Vícios
A Bíblia nos alerta contra os vícios e comportamentos destrutivos. Deus nos chama à liberdade em Cristo, não à escravidão de desejos e hábitos que consomem corpo e alma.
A escravidão do pecado
Todo vício é uma forma de escravidão. Jesus veio para libertar os cativos e restaurar a verdadeira liberdade dos filhos de Deus.
Yɨɨsu akabhagarukirya, "Nɨrabhabhʉʉrɨra amaheene, ʉmʉʉtʉ wʉwʉʉsi wʉnʉ akongʼeha kokora ʉbhʉbhɨ, wuyo nɨ-mbʉʉsa wʉ ʉbhʉbhɨ.
Arɨɨbhɨ Umwana wa Mungu abhatazwirɨ kurwa mʉbhʉbhɨ bhwanyu, mʉtakʉbha bhambʉʉsa naatu, nawe mʉrabha abhaatʉ bhu ubhwiyagaaruri heeneheene.
Arɨɨbhɨ Umwana wa Mungu abhatazwirɨ kurwa mʉbhʉbhɨ bhwanyu, mʉtakʉbha bhambʉʉsa naatu, nawe mʉrabha abhaatʉ bhu ubhwiyagaaruri heeneheene.
Mungu aratʉʉra abhaatʉ ubhwiyagaaruri
Mmbe, Yɨɨsu akabhʉʉrɨra Abhayaahudi bhanʉ bhamwisiriiryɨ kʉbha, "Arɨɨbhɨ mʉrakaja kutuna amiija gaanɨ, hayo neho mʉbhɨɨrɨ abhɨɨga bhaanɨ bha amaheene. Na mʉramenya amaheene, na amaheene gayo, garabhaha ubhwiyagaaruri."
Ubhwiyagaaruri bhu Umukiriisitʉ
Kiriisitʉ atʉhɨɨrɨ ubhwiyagaaruri korereke twikarɨ mubhwiyagaaruri. Nangʉ mwimɨɨrɨrɨ bhwɨma, mutiisirirya kʉgarʉka naatu mʉbhʉmbʉʉsa bhwi imigirʉ.
Mʉtɨɨzɨ kʉbha, muriihuruchɨ kʉmʉʉtʉ na kokora ganʉ akwenda, neho mʉkʉbha mʉramwigwa ncha bhambʉʉsa bhaazɨ? Mmbe, arɨɨbhɨ muriihurucha kokora ʉbhʉbhɨ, mʉrabha bhambʉʉsa bhʉ ʉbhʉbhɨ, nɨ ɨtɨnɨrʉ yaku nu uruku. Nawe muriigwɨ Mungu, mʉrabha bhambʉʉsa bha Mungu, nɨ ɨtɨnɨrʉ yaku nu ubhwikari bhwe eheene.
Resistência e domínio próprio
O fruto do Espírito inclui o domínio próprio. O cristão é chamado a ter controle sobre seus desejos, resistir à tentação e vigiar contra as obras da carne.
engʼeera, ubhunywi, ʉmʉsʉʉhʉ na amangʼana agandɨ gʉʉsi ganʉ gatuubhɨɨnɨ na gayo. Nɨrabhabhʉʉrɨra chɨmbu namarirɨ kʉbhabhʉʉrɨra kʉbha, abhaatʉ bhanʉ bhakokora amangʼana gayo, bhatakʉgabha chʉchʉsi mʉbhʉtɨmi bhwa Mungu.
ʉbhʉnyʉʉhu ne ekerengo. Gʉtareeho umugirʉ gʉnʉ gukwanga amangʼana ncha gayo.
Abhiisirirya bhagungyɨ Mungu mʉmɨbhɨrɨ jabhʉ
Abhaatʉ abhandɨ gatɨ waanyu bharabhuga, "Twisiririibhwɨ kokora ebhegero bhyʉsi chɨmbu tukwenda." Nawe bhɨtarɨ bhyʉsi bhɨnʉ bhinu ubhwera kwa niimwɨ. Nangabha, "Nisiririibhwɨ kokora ekegero chʉchʉsi," nawe nɨtakʉbha mbʉʉsa kwa chʉchʉsi.
