5,61:5-6 1 Korin 2:1-2; 12:8; 2 Korin 8:7; 2 Timoti 1:8; Akar Mogomem 1:2Kɨ a mɨnabagha ghaze, Kraisɨn akar e ia mɨkɨnizim, a ian navibar ikia gavgafi. Ia Krais ko poroghav itima, God bizir aghuir avɨrim ia ganɨngizɨ, da ia gizɨfa, kar akam akurir arazir avɨriba, ko fofozir guar avɨriba.
13Ezɨ manmakɨn? Krais ti bɨaghireghama? Kɨ Pol ti ian akurvaghasa ter ighuvimɨn aremez, o? Ia ti nan ziamɨn rurim iniz, o? Bar puvatɨ!
2Dughiar kamɨn Elin damaziba an ikufi, egha kɨran oveghangɨn da bar okavigham. Dɨmagarir mamɨn a uan akuir danganimɨn akui.
13Kɨ mɨgɨrɨgɨar mam an iti. An otarimning akar kurabar nan ziam gasɨghasɨki, kamaghɨn amizɨ, kɨ an adarazi pazɨvɨra me damuva me kuavaremegham. Ezɨ Eli uabɨ fo, aning arazir kuram gami, ezɨ a aningɨn anogoroghezir puvatɨ.
14Kamaghɨn amizɨ kɨ pamtemɨn Elin adaraziv gɨa ghaze, ofan tam men arazir kuram agɨvaghan kogham. Bar puvatɨ."
15Ezɨ Samuel akar kam baregha uan mɨsiamɨn akua ghua amɨnim tira. Egha a ghua Ikiavɨra Itir Godɨn Purirpenimɨn tiar akam kui. Egha Samuel uan irebamɨn mɨn garir bizimɨn gun, Elin mɨkɨman atiatingi.
822:8 Akar Mogomem 19:10Kɨ Jon, kɨ bizir kabar gara egha akar kaba barasi. Kɨ dar ganigha egha da baregha, maghɨra enselɨn bizir kaba nan akazimɨn suemningɨn tevimning apɨrigha an ziam fasa.
1322:13 Aisaia 44:6; 48:12; Akar Mogomem 1:8; 1:17; 2:8; 21:6Kɨrara kɨ bar faraghavɨra ikia egh abuan ikɨvɨra ikiam. Egha kɨ biziba bar dar mɨngarim, egha ingangarir kɨ amiba kɨ uaghan bar a da gefi.
2122:21 Rom 16:20; 2 Tesalonika 3:18Eghtɨ Ekiam Iesusɨn apangkuvim, Godɨn gumazamiziba bar moghɨra me ko ikɨ.Bar guizbangɨra!
10Ia fozɨ, God uaghan fo, arazir manam e ia gami, ia nɨghnɨzir gavgavim Kraisɨn itir gumazamiziba. E Godɨn damazimɨn derazir arazir aghuibagh amua, egha arazir kuratam gamizir puvatɨ.
132:13 Galesia 1:11-12; 4:14; 1 Tesalonika 1:2-3; 2 Tesalonika 2:13; 2 Pita 3:2Ia en akam baregha Godɨn akam ini, egha gumazibar akamɨn mɨn a inizir puvatɨ, ia guizbangɨra Godɨn akamra ini. Ezɨ akar kam bar pamten ia gumazamizir nɨghnɨzir gavgavim Kraisɨn itibar navir averiabar ingari. Kamaghɨn amizɨ, e bizir kam bagha zurara God mɨnabi.
192:19 Filipai 2:15-16; 4:1; 1 Tesalonika 3:13; 2 Tesalonika 1:4; Akar Mogomem 1:7Eghtɨ en Ekiam Iesus uamateghamin dughiam, bizir tizim e damightɨ e an damazimɨn bar akuegh a mɨzuam ikɨ tugh gavgavigham? E bizir tizim inigh mangɨ an akagh suam e ingangarir aghuim gami? E ghaze, iarara. E ia baghavɨra bar akuegham.
