Reino dos céus
O Reino dos Céus é comparado por Jesus a tesouros, sementes e redes. Através de parábolas, Ele revelou os mistérios de um Reino que já está entre nós, mas que se consumará na eternidade.
O valor incomparável do Reino
O Reino dos Céus é como um tesouro escondido ou uma pérola de grande valor. Quem o encontra, vende tudo para possuí-lo.
Ŋgaŋ kune nchvu mo mbele
Bvunfoŋ bvu fɛwe le njɛ nchvu yì muh gɛ̀ jo wu gɛɛŋ wu nyilɛ mwɛne. Muh mu gɛ̀ to wu yɛŋ wu mo wu kaasɛ wu baŋɛ, wu kwɛɛde njoŋ yuu lo wu. Wu mo wu gɛɛŋ wu gesɛ mwɛɛ mwe munchii mù wu gɛ̀ kɛme, wu gɛɛŋ wu gu mwɛ kwɛɛ yu.
Bvunfoŋ bvu fɛwe ka nyume njɛ muh wu waaŋ wumu wù gɛ̀ jiɛnyi wu goone ajii a mbele a joŋe nɛ chuule. Wu gɛ̀ doo wu goone, wu gɛɛŋ wu yɛŋ wumu le nyu wu tɛɛme kwa. Wu mo wu gɛɛŋ wu gesɛ mwɛɛ mwe munchii mu wù gɛ̀ kɛme wu gɛɛŋ wu gu jise chi mbele chiyu.
Ŋgaŋ kune jise chi fintaŋ fimi
Jiso ka wu ma ŋgaŋ wumu bo le lɛ, "Bvunfoŋ bvu fɛwe le njɛ ŋgo yi fintaŋ fimi, fì muh gɛ̀ jo wu noŋ a wu mwɛne. Fintaŋ finɛ fi nyoonyi ajii baaŋ fi fede muntaŋ munchii. Geenɛ, sege fi bu, fi ku fi kugɛ fi fe munte munchii, fi mo fi ja fi tu kite kì munyii mù fuune we to mu joone yi chɛ́ yiyu le."
Ŋgaŋ kune kinshilɛ
Wu ka wu ma ŋgaŋ wumu bo le lɛ, "Bvunfoŋ bvu fɛwe le njɛ kinshilɛ kì kwɛse gɛ̀ fe mune bintee bì baaŋ baaŋ bitɛde, wu jo wu fiiŋsɛ yu, wu tojɛ wu gɛɛ, fi mo fi ge mune chiyu bɛɛnyɛ."
Parábolas do Reino
Jesus ensinou sobre o Reino mediante parábolas que revelam seu crescimento, seu juízo e a separação final entre justos e injustos.
Ŋgaŋ kune muntaŋ mu agiŋ bɛ mu agaaŋ
Jiso ka wu ma ŋgaŋ wumu bo le lɛ, "Bvunfoŋ bvu fɛwe taŋlo ba beji bɛ muh mu wù gɛ̀ gɛnɛ wu noŋ muntaŋ mù njoŋe mù le mu agiŋ a wù mwɛne. Bamii doo bo leefɛ, muh we wu kimbanɛ gɛɛŋ wu noŋ muntaŋ mu agaaŋ yo mù fiɛɛnɛ mu agiŋ, wu mo wu ja. Agiŋ ayu gɛ̀ doo wo ku wo kɛ wo fuuse, muntaŋ mu agaaŋ mwɛɛ mo mu yɛɛŋ tɛ. Bamii ba lɛme ba muh mwɛ kwɛɛ bo to bo biih wu le lɛ, ‘Chiji kikwɛɛ, wo gɛ̀ doo wo noŋ muntaŋ mwɛne nyu mu agiŋ, mu agaaŋ kanɛ jiɛnyi nɛɛ fɛ mu nyu yu ntɛŋ?’ Wu chvuu bo le lɛ, ‘Ge gɛh muh waŋ wu kimbanɛ fiɛɛ fiyu fiɛɛ.’ Bamii ba lɛme bayu biih wu le lɛ, ‘Wo goone lɛ bee gɛɛŋ be juumɛ?’ Chiji kikwɛɛ wuboo faŋ wu jɛme bo le lɛ, ‘Taŋlo bɛŋ doo bɛŋ juume bɛŋ ja bɛŋ baayi tɛ agiŋ yu ntɛŋ. Bɛŋ chînɛ mu ku munchii gɛɛŋ bu kife ki ŋgwejɛ. Nɛ doo nyume kife ki ŋgwejɛ le, ndu bamii ba gweji le lɛ bo ya bo juumɛ agaaŋ ayu bo banyɛ bo yilɛ bo gɛɛ bibi le bibi le, bo ge bo toŋ, bo mo bo banyɛ agiŋ bo gɛɛ a ŋwaŋ waŋ le.’"