Abhiisirirya bhagungyɨ Mungu mʉmɨbhɨrɨ jabhʉ
Abhaatʉ abhandɨ gatɨ waanyu bharabhuga, "Twisiririibhwɨ kokora ebhegero bhyʉsi chɨmbu tukwenda." Nawe bhɨtarɨ bhyʉsi bhɨnʉ bhinu ubhwera kwa niimwɨ. Nangabha, "Nisiririibhwɨ kokora ekegero chʉchʉsi," nawe nɨtakʉbha mbʉʉsa kwa chʉchʉsi.
Nawe nɨranyaacha na kʉnarya ʉmʉbhɨrɨ gwanɨ kwigumirirya, korereke hanʉ nɨkʉmara kʉbharwazɨra abhaatʉ Ɨngʼana Ɨnzʉmu, nɨtaaza kwangwa mʉbhʉtangɨ bhwa Mungu.
Ibhitiimotiimo bhɨnʉ bhɨbhabhwɨnɨ, bhyangɨ bhɨnʉ abhaatʉ abhandɨ bhakobhona sikʉ zʉʉsi. Nawe Mungu, ne-moheene, ewe atakʉbhatiga mogemwe kʉkɨra amanaga gaanyu. Hanʉ mokogemwa, Mungu arabhaha amanaga gu ukwigumirirya nɨ ɨnzɨra yʉ ʉkʉhʉrʉkɨra.
Ibhitiimotiimo bhɨnʉ bhɨbhabhwɨnɨ, bhyangɨ bhɨnʉ abhaatʉ abhandɨ bhakobhona sikʉ zʉʉsi. Nawe Mungu, ne-moheene, ewe atakʉbhatiga mogemwe kʉkɨra amanaga gaanyu. Hanʉ mokogemwa, Mungu arabhaha amanaga gu ukwigumirirya nɨ ɨnzɨra yʉ ʉkʉhʉrʉkɨra.
Motengeeze na kʉsabha, mʉtaaza kusikɨra mubhitiimotiimo. Ekoro iriisirirya, nawe ʉmʉbhɨrɨ nɨ-mʉnyʉʉhɨrɨru."
Mmbe, mwigwɨ Mungu na mwangɨ Shɨtaani, neho akʉbhangʼosa.
kʉ kʉbha, mwɨzɨ okogemwa kubhwisirirya bhwanyu kʉrabhareetera ubhwigumirirya.
Libertação e renovação
Em Cristo somos libertos de toda forma de dependência. Pela renovação da mente, aprendemos a discernir e rejeitar o que nos prende.
Muhuruchɨ ubhwikari bhwanyu mohokerye Mungu
Abhahiiri bhaanɨ, mwɨzɨ chɨmbu Mungu akotororera ɨbhɨgʉngi. Nangʉ nɨrabhiisasaama, muhuruchɨ ubhwikari bhwanyu kwa Mungu, mʉbhɨ nchi ikimweso ɨkɨhʉru, ɨkɨrɨndu, kɨnʉ kekozomera Mungu. Kokorabhu, neyo ɨnzɨra ya amaheene go okosengera Mungu. Mʉtɨɨga zisimʉka za abhaatʉ bhɨ ɨɨsɨ yɨnʉ, nawe mutigɨ Mungu achʉrɨ imyʉyʉ janyu, korereke mʉbhɨ na amiisɨɨgi amahya. Hayo neho mukwɨga komenya ganʉ Mungu akwenda. Mʉramenya nɨ-mangʼanakɨ amazʉmu, ganʉ gakomozomera, naatu ganʉ ganagirɨ.
Imwʉsi mʉbhɨ muriirora kʉbha mʉkakwa hamwɨmwɨ nawe, nʉ ʉbhʉbhɨ bhʉtakʉtʉra kʉbhakangata naatu. Ɨbhuɨbhu, mʉbhɨ muriirora kʉbha bhahʉru mʉrɨ, na muriikara igʉrʉ wo okozomera Mungu, ku kugwatana na Yɨɨsu Kiriisitʉ.
Kʉgayo, mutiisirirya ʉbhʉbhɨ bhuhizɨ ɨmɨbhɨrɨ janyu gɨnʉ gikukwa. Mutiisirirya kurutwa ni imyʉyʉ ɨmɨbhɨ jɨ ɨmɨbhɨrɨ janyu. Mutiisirirya ibhiimʉ bhyɨ ɨmɨbhɨrɨ janyu bhɨbhɨ ebhegero bhyo okokora ʉbhʉbhɨ, nawe mwihuruchɨ kwa Mungu. Mwirore ncha bhanʉ bharyukwirwɨ kurwa mʉbhaku, na kusikiribhwa mʉbhʉhʉru ubhuhya. Mwihuruchɨ kwa Mungu, ni ibhiimʉ bhyɨ ɨmɨbhɨrɨ janyu bhɨbhɨ ebheseme bhyo okokora eheene.
