Marcos 12

Kanicau arǝ amǝ’rya mǝɓealɓike

1 Yesu tita kania wia gìr nǝ kanicau ama:

Ɓè ɓwa tsǝk ɓaban nggun anap. Kàrì nǝ nkāndan, sǝ tǝm tūli aɓa tali ace kambǝ mur ɓǝlanggun anap. Ɓak ban mǝ’dāhre mǝnana à nǝ̀ nggǝ cam amurí aban yál ɓaban ngga. Pǝlǝa nyesǝ ɓaban nì pana haya nǝi a bu amǝ’rya, sǝ kutio o a bǝri a ɓe nzali. * 12:1 Ɓalli gbal aɓa: Isha 5:1,2.

2 Kunɓǝla mala anap karna ka, pǝlǝa tasǝ ɓe mǝtúró ɓala male aban amǝ’rya ɓǝa kya aki wi ɓǝla anap a ɓaban. 3 Sǝ amǝ’rya bwal mǝtúró ɓala man, à walki, sǝ a tasǝ takwari o nǝ ɓabui.

4 Nyare mǝtala ɓaban tasǝ ɓe mǝtúró ɓala abania. À yì wali à tsǝki wi penye a ɓamúrí, à pe wi kǝsǝkya kǝ̀rkǝ́r. 5 Nyar ɗǝm tù tasǝ ɓe mǝtúró ɓala. Mǝnia ka à yì wal-luí. Pǝlǝa tasǝ aɓea amǝtúró ɓala pas, aman ngga à kwea, acilia ka à wal-luia.

6 Kǝ ɓwa mwashat mǝnana ueo mǝtala ɓaban nǝ̀ túr ka, muna male mana earkiyi ace raka nda. Túrí a nggea tankwang kat, ne ɓamúrì ama, <<À nǝ̀ pè munem gulo.>> 7 Kara amǝ’rya ne a rǝia ama, <<Muna mala mǝtala ɓaban, mǝnana nǝ̀ liɓala ka nda man. Wu ɗeki ɓǝ̀ yiu, sǝm nǝ̀ yia wal-luí, sǝ mǝnia yì ɓaban ngga nǝ̀ duk ma’sǝm!>> 8 Pǝlǝa à bwali à wali wú, à twali à túrí anzǝm ɓaban.

9 Sǝ mana ado mǝtala ɓaban nǝ̀ pa? Nǝ̀ yiu nǝ̀ yia wal-lú ka amǝ’rya mǝno ka, sǝ nǝ̀ nyesǝ ɓaban nǝ̀ pea aɓea aɓwana. 10 Wun ngga wu ɓal mǝnia yì ban ngga mbo aɓa Malǝmce, mǝnana ama:

<<Tali mǝnana amǝɓa ɓinǝi ka,

nda ɗǝm yi bwal kusǝɓa

kàngkàng ngga.

11 Mǝnia yì gìr ka

Mǝtalabangŋo na pe ka,

sǝ gìr ndali na aban sǝm? * 12:11 Ɓalli gbal aɓa: Ang 118:22,23.>>

12 Pǝlǝa aɓwana-mǝgule mala amǝ Yahudi alta njargula mǝnana à nǝ̀ bwali nǝi ka, acemǝnana à sǝlǝna ama bang mǝnia yì kanicau ka a rǝia. Sǝa ma acemǝnana àkǝ̀ ɓanggi ɓwabundǝa ka, à ɗeki à pǝlǝ rǝia, à o.

Mbwe boalo-cemi aban Kaisar

13 Anzǝm man ngga, à tasǝî Yesu aɓea amǝ Farisi andǝ aɓwana mala Hirǝdus ace mǝnana ɓǝà bwali aɓa nacau male ka. 14 À yiu a baní à yì na ama, <<Malǝm, sǝm sǝlǝna ama we ka a kǝ came amur mǝsǝcau. Kǝɓwa pà kàm nǝ̀ púrǝǒ atà buì male ka ɗàng, acemǝnana ɓwapǝndǝa kat a bano ka à twalia à nda mwashat. A kǝ kani njargula mala Ɓakuli nǝ mǝsǝcau. Sǝm nggǝ earce wu bangga sǝm; nggurcau eare ama ɓǝ̀ sǝm mbwe boalo-cemi a ban Kaisar, yì murǝm mǝgule mala amǝ Roma le, ko pà a njarì ɗang? 15 Ɓǝ̀ sǝm mbwe le ko ɓǝ̀ sǝm ngga mbwe ɗàng?>>