Fiɛɛ fì ŋgaŋ kune muntaŋ mu agiŋ bɛ mu agaaŋ duunyi
Jiso ja wu chinɛ kinchvu ki bamii le wu lee wu gɛɛŋ yeh. Booŋ be ba ŋgoo bi bo biih wu le lɛ, "Gɛh yuusɛ bee fiɛɛ fì ŋgaŋ kune agaaŋ a mwɛne ayu duunyi." Wu mo wu jɛmɛ lɛ, "Muh wù nooŋ muntaŋ mù njoŋe le muh wù jee che le Mwamuh. Mwɛ le woŋ kfunɛ. Muntaŋ mù njoŋe duunyi booŋ ba le bɛ bvunfoŋ bvu Nyo. Agaaŋ nyu booŋ ba le ba muh wu kimbefɛ wɛɛ. Muh wu kimbanɛ wù gɛ̀ noŋ muntaŋ muyu nyu debele. Kife ki ŋgwejɛ le kife ki woŋ kfunɛ lé wu gê wu ka. Bamii ba ŋgwejɛ le banchɛndaa ba Nyo. Gɛh no bo gɛ̀ juumɛ agaaŋ bo baanyi bo tone bɛ ŋgu, le gɛh yɛɛŋyɛɛŋ no fi lé fi nyûme yi kife kì woŋ lé wu ka. Muh wù jee che le Mwamuh lé wu gê wu chiiŋsɛ banchɛndaa be, bo jiɛnyɛ bo baanyɛ mwɛɛ munchii mù too bɛ kimbefɛ mo bamii ba gee bimbefɛ bachii wu bvusɛ a bvunfoŋ bwe le, wu noŋ fɛ kimbvulɛ ki ŋgu le. Lé fɛ̂ bamii lé bo gê bo beede bo ŋgeji bige fo. Noo, bamii ba chaaŋ bâaŋ njɛ juu a bvunfoŋ bvu Chiji bo le. Muh wù kɛme bintuŋ wu yû.
Ŋgaŋ kune gwii wu bíɛŋ
Bvunfoŋ bvu fɛwe ka nyume gɛh njɛ gwii wù ba gɛ̀ nooŋ a joo, kfuu chi bíɛŋ yichii taashɛ yu, wu yisɛ. Bamii mo bo chii bo bvusɛ kwa, bo shii fɛkuu, bo cha bíɛŋ yì joŋe bo gɛɛ a ŋkáa le, bo noŋ yì befe. Lé gɛh no lé tô nyume kife kì woŋ lé wu ka. Banchɛndaa ba Nyo bu bo to bo gasɛ bamii ba befe a ba chaaŋ le, wu noŋ fɛ kimbvulɛ ki ŋgu le, Lé fɛ̂ bamii lé bo gê bo beede bo ŋgeji bige fo."
Quem herda o Reino
Os humildes, os pobres de espírito e as crianças são herdeiros do Reino. Mas é difícil para os ricos entrarem nele.
"Kinlaŋye kì baaŋ le fɛ bamii ba kee lɛ bo fuude yi kimbe ki Nyo le, nje bvunfoŋ bvù fɛwe le bvuboo. Kinlaŋye kì baaŋ le fɛ bamii ba beede le, nje Nyo lé wu gê wu chiisɛ bo. Kinlaŋye kì baaŋ le fɛ bamii ba jode bikwɛɛ biboo fɛkuu, nje bo lé bo gê bo ji kikwɛɛ ki nshɛŋ. Kinlaŋye kì baaŋ le fɛ bamii ba jɛŋ yuu bo le, kindoŋ yune bo kune kinche ki chaaŋ, nje Nyo lé wu gê bo fuu. Kinlaŋye kì baaŋ le fɛ bamii ba koode yii fɛ bamu le, nje Nyo lé wu gê wu koo tɛ yii fɛ bo le. Kinlaŋye kì baaŋ le fɛ bamii ba kɛme muntele mu yuude le, nje ba lé ba tɛ̂ŋe bo lɛ booŋ ba Nyo. Kinlaŋye kì baaŋ le fɛ bamii ba too bɛ nyiɛgee le nje Nyo lé wu tɛ̂ŋe bo lɛ booŋ be. Kinlaŋye kì baaŋ le fɛ bamii ba bo boone bikaa a bo jiŋ nje bo chee kinche ki chaaŋ, nje bvunfoŋ bvù fɛwe le bvuboo. Kinlaŋye kì baaŋ le kena, sege bamii naanyi bɛŋ, bo boone bikaa a bɛŋ jiŋ, bo jɛme kfuu chi mwɛɛ mù mbefe munchii kune bɛŋ yi achiji le, nje bɛŋ le bamii baŋ. Fi doo fi kooshi noo bɛŋ mo bɛŋ lâŋeye, nje maajɛ wene wu kuge le woŋ wù fɛwe le. Bɛŋ kêe lɛ, le gɛh noo no bamii gɛ̀ boone bikaa ajiŋ a bamii ba ntuŋ wu Nyo ba gɛ̀ to fwe a bɛŋ le.
