Sabedoria
A sabedoria é um dos temas mais ricos da Bíblia. O temor do Senhor é seu princípio, e buscá-la vale mais que ouro ou prata. Deus promete dar sabedoria generosamente a quem pedir com fé.
O princípio da sabedoria
O temor do Senhor é o início de toda sabedoria verdadeira. Quem reverencia a Deus aprende a viver com discernimento e prudência.
Mia momaekana i KAWASANA OPU satotuuna o auwalina mia amembali aʼaarifu;
bhari-bharia mia mopewaua apotibhaaka fahamu momalape.
Kapujia to KAWASANA OPU asadhaadhaa saʼumurua!
Sabedoria como dom de Deus
A verdadeira sabedoria vem do alto. Deus a concede generosamente a quem pede com fé, sem lançar em rosto a fraqueza humana.
Ande i tanga-tangamiu dhaangia tee mia mokurana kaʼaarifuna, incia tabeana aemani i Aulataʼala, sumaimo Aulataʼala bheadhawua kaʼaarifu to karona. Roonamo Aulataʼala adhawu bhari-bharia mia tee karelana totona incana tee inda alentu kasalahana mia.
Ande i tanga-tangamiu dhaangia tee mia mokurana kaʼaarifuna, incia tabeana aemani i Aulataʼala, sumaimo Aulataʼala bheadhawua kaʼaarifu to karona. Roonamo Aulataʼala adhawu bhari-bharia mia tee karelana totona incana tee inda alentu kasalahana mia.
Ande i tanga-tangamiu dhaangia tee mia mokurana kaʼaarifuna, incia tabeana aemani i Aulataʼala, sumaimo Aulataʼala bheadhawua kaʼaarifu to karona. Roonamo Aulataʼala adhawu bhari-bharia mia tee karelana totona incana tee inda alentu kasalahana mia.
A sabedoria do alto
A sabedoria que vem de Deus é pura, pacífica, amável, cheia de misericórdia e de bons frutos. Ela se opõe à sabedoria terrena e mundana.
Maka o hikimati mominaakana i Aulataʼala mobhaa-bhaana amurunii, kasiimpo apomalape tee maanusia, apekalape incana, inda amentagali, amemaasi tee sagala giuna kalape, amatangka fikirina, tee inda amunaafiki.
Maka o hikimati mominaakana i Aulataʼala mobhaa-bhaana amurunii, kasiimpo apomalape tee maanusia, apekalape incana, inda amentagali, amemaasi tee sagala giuna kalape, amatangka fikirina, tee inda amunaafiki.
Maka o hikimati mominaakana i Aulataʼala mobhaa-bhaana amurunii, kasiimpo apomalape tee maanusia, apekalape incana, inda amentagali, amemaasi tee sagala giuna kalape, amatangka fikirina, tee inda amunaafiki.
Ande dhaangia minaaka i tanga-tangamiu moabhina karona momalapena budina tee mokohikimatina, incia tabeana asusuakea o dhadhina tee dhadhi momalape apoose apekatambe karona tee aʼaarifu.
Moomini mboo sumai, to manga mia momatangkana iimanina, atotuu ingkami tapakawaakea i manga incia tee hikimati, maka mencuana tee hikimati mominaakana i dunia sii atawa tee hikimati mominaakana i manga mia mokenina kuasa i dunia bhemomofuna sii. Hikimati ipakawaakaku sumai o hikimati mominaakana i Aulataʼala, siitumo rahasia motobuniaka, mopadhana ipatotapuakana Aulataʼala i wakutuuna indapo dhaangia o dunia sii to aumbaaka kamuliangi to ingkita.
maka ingkami tangkanamo tapakoleleaka Al Masi motoloena i kau salib. Hali incia sumai amembali giu itosunuakana incana manga miana Yahudi, tee atoabhi o giu mokabhongo-bhongo to manga mia inda motolentuna miana Yahudi. Maka to manga mia ipilina Aulataʼala, malape miana Yahudi atawa o miana Yunani, (siitumo o mia inda motolentuna miana Yahudi), Al Masi sumai amembali carana Aulataʼala to asusuaka kuasana tee hikimatina. Roonamo opea iabhi giu mokabhongo-bhongo maka moumbana minaaka i Aulataʼala, alabhi akohikimati minaaka i hikimatina maanusia, tee opea iabhi saangu kakuranga moumbana minaaka i Aulataʼala, giu incia sumai satotuuna alabhi o kakaana minaaka i kakaana maanusia.
Bholi utipu karomu samia. Incemapo uka moabhina karona o mia momakidhana i nuncana ilimuuna dunia, maka salabhina ubholimea o ilimuumu sumai! Taroakamo utoabhiaka ukabhongo-bhongo i matana maanusia, maka somanamo utoabhi uʼaarifu i matana Aulataʼala.
