Sabedoria: o que é e como adquiri-la segundo a Bíblia

7 Kon ang isa ka tawo gusto nga magmaalamon dapat magtahod siya sa Ginoo. Ang tawo nga buang-buang* indi gusto sang kaalam kag indi niya gusto nga matadlong ang iya pamatasan.(Hulubaton 1:7)

10 Kon gusto mo nga magmaalamon, dapat magtahod ka sa Ginoo. Kon ginakilala mo ang Balaan nga Dios, may pag-intiendi ka.(Hulubaton 9:10)

33 Ang pagtahod sa Ginoo makatudlo sa tawo nga magmaalamon, kag ang pagpaubos makahatag sa iya sang dungog.(Hulubaton 15:33)

10 Kon ang isa ka tawo gusto nga magmaalamon, dapat magtahod siya sa Ginoo.

Ang tanan nga nagatuman sang iya mga sugo may husto nga pag-intiendi.

Dalayawon siya hasta san-o.(Salmo 111:10)

12 "Pero diin bala makita ang kaalam ukon pag-intiendi?

13 Wala nakahibalo ang tawo kon diin ini makita.*

Indi ini makita diri sa kalibutan.

14 Indi man ini makita bisan sa kadadalman sang dagat.

15 Indi ini mabakal sang puro nga bulawan ukon sang pilak.

16 Indi matupungan ang bili sini sang puro gid nga bulawan

ukon sang malahalon nga mga bato nga onix kag sapiro.

17 Labaw pa ini sa bulawan ukon kristal.

Indi ini mabaylo sa alahas nga bulawan.

18 Ang bili sini labaw pa sa bili sang coral, haspe, ukon rubi.

19 Indi ini matupungan sang topas nga halin sa Ethiopia*

kag indi ini mabakal sang puro nga bulawan.

20 "Ti, diin bala makita ang kaalam ukon ang pag-intiendi?

21 Wala sing buhi nga tinuga nga makakita sini bisan pa ang mga pispis.

22 Bisan ang lugar sang kalaglagan, nga amo ang lugar sang mga patay,

kuno-kuno lang ang ila nabatian parte sini.(Job 28:12-22)

5 Kon may ara sa inyo nga kulang sang kaalam, magpangayo siya sa Dios, kag ang Dios magahatag sini sa iya nga wala sing hawid-hawid kag aligutgot.*(Santiago 1:5)

3 Tinguhai gid nga makaangkon ka sang pag-intiendi, 5 Kon himuon mo ini, mahibaluan mo kon ano ang pagtahod sa Ginoo, kag maintiendihan mo ang parte sa iya.(Hulubaton 2:3,5)

6 Kay ang Ginoo amo ang nagahatag sang kaalam. Sa iya man nagahalin ang ihibalo kag pag-intiendi.(Hulubaton 2:6)

17 Ginhatagan sang Dios ining apat ka pamatan-on sang kaalam labi na gid sa nagkalain-lain nga balasahon kag pagtulun-an. Wala labot sini, ginhatagan niya si Daniel sang kaalam sa pagpaathag sang mga palanan-awon kag mga damgo.(Daniel 1:17)

20 Nagsiling siya,

"Ang Dios maalam kag gamhanan;

dayawon ta siya hasta san-o.(Daniel 2:20)

23 Gani ginadayaw ko ikaw kag ginapasalamatan,

O Dios sang akon mga katigulangan.

Ikaw ang naghatag sa akon sang kaalam kag ikasarang.

Kag ginhatag mo ang amon ginpangayo sa imo

paagi sa pagpahayag mo sa amon

sang kahulugan sang damgo sang hari."(Daniel 2:23)

13 May ara bala sa inyo nga maalam kag makaintiendi? Ipakita niya nga maalam kag makaintiendi siya paagi sa maayo nga pagkabuhi nga may pagpaubos. Ang tawo indi maalam kon indi siya makapaubos.(Santiago 3:13)

17 Pero kon may kaalam kita nga halin sa Dios, una sa tanan, matinlo ang aton kabuhi, dason mainabyanon, malulo, mabinatunon sa mga pagpanudlo, maluluy-on gid, maayo ang ginahimo, palareho ang pagtratar sa isigkatawo, kag indi hipokrito.(Santiago 3:17)