423:4 Dɨboboniba 22:1-6Bizir kamɨn mɨngarim kamakɨn. E Isip ataghɨrazir dughiam, me daghetaba ko dɨpataba inigha iza en akurazir puvatɨ. Me Balam givese, eghtɨ a God ko mɨkɨmtɨ, an e gasɨghasɨgham. Balam a Beorɨn otarim, egha Aramɨn nguazimɨn itir nguibar ekiam Petorɨn gumazim.
7Eghtɨ Idomia ko Isipia, ia ko ikɨtɨ, ia pazɨ me gɨnɨghnɨghan markɨ. Guizbangɨra, Idomia ian ikɨzibar mɨn iti. Ia fomɨra, gumazamizir pura guighav itibar mɨn Isipɨn kantrin ike, kamaghɨn amizɨ, ia men aghuaghan markɨ.
13Egh mɨdorozir gumaziba davisɨ azenan mangɨ uari bagh toribagh kusɨ itaziba inigh da sara mangɨ. Egh me torim gɨkuigh, egh davigh gɨvagh ua torim apemegh.
16Egh a mangɨ ian nguibatamɨn ikɨsɨ ifuegh, a mangɨ. Ia pazɨva a damuan markɨ.
8Eghtɨ an pam a damuasa mɨkemezir akar dɨkɨrɨzir kam baregh, egh an anogoreghtɨ, an a damuan markɨ. An pam an anogoroke, kamaghɨn, Ikiavɨra Itir God an akar dɨkɨrɨzimɨn gɨn ghuzir puvatɨzir arazir kurar kam gɨn amadagham.
13Amizimɨn pam, an akar dɨkɨrɨzir an amizimɨn amamangatɨgham o, a an anogoregham, eghtɨ amizim uan pamɨn nɨghnɨzimɨn gɨn mangɨ.
14Eghtɨ an pam an akar dɨkɨrɨzim baregh, aruer kamra o an gɨn otivamin aruer igharazibar bizitamɨn a mɨkɨman koghtɨ, a damuasa mɨkemezir bizim, a guizbangɨra a damigh. An pam an akar dɨkɨrɨzim baregh dughiar kamra bizitamɨn a mɨkɨman koghtɨ, mati pam gavgavim amizimɨn akar dɨkɨrɨzim ganɨdi. Eghtɨ an amuim guizbangɨra akar dɨkɨrɨzir kam damigh.
1213:12 Matyu 21:39; Jon 19:17-18; Aposel 7:58Kamaghɨra, Iesus uaghan nguibar ekiamɨn azenan mɨzazim ini. A ghaze, a uan ghuzimɨn gumazamizibar amightɨ me Godɨn damazimɨn zuegh egh Godɨn gumazamizibar otivigham, kamaghɨn an areme.13:12 Moses Osirizir Araziba ghaze, gumazamiziba Godɨn ofa damuasa inigha izir asɨziba, ofa gamir gumaziba da api. Me asɨzir gumazamizibar arazir kuraba gɨn amangɨsɨ, dughiar ekiabar ofa gamiba, me dar aman kogham. Nɨ Ofa Gami 6:24 ko 24:30 ko 16:27ɨn gan. Datɨrɨghɨn, ofan dughiar ekiar kam, Iesus amizir ofan kam an danganim ini. Nɨ Hibru 9:7 ko 14ɨn gan.
1513:15 2 Eghaghaniba 29:31; Onger Akaba 50:14; 50:23; 69:30-31; Hosea 14:2; 1 Pita 2:5Kamaghɨn amizɨ, e Iesusɨn ingangarimɨn tuavimɨn, e zurara ziar ekiam isɨ ofan mɨn God danɨng mamaghɨra ikiam. Eghtɨ en akatoriba zurara an ziam fɨ suam, a en Ekiam.
2113:21 Galesia 1:5; Filipai 2:13; 2 Tesalonika 2:17; 1 Pita 5:10Ezɨ kɨ ia bagha Godɨn kam ko mɨgɨa kamaghɨn an azangsɨsi, eghtɨ a ian akuragh gavgavim ia danɨngtɨ, ia arazir aghuibar amu, egh an ifongiamɨn gɨn mangam. Eghtɨ Krais Iesusɨn ingangarimɨn tuavimɨn, an en navir averiabar aven ingartɨ, e a ifongezir arazibar amuam. Egh e zurazurara ziar ekiam a danɨng mamaghɨra ikiam. Bar guizbangɨra.
