Pecado
O pecado é a realidade que separa a humanidade de Deus. Mas a Bíblia também revela a solução: o sangue de Cristo que nos purifica e a graça que nos liberta de toda condenação.
A universalidade do pecado
Todos pecaram e carecem da glória de Deus. Não há justo, nem sequer um. O pecado entrou no mundo por um homem, mas a graça veio por Jesus.
si mi wichi kɔ wi fə lɔ chu ka numki na i dzəh yi dəəŋ i mbum bi Nyɔ wə.
si mi wichi kɔ wi fə lɔ chu ka numki na i dzəh yi dəəŋ i mbum bi Nyɔ wə. Ayakalə, Nyɔ chusi lɔ shɔm yi yindzɔŋni i bəni i nya bɔ bəh kinya kilɔlɔ yi num a bɔ kaŋaki kə kiŋgbɔ kidɔkɔ. Yələ nì tsə dzəh i Klistus Jisɔs wə wi nì təiŋ bəni i kaŋ yi bəŋgəkə wə.
Mbɛiŋ kîə a, na mi wiwɔm wimu bi numki kə wə Nyɔ bi dzɔki a wi kɔ chəŋ i wi nshiŋ kɔm wi fəki gia yə bənchi nəŋki, kɔm bənchi fəki bəni ka kiəki gia yichu yə bɔ fəki.
Mbɛiŋ kîəki a ŋgɔm wi gia yichu kɔ kpi, ayakalə nɔni kə ki bi tsə kaa kə kɔ kinya kə Nyɔ nyaki a kilɔlɔ i bəni bə̀ bɔ kɔ bɔ chiŋni bəh Klistus Jisɔs Bah wibukumbɛiŋ.
Mi wichi wə wi fəki chu yaka wi bwiŋki num nchi wi Nyɔ, kɔm chu kɔ nchi wi Nyɔ si mi bwiŋ.
Liberdade da condenação
Não há condenação para os que estão em Cristo Jesus. Ele nos libertou da lei do pecado e da morte para vivermos em novidade de vida.
Yi kɔ a, i liə mi wə wi chiŋni bəh Klistus Jisɔs bi chu liə kə i ŋgəkə mə. Wi bi chu liə kə kɔm nchi wi Kiŋ’waka ki Nyɔ wə wi nyaki nɔni i bəni bə̀ bɔ chiŋni lɔ bəh Klistus Jisɔs, num wi bwili lɔ bukumbɛiŋ i kaŋ yi nchi wə wi kɔ wichu bəh wi kpi.
Ayakadəiŋ, kiə mbɛiŋ ki bêe kə a chu kaŋaki ŋga i ntsaŋa bimbɛiŋ bi gwu wə i fə̂ki mbɛiŋ wɔkɔ num i gia yə mwa mimbɛiŋ nəŋki a mbɛiŋ fə̂ki. Kiə mbɛiŋ ki bêe kə a chu dzɔ̂ki bimbu bimbɛiŋ bi gwu ka biɛiŋ bi binɔm i fə̂ki gia yichu yɛiŋ. Mbɛiŋ nyâ gwu yimbɛiŋ num i Nyɔ ka bəni bə̀ bə bwili bɔ i kpi wə ka nya bɔ bəh nɔni. Mbɛiŋ nyâ tə bimbu bimbɛiŋ bi gwu i Nyɔ ka biɛiŋ bi binɔm i fəki gia yi chəŋ yɛiŋ. Chu chu kaŋaki kə i kâŋaki ŋga i mbɛiŋ bɛiŋ, kɔm mbɛiŋ kɔkə i bənchi chɛiŋ. Mbɛiŋ nɔki i shɔm yi Nyɔ yindzɔŋni chɛiŋ.