Chɨmbu twagwatɨɨnɨ na Kiriisitʉ muruku rwazɨ, ɨbhuɨbhu tʉragwatana nawe mubhuryuku bhwazɨ. Tʉmɨnyirɨ kʉbha ubhwikari bhwɨtʉ bhwɨ ɨkarɨ bhʉkakwa hamwɨmwɨ na Kiriisitʉ kʉmʉsarabha, korereke zinguru zʉ ʉbhʉbhɨ zɨtatʉkangata kwikɨ, na kotokora tʉbhɨ bhambʉʉsa bhʉ ʉbhʉbhɨ.
Ʉbhɨ uriija amangʼana gayo, kʉ kʉbha Mungu ɨrɨkɨɨnʼyɨ ɨbhɨgʉngi bhyazɨ, ko koreeta ubhutuurya kʉbhaatʉ bhʉʉsi. Ʉrʉbhangʉ ruyo, rʉratwija kwanga ʉbhʉbhɨ nu umwʉyʉ gwa kʉʉsɨ. Kwɨbhu hanʉ tʉkʉbha tʉkɨɨrɨ kʉʉsɨ yɨnʉ, tʉbhɨ bhe ekerengo, bhe eheene, na abhaatʉ bhanʉ bhakwikara ubhwikari bhu ukumukumya Mungu.
Kʉnzɨra yiyo, ubhwikari bhwazɨ bhwʉsi bhʉnʉ bhʉsaagirɨ bhu ukwikara kʉʉsɨ kʉnʉ, ariikara kʉrɨngʼaana na chɨmbu Mungu asɨɨgirɨ, ɨtarɨ kumwʉyʉ gwʉ ʉmʉʉtʉ. Ribhaga rɨnʉ rihitirɨ, mwarɨ na ribhaga irɨɨhu ryo okokora amangʼana ganʉ gakokorwa na abhaatʉ bhanʉ bhatɨɨzɨ Mungu. Mukiikara ubhwikari bhwa amangʼana gaabhʉ amabhɨ, umwʉyʉ, ubhunywi, ɨnyangi yʉ ʉmʉsʉʉhʉ gu ukurya no okokora ɨtaarʉ, no okosengera amasambwa. Ɨtakwenderwa kwa niimwɨ kongʼeha kokora gayo. Nangʉ, abhaatʉ bhanʉ bhatɨɨzɨ Mungu, bhararʉgʉʉra hanʉ bhakorora mʉtakugwatana nabhʉ kokora amabhɨ maaru bhʉkʉngʼu, bharabhatʉka. Nawe, abheene kwibhagɨra mʉbhʉtangɨ bhwa wʉnʉ amarirɨ kʉtɨnɨra abhaatʉ bhʉʉsi, bhʉ ʉbhʉhʉru na abhaku. Necho kiyo Ɨngʼana Ɨnzʉmu ɨkarwazirwa abhaatʉ bhanʉ nangwɨnʉ bhakuurɨ, korereke bhatinirwɨ mubhwikari bhwabhʉ ncha abhandɨ, bhiikarɨ igʉrʉ wa Mungu kʉnzɨra ye Ekoro Ɨndɨndu.
Nawe ɨtɨnɨrʉ ya amangʼana gʉʉsi ɨraariirɨ. Mmbe, mʉbhɨ na amangʼɨɨni na mʉbhɨ mɨɨsʉ korereke mʉsabhɨ ibhaga ryʉsi.
Arɨɨbhɨ tʉrabhuga kʉbha itwɨ tʉtaana ʉbhʉbhɨ bhwʉbhwʉsi, turiikangirirya itubheene, ne eheene ɨtarɨ kwa niitwɨ. Nawe, arɨɨbhɨ tʉraatigɨ ʉbhʉbhɨ bhwɨtʉ, Mungu aratobheerera ʉbhʉbhɨ bhwɨtʉ na kʉtʉbhɨngukya ʉbhʉbhɨ bhwʉsi, kʉ kʉbha ewe, ne-moheene na we eheene.
O corpo como templo
Nosso corpo é templo do Espírito Santo. Devemos honrar a Deus com o corpo, fugindo da embriaguez, da imoralidade e de toda impureza.