23 Pero kami ya, ginawali namon si Cristo nga ginlansang sa krus. Ini nga pagwali indi mabaton sang mga Judio kag kabuangan para sa mga indi Judio. 24 Pero sa mga tawo nga gintawag sang Dios, Judio man ukon indi, si Cristo amo ang gahom kag ang kaalam sang Dios. 25 Kay ang ginahunahuna nila nga kabuangan sang Dios mas labaw pa sang sa kaalam sang mga tawo, kag ang ginahunahuna nila nga kaluyahon sang Dios mas makusog pa sang sa kusog sang mga tawo.(1 Corinto 1:23-25)

6 Kon sa bagay, nagatudlo kami sang madalom nga kaalam sa amon mga pagtudlo sa mga tawo nga mabakod na ang ila pagtuo sa Dios, pero ini nga kaalam wala naghalin sa mga tawo ukon sa mga nagadumala sa sini nga panahon nga natalana na nga magakawala. 7 Ining kaalam nga akon ginasiling amo ang tinago nga kaalam sang Dios nga wala ginpahayag sa mga tawo sang una. Sang wala pa matuga sang Dios ang kalibutan, ginplano na niya ini nga mga butang para mapadunggan niya kita.(1 Corinto 2:6,7)

18 Indi pagdayai ang inyo kaugalingon. Kon may ara sa inyo nga nagahunahuna nga maalam siya suno sa mga tawo sa sini nga panahon, dapat ibaliwala lang niya ina nga kaalam para mangin maalam siya sa panulok sang Dios.(1 Corinto 3:18)

2 Ginahimo ko ini para mapabakod ko kamo kag sila. Gintudluan ko kamo nga may paghigugma, kag ginapaabot ko nga maintiendihan gid ninyo kag mahibaluan ang tinago nga plano sang Dios parte kay Cristo. 3 Sa kay Cristo natago ang manggad sang kaalam kag pag-intiendi.(Colosas 2:2,3)

5 Magsalig ka sa Ginoo sa bug-os mo nga tagipusuon, kag indi ka magsalig sa imo kaugalingon nga kaalam. 6 Dumduma ang Ginoo sa tanan mo nga ginahimo, kag tuytuyan niya ikaw sa husto nga dalan.(Hulubaton 3:5,6)

7 Indi ka maghunahuna nga maalam ka na gid kundi magtahod ka sa Ginoo, kag indi ka maghimo sang malain.(Hulubaton 3:7)

4 Ginoo, tudlui ako sang imo mga pamaagi.

5 Tudlui ako sa pagkabuhi nga suno sa imo kamatuoran,

kay ikaw ang Dios nga akon manluluwas.

Ikaw ang akon ginasaligan permi.(Salmo 25:4,5)

9 Ginatuytuyan mo ang mga mapainubuson sa paghimo sang husto.

Ginatudluan mo sila sang imo pamaagi.(Salmo 25:9)

11 Tudlui ako sang imo pamaagi.

Tuytuyi ako sa husto nga dalan

tungod kay ginabantayan ako sang akon mga kaaway.(Salmo 27:11)

8 Nagsiling ka sa akon,

"Tudluan ko ikaw sang dalan nga dapat mo pagaagyan.

Laygayan ko ikaw samtang nagabantay ako sa imo.(Salmo 32:8)

23 Ginagiyahan sang Ginoo ang mga tikang sang tawo

nga ang iya pagkabuhi makapalipay sa iya.(Salmo 37:23)

8 Kada aga, ipadumdom sa akon ang imo gugma,

kay sa imo ako nagasalig.

Ipakita sa akon ang husto nga dalan nga akon pagaagyan,

kay sa imo ako nagapangamuyo.(Salmo 143:8)

10 Tudlui ako sa pagsunod sang imo kabubut-on,

kay ikaw ang akon Dios.

Kabay pa nga ang imo maayo nga Espiritu magatuytoy sa akon

sa kahimtangan nga wala sing katalagman.

11 Luwasa ako, Ginoo, para mapadunggan ka.

Tungod nga matarong ka, luwasa ako sa kalisod.(Salmo 143:10,11)

105 Ang imo pulong pareho sa suga nga nagahatag kasanag sa akon alagyan.(Salmo 119:105)

18 Buksi ang akon hunahuna

para maintiendihan ko ang matahom nga mga kamatuoran sa imo kasuguan.(Salmo 119:18)

130 Ang pagpahayag sang imo mga pulong nagahatag sang kasanag

sa hunahuna sang mga tawo

kag kaalam sa mga wala sing alam.(Salmo 119:130)

1 Bulahan ang tawo nga wala nagakabuhi sa laygay sang malain nga mga tawo,

wala nagasunod sa ginahimo sang mga makasasala,

kag wala nagaupod sa mga tawo nga nagapangyaguta.

