Reino dos céus
O Reino dos Céus é comparado por Jesus a tesouros, sementes e redes. Através de parábolas, Ele revelou os mistérios de um Reino que já está entre nós, mas que se consumará na eternidade.
O valor incomparável do Reino
O Reino dos Céus é como um tesouro escondido ou uma pérola de grande valor. Quem o encontra, vende tudo para possuí-lo.
Balanggu̱ ci̱ye̱i̱ a dwii gi̱na wu tukugi
<<Lau̱ ku diyou ci̱ka gi̱na wu tukugi a ko̱ndo̱u̱. Pu ne̱re̱ wu kanggi̱ ki̱nggau̱ a pero tukugu, a ni̱nga bu̱ri̱ de̱gde̱g a aara cuu kana ca tu wo̱o̱ yi̱ to̱no̱i̱ a te̱n kodou wii.
Ci̱ye̱i̱ du balanggai̱ dwii gi̱so̱u̱
<<Lau̱ ku diyou ci̱ka, ne̱re̱ wu kasanggu̱ gi̱si̱ tu nyaai, anda ku nyi̱ngga gi̱so̱u̱ kiino ku yi̱ pi̱rcu̱ wang, a aara cuu kana ca tu wo̱o̱ yi̱ to̱no̱i̱ a te̱na.
Ci̱ye̱i̱ du balanggai̱ a dwii go̱n mustad
Pero Yesu sa pma balanggu̱ ce̱u̱ du kanggu̱ ki̱n, <<Lau̱ ku diyou ci̱ka go̱n mustad du ne̱re̱ wu kangge̱ de̱ aara pi̱ya a ko̱ndo̱u̱ yo̱u̱. Kana ku to̱o̱ go̱n duu du banyi̱nai̱ a mi̱ri̱nggi̱ duu mwa mwa, anda ka gi̱ri̱ gwali̱ kana ko̱no̱ duu wandi̱ ali̱, pero ba yo̱o̱ sou. Yidi baangai̱ ba cwaani cwaaringi pmai a be̱ti̱ndi̱ ye̱i̱.>>
Ci̱ye̱i̱ du balanggai̱ a dwii yisti
Yesu pero sagu̱ pma balanggu̱ ce̱u̱ du kanggu̱ ki̱n, <<Lau̱ ku diyou ci̱ka yisti wu nu̱re̱ wu kangge̱ de̱e̱ tuura yi̱ lemine kunong ku miima alkama wa, miima bwii mwa mwa yo̱o̱ yisti.>>
Parábolas do Reino
Jesus ensinou sobre o Reino mediante parábolas que revelam seu crescimento, seu juízo e a separação final entre justos e injustos.
Ci̱ye̱i̱ du balanggai̱ a dwii alkama yi̱ ku̱le̱
Yesu nyi̱i̱ balanggu̱ ci̱ye̱u̱ ku kanggu̱ ki̱n, <<Lau̱ ku diyou ci̱ka bajo̱me̱ wu pi̱i̱ duu ku nyaau a ko̱ndo̱u̱ yo̱u̱. Anda ku nu̱wa bo̱o̱ diima yi̱ ku̱me̱, bace̱n yo̱ ba pi̱i̱ ku̱le̱ a mi̱ri̱nggi̱ alkama wii a li̱ya mwati̱. Pu gi̱ra̱u̱ a te̱e̱n go̱ma, ku̱le̱ dwii mwaasi̱ a twiyo.