Yesu ka sǝlǝna kutan malea, pǝlǝa ɗia ama, <<Palang sǝ wu kǝ earce tambam? Wu yinǝàm nǝ mǝsǝboalo ma’wun mǝ sǝni!>>

16 À pǝlǝa à yinǝi wi nǝ mǝsǝboalo, sǝ ɗia ama, <<Foto ɓamǝsǝ yana mǝnia, sǝ parbu mala yana mana amurí ka?>> À eari wi ama, <<Mala Kaisar na.>>

17 Pǝlǝa Yesu nea wia ama, <<Wu pe Kaisar gìr mǝnana mala Kaisar na ka, sǝ wu pe Ɓakuli gir mǝnana mala Ɓakuli na ka.>>

Kara yia ka à ndali kǝ̀rkǝ́r nǝ nyesǝcau male.

Ɗiban amur doɓala andǝ loapi ɓembe nǝ yilǝmu

18 Pǝlǝa amǝ Saduki, mǝnana à bang ama loapi ɓembe pa kàm raka, à yiu a baní nǝ ɗiban.*12:18 Ɓalli gbal aɓa: Atúró 23:8. 19 À na ama, <<Malǝm, Musa gilǝa sǝm ama ɓǝ̀ mǝ’eam ɓwa wu sǝ ɗeki māmí amuna pa a buì raka, ɓwa mǝno ka dupi wi púp ɓǝ̀ twal mālá lú, ɓǝ̀ ɓǝli mǝ’eambi amuna.*12:19 Ɓalli gbal aɓa: Nggur 25:5,6. 20 Aɓea amǝ’eambu nakam tongno-nong-ɓari. Mǝdǝmbe al ɓwama, sǝ wu, ɗeki kǝ muna ɗang. 21 Ɓwa mǝnana kpa nzǝmi ka twal mālá lú, a do andǝ yi. Yì gbal ka yi wú, ɗeki kǝ muna ɗang. Anggo gbal nǝ tàruià. 22 Yi mal múrià kat, yia mǝnia tongno-nong-ɓari ka, ko kǝɓwa kum muna ɗang. A masǝlǝate ka ɓwame yi wu gbal. 23 Ado ka, à pwari mǝnana aɓwana nǝ̀ loapi ɓembe nǝi ka, ɓwame ka nǝ̀ duk mālá yana aɓalǝia, yi mǝnana yia kat à dum nǝi ka?>>

24 Yesu earia wia ama:

Ɓwarkio ma’wun ngga nda mǝnana ama wu súrǝ̀ Malǝmce andǝ rǝcandǝa mala Ɓakuli ɗang. 25 A pwari lo mala alú a ɓembe ka, alban pà kàm ɗàng. Aɓwana nǝ̀ do kǝla amǝturonjar a kùli. 26 Sǝ amur cau mala lo mala alú ka, wu ɓal mbo aɓa malǝmce mala Musa, amur mǝ’nkwarki mǝnana kǝ earki bǝsa ka? Nda anzǝm mǝnana a Ibǝrayim andǝ Ishaku andǝ Yakupu wukina, sǝ apǝlǝkia pas yi kutikina ka, sǝ Ɓakuli yi bangcau nǝ Musa ama, <<Mǝ nda Ɓakuli mala Ibǝrayim, andǝ Ɓakuli mala Ishaku, andǝ Ɓakuli mala Yakupu.>>*12:26 Ɓalli gbal aɓa: Pur 3:6. 27 Mǝnia ka lǝmdǝ ama yì ka, Ɓakuli mala alú na ɗang; mala aɓwana mǝnana nǝ yilǝmu ka nda. Wun ngga, wu ɓwarki kǝ̀rkǝ́r!

Nzongcau mǝgule kat

28 * 12:28 Ɓalli gbal aɓa: Luk 10:25-28 .Ɓè malǝm Nggurcau mala Musa nda aban came a banì kǝ ok cau mǝno amǝ Saduki kǝ makgìr amurí andǝ Yesu ka. Lang sǝni Yesu nyesǝnia wia cau pepe ka, pǝlǝa ɗì Yesu ama, <<Aɓalǝ anzongcau kat ka, mǝyenani nda kútì aɓea kat?>>

29 Yesu eare ama, <<Mǝgule mǝnana kútìban kat ka nda mǝnia ka: <Wu kwaki kir wun, wun amǝ Isǝrayila, Mǝtalabangŋo Ɓakuli ma’sǝm ngga, nda mwashat. 30 Earce Mǝtalabangŋo Ɓakuli mo nǝ ɓabumo kat, andǝ yilǝmo kat, andǝ ɗenyicau mo kat, andǝ rǝcandǝa mo kat.>*12:30 Ɓalli gbal aɓa: Nggur 6:4,5. 31 Ɓaria nda mǝnia: <Earce ɓio mǝ’murkala kǝla mǝnana a earce ɓamuro ka.> Kǝ ɓè nzongcau pà kàm kútì amǝnia ka ɗàng.>>*12:31 Ɓalli gbal aɓa: Pǝris 19:18.