2 Sa baylo, ginakalipay niya ang pagsunod sa mga pagpanudlo

nga halin sa Ginoo,

kag adlaw-gab-i ang iya pagpamalandong sini.(Salmo 1:1,2)

22 Ini magatuytoy, magatipig, kag magapadumdom sa imo pagkabuhi, bisan ano man ang imo ginahimo.*(Hulubaton 6:22)

16 Itanom gid ninyo sa inyo hunahuna ang mga pulong ni Cristo. Maglinaygayay kamo kag magpahinumdumanay sa isa kag isa suno sa kaalam nga halin sa Dios. Magkanta kamo sang mga salmo, himno, kag iban pa nga espiritual nga mga kanta, nga may tinagipusuon nga pagpasalamat sa Dios.(Colosas 3:16)

15 Gani halungan ninyo ang inyo pagkabuhi. Indi kamo magkabuhi pareho sa mga tawo nga wala nakaintiendi, kundi magkabuhi kamo bilang mga tawo nga nakaintiendi sang kabubut-on sang Dios. 16 Kalitan ninyo ang tiyempo nga makasugid kamo parte sa inyo pagtuo tungod nga malain ang ini nga mga inadlaw.(Efeso 5:15,16)

5 Paagi sa pagpamati sini, madugangan pa gid ang kaalam sang mga maalamon kag matuytuyan ang mga may tinun-an,(Hulubaton 1:5)

8 Ang maalamon nga tawo nagatuman sang mga sugo.

Ang tawo nga nagahambal sing kabuangan malaglag.(Hulubaton 10:8)

2 Ang nagapabugal mahuy-an, pero ang nagapaubos mangin maalamon.(Hulubaton 11:2)

15 Ang buang-buang nga tawo nagahunahuna nga husto siya permi, pero ang maalamon nga tawo nagapamati sang laygay.(Hulubaton 12:15)

3 Ang nagabantay sa iya ginahambal nagahalong sang iya kabuhi, pero ang nagapataka lang kahambal ginalaglag niya ang iya kaugalingon.(Hulubaton 13:3)

10 Sa sobra nga bugal, may mga tawo nga indi magpamati sang laygay, kag ini nagapaumpisa sing gamo. Kon gusto nila nga magmaalamon dapat magpamati sila sang laygay.(Hulubaton 13:10)

29 Ang mapinasensyahon nga tawo maalamon gid, pero ang tawo nga dali mangakig nagapakita sang iya pagkabuang-buang.(Hulubaton 14:29)

28 Bisan ang buang-buang masal-an nga maalamon kag may pag-intiendi kon maghipos siya.(Hulubaton 17:28)

2 Ang buang-buang nga tawo wala gid sing handom nga makatuon; ang iya lang gusto amo ang pagpahayag sang iya kaugalingon nga opinyon.(Hulubaton 18:2)

15 Ang tawo nga maalamon kag may pag-intiendi nagatinguha pa gid nga madugangan ang iya kaalam.(Hulubaton 18:15)

8 Ang tawo nga nagatinguha nga magmaalamon nagakabalaka sa iya kaugalingon, kag ini nga tawo magauswag.(Hulubaton 19:8)

20 Pamatii ang mga laygay sa imo kag batuna ang mga pagtadlong sa imo pamatasan para sa ulihi mangin maalamon ka.(Hulubaton 19:20)

18 Magpangayo ka sang laygay sa imo nga pagplano ukon antes ka magkadto sa inaway.(Hulubaton 20:18)

6 kay kinahanglan ang ila mga laygay sa pagpakig-away. Kag mas dako ang tsansa nga magdaog kon madamo ang mga manuglaygay.(Hulubaton 24:6)

23 Bisan ano ang inyo ginahimo, himua ninyo sing tinagipusuon, subong nga nagaalagad kamo sa Ginoo kag indi sa tawo. 24 Nahibaluan man ninyo nga may palanublion nga igahatag sa inyo ang Ginoo bilang balos. Kay si Cristo nga aton Ginoo amo ang inyo ginaalagaran.(Colosas 3:23,24)