Ke̱waa ne̱re̱ wu ko̱ndo̱u̱ we̱ yo̱u̱ anda sa yo̱ ki̱n, <Ne̱re̱ wu gi̱ra, tu ma pi̱ya twii duu ku nyaau ne̱ ru? Anda na ku̱le̱ wuna twiiwe pi̱yau̱?>
<<Bajo̱me̱ wii ce̱ ki̱n, <Twii bace̱nte̱ ni̱nga yi̱to̱!> Pma ce̱ ki̱n, <Yi aanda yi podo ru?>
A sa pma ki̱n, <Ka bu ni̱ngi̱ yi̱to̱, bu podo we̱i̱ alkama. Bu du pma ba gi̱ranga kem ko̱po̱ nyanggu̱ kaci̱gi̱. N saru we̱i̱ nu̱wa wu̱rai̱ wa a jo̱r kaci̱gi̱ dwii pma ba se̱ka ku̱le̱ wii, ba bwe̱e̱nga gwe̱le̱ndi̱ gwe̱le̱ndi̱ ba taa, ba te̱e̱ni̱ alkama mi a bindou.>>>
Pi̱ti̱ndi̱ ci̱ye̱i̱ du balanggai̱ a dwii alkama yi̱ ku̱le̱
Bur Yesu du nu̱wa twalange̱, a diiro laa wii. Kwati̱mba ya baanga bo̱nggo̱ yo̱ pma ce̱ ki̱n, <<Kam kam sa yir pi̱ti̱ndi̱ balanggi̱ ci̱ye̱i̱ a dwii ku̱le̱ du ko̱ndo̱u̱ dwii.>>
Yesu nyi̱i̱ le̱e̱ ki̱n, <<Bo̱l Ne̱re̱ twii bajo̱me̱, wu pi̱i̱ duu ku nyaa kwii. Ko̱ndo̱u̱ twii si̱ma, mwa mwa, pero duu ku nyaau kwii twii nu̱wa bu lau̱ ku diyou wa. Ku̱le̱ wii, twii kwaraa Balaa Buwai. Bace̱nte̱ wu pi̱i̱ ku̱le̱ mi̱ri̱nggi̱ alkama wii Balaa Buwai. Nyanggu̱ kaci̱gu̱ twii nyanggu̱ ku cwata go̱ro̱u̱, nu̱wa bu kacu̱gu̱ wa twii bacamandi.
<<Ci̱ka ku nu̱wa yikiri ku̱le̱ ba taa, ni̱ndu̱ we̱i̱ yi̱to̱ nyanggu̱ ku cwata go̱ro̱u̱. Bo̱l Ne̱re̱ tu̱mo̱ we̱i̱ bacamandi, pma de̱manu̱ we̱i̱ kana we̱ wu diini nu̱wa ba ni̱nga we̱le̱m wa, yi̱ wu ni̱ng tu bwi̱i̱ a lau̱ yo̱u̱. Pero bacamandi swii parnu we̱i̱ pma par bwalai, pu pma jii we̱i̱ wiindi yi̱ dumonggu nyi̱yau̱. Anda nu̱wa bu ni̱ngi̱ pi̱su̱ wu nyaau a gawu̱ri̱ Yambai̱ nyi̱lanu̱ we̱i̱ ci̱ka nyanggu̱ a lau̱ Mbaa pmau. Yama ne̱re̱ wii twendi di̱ngi̱n nu̱u̱gu̱, ba ka twiyau.
Balanggu̱ ci̱ye̱i̱ a dwii le̱mu̱
<<Mwaasi̱, lau̱ ku diyou ci̱ka, le̱mdi̱ su nu̱wa parna you re̱e̱ kana ko̱no̱ du jindu. Pu le̱m wii twangwa, pma yikuwe a gi̱ngu̱ a si̱n si̱yandi̱ a se̱ka jindi su nyaayi a parna taci̱ngi̱ pmai, su yaa kundi a par si̱ye̱i̱. Ni̱ndu̱ we̱i̱ yi̱to̱ nyanggu̱ ku cwata go̱ro̱u̱. Bacamandi cwanu we̱i̱ nu̱wa bu ni̱ngi̱ pi̱su̱ wu nyaau gawu̱ri̱ Yamba wa yi̱ nu̱wa bu bwi̱i̱ wa. Parnu we̱i̱ pma par bwalai pu pma jii we̱i̱ wiindi yi̱ dumonggu nyi̱yau̱.
Quem herda o Reino
Os humildes, os pobres de espírito e as crianças são herdeiros do Reino. Mas é difícil para os ricos entrarem nele.
<<Wuure bo̱nggo̱ pma bu so̱m dwal pmai du bawei,
lau̱ ku diyou kwii ko̱pi̱nau̱!
Wuure bo̱nggo̱ pma bu yi̱ bwiyanggu gaanggu̱ wa,
Yamba di̱ramanu̱ we̱i̱ pma gaanggu̱!
Wuure bo̱nggo̱ pma bu yi̱ ci̱ngo̱n dwiu wa,
pma ki̱nggu̱ we̱i̱ si̱ma!
Wuure bo̱nggo̱ pma bu nu̱u̱ ju̱n ni̱nggu̱ pi̱su̱ wu nyaau a gawu̱ri̱ Yambai̱,
Yamba yami̱nu̱ we̱i̱ pma biiki pmo ge̱kre̱k!