Si yi kɔ yaka, bukumbɛiŋ ki dzakaki a nə? Yaka kɔ a bukumbɛiŋ fə̂ki chu kɔm bukumbɛiŋ nɔki i shɔm yi Nyɔ yindzɔŋni chɛiŋ, kɔbi i bənchi chɛiŋ ma? Yi mɔŋ yaka! Mbɛiŋ kiəki kə a mi ka dzɔ gwu yi nya i mi widɔkɔ i wɔkɔki i wi ka mfa, yaka wi kɔ mfa i mi wə wi wɔkɔki i wi a? Mi ka nya gwu yi i chu, yaka wi kɔ mfa i chu wə. Yi ni dzə num bəh kpi. Mi ka nya gwu yi i wɔkɔki num i Nyɔ wə, yaka wi kɔ mfa wi Nyɔ. Yəmaka ni fə wi kwati nɔni ki chəŋ. Ayakalə, kiyɔŋni kɔ ki Nyɔ asi mbɛiŋ nì kɛiŋki mbɛiŋ num mfá yichu, i liə mbɛiŋ bum bəh shɔ́m yimbɛiŋ yichi gia yi lanini yə bə nì nya i mbɛiŋ chusiki. Mbɛiŋ kɔ num bə bwili lɔ mbɛiŋ i kaŋ yichu wə, mbɛiŋ fiəni chu mfá i nɔni ki chəŋ wə.
Si yi kɔ yaka, bukumbɛiŋ ki dzakaki a nə? Yaka kɔ a bukumbɛiŋ fə̂ki chu kɔm bukumbɛiŋ nɔki i shɔm yi Nyɔ yindzɔŋni chɛiŋ, kɔbi i bənchi chɛiŋ ma? Yi mɔŋ yaka!
Bukumbɛiŋ kiəki a bənchi kɔ gia yə yi nyə i Nyɔ wə. Ayakalə, mih kɔ mfiŋ mi wiwɔm mih kaŋa nyam yi gwu, num bə taŋni mih ka mfa i chu wə. Mih kiəki kə gia yə mih fəki, kɔm gia yə mih nəŋki i fə̂ a kɔkə yə mih fəki. Mih dza yiŋni fə lɔ gia a num na yə mih baiŋŋki. Si mih fəki lɔ gia a num yə mih kɔŋki kə, yaka mih bum ŋkɔŋ a nchi kɔ gia yindzɔŋni. Si yi kɔ yakadəiŋ, a fəki kə mih gia yiwɔ. A fəki num chu biə bi kɔ i mih mə.
Jisɔs chukuli i bɔ a, "Mih fukuki ŋkɔŋ i mbɛiŋ a mi wichi wə wi fəki chu kɔ mfa i chu wə.
Confissão e perdão
Se confessarmos os nossos pecados, Deus é fiel e justo para nos perdoar e purificar de toda injustiça. A confissão liberta a alma.
Bukumbɛiŋ ka dzaka a bukumbɛiŋ kaŋaki kə chu, yaka bukumbɛiŋ fwɔkyiki gwu yibukumbɛiŋ, ŋkɔŋ kɔkə i bukumbɛiŋ wə. Ayakalə, bukumbɛiŋ kabə fuku chu bibukumbɛiŋ i wi, si wi kɔ mi wə wi si shi num i ja yi wə chu fə gia chəŋ, yaka wi ni dalinya lə chu bibukumbɛiŋ wi wɔkɔ bukumbɛiŋ, bukumbɛiŋ baiŋki i kimfə kibukumbɛiŋ kichi kə ki kɔkə chəŋ.
Ayakalə, bukumbɛiŋ kabə fuku chu bibukumbɛiŋ i wi, si wi kɔ mi wə wi si shi num i ja yi wə chu fə gia chəŋ, yaka wi ni dalinya lə chu bibukumbɛiŋ wi wɔkɔ bukumbɛiŋ, bukumbɛiŋ baiŋki i kimfə kibukumbɛiŋ kichi kə ki kɔkə chəŋ.
Ayakadəiŋ, bukumbɛiŋ kabə dzaka a bukumbɛiŋ kɔ i kijuŋni wə bəh wi, ayaka nyani num i jisi wə, yaka bukumbɛiŋ nyiki num ntəkə, chu nɔ biəli kə ŋkɔŋ biwɔ.