Muh wù kuge antɛnɛɛ a bvunfoŋ bvù fɛwe
Kife kiyu le, booŋ ba Jiso ba ŋgoo biih wu le lɛ, "Muh wù kuge wu fede muh wuchii antɛnɛɛ a bvunfoŋ bvù fɛwe le, le wù la?" Jiso mo wu tɛɛŋ mwa wu shige wu leesɛ a bo ntɛnɛɛ, wu jɛmɛ lɛ, "Nsɛŋe bɛŋ nchiɛɛŋ lɛ, bɛŋ baaŋ kusɛ gɛ bɛŋ tu njɛ booŋ ba shige shige gɛ, tu gɛ bɛŋ nyu bɛŋ to bɛŋ lee fɛ bvunfoŋ bvù fɛwe le gɛ. Nɛ le yɛɛŋ wu le wu jo kikwɛɛ ke fɛkuu wu tu njɛ mwa wunɛ, tu wu le muh wù kuge antɛnɛɛ a bvunfoŋ bvù fɛwe
Jiso jɛmɛ fie lɛ, "Bɛŋ chinɛ booŋ bayu too fɛ mɛne. Keefɛ bɛŋ jêese bo gɛ, nje bvunfoŋ bvù fɛwe le nyu fɛ bamii ba le njɛ booŋ banɛ le."
Jiso mo wu jɛmɛ booŋ be ba ŋgoo le lɛ, "Nsɛŋe bɛŋ nchiɛɛŋ lɛ, fi tɛɛme fɛ muh wu kwa lee fɛ bvunfoŋ bvù fɛwe le. Ŋka nsɛŋe bɛŋ le lɛ, fi le chige fɛ nyambala lee a jise chi nsala le, fede fɛ muh wu kwa lee fɛ bvunfoŋ bvu Nyo le." Sege booŋ ba Jiso ba ŋgoo yu finɛ fiɛɛ, jwe yuŋ bo baaŋ. Bo biih lɛ, "Nɛ finɛ le noo, yu to bonɛ yɛɛŋ?" Jiso bijɛ bo nɛɛ, wu jɛmɛ bo le lɛ, "Nɛ le fɛ muh wu wuŋ le, tu fi taŋlo fi ya. Geenɛ fɛ Nyo le gɛ fiɛɛ taŋlo fi ya wu gɛ."
Booŋ ba bwɛɛŋ ba le shɛ́ŋ yaŋ, bɛŋ yêgɛ bɛŋ yû, gɛ nyu bamii ba kifufe ba fɛkuu fɛnɛ ba Nyo le wu cha lɛ bo kɛ̂me mbɛmɛ wu le wu yisɛ gɛ? Gɛ ka nyume bo ba Nyo lé wu gê wu nyâ bo kijusɛ antɛnɛɛ a bvunfoŋ bwe bvù wu gɛ̀ ka muh wuchii wu koŋe wu le gɛ?
Buscar o Reino acima de tudo
Jesus ensinou que devemos buscar primeiro o Reino e sua justiça. Nem todo que diz 'Senhor, Senhor' entrará — só quem faz a vontade do Pai.
Gɛ nyu muh wuchii wu tɛŋe mɛ lɛ, ‘Tada, Tada’, nyu wu lee fɛ bvunfoŋ bvù fɛwe le gɛ. Lé lêe gɛh muh wù gee fiɛɛ fì Chii wù le fɛwe goone.
Fi mo fi nyu lɛ nɛ le yɛɛŋ wù bwɛɛdɛ nchi wumu a banchi banɛ le, wuwɛɛ nchi mo nyu wù shige nɛɛ lɛ, wu tu wu yɛyi bamii lɛ bo bwɛ̂ɛyi tɛ noo, tu mwɛdɛ lé wu gê wù nyu muh wù shige antɛnɛɛ a bvunfoŋ bvù fɛwe. Geenɛ muh wù gɛɛde banchi banɛ, wu ka yɛyi tɛ bamii lɛ bo gɛ̂ɛde, tu mwɛdɛ lé wu gê wù nyu muh wù baaŋ antɛnɛɛ a bvunfoŋ bvù fɛwe. Noo, nsɛŋe bɛŋ le lɛ, nɛ gee chena chì chaaŋ fede gɛ chi bamii ba duunyi banchi ba Nyo gɛ, mo chi Bafalashii lɛ, bɛŋ gɛ yu bɛŋ lee fɛ bvunfoŋ bvù fɛwe le gɛ.