455:4 Onger Akaba 18:4-5; 116:3Bizir kam na gami, nan navim bar na baseme.Ezɨ kɨ bar atiatigha aremeghasava ami.
12Nan apanitam akar kuram na mɨkemeghtɨ,kɨ pura uabɨ abɨragh purama an akamɨn osɨmtɨzim ateram.Gumazir kɨ fozitam akatam na gasɨ na mɨkɨmtɨkɨ uabɨ isɨva an modogham.
18Gumazir avɨriba na ko mɨsosi,ezɨ kɨ osɨmtɨzir ekiatam uan mɨkarzimɨn a inizir puvatɨ.God bar deraghavɨra nan gara uamategha na inigha izi.
12Ezɨ Irɨn otarimningɨn ziamning kara: Supim ko Hupim.Ezɨ Husim, a Aherɨn otarim.7:12 Gumazir maba kamaghɨn nɨghnɨsi, ziar kam, "Aher," a "Dan," mɨgei.
16Ezɨ Makan igharazim, a Makirɨn amuim, a uam otarir pumuning bate. Maka, otarir mam ziam Peres a gatɨ, ezɨ igharazimɨn ziam Seres. Seres otarir pumuning iti, Ulam ko Rakem.
33Ezɨ Japletɨn otaribar ziabar kara, Pasak ko Bimhal ko Asvat.
29:2-7 2 Pita 1:17-18Ezɨ dughiar 6pla gɨvazɨma, Iesus Pita ko Jems ko Jon inigha mɨghsɨar ekiar mamɨn ghuavanabogha, me uarira kagh iti. A kagh an mɨkarzim men damazimɨn igharaghav oto.
8Ezɨ zuamɨra me gara ua gumazitamɨn garir puvatɨ. Iesus uabɨra me ko iti.
409:40 Matyu 12:30; Luk 11:23Tina en apanim gami puvatɨ a en anav.
2Egh 390plan aruebar gɨn ivezir kurar kam gɨvaghtɨ nɨ dɨkafigh. Eghtɨ arazir kam kamaghɨn Israelian akagham, apaniba Jerusalem inigha gɨfa. Nɨ dɨkavigh uan arɨzir pozir faragha itim inigh, Jerusalemɨn akazir ababanim gamir brighɨn kam gisɨn datɨgh, a daboroghtɨ a isi. Egh arɨzir pozir namba 2 inigh, brighɨn kamɨn mɨriam daruva da akun, uan mɨdorozir sabamɨn tintinibar ada aghor mangɨ. Egh arɨzir pozir namba 3 inigh da akunightɨ, amɨnim da ater tintinibar mangɨ. Eghtɨ kɨ uan mɨdorozir sabam inigh arɨzir kabar gɨntɨgh mangam.
8Bizir kam bangɨn, kɨ Ikiavɨra Itir Godɨn Ekiam, kɨ ghaze, nan agorogetam tong ian itir pu. Bar puvatɨ. Kɨ ian apanimɨn mɨn iti. Egh kantrin igharazibar damazibar, kɨ ian araziba tuisɨghtɨ gumazamiziba bar ian ganam.
9Ia arazir kɨ ifongezir puvatɨzir bar avɨribagh amigha gɨfa. Ezɨ kɨ ivezir kuram ia danɨngɨva arazir fomɨra amizir puvatɨzir kaba, datɨrɨghɨn ia damuam. Egh kɨ ua gɨn kamaghɨn ia damighan kogham.
105:10 Ofa Gami 26:29; Azir Akam 4:10; Esekiel 6:8; Amos 9:9; Sekaraia 7:14Eghtɨ arazir kurar ia amizibar ivezir kuram, ia ameboghfeziaba uan boribav soghɨva dar tuzibar amɨtɨ, boriba uan ameboghfeziabav sogh men tuzibar amam. Kɨ pazɨvɨra ia damuam, eghtɨ ariaghirezir puvatɨzir darasi, kɨ me aghamsightɨ me tintinimɨn nguazir kamɨn danganir igharazibar mangegham.