Vencendo o pecado
Cristo nos resgatou e nos restaurou. Devemos mortificar as obras da carne, fugir do pecado e prosseguir em santidade.
Wi mwi nì giŋ chu bibukumbɛiŋ i gwu yi wə i kintasi wə. Wi nì fə yakadəiŋ, ka bukumbɛiŋ kpi i gaali bəh chu, i nɔ̂ki nɔni ki chəŋ. Bíəkə yə wi nì kaŋaki yi fə mbɛiŋ bɔnih.
Wi bi bwɔ lə waiŋ nyukuni, wɔ bi dû yɛli wi a Jisɔs, kɔm wi bi bwiliki lə bəni bu i chu bibɔ wə."
Akɔ kɔm bukumbɛiŋ wi Nyɔ nì fə Klistus wə wi nì kiəki kə chu, i num chu, ka bukumbɛiŋ bi dzə num chəŋ i Nyɔ nshiŋ kɔm wi.
yi num asi Klistus nì nya gwu yi ka kpi i bəni bɛiŋ kpamu i giŋ chu bi bəni bəduli. Ayaka wi num i bi fiəni dzə i ndzə wi kɔmsini wə, wi chu kɔbi i bi fə gia bəh chu. Wi bi dzə a i bwili bəni bə̀ bɔ lansiki wɔkɔliki wi.
Mi wə wi baaŋ a fəki chu wi kɔ mi wi ŋkpɛli, kɔm ŋkpɛli wələ nì fə lɔ chu na i kin’yisi wə. Akɔ fwu wi gia yə Waiŋ Nyɔ nì dzə yɛiŋ, i chiksi bənɔm bə ŋkpɛli wələ.
Bukumbɛiŋ kiəki lə a mi wə wi kɔ mbwɔ wi Nyɔ, wi kɔkə i chu baaŋ a fəki chu, kɔm wə wi kɔ Mbwɔ wi Nyɔ tɔkniki lə bəh wi, mi wichu wə kɔbi i chu kɔm i wi wə.
Yi kɔ a, mbɛiŋ lâksi laksini gia ka yələ i mbɛiŋ wə num gia yi mbi wələ. Num i fəki nɔni ki tɔkɔlini bəh i kwakaki gia kɔm kinyɛŋ ki tɔkɔlini, bəh gwu yi shilini, bəh i kɔŋki i fəki gia yichu, bəh i bukuki bəh dzə́kəh i biɛiŋ wə. Mi wə wi bukuki bəh dzə́kəh i biɛiŋ wə, yaka biɛiŋ biwɔ si num ka nyɔ i wi.
Gia ka ntɔkɔli bəh nɔni kinyɛŋ kichi bəh dzə́kəh yi bukuni kɔkə yə bə kɔ i chu mɔm i dzaka kɔm yi i mbɛiŋ kintəəŋ, kɔm yələ kɔkə gia yə yi kaŋaki i nûmki i kintəəŋ ki bəni bə̀ bɔ kɔ bə Nyɔ.
Kiə mbɛiŋ ma jîəki kaŋ i biɛiŋ bi kilɔlɔ bi jisi wə. Mbɛiŋ kaŋaki i bwîliki lɔ bi i baiŋni wə. Akɔ na gia yi ŋgəmnini i dzakaki kɔm gia yələ bəmaka bəni fəki i nyumi wə.
Mi ka bɔksi tɔɔ, wi ka tɔ̂kniki i dza fə chu. Kiə wi ki bêe kə a wɔŋ liə wi kɛiŋ bɔksi tɔɔ.
Responsabilidade e restauração
O pecado tem consequências, mas Deus restaura o arrependido. Devemos corrigir uns aos outros com mansidão e cobrir o pecado com amor.
Bwa bə nih bəŋ, mbɛiŋ ka dza yɛiŋ mi widɔkɔ i mbɛiŋ kintəəŋ num wi gbɔ i chu wə, mbɛiŋ bə̀ mbɛiŋ nɔki asi Kiŋ’waka ki Nyɔ nəŋki, mbɛiŋ mɔ̂msi i tə̂fi wi a wi bûku i chu biwɔ kintəəŋ. Ayakalə, jɔbi wə mi bə təfi mi, wi ka tə̂fiki bəh kimbɔiŋni tɔ̂kni i yɛ̂iŋ a wi tə ma gbɔ̂ i mmɔmsi wə.