5 Mag-andam kamo sa inyo pagginawi sa tunga sang mga indi tumuluo. Kag kalitan ninyo ang tiyempo nga makasugid kamo parte sa inyo pagtuo. 6 Kon nagapakighambal kamo sa ila, gamita ninyo ang maayo nga hambalanon nga mawili sila magpamati sa inyo, kag dapat kahibalo kamo kon paano magsabat sa pamangkot ni bisan sin-o.(Colosas 4:5,6)

13 Bulahan ang tawo nga nakaangkon sang kaalam kag pag-intiendi.(Hulubaton 3:13)

35 Kay ang tawo nga nagapangita sa akon makaangkon sang maayo kag malawig nga kabuhi,

kag pakamaayuhon siya sang Ginoo.(Hulubaton 8:35)

1 Nagaplano ang tawo, pero ang Ginoo ang nagabuot kon matuman ina nga plano ukon indi.*, pero ang Ginoo ang nagabuot kon ano gid ang iya ihambal.(Hulubaton 16:1)

9 Nagaplano ang tawo, pero ang Ginoo ang nagapatigayon sa sina nga plano.(Hulubaton 16:9)

16 Mas labing maayo ang pag-angkon sang kaalam kag pag-intiendi sang sa pag-angkon sang bulawan kag pilak.(Hulubaton 16:16)

26 Sa pagkamatuod, ginahatagan sang Dios sang kaalam, ihibalo kag kalipay ang tawo nga nagahatag sang kalipay sa iya. Pero ang mga makasasala ginapapangabudlay niya sa pagtipon sang manggad, para ang ila matipon ihatag niya sa mga tawo nga nagahatag sang kalipay sa iya. Ang pagpangabudlay sang mga makasasala wala man sing pulos; daw pareho lang nga nagalagas sila sa hangin.(Manugwali 2:26)

12 kag makaprotektar ini pareho sa kuwarta. Gani makabulig gid ang kaalam; makatipig ini sa kabuhi sang tawo nga may ara sini.(Manugwali 7:12)

10 Himua ang bisan ano nga imo ginahimo sa imo masarangan, kay didto sa lugar sang mga patay, nga sa diin ikaw nagapakadto, wala na sing trabaho. Wala na man sing pagplano didto, kag wala man sing kaalam ukon ihibalo.(Manugwali 9:10)

28 Wala bala kamo makahibalo ukon makabati nga ang Ginoo amo ang wala sing katapusan nga Dios nga nagtuga sang dulunan sang kalibutan? Wala siya ginakapoy ukon nagakaluya, kag wala sing may makatungkad sang iya hunahuna.(Isaias 40:28)

8 Nagsiling ang Ginoo, "Ang akon panghunahuna indi pareho sa inyo panghunahuna, kag ang akon pagginawi indi pareho sa inyo pagginawi.(Isaias 55:8)

9 Subong nga layo ang distansya sang langit sa duta, layo man ang akon pagginawi kag panghunahuna sa inyo.(Isaias 55:9)

33 Makatilingala gid ang kaayo sang Dios! Indi ta matungkad ang iya kaalam kag ang iya nahibaluan! Sin-o bala ang makaintiendi sang iya desisyon kag sang iya mga pamaagi?(Roma 11:33)

27 Paagi kay Jesu-Cristo, dayawon ta hasta san-o ang Dios nga amo lang ang nakahibalo sang tanan! Amen.(Roma 16:27)

12 Paintiendiha kami nga kalip-ot lang sang amon kabuhi,

para mangin mainalamon kami sa amon pagkabuhi.(Salmo 90:12)

8 Nagsabat si Micas, "Gintudluan kita sang Ginoo kon ano ang maayo. Kag amo ini ang iya gusto nga ipatuman sa aton: Himuon ta kon ano ang matarong, pasulabihon ta ang pagkaluoy sa iban, kag magsunod kita sa aton Dios nga may pagpaubos."(Micas 6:8)

24 "Gani ang bisan sin-o nga nagapamati kag nagatuman sang akon mga ginatudlo, pareho siya sa tawo nga maalam nga nagpatindog sang iya balay sa pundasyon nga bato.(Mateo 7:24)