Mʉtɨɨzɨ kʉbha ɨmɨbhɨrɨ janyu nejo rihekaaru rye Ekoro Ɨndɨndu yɨnʉ Mungu aabhahɨɨrɨ, ne Ekoro Ɨndɨndu iriikara mʉmɨbhɨrɨ janyu? Nɨ ɨmɨbhɨrɨ giyo gɨtarɨ ijanyu, nawe nɨ-ja Mungu,
Mʉtɨɨzɨ kʉbha abhabhɨ bhatakusikɨra mʉbhʉtɨmi bhwa Mungu? Mutiikangirirya! Bhɨ ɨtaarʉ, abhaatʉ bhanʉ bhakosengera amasambwa, abhasɨbhɨɨti, nʉʉrʉ bhanʉ bhakʉtaara abhasubhɨ kʉbhasubhɨ, abhiibhi, abhiimani, abhanywi, abhagwatanʼya, abhasaakuri, bhayo bhʉʉsi bhatakusikɨra mʉbhʉtɨmi bhwa Mungu. Abhandɨ gatɨ waanyu bhaarɨbhu. Nawe nangʉ, kʉ kʉhɨtɨra kʉMʉkʉrʉ wɨɨtʉ Yɨɨsu Kiriisitʉ, na kʉmanaga ge Ekoro ya Mungu wɨɨtʉ, mwʉjirwɨ ʉbhʉbhɨ bhwanyu, mʉbhɨngukiibhwɨ, na kʉbharwa kʉbha bhe eheene mʉbhʉtangɨ bhwa Mungu.
Naatu mʉtagwatwa amarwa, kʉ kʉbha ɨragirya kokora amangʼana ganʉ gatanzabhɨɨnɨ, nawe mwizuribhwɨ ne Ekoro Ɨndɨndu.
Kʉtangɨra nangwɨnʉ, awɨ ʉtanywa amanzi ageene, nawe ʉbhɨ ʉranywa ni idivaayi hasuuhu, igʉrʉ wu ubhurwɨrɨ bhwazʉ bhwɨ ɨnda na amarwɨrɨ agandɨ ganʉ gakʉkʉnyaacha.
Ʉbhʉbhɨ bhwa kʉʉsɨ nebhwe bhʉnʉ, umwʉyʉ ʉmʉbhɨ gwʉ ʉmʉbhɨrɨ, rihari ryʉ ʉkʉbha nachʉ chʉchʉsi kɨnʉ ʉmʉʉtʉ akɨrʉʉzɨ, nu ubhwiyungi kʉ kʉbha yu ubhuniibhi. Bhyʉsi bhiyo bhɨtakurwa kwa Bhaabha Mungu nawe bhɨrarwa mʉʉsɨ mʉnʉ.
Kwanga Shɨtaani ku kwisirirya Mungu
Mwiyangarɨrɨ na mʉbhɨ mɨɨsʉ ribhaga ryʉsi, kʉ kʉbha umubhisa waanyu, Shɨtaani, aragendagenda nchɨ ɨɨka yɨnʉ ekomohya ʉmʉʉtʉ imuryɨ.
Abhahɨmba bha Yɨɨsu bhaangɨ ʉmʉʉnyʉ nu ubhwɨrʉ
"Imwɨ nɨ-mʉʉnyʉ kʉʉsɨ. Nawe guriibhuryɨ ʉbhʉsambaruku bhwagwɨ, gʉratuurirwa kɨgʉrʉkɨ korereke gozome naatu? Gʉtakwenderwa kʉrʉnga kegero chʉchʉsi, kʉgayo gʉrataashwa igʉtʉ na kʉtazwa na abhaatʉ.
Ʉtatusikirya mubhitiimotiimo,
nawe ʉtʉsabhʉrɨ nʉ ʉmʉbhɨ wurya,
[kʉ kʉbha ʉbhʉtɨmi, na zinguru, nu ubhukumibhwa, ni-bhyazʉ kemerano.
Garamɨ!]’ "
Amaandɨkʉ Amarɨndu garabhuga,
"Heene, Ʉmʉkʉrʉ Mungu akagamba,
abhaatʉ bhʉʉsi bharahigama mʉbhʉtangɨ bhwanɨ,
abhaatʉ bhʉʉsi bhariisirirya kuminywa jabhʉ kʉbha inyɨ ni-Mungu."
Mmbe nɨmbu, itwʉsi tukwitonda itubheene mʉbhʉtangɨ bhwa Mungu.