Bwa bə nih bəŋ, mbɛiŋ ka dza yɛiŋ mi widɔkɔ i mbɛiŋ kintəəŋ num wi gbɔ i chu wə, mbɛiŋ bə̀ mbɛiŋ nɔki asi Kiŋ’waka ki Nyɔ nəŋki, mbɛiŋ mɔ̂msi i tə̂fi wi a wi bûku i chu biwɔ kintəəŋ. Ayakalə, jɔbi wə mi bə təfi mi, wi ka tə̂fiki bəh kimbɔiŋni tɔ̂kni i yɛ̂iŋ a wi tə ma gbɔ̂ i mmɔmsi wə. Mbɛiŋ gâmtiki bwa bə nih bəmbɛiŋ i bəŋgəkə bəbɔ wə. Mbɛiŋ ka fə̂ki yakadəiŋ yaka mbɛiŋ jiəki lə nchi wi Klistus.
Waiŋnah ka fə gia yichu i wɔ, tsə̂ yɛ̂iŋ wi wɔ fûku ŋgəkə wiwɔ i wi a mbɛiŋ wi bəfa. Wi ka wɔkɔ gia yə wɔ dzaka, yi numki a wɔ fiəni kwati lɔ waiŋnah.
Waiŋnah ka fə gia yichu i wɔ, tsə̂ yɛ̂iŋ wi wɔ fûku ŋgəkə wiwɔ i wi a mbɛiŋ wi bəfa. Wi ka wɔkɔ gia yə wɔ dzaka, yi numki a wɔ fiəni kwati lɔ waiŋnah.
Yi kɔ a, "Na ndə wə wi fə a waiŋ wimu i mbaŋ wi bwa bəŋ bələ kintəəŋ bɔ jiə shɔm yibɔ i mih fə chu, ma yi ndzɔŋki a bə shu shəŋsi nəkə wimbum i məkə ki wəmaka mi wə, bə chini shi wi i kinchwɔ kimbum wə.
Akɔ kɔm nə wɔ tsɛiŋki shəkə yi kpɛiŋ i dzəkəh wi waiŋnah wə, ayakalə wɔ yɛiŋ kə kimfuŋ ki kpɛiŋ kə ki kɔ i ŋ’wa dzəkəh wə a?
Mbɛiŋ kabə dalinyaki chu biə bəni bədɔkɔ fəki i mbɛiŋ, ma Ba wimbɛiŋ wə wi kɔ bɛiŋ ni dalinya tə bimbɛiŋ.
Ayakadəiŋ, yi kɔ a, mi ka fə gia yichu, wi fûku i waiŋnih, bɔ wi tsâ i gwú yibɔ, ka Nyɔ ni chuku mbɛiŋ. Ntsa wi mi wi chəŋ kaŋaki lə ŋga nalə fə gia yiduli.
Ayakadəiŋ, mi kabə kiəki gia yindzɔŋni yə wi kaŋaki i fə, wi fə kə, yi numki a wi fə chu.
Mbɛiŋ dzə̂ kɔmsi i Nyɔ wə, ayaka wi ni dzə kɔmsi tə i mbɛiŋ wə. Mbɛiŋ bəni bəchu, mbɛiŋ bwîli kaŋ i gia yichu wə, mbɛiŋ wɔ̂kɔ shɔ́m yimbɛiŋ, mbɛiŋ bə̀ mbɛiŋ kaŋaki biŋkwaka bifa bəh Nyɔ.