Bholi utipu karomu samia. Incemapo uka moabhina karona o mia momakidhana i nuncana ilimuuna dunia, maka salabhina ubholimea o ilimuumu sumai! Taroakamo utoabhiaka ukabhongo-bhongo i matana maanusia, maka somanamo utoabhi uʼaarifu i matana Aulataʼala.
Giu incia sumai kupewaua mamudhaakana incana manga incia atohiburu tee manga incia aposaangu i nuncana kaasi, sabutuna manga incia atotuu-totuu amaʼanaia o kabanara tee ampuu-mpuu ayaakinia. Tee mboo sumai, manga incia bheamataua o rahasiana Aulataʼala, siitumo Al Masi. I nuncanamo karona Al Masi sumai atodhika bhari-bharia hikimati tee ilimuu mokoharagaa minaaka i Aulataʼala.
Direção e discernimento
Deus guia os humildes na justiça e ensina seu caminho aos mansos. Ele promete dirigir nossos passos quando confiamos nele de todo o coração.
Iaku bhekuadhariko tee kususuakako
dhala molaengana idhalaikimu.
Iaku bhekuudhaniakako,
tee kujaganiko mamudhaakana sadhaadhaa uʼamani.
KAWASANA OPU akapalai mia inda mosombo i dhala mobanara,
tee manga incia aadhariakea tee opea ipeeluna.
E KAWASANA OPU, paumbaakaaku manga dhalamu,
adhariakaaku manga parintamu.
Bhawaaku kulingka i nuncana kabanaramu tee uadhariaku,
roonamo Ingkoomo Aulataʼala mopasalaamatiaku,
iaku kuantaantagiko saeoa.
KAWASANA OPU mosusuakana dhala mobanara,
to mia momalapena feʼelina mopasanaana ngangarandana.
Parangoakaaku kaasimu molagina i wakutuu saeona,
roonamo kuparacaea i Ingkoo.
Susuakaaku dhala bheilaloiku,
roonamo i Ingkoomo kupasaraaka ngangarandaku.
Adhariaku kupewau opea ipeelumu,
roonamo Ingkoomo Aulataʼalaku.
Taroakea o rohimu momalape sumai
akapalaiaku i tana morata.
E KAWASANA OPU, padhadhiaku roonamo saromu,
tee i nuncana kabanaramu pasalaamatiaku minaaka i kanarakaa.
E KAWASANA OPU, adhariakaaku opea ipeelumu,
tee ususuakaaku dhala momakate,
roonamo bhaliku tee musuku.
A Palavra como fonte de sabedoria
A Palavra de Deus é lâmpada para os pés e luz para o caminho. Meditar nas Escrituras nos dá entendimento superior ao dos mestres.
Firimanimu mboomo kanturu mosuluwina bhengkalaku,
tee mopekainawana dhalaku.
Firimanimu mboomo kanturu mosuluwina bhengkalaku,
tee mopekainawana dhalaku.
Bungkalea o mataku mamudhaakana bhekukamata
manga giu inda momentela minaaka i hukumumu.
Wakutuuna firimanimu sumai atopatinda, amembali adhawuaka kainawa
tee adhawuaka maʼana to mia inda momatauna opeopea.
Amasanaamo mia
inda moosena kaadharina mia madhaki,
inda aose mia mokodosa
tee inda aposabhangka tee manga mia pande pogauakana mia,
maka mopeeluna moosena hukumuna KAWASANA OPU,
tee audhania malo tee eo.
Tabeana o kaadharina Al Masi mobukeakana kabarakati sumai apesua i nuncana ngangarandamiu. Upoadhaadharimo tee upoudhaudhaniakamo tee cara moʼaarifu. Laguakamo zaburu, lagu kapujia, tee manga lagu idhawuakana Rohi Momangkilo tee uemani sukuru i nuncana ngangarandamiu.
Sabedoria prática para o dia a dia
A sabedoria se aplica em cada decisão: nas finanças, nos relacionamentos, no trabalho e no uso do tempo. Vivamos como sábios, não como insensatos.
Sababuna sumai, kamatamea pekalape tuaapa o dhadhimiu, bholi mboomo manga mia inda mokoʼakala, maka tabeana mboomo manga mia moʼaarifu. Pakea pekalape o wakutuu modhaangiana i karomiu, roonamo sii-sii abhari o mia mopewauna kadhaki.
Sababuna sumai, kamatamea pekalape tuaapa o dhadhimiu, bholi mboomo manga mia inda mokoʼakala, maka tabeana mboomo manga mia moʼaarifu. Pakea pekalape o wakutuu modhaangiana i karomiu, roonamo sii-sii abhari o mia mopewauna kadhaki.
I nuncana pokaiamiu tee manga mia inda moparacaea, ingkomiu tabeana uʼaarifu tee upakea o wakutuumiu pekalape. Bhoasakana pogaumiu tabeana apasanaa ngangaranda tee amaasiakea mia morangoa, tee ingkomiu tabeana umataua tuaapa o carana ulawani manga mia moabhakikomiu samia-samia.