32 Malǝm Nggurcau mala Musa eari Yesu ama, <<Kǝ ndo a bangŋi ka, Malǝm! A ɓwarki ɗang, yi mana a na ama, Ɓakuli ka nda mwashat, kǝ ɓe pà kàm ɗang. Kǝ Yì na nǝmurǝì.*12:32 Ɓalli gbal aɓa: Nggur 4:35,36. 33 Ɓǝ̀ ǝn earce nǝ ɓabumam kat, nǝ sǝlǝe mem kat, nǝ rǝcandǝa mem kat, sǝ ɓǝ̀ ǝn earce ɓiam mǝ’murkala kǝla mǝnana ǝn earce ɓamúràm ngga. Mǝnia ka kǝ pwasǝbum Ɓakuli kútì apagir mala pisǝe kǝring andǝ pāki agir’nkila kat.>>*12:33 Ɓalli gbal aɓa: Hos 6:6.

34 Lang Yesu sǝni ɓwabure nyesǝna cau aɓa sǝlǝe ka, pǝlǝa ne wi ama, <<We ka, a pa kuko nǝ ban domurǝm mala Ɓakuli ɗang.>>

Anzǝm mǝno ka, kǝɓwa nyare ɗì ɓekǝ cau ɗang.

Yesu Kǝrǝsti ka muna mala yana?

35 Lang Yesu na aban kanigir a Ndàmǝgule mala Ɓakuli ka, ɗiban ama, <<Palang sǝ amalǝm Nggurcau mala Musa kǝ bang ama Kǝrǝsti ka muna mala Dauda*12:35 muna mala Dauda: Ko <<Mǝkà Dauda.>> na? 36 Dauda nǝ nggearǝì ka, nacau aɓa Bangŋo Mǝfele ama:

<<Mǝtalabangŋo ne

Mǝtalem ama,

<Do a buno gulo,

atà buam mǝlì

she ɓǝ̀ ǝn nyesǝna aɓio-mǝbura

a ɓakusǝo ka.> * 12:36 Ɓalli gbal aɓa: Ang 110:1 .

37 Yi mǝnana Dauda nǝ ɓamúrì tunǝ Kǝrǝsti ama, <Mǝtalem> ngga, lang sǝ Kǝrǝsti nǝ̀ duk muni?>>

Ɓwabunda kwaki kiria arǝì nǝ banɓoarnado.

Yesu pusǝta amǝkani Nggurcau mala Musa

38 Yesu aɓa kanigir male ka, nea wia ama:

Wu parkir wun arǝ amǝkani Nggurcau mala Musa! Acemǝnana yia ka, à earce gya aɓalǝ anggea daura aban ak makkun aɓa limo. 39 Yia ka, à kǝ earce ban-do mǝɓoarne aɓalǝ andakpapi andǝ aban-pakkiɗire. 40 Yia nda à kǝ ɓǝmbǝri amā-lú arǝ agirkuma malea, sǝ à nǝ̀ ɓosǝki aɓwana nǝ pakki ahiwi mǝsauwe mala lǝmdǝ ɓamuria ama yia ka amǝ fele na. Ace mǝno ka ɓashi malea nǝ̀ gul kǝ̀rkǝ́r.

Pa ɓoro mala ɓe mā-lú

41 Yesu na aɓa Ndàmǝgule mala Ɓakuli, do nǝ ban mana à kǝ turki boalo kam ngga. Mǝsǝì ueo arǝ ɓwapǝndǝa mǝnana kǝ turki boalo aɓa kwar ak boalo ka. Amǝkume pas turki aboalo kpǝm. 42 Ɓè mǝ’tǝ̀r mā-lú yiu yi tsǝk anini ɓari, mǝnana bwalta kwapo mwashat raka. 43 Yesu tunǝ alaggana male a baní, sǝ nea wia ama, <<Ən nggǝ na wun ɓafo, mǝnia yì mā-lú mǝ’tǝ̀r man ngga, nda túr gìr mana kútìban kat aɓa kwar ak boalo ka. 44 Acemǝnana acili aɓwana kat ka, à tù nǝ tú aɓa kume malea, sǝ yì ka, kǝgìr mana ueo nǝ̀ linali nǝi ka, nda yi túrí kat ka.>>