga. Mineipa khom a thia an phûma. Ithi khuoa ana tuongin a oma, a hong tanga lâtaka Lazarus, Abraham kôla insung a hong mua. Hanchu ân-ieka, "O pa, Abraham lungkham ni mu inla, Lazarus a kutpâra, tui mindui senla, ke melei mindâi rangin ni juongtîr pe roh, hi meia hin ana ki rietrai zoi sikin," a tia.
"Ania, Abraham’n, Ka nâipasal, ni ring lâiin, neinunsa murdi na changa, Lazarus rêk chu asaloi murdi ai chang hah riet roh bah, ania atûn ama chu, hoi takin a oma, nang chu ana tuongin no om zoi ani. Mapêna tutu anuom khomin, hi tieng renga ha tieng inkân thei loina rang le ha tieng renga hi tieng kânga hôn kân thei loina rangin ei kâra hin pil achat inthûk a om kêng," a tia. Hanchu mineipa han, "O pa, Abraham, Lazarus hah ka pa insûngkuoa ni tîr pe rangin nang ki ngên. Lâibung rangnga ke neia, hi natna muna an hong loina rangin ni juong ril pe rese," a tia.
Abraham’n, "Na lâibungngei ril rang chu Moses le dêipungei an nei mo ka ta, ha ngei chong hah rangâi rese ngei," a tia. "Mineipa han, O, pa Abraham, mavai han chu chuk thei no nih, athi renga ânthoi ngei an kôma se vaiin kêng an sietna an insîr rang," a tia. "Ania, Abraham’n, Moses le dêipungei hê an lâk nônchu, athi renga inthoinôkin se senla ngei khoma, taksôn uol noni ngei," a tipe.
A parábola alerta sobre as consequências de negligenciar os necessitados e viver para si mesmo. Também destaca a realidade do julgamento e da vida após a morte.
9. O Joio e o Trigo (Mateus 13:24-30)
Bu rotholngei chongmintêk
Jisua’n chongmintêk dang a rilngei nôka: "Invân Rêngram chu ma ang hin ani. Mi inkhatin a loia sachi sa rethepa leh mintêk ani. Jân khat chu mi an inriei suole, a râl ahonga, bu lâia han bu rothol arthea, a rotpat nôka. Hanchu bu hah a hong mônga, ahong vuiin chu bu rothol khom ahong inlang sa zoi. Loi pumapa tîrlâmngei hah an honga, a kôm, ‘Pu, no loia sachi sa nerthe hah; bu rothol so kho renga hong om mini?’ an tia. Ama’n an kôm, ‘mahah chu râlngei lei tho kêng,’ tiin a thuona. Anni han, ‘bu rotholngei so va chuon unglang nu nuom mo?’ tiin an rekela. ‘Nâng mak,’ bu rothol nin chuonin chu butak khom nin phôidelsa rang kêng tiin a thuon ngeia. Bu ât zora dên mâka chu butak le arothol anruonin munkhatin insôn rese ngei. Hanchu bu ât ngâingei kôm bu arothol hah phoipaia, khita, hâl baka masuole butak hah ka sasiera thun rangin chong la be ta rong a tia."
Essa história simboliza o bem e o mal coexistindo no mundo até o julgamento final, quando Deus fará a separação entre os justos e os ímpios.
10. As Dez Virgens (Mateus 25:1-13)
Dôngmate sôm ngei chongmintêk
"Ma tikin chu, Invân Rêngram hah dôngmate sôm ngei an châtingei chôia, moipumapa don ranga se ngei leh mintêk nîng atih zoi. An lâia mi rangnga hah an inmôla, mi rangnga hah an vâr ani. Ânmôlngei han, an châtingei an chôia, a tui chôi sa mak ngeia, avârngei han chu an châtingei an chôia, a ûma han a tui khom an chôi sa. Moipumapa hah a juong innu sikin an in alênmua, an lei inphara. Jânchimrip takah chu ‘Moipumapa a juong zoi! Adon rangin hong suok ta roi’ tia iniek rahang a juong om zoia; hanchu, dôngmate sôm ngei hah an inthoia, an châtingei an minsûka. Male, ânmôlngei han avârngei kôm han, ‘Nin châtitui hah mi pêk sa roi ba! kin châti athi rang kêng’ an tia. Avâr rangnga ngei han, ‘Nangni pêk thei noning ung. Keini leh nangni rangin chu hun nonih. Dôrah se ungla, va rochok roi,’ tiin an thuona. Hanchu, dôngmate inmôlngei hah châtitui rochôk rangin an sea, hanchu an se kârin moipumapa hah a juong zoia. Dôngmate rangnga ânthok ngei chu ama leh inbiek ruolhoi tho rangin an lûta, in an khâr zoi. Nûkah chu dôngmate dangngei khom an hongtung zoia, O pu, o pu, mi min lût roh! Tiin an in-ieka. Moipumapa han, Nangni minlût tet no ning! Nangni riet ngâi mu-ung tiin a thuona." Male Jisua’n chongkhârnân, "Intûng chienin om roi, a nikhuo le azora hah nin riet loi sikin," a tia.
Jesus enfatiza a necessidade de estarmos sempre preparados espiritualmente para Sua segunda vinda, pois ninguém sabe o momento exato.
As parábolas de Jesus continuam sendo fontes ricas de sabedoria e direção para a vida cristã. Ao aplicarmos esses ensinamentos, nos aproximamos mais de Deus e de Sua vontade.
Se este artigo te ajudou, faça sua parte e compartilhe a Palavra de Deus com aqueles que você ama.