Wuure bo̱nggo̱ pma bu nu̱u̱ bunam bu kangga,
Yamba nu̱u̱ we̱i̱ bunam pmau!
Wuure bo̱nggo̱ pma bu yi̱ gaanggu̱ walwal,
pma kwe̱e̱ we̱i̱ Yamba!
Wuure bo̱nggo̱ pma bu te̱ci̱ naapu wa,
Yamba yi̱ru̱ we̱i̱ pma ki̱n kwaraa ya!
Wuure bo̱nggo̱ pma bu nu̱wa turongo pma di̱ngi̱n ni̱ngu̱ pi̱su̱ wu nyaau a gawu̱ri̱ Yambai̱,
lau̱ ku diyou kwii ko̱ pmau!
<<Wuure bo̱nggo̱ mbi̱ru̱ ka nu̱wa rwe̱e̱mbi̱ri̱, turo mbi̱ri̱ pero ci̱ye̱i̱ kana ko̱no̱ duu yi̱ri̱ tu bwi̱i̱ a dwii mbi̱ri̱ ki̱n di̱ngi̱n bu po̱nggu̱ mu. Bu ni̱nga bu̱ri̱ de̱gde̱g yi̱ di̱rang gaanggu̱, di̱ngi̱n wo̱ri̱ri̱ mbi̱ri̱ tum a pwii diyou. To̱o̱ tu ni̱ngaman banabi̱ndi̱ su gawu̱ri̱ yi̱ mba.
Wu gwala yi̱ gi̱ru̱ a lau̱ ku diyou we̱?
A dwii jo̱re̱ kwati̱mba Yesu wa baanga bo̱nggo̱ yo̱u̱ a pi̱rgu̱ ki̱n, <<Wu gwala yi̱ gi̱ra we̱ a lau̱ ku diyou?>>
Yesu yi̱we̱ babwiya wu banyi̱na a ruwo cu̱di̱ pma a ce̱ ki̱n, <<N wo̱o̱ sagu̱mbi̱ru̱ ji̱re̱ ko̱po̱ ka bu waka bu̱ri̱ bu yo̱o̱ ci̱ka babwiya wu banyi̱na, ka yi̱to̱ ne̱, yaa wu diru we̱i̱ lau̱ ku diyou. Di̱ngi̱n to̱no̱ kana we̱ wu cingo dwii ye̱i̱ ci̱ka babwiya wu banyi̱na, yo̱o̱ we̱i̱ wu gwala yi̱ gi̱ra a lau̱ ku diyou.
Yesu ce̱ ki̱n, <<Bu du bakwaraa bu nyi̱ti̱ti̱ wa ba baanga bo̱nggo̱ mu bu jari ya pma, di̱ngi̱n lau̱ ku diyou kwii ku pma bu ci̱ka bakwaraa wa.>>
Yesu sa kwati̱mba ya ki̱n, <<N sagu̱mbu̱ru̱ ji̱re̱, ni̱ng we̱i̱ bu̱u̱ wang ne̱re̱ wu yi̱ gi̱na ba diiro lau̱ ku diyou. Pero n sagu̱mbu̱ru̱, ni̱ng we̱i̱ le̱e̱le̱e̱ nggela ba diiro bo̱u̱ li̱ppi̱rau̱, yi̱ ku̱ bagi̱na ba diiro lau̱ Yambau̱.>>
Pu kwati̱mba ya nu̱wa yi̱to̱, pma riyanga bu̱ri̱ wang pero a pi̱ra ki̱n, <<Ka yi̱to̱ we̱i̱ wu nyi̱nggu̱ we̱i̱ mi̱rma we̱?>>
Yesu su̱wa pma a ce̱ ki̱n, <<To̱o̱ gwala di̱mbi̱ri̱ ne̱ri̱, anda yaa tu gwala di̱mbi̱ri̱ Yambai̱.>>
Bu katwiyou, ci̱yamba muwa bu nambi̱rmba yi̱ bu nu̱ru̱mba wa. Yamba se̱kabu̱ baku̱u̱lu̱wa bu si̱ma bi̱na ba yo̱o̱ ba nyauwa a le̱e̱gu̱ ji̱re̱ ru? Bwii pma bu je̱e̱ we̱i̱ lau̱ Yambau̱ ku yo̱ ni̱nga alkawal di̱ngi̱n pma bu kangman yo̱ wa ru?
Buscar o Reino acima de tudo
Jesus ensinou que devemos buscar primeiro o Reino e sua justiça. Nem todo que diz 'Senhor, Senhor' entrará — só quem faz a vontade do Pai.