I nuncana pokaiamiu tee manga mia inda moparacaea, ingkomiu tabeana uʼaarifu tee upakea o wakutuumiu pekalape. Bhoasakana pogaumiu tabeana apasanaa ngangaranda tee amaasiakea mia morangoa, tee ingkomiu tabeana umataua tuaapa o carana ulawani manga mia moabhakikomiu samia-samia.
Opeapo uka ikarajaamiu, ukarajaaia tee mpuu-mpuuna incamiu, mboomo ukarajaa to Kawasana Opu tee mencuana ukarajaaka to maanusia. Tee wakutuuna ukarajaa mboo sumai, udhanimea ingkomiu bhemotarimana tinauraka mominaakana i Kawasana Opu to momembalina ponambomiu, roonamo Isa Al Masi satotuuna Oputa Momalanga tee ingkomiu o bhatuana.
O valor da sabedoria
A sabedoria é mais preciosa que rubis. Quem a encontra, encontra a vida e alcança o favor do Senhor. Nada se compara a ela.
A sabedoria e a soberania de Deus
Os caminhos de Deus são mais altos que os nossos. Sua sabedoria é insondável, eterna e infinitamente superior ao entendimento humano.
Amaoge mpuu o rahumatina, hikimatina, tee katauna Aulataʼala to bhari-bharia mia! Inda dhaangia momembalina momatauna manga kambotuna tee inda dhaangia uka momatauna tuaapa o carana Incia aʼatoro bhari-bharia giu.
Incia sakaro-karona o Aulataʼala, Incia o Kawasana Opu mobukeakana hikimati. Maasangia Incia atomuliangi saʼumurua alaloi Isa Al Masi! Aamin.
Ingkita uka tamataua ande o Aulataʼala moʼatorona bhari-bharia giu mamudhaakana aumbaaka kalape to manga mia momaasiakea, siitumo manga incia ikembana. Manga incia atokemba mboomo ihaejatiakana Aulataʼala.
E KAWASANA OPU, abhari mpuu mopadhana ipewaumu!
Tee hikimati upamembalia bhari-bharia;
alamu abukeaka tee mahalukumu.
Kawasana Oputa amaoge tee kakaana ataralabhi-labhi,
hikimatina inda atokera-kera.
Ingkoo utondaaku tee naasehatimu,
tee utarimaaku tee kahoromati naile itu.
Manga adharimo to tagagari eo-eomami momampodhona sii
mamudhaakana ingkami tapotibhaaka o ngangaranda moʼaarifu.
Mia mobanara o pogauna akohikimati,
bhari-bharia ipogauakana aʼadili.
Kaunde-undemo roonamo KAWASANA OPU
sumaimo Incia bheadhawuakako opea ipeelumu.
Maka rampaakanamo kaasimu inda momabhotu,
iaku bhekupesua i nuncana bhanuamu,
tee kusuju kusomba kupoaro i bhanuamu momangkilo,
tee kumaeka i Ingkoo.
Upaumbaakaaku dhala moporopena i dhadhi imalapeaka,
i aroamu abhari mpuu kasanaa,
i lima kaanamu dhaangia kasanaa to saʼumurua.
To Aulataʼala momembalina mopewauna opeapo uka molabhina kabharina minaaka iemanita atawa ifikirita, tee apokana tee kuasana modhaangiana i nuncana karota, to Inciamo o kamuliangi i nuncana jamaʼa alaloi Isa Al Masi, sakawana aahirina zamani tee saʼumurua to bhari-bharia siwuluna! Aamin.
Aahirina, e manga witinaiku, antokia pabukea o fikirimiu tee hali mobanara, momulia, moʼadili, momangkilo, momakesa, manga giu molaengana motohoromati, siitumo bhari-bharia giu momalapena mpuu tee molaengana motopuji.
Bholimo umeri tee opea momembalina naile, takawapea uka kasiimpo tafikiria. Jadi o kasukara i eo sii podhomo to eo sii."
I eona kiaamati, bheaumba Ratu Sheba minaaka i saangu lipu i Salata itu bheapabhangua apobhawa tee manga mia i zamani sii-sii tee ahukumua uka. Sababuna Ratu minaaka i tapana alamu sumai aporadhamii aumba to arango hikimatina Nabii Sulaiman, sainamo iwe sii dhaangia molabhina maoge minaaka i Nabii Sulaiman."
"Mia morangona pogauku sii tee aosea, incia apokana mboomo mia moʼaarifu mopakarona bhanuana i bhawona bhatu momatangka.
Roonamo o karoku bhemodhawukomiu kapooli to upogau tee hikimati mamudhaakana manga musumiu inda amembali aewangikomiu atawa alawanikomiu.
Bholi uhaakimu mia mboomo opea ikamatamiu, maka tabeana uhaakimua tee kaʼadili."
garaaka naile ingkomiu inda umataua opea bhemomembalina tee dhadhimiu. Ingkomiu upokana tee ombu, utokamata sabantaramea kasiimpo umofu.