410:4 1 Korin 2:5; Efesus 6:13-17; 1 Tesalonika 5:8; 1 Timoti 1:18Inogovir bizir e suighiziba, da nguazimɨn inogovir biziba pu. Bar puvatɨ. Bizir kaba, Godɨn gavgavim dar iti. Eghtɨ e dar suighɨva apanibar dɨvɨnir gavgavim abɨghɨrarɨgham.
610:6 2 Korin 2:9Ezɨ e iarara mɨzuai. Ia en akaba bar dar gɨn mangɨtɨ, e gumazamizir akaba batoziba, mɨzazim me danɨngam.
710:7 1 Korin 3:23; 14:37; 2 Korin 5:12; 1 Jon 4:6Ia bar deravɨra bizir azenan itir ia gariba tuisɨgh. Egh gumazitam o amizitam uabɨra uabɨ mɨkɨm suam, a guizbangɨra Kraisɨn anav, a bar deravɨra nɨghnigh kamaghɨn fogh, e uaghan an mɨrara Kraisɨn adarasi.
41:4 Jon 15:11; 16:24; 2 Jon 1:12E uari inigh ikɨ, en naviba bar akueghasa, e akar kam osiri.
51:5 Jon 1:9; 9:5; 12:35-36; 1 Timoti 6:16; Jems 1:17E Krais Iesus barazi an akar kam akunizɨma, e ia mɨkɨri. Akar kam kamaghɨn mɨkeme, God, an angazangarim, ezɨ mɨtarmetam anepazazir puvatɨ.
71:7 Aisaia 2:4-5; Jon 3:21; Efesus 1:7; Hibru 9:14; 1 Pita 1:19; Akar Mogomem 1:5Ezɨ God angazangarimɨn aven iti moghɨn e angazangarimɨn aven daruva, egh uari ko navir vamɨra ikiam. Eghtɨ an Otarim Iesusɨn ghuzim e ruva, en arazir kuraba sara bar da ruam.
11:1 Kolosi 1:27Kɨ Pol, kɨ Krais Iesusɨn aposel. God, en Akurvazir Gumazim, ko Krais Iesus, gumazir e ganasa mɨzuaim, aning na mɨsevezɨma kɨ aposelɨn oto.
51:5 Rom 13:8-10; Galesia 5:14; 2 Timoti 2:22Nan akar gavgavir kamɨn mɨngarimra kara, e bar uarigh ifuegham. E fo, e guizɨn nɨghnɨzir gavgavim Iesusɨn ikia, navir zuruzim ikia, egha uan araziba deravɨra da tuisɨgha arazir aghuibar gɨn zui. Eghtɨ bizir kaba e damutɨ, e bar uarigh ifuegham.
151:15 Luk 15:2; 19:10; Rom 5:8; 1 Timoti 3:1; 4:9; 2 Timoti 2:11; 1 Jon 3:5Krais Iesus, gumazamizir arazir kurabagh amiba men akuraghasa nguazir kamɨn ize. Ezɨ men tongɨn, nan arazir kuraba bar men arazir kurabagh afira. Ezɨ akar kam a guizbangɨra, gumazamiziba a baregh nɨghnɨzir gavgavim an ikɨ.
3A faragha odiarimɨn ikia nɨn ingangarir gumazimɨn oto, egh a gɨn mangɨsɨ, a uabɨra mangɨ. A faraghavɨra amuimɨn ikia nɨn ingangarir gumazimɨn oto, egh dughiar a nɨ ateghamim, a uan amuim inigh a sara mangam.
1321:13 Dɨboboniba 35:10-34; Godɨn Araziba 19:1-13; Josua 20:1-9Eghtɨ a gumazir kam mɨsueghtɨ an aremeghan nɨghnɨzim ikian koghtɨ, Godra gumazir kam ateghtɨ an an agharimɨn pazɨ a damutɨma an aremegham, eghtɨ gumazir a mɨsoghezim an arɨ mangɨ nguibar kɨ ia bagha mɨsevezimɨn mangɨgh, egh a deraghvɨra ikiam.