<<Yaa kana we̱ wu yi̱nggi̱ ki̱n, <Mbaa Wu Gi̱ra, Mbaa Wu Gi̱ra,> diiru we̱i̱ lau̱ ku diyou, anda bu̱ri̱ ne̱re̱ wu tu̱m dangandi̱ Mbaa mi wu diyou.
Di̱ngi̱n to̱no̱ kana we̱ wu paa te̱e̱re̱ diino du banyi̱nai̱ a mi̱ri̱nggi̱ te̱e̱ri̱ngi̱, pero pi̱r bu kangga ba ni̱nga yi̱to̱, yo̱o̱ we̱i̱ wu banyi̱na a lau̱ ku diyou, anda kana we̱ wu po̱nga pero pi̱ryo̱ yo̱o̱ we̱i̱ wu gi̱ra a lau̱ ku diyou. N wo̱o̱ sagu̱mbi̱ru̱ ji̱re̱, ka pi̱su̱ mbi̱r wu nyaau a gawu̱ri̱ Yambau̱ gwala bu ku̱lu̱mba te̱e̱ri̱ngi̱ wa yi̱ Parisayo ne̱, bu te̱mbi̱r lau̱ ku diyou.
Ti̱na nyinou wu bu ce̱ we̱i̱ ku̱ru̱:
<<Mbaa yire wu wo̱o̱ diyou,
nu̱wa ba nyi̱i̱ gi̱ru̱ din mai.
Lau̱ mo̱u̱ ba baa,
dangandi̱ mai ba ni̱ngwa si̱ma,
ci̱ka ku ni̱ngu̱ bu̱ru̱ a diyou.
Yohanna wu Ni̱ngi̱ Bati̱si̱ma me̱ne̱nga nyinou
A swii daandi Yohanna wu Ni̱ngi̱ Bati̱si̱ma a baa, a wasi̱gu̱ ci̱ye̱i̱ a gu̱lai̱ Yudaya, a ce̱gu̱ ki̱n, <<Bu ni̱nga bwiiwa bo̱nggo̱ we̱le̱mdi̱ mbi̱ri̱, di̱ngi̱n lau̱ ku diyou a ni̱nga ne̱m.>>
Toso dwii jo̱re̱ Yesu toso wasi̱gu̱ ci̱ye̱i̱ ye̱i̱, <<Bu ni̱nga bwiiwa bo̱nggo̱ we̱le̱mdi̱ mbi̱ri̱ di̱ngi̱n lau̱ ku diyou ni̱nga ne̱m!>>
Ambi̱ra bu wasi̱ ci̱ye̱i̱ mi̱n, <Lau̱ ku diyou ni̱nga ne̱m!>
N wo̱o̱ sagu̱mbi̱ru̱ nu̱wa tum baanga we̱i̱ bo̱nggo̱ do̱no̱me̱ yi̱ nyambi̱ranggu̱ ba si̱ndi̱ si̱yau̱, a je̱gu̱ a naagu kem yi̱ Ibrahim yi̱ Icaku yi̱ Yakubu a lau̱ ku diyou.
N wo̱o̱ sagu̱mbi̱ru̱ ji̱re̱ a mi̱ri̱nggu̱ nu̱wa bu nu̱ru̱mba bi pma wa, yaa wu gwala Yohanna wu Ni̱ng Bati̱si̱ma yi̱ gi̱ru̱. Anda wu banyi̱na a lau̱ ku diyou Yambau̱ a gwala Yohanna yi̱ gi̱ru̱. Toso jo̱r du Yohanna wu Ni̱ng Bati̱si̱ma wasi̱ ci̱ye̱i̱, baa di̱na jo̱re̱ lau̱ ku diyou a ti̱i̱ ku̱u̱le̱, nu̱wa bu bwi̱i̱ wa kasa ba je̱e̱ yi̱ di̱mbi̱re̱.
A herança eterna
O Reino dos Céus é inabalável e eterno. Deus nos chama a fazer firme a nossa vocação e eleição para entrar nesse Reino.
Anda Mba Wu gi̱ra yikungu we̱i̱ bo̱nggo̱ yi̱ri̱ tu bwi̱i̱ a de̱ngge̱ lau̱ ku diyou cingcing. Mwa mwa yi̱lau̱ a bo̱nggo̱ Yambau̱ kana pe̱ne̱ pe̱ne̱! Amin.