Mbɛiŋ lansi kɔ aka bəkaŋa bəh bənyuku bə̀ bɔ lɔɔ bee bəkaŋa bəbɔ bəh bənyuku bəbɔ ka fəki num nɔni ki tɔkɔlini. Mbɛiŋ kiəki kə a mi wə wi kwa nsɛiŋ bəh mbi wələ, wi kɔ lɔ mbaiŋŋni wi Nyɔ a? Ayakadəiŋ, mbɛiŋ kiəki a kɔŋ a numki na ndə wi saiŋbwili i kwa nsɛiŋ bəh mbi wələ, wəmaka chu mbaiŋŋni wi Nyɔ.
I dzaka kələ wə kimu bukuki kiŋkɔksi chu buku lɔiŋ. Bwa bə nih bəŋ, yələ kɔkə i numki yakadəiŋ.
Gia yə yi tsəki gia yichi kɔ a mi kɔ̂ŋki waiŋnih wi bəh shɔm yi yichi, kɔm kiŋkɔŋ si baŋ lə chu biduli.
Fuga do pecado
Bem-aventurado o que não anda no conselho dos ímpios. O caminho do justo é guardado pelo Senhor, e sua Palavra nos protege da queda.
Mi wə wi kaŋaki kiba ki biɛiŋ bindzɔŋni i shɔm yi mə, ayaka wi si bwili num a biɛiŋ bindzɔŋni yɛiŋ. Mi wə wi kaŋaki kiba ki biɛiŋ bichu i shɔm yi mə, ayaka wi si bwili num a biɛiŋ bichu yɛiŋ. Yi kɔ yakadəiŋ kɔm gia yə yi kɔ yi jikə i shɔm yi mə, kɔ yə yi si buku i dzaka ki wə."
Mbɛiŋ kiəki kə a bəni bə̀ bɔ fəki gia yichu bi kwati kə di i kintəəŋ ki ŋkuŋ bi Nyɔ wə a? Kiə mbɛiŋ ma fwɔkyiki gwu yimbɛiŋ. Bəni bə̀ bɔ fəki kinyɛŋ ki tɔkɔlini, nabə i tsaki i bənyɔ bə kilɔlɔ, nabə bə̀ bɔ biəliki bəkaŋa bə bəni bədɔkɔ, nabə bənyuku bə̀ bɔ fiəniki dzɔki bədɔkɔ, nabə bə̀ bɔ chwɔki, nabə bəni bə̀ bɔ bukuki bəh dzə́kəh i biɛiŋ wə, nabə bə̀ bɔ muki mbih mɔ kwa bɔ, nabə bə̀ bɔ tɔyiki bəni, nabə bə̀ bɔ bwiŋki kidi dzɔ biɛiŋ bi bəni, bi kwati kə di i kintəəŋ ki ŋkuŋ bi Nyɔ wə.
Baylɛ ka chu buku tsə i biŋ dzaka i bəni a, "Mbɛiŋ yɛ̂iŋ, mih ki bwiliki lə mi wələ i biŋ mih nya i mbɛiŋ, ka mbɛiŋ kiə a mih ka yɛiŋ dəkə gia yə wi gbɔ yɛiŋ." Jisɔs ka bukuki dzəki bəh kifɔ ki bəmbwaŋyi kə i wi fuŋ bəh mbuŋ wi bəŋkuŋ i wi wə. Baylɛ ka dzaka i bɔ a, "Mbɛiŋ yɛ̂iŋ bə mi wiwɔ lə!" Bətii mfə gia bəmbum bəh bəni bə̀ bɔ nì chəniki juŋ yi fəni yi gia, yɛiŋ wi yakadəiŋ, ka yisi i wiliki a, "Bâŋŋ wi i kintasi wə, bâŋŋ wi i kintasi wə!" Baylɛ dzaka i bɔ a, "Mbɛiŋ dzɔ̂ la wi bəh kaŋ yimbɛiŋ ma mbɛiŋ bâŋŋ i kintasi wə, kɔm mih ka yɛiŋ dəkə gia yə wi gbɔ yɛiŋ."
Mbɛiŋ ka dalinya chu bi mi, ma yi numki a Nyɔ dalinya lɔ wi. Mbɛiŋ baaŋ ki dalinya kə wi, yaka Nyɔ ka dalinya dəkə wi."