Le nɛ no taŋlo bɛŋ bûune: ‘Chiji wese wù le fɛwe, gêe lɛ bamii ŋgvûune jee chuŋ, wo gê lɛ bvunfoŋ bwuŋ to, wo gê fiɛɛ fì wo goone fɛkuu fɛnɛ fi nyûme no fi le fɛwe.
N’yɛyɛ wu Joŋ Nlesɛajoo
Gɛ̀ bee kife kɛɛ le, Joŋ Nlesɛajoo ja wu bunɛ wu gɛɛŋ kwa kimbe ki woŋ kì Judia le wu tu wu feeji bamii le lɛ, "Bɛŋ kusɛ muntele mwɛna, nje bvunfoŋ bvù fɛwe le wa mbebe le."
Kɛge kife kɛɛ le, Jiso mo wu kɛ wu feeji bamii le wu jɛme lɛ, "Bɛŋ kûsɛ muntele mwɛna, nje bvunfoŋ bvù fɛwe le wa mbebe le!"
Bɛŋ doo bɛŋ gɛɛne bɛŋ mo bɛŋ fêeji bɛŋ dûu lɛ, ‘Bvunfoŋ bvu fɛwe le wa mbebe le.’
Nsɛŋe bɛŋ le lɛ bamii wesee le bo ja bimbe le bichii, kɛge a juu saane yo gɛɛne bude a chi seele yo, bo to bo shii bo jii mwɛɛ bɛ bachiji bena wù Ablaham mo Asik mo Yakob woŋ wu Nyo wu fɛwe le,
Nsɛŋe bɛŋ nchiɛɛŋ lɛ, antɛnɛɛ a bamii ba bikɛse le bo boo wa, ba baaŋ a boo gɛ muh wù kuge wu fede Joŋ Nlesɛajoo gɛ. Geenɛ, muh wù shige antɛnɛɛ a bvunfoŋ bvù fɛwe kuge wu fede wu. Kɛge yi kife kì Joŋ Nlesɛajoo gɛ̀ kɛ lɛme che too bude mɛɛse, gɛ̀ bee bamii taŋe bvunfoŋ bvù fɛwe, bamii ba bvuŋga lode bɛ bvuŋga.
A herança eterna
O Reino dos Céus é inabalável e eterno. Deus nos chama a fazer firme a nossa vocação e eleição para entrar nesse Reino.
Fi mo fi nyu lɛ besabɛŋ nyâa kiyone Nyo le lɛ bvunfoŋ bvù besabɛŋ fii, le bvù taŋlo ba gɛ shiŋshɛ bvu gɛ. Noo besabɛŋ mo be yûuse Nyo a je yì wu le wu bɛɛŋ le, bee nyâa ŋgvunɛ wu le, bee fâane wu. Besabɛŋ nyâa noo nje, "Nyo wese besabɛŋ le njɛ ŋgu wù taŋlo wu fieesɛ lo fiɛɛ."
Booŋ ba bwɛɛŋ, fi mo fi nyume lɛ bɛŋ mo bɛŋ mône chuule ki bɛŋ gêe mwɛɛ nyume mù duunyi lɛ ntɛŋɛ wù Nyo tɛŋɛ bɛŋ, bɛ ncha wù wu cha bɛŋ, gɛ taŋlo fiɛɛ shîŋshɛ bɛŋ gɛ. Nɛ bɛŋ gee noo bɛŋ gɛ yu bɛŋ to bɛŋ gwe yi mbɛmɛ wene le gɛ. Noo ba lé ba gwênyɛ je fɛ bɛŋ le yi kuge nɛ buuu, bɛŋ lêe bvunfoŋ bvù kage gɛ bvu Tada wese wù Jiso Kletu wù le mbvusɛ le.
Tada lé wu bvûuse gɛh mɛ chiaaŋ yi fiɛɛ fì befe le fichii, wu lé wu yû wu tô wu lêesɛ mɛ bvunfoŋ bwe bvu fɛwe le yi nyiɛŋgee le. Besabɛŋ bɛ̂ɛŋse wu segechii bee luu gɛ. Fi nyûme noo.
Ŋgoo yaŋ, no bɛŋ le shige nɛ, keefɛ bɛŋ fâane gɛ, nje Chiji wene le wu koŋ wa ki wu nyâ bvunfoŋ bɛŋ le.
Bɛŋ kêe nchiɛɛŋ lɛ muh wù jaŋe kinjaŋ, kɛnɛ muh wù gee nyiɛŋ, kɛnɛ muh wù yɛɛde ajii, gɛ wu kɛme kijusɛ antɛnɛɛ a bvunfoŋ bvu Kletu bɛ Nyo gɛ. Muh wù yɛɛde ajii to wu jode mwɛɛ njɛ nyo fɛ wu le.