Conversão
A conversão é o ato de se voltar para Deus — arrependendo-se do pecado e abraçando a graça. É o início de uma vida nova, transformada pelo amor de Cristo.
Arrependei-vos
Arrependei-vos e convertei-vos para que os vossos pecados sejam apagados. A conversão começa com a mudança de mente e coração.
Ligía lubeiti, asaküriha humá; giribu huguyame lun Bungiu, chibawa láamuga hifigoun.
Aba lariñagun Féduru houn:
—Asaküriha humá, badisei huguyame kada aban lidan liri Hesukrístu, ferudunawa láamuga hifigoun, ru láamugei Bungiu Sífiri Sandu hun.
Gama lumoun meberesegúnti meha Bungiu lau katei le hadügübei gürigia lábugiñe libidiñe houn; ariñagarügüti houn sun gürigia lidan sun fulasu lun hasakürihan.
Lúmagiñe dan ligía, aba lagumeserun Hesusu apurichiha ñein, lariñaga: «Asaküriha humá, ladüga yarafaali larúeihan Bungiu».
Óusera humá buidu, arihúa láamuga furangu luagu asakürihaadün