1Na birin to dangi, n naxa ariyanna naadɛ rabixi to koore ma. N man naxa xui nde mɛ, n nu bara naxan singe mɛ. A sɛnbɛ nu gbo alɔ sara. A naxa a masen n bɛ, «I xa te bebiri, n xa fe masen i bɛ naxan fama rabade.»
2Ala Xaxili Sɛniyɛnxi naxa n suxu keren na. N naxa kibanyi nde to ariyanna, mangɛ magoroxi a kui.
4Kibanyi mɔxɔɲɛn nun naani nu na Ala xa kibanyi rabilinyi, fori mɔxɔɲɛn nun naani magoroxi e kui. Donma fiixɛ nu ragoroxi e ma, mangɛ katanyi xɛɛma daaxi nu saxi e xun na.
5Seyamakɔnyi nun galanyi xuie nu minima kibanyi kui. Lanpui solofere nu dɛxɛma kibanyi ya i. Nee misaalixi Ala Xaxili kamalixi nan na.
7A bara n madaxu n wali sare masarafe dɔxɔ fu ra, kɔnɔ Ala mu tin a xa fe ɲaaxi raba n na.
9Ala bara wo baba xa xurusee ba a yi ra, a naxa e fi n tan ma.»
16… muxu xa die. Yakɔsi Ala fe naxan birin masenxi i bɛ, …
24… a bɛ, «I yɛtɛ ratanga fe mɔɔli birin falafe ra Yaxuba …
29N nɔma fe kobi rabade wo ra, kɔnɔ i baba Marigi Alatala bara a masen n bɛ to kɔɛ ra, ‹I yɛtɛ ratanga fe mɔɔli birin falafe ra Yaxuba …
41N bara ɲɛ mɔxɔɲɛn naba i yi ra. N ɲɛ fu nun naani walixi nɛ alako n xa i xa di ginɛ firinyie dɔxɔ. N man naxa ɲɛ senni fan sa a fari i xa gɔɔrɛ kantafe ra. Kɔnɔ i bara n sare masara dɔxɔ fu.
49… sa won tan firinyi xa fe xɔn ma, hali won fatan …
50Xa i n ma die tɔɔrɔ, xa na mu a ra i ginɛ gbɛtɛe dɔxɔ, i xa ratu a ma a Ala nan findixi seede ra won tagi, adamadi xa mu a ra.»
52… dangi be ra i xa fe ɲaaxi ra n furi kui. I fan mu lan i xa dangi yi gɛmɛ kotoxi nun yi tɔnxuma gɛmɛ ra n ma fe ɲaaxi ra i furi kui.
4A naxa fee raba naxee mu rafan Alatala ma, alɔ Axabi bɔnsɔɛ a raba ki naxɛ. A baba faxa xanbi, Axabi rasimae nu luma a ratantan na.
8Yehu nun Axabi bɔnsɔɛ xa gere kui, Yehu naxa Yudaya kuntigie nun Axasiya xa mamadie li naa, a naxa e faxa. Axasiya xa mamadie nu na Axasiya xa yaamari nan bun ma.
11Kɔnɔ mangɛ xa di ginɛ Yehoseeba, naxa Axasiya xa di Yowasi tongo gundo ra mangɛ xa die ya ma Atalaya nu wama naxee faxafe, a fa a xanin ginɛ di maxurui nde xɔn, a diyɔrɛ nun na di maxurui nɔxun hɔrɔmɔbanxi konkoe nde kui. Mangɛ Yehorami xa di ginɛ Yehoseeba, sɛrɛxɛdubɛ Yehoyada xa ginɛ, Axasiya xunya ginɛma, Yowasi nɔxun na ki nɛ Atalaya ma, a mu nɔ a faxade.
3Isirayila Mangɛ Alatala naxɛ, xa wo kira masara,wo naxa fe fanyi suxu,n wo luma nɛ yi bɔxi ma.
5… xa wo fe fanyi suxu, …
10… kɔnɔ wo fe xɔnxi rabama.
12… Isirayila ɲama xa ɲaaxuɲa xa fe ra.›»
13… «Yakɔsi, wo to bara yi fe birin naba, …
14n fama nɛ fe rabade yi hɔrɔmɔbanxi ra, …
15N wo makuyama nɛ n yire ra,alɔ n wo ngaxakerenyie Efirami bɔnsɔɛ makuyaxi n na ki naxɛ.»Alatala xa masenyi Annabi Yeremi bɛ
17I mu a toxi fe naxan nabama Yudaya taae nun …
18E xa die yege matongoma,babae tɛ radɛxɛma,ginɛe fan taami xinde ramulanma, e a ramɔndɔ kuye bɛ,wo naxan xilima koore mangɛ ginɛ.E man minse bama sɛrɛxɛ ra.Na kui e bara n naxɔnɔ,
22N mu sɛrɛxɛ fe gbansan xa fala wo babae …
25… n ma konyi namiɲɔnmɛe xɛɛfe wo ma.
29… naluxi i xa kali xa fe ra. …
30Yudayakae bara fe raba n mu wama naxan tofe.E bara fe xɔnxi dɔxɔ n ma banxi …
31… tan mu e yamarixi na fe mɔɔli ra, …
33Xɔnie nun subee fama nɛ na ɲama binbie donde.Mixi yo mu luma naa naxan e kerima.
8Mangɛ naxa a fala e bɛ, «N a kolon wo wama waxati tongofe a fe ma, barima wo a kolon n mu n ma natɛ tongoxi kanama!
10… yo mu na naxan yi fe mɔɔli maxɔrinma a xa karamɔxɔɛe, …
17… siga a xɔnyi, a yi fe birin masen a boore Xananiya, …
21… a tan nan gbe na fe kolonyi nun sɛnbɛ ra. …
22… a fe nɔxunxi raminima naiyalanyi ra.
23N benbae Marigi Ala,n i matɔxɔma, n i tantuma,lɔnni nun sɛnbɛ xa fe ra i naxan fixi n ma.I bara n nakolon fe ma, muxu naxan maxɔrinxi i ma,i bara muxu rakolon mangɛ xa xiye ra.»
27… naxa mangɛ yaabi, «Mangɛ, i fe nɔxunxi naxan maxɔrinxi lɔnnilae, sematoe, …
28Kɔnɔ Ala, naxan na koore ma, a tan nan nɔma fe nɔxunxie makɛnɛnde. A bara Mangɛ Nebukadansari rakolon naxan fama rabade. I xa xiye nun i xa laamatunyie nan ya, i naxan toxi i xa sade ma.
29Mangɛ, i to i sa, i naxa i maɲɔxun fee ma, naxee fama rabade. Na kui, naxan fe nɔxunxie makɛnɛnma, a bara i rakolon fee ma naxee fama rabade.
1Fe nde na mini wo tan danxaniyatɔɛe tagi, wo nɔma sigade di na kalamui sade kaafirie xa kiiti banxi kui? Wo mu sigama sɛniyɛntɔɛe xa yire?
4Xa yi duniɲa fe nde bara mini wo tagi …
11… ma naxee nu na na fe mɔɔli kui, kɔnɔ wo bara …
12Fe birin nadaxaxi n bɛ, kɔnɔ a birin xa mu fan n bɛ. Fe birin nadaxaxi n bɛ, kɔnɔ n mu tinma na fe mɔɔli nde xa nɔ n na.
13Ala nan donse daaxi adama xa baloe ra, a adama daaxi nɛ a xa na donse don, kɔnɔ Ala na birin ɲɔnma nɛ. Ala mu adama fate daaxi a xa yɛnɛ raba. A adama daaxi a Marigi nan bɛ. Marigi man mɛɛnima nɛ adama fate ma.
16Astɔfulahi! Wo mu a kolon mixi naxan nun langoe kafuma, a tan nun na langoe findima fate keren nan na? A sɛbɛxi Kitaabui kui, «Xɛmɛ nun ginɛ findima fate keren nan na.»
2E mu nɔ na kuyee ratangade.E birin xa siga konyiya kui.
4N nu na raba nɛ han wo fori waxati.Wo xunsɛxɛ to nu fiixɛma, n tan nan man nu wo bun tima.N to wo daa, n man nu wo malima nɛ, n wo xanin, n wo rakisi.
9Wo xa ratu n naxan nabaxi tɛmui dangixi.Ala gbɛtɛ yo mu na bafe n tan na, n firin nde mu na.
10Ala gbɛtɛ mu na naxan fe masenma beenun a xa raba,naxan nɔma a falade,‹N waxɔnfe fama nɛ rakamalide. N tan nan a ragirima.›
4Isa man naxa a masen a bɛ, «I naxa yi fe fala mixi yo bɛ. Siga i sa i yɛtɛ dɛntɛgɛ sɛrɛxɛdubɛ bɛ, i sɛrɛxɛ ba alɔ Annabi Munsa a yamarixi ki naxɛ. Na findima seedeɲɔxɔya nan na e bɛ.»
9N a kolon barima n fan na mangɛ ndee nan xa yaamari bun ma, sɔɔri ndee man na n fan yi, naxee na n ma yaamari bun ma. N na a fala sɔɔri nde bɛ, ‹Siga,› a sigama nɛ. N na a fala, ‹Fa,› a fama nɛ. N na n ma konyi nde yamari, ‹Yi fe raba,› a a rabama nɛ.»
24Foye belebele naxa keli baa ma, mɔrɔnyi nu fa sa kunkui kui. Kɔnɔ Isa tan nu na xife.
30Xɔsɛ gali nu na e dɛmadonfe na longori.
33… kui, e naxa dɛntɛgɛ sa fe ma naxan dangixi, e a …
2Wo xa yire birin kana geyae fari nun fɔtɔnyie kui, yi sie kuyee batuma dɛnnaxɛ. Wo fama yi sie keride.
5Wo xa Alatala fen yire nde a dɛnnaxɛ sugandima wo bɔnsɔɛ ya ma. Na findima Ala xa yire nan na, a xili matɔxɔma dɛnnaxɛ. Wo xa siga mɛnni
15Kɔnɔ i nɔma sube don daaxi faxade, Ala naxan fixi i ma, yire birin i na sabati dɛnnaxɛ. Mixi sɛniyɛnxi nun mixi sɛniyɛntare nɔma a donde, alɔ xeli nun tɔɔkɛ.
25Wo naxa a min alako wo xa sɛɛwa, wo tan, nun wo xa die hali wo dangi xanbi. Wo xa fe tinxinxie raba, Alatala wama naxee xɔn.
28… wo faxa xanbi abadan, barima fe fanyi na a ra naxan …
30… wo yɛtɛ ratanga e xa fe kobi rabafe ma, e halaki …
31… Alatala ra, barima e nu fe kobie rabama e xa alae …
1Lɔxɔ nde, Isa nu na Ala maxandife yire nde. A to gɛ, a fɔxirabirɛ nde naxa a fala a bɛ, «Marigi, muxu tinkan Ala maxandide alɔ Yaya a fɔxirabirɛe tinkanxi ki naxɛ.»
4Diɲɛ muxu xa yunubie ma,barima muxu fan diɲɛma mixie haakɛ ma,naxan yo bara fe kobi niya muxu ra.I naxa muxu ti maratantanyi kira xɔn.›»
7… a yaabi, ‹Ba n tɔɔrɔfe! Naadɛ balanxi, n tan …
13Xa wo tan mixi kobie fata se fanyie fide wo xa die ma, Baba Ala naxan na ariyanna, a dangi wo ra pon! A a Xaxili Sɛniyɛnxi fima nɛ a maxandimae ma.»
26… Na kui, na mixi xa fe ɲaaxuma nɛ dangife singe ra.»
27Isa to nu yi fee falafe, ginɛ nde naxa a xui ite ɲama tagi, «Sɛɛwɛ na ginɛ bɛ naxan i bari, a xiɲɛ fi i ma!»
32… nde na be naxan xa fe gbo Annabi Yunusa bɛ.»
41… xa piletie kui, wo xa fe birin nasɛniyɛnma nɛ.»
10Wo fan yege sa tɛ, a xa xungbo.Sube ɲin a fanyi ra, bɔrɛ se sa a fari, a xɔrie xa gan feo.
13«Wo bara findi sɛniyɛntaree ra wo xa yɛnɛ xa fe ra. N bara kata wo rasɛniyɛnde, kɔnɔ wo mu tin. Na kui wo mu sɛniyɛnyi sɔtɔma han n gɛ n ma xɔnɛ birin naminide wo ma.
17… darixi naxan don na ɲɔn fe tɛmui.»
19… maxɔrin, «I na yi ɲɔn fe rabafe ki naxɛ, na munse …
22Na tɛmui wo fama na ɲɔn fe suxude alɔ n a suxu ki naxɛ. Wo mu wo yatagi makotoma, wo mu ɲɔn fe donse donma,
2Mangɛ nan yi ki naxan tima wo ya ra. N tan bara fori, n xunsɛxɛ bara fiixɛ, n ma die na wo ya ma. N bara ti wo ya ra kelife n fonike tɛmui ma han to.
5A man naxa a fala e bɛ, «Alatala nun a xa mangɛ sugandixi na seede ra to lɔxɔɛ, wo mu n nakɔrɔsixi sese xa fe ra.» E naxa a yaabi, «A na na fe seede ra!»
7… i, n xa wo ratu fe fanyie ra, Ala naxan nabaxi …
14… sa bira Alatala fɔxɔ ra, fe birin sɔɔnɛyama nɛ wo bɛ.
16… wo xa a mato Alatala fe xungbe naxan nabama wo ya …
17… nɔma a kolonde wo bara fe ɲaaxi raba Alatala ya i …
20… mu hanmɛ. Wo bara na fe kobi birin naba, kɔnɔ wo …
21… a ra, wo naxa bira fe fufafu fɔxɔ ra, naxee munafanyi …
22… a yɛtɛ xili xungbe xa fe ra, barima a bara natɛ …
23… N luma wo xaran na fe fanyi nun tinxinyi nan na.
24… Wo xa ratu a xa fe xungbee ma a naxee rabaxi …
25Kɔnɔ xa wo fe kobi raba, wo bɔnɔma nɛ, wo tan nun wo xa mangɛ.»
15A naxa a masen, «Tantui na Isirayila Marigi Alatala bɛ, naxan wɔyɛn n baba Dawuda bɛ a kɛrɛ ra. A fe naxan birin masen a bɛ, a na birin nakamalixi nɛ.
18… kui n ma banxi xa fe ra, na bara findi ɲanige …
23… nun i xa hinnɛ xa fe nan na i xa konyie …
32i xa na fe mato kelife koore ma, i xa kiiti sa nɔndi ra alako fe kanɛ nun tinxintɔɛ birin xa e sare sɔtɔ.»
33… nɔ e ra na xa fe ra, xa e bara tin …
34i xa na fe mato kelife koore ma, i …
36i xa na fe mato kelife koore ma, i …
38… kolon e xa tɔɔrɛ kelixi fe naxan ma, e fa e …
39i xa na fe mato kelife koore ma i magoroxi dɛnnaxɛ, i xa diɲɛ, i xa mixi birin sare fi a xa wali ra, i tan naxan adama birin bɔɲɛ ma fe kolon. I keren peti nan ibunadama birin sondon ma fe kolon.
41«Xa xɔɲɛ nde sa fa kelife ɲamanɛ ma, naxan mu findi i xa ɲama Isirayila mixi nde ra,
42… xungbe nun i sɛnbɛ xa fe ra, a i maxandi yi …
43i xa na fe mato kelife koore ma i …
45i xa na fe mato, i xa e xa …
47… bara yunubi raba, muxu bara fe ɲaaxi raba, muxu bara kobi,›
49i xa na fe mato kelife koore ma i …
59… a xa ɲama Isirayila makanta fe ɲaaxi ma lɔxɔɛ birin,
66… kui, Alatala xa hinnɛ xa fe ra a xa konyi Dawuda …
2Ala mu mɛɛxi a xa ɲama ra a bara naxan sugandi nu. Wo mu a kolon Kitaabui naxan masenxi Annabi Eliya xa fe ra, a to a xui rasiga Ala ma Isirayila xili ma?
7Won fa na ma di? Isirayila nu naxan fenfe a mu a sɔtɔ, kɔnɔ Ala nu bara naxee sugandi, nee tan bara a sɔtɔ. A dɔnxɔɛe tan bɔɲɛe naxa balan.
8… e tulie mu fe mɛ, …
12… gbɛtɛe fan bɛ, e xa fe na rakamali, hɛɛri nun barakɛ …
20… i xa danxaniya nan ma fe ra. Kɔnɔ i naxa i …
22… fanyi gbo, kɔnɔ a xa fe man maxɔrɔxɔ. A xa fe maxɔrɔxɔ mixie nan ma naxee bara a xa kira bɛɲin, kɔnɔ a xa fanyi gbo i tan bɛ xa i luma a xa fanyi kira xɔn ma. Xa na mu a ra a i fan ma fe rabama nɛ alɔ a na oliwi salonyi xa fe raba ki naxɛ.
23Yuwifie fan, xa e e xa danxaniyatareɲa bɛɲin, e man fama dafude wuri bili ra, e xaba naxan ma, barima Ala sɛnbɛ gbo. A tan nɔma e ragbilende e lude fori.
28Yuwifie to tondixi Ala xa Xibaaru Fanyi ra, e findixi Ala yaxuie ra wo tan nan ma munafanyi xa fe ra. Kɔnɔ Ala to e sugandi a yɛtɛ bɛ, a e xanuxi e benbae nan ma fe ra,
3A na makɔrɛfe Damasi ra, yanbɛ naxa mini a ma keli koore ma, a a rabilin.
13… n bara yi xɛmɛ xa fe mɛ mixi wuyaxi ra, a bara fe kobi naxan naba i xa …
16… ki naxɛ n xili xa fe ra.»
30A ngaxakerenyi Isayankae to na fe mɛ, e naxa a xanin …
35… nun Sarɔnka birin to yi fe to, e naxa tuubi Marigi …
36Ginɛ nde nu na Yafa Isa fɔxirabirɛe ya ma. A nu xili Tabita, naxan falaxi Dɔrakasi. A nu fe fanyi gbegbe rabama, a nu tɔɔrɔmixie ki.
38Isa fɔxirabirɛe naxee nu na Yafa, e naxa a mɛ a Piyɛri na Lida. Lida mu makuya Yafa ra. Awa, e naxa xɛmɛ firin xɛɛ Piyɛri ma, e xa a mayandi a xa fa e xɔnyi mafuren.
42Yafakae birin naxa na fe mɛ. Mixi wuyaxi naxa danxaniya Marigi ma.
7Seede nan nu a ra, naxan fa seedeɲɔxɔya bade na naiyalanyi xa fe ra,alako birin xa danxaniya a saabui ra.
8… seede ba na naiyalanyi xa fe ra.
15… a seedeɲɔxɔya ba a xa fe ma,«N yi nan ma fe masen wo bɛ, n to …
17Ala sɛriyɛ Kitaabui fi won ma Annabi Munsa nan saabui ra.A xa hinnɛ nun nɔndi tan faxi won maa xa Mixi Sugandixi Isa nan saabui ra.
21E man naxa a maxɔrin, «I fa findixi nde ra? Annabi Eliya nan na i ra?» Yaya naxa e yaabi, «Ade, Eliya mu n na.» E naxa a maxɔrin, «Namiɲɔnmɛ nan i ra muxu naxan mamɛfe a xa fa?» Yaya naxa e yaabi, «Ade.»
25… namiɲɔnmɛ ra muxu naxan mamɛfe, i fa mixie xunxama …
28Na fe birin dangi Betani nɛ, Yurudɛn …
30N nu yi nan ma fe masenfe wo bɛ n to …
34N tan bara a to. N bara findi seede ra a Ala xa Di nan a ra.»
45… a bɛ, «Mixi naxan ma fe falaxi Munsa nun namiɲɔnmɛe xa …
46Natanayɛli naxa a maxɔrin, «Fe fanyi nde nɔma minide Nasarɛti?» …
47… naxa a fala a xa fe ra, «Isirayilaka yati nan yi …
50… i laxi n na na fe nan ma? I fe gbɛtɛe toma nɛ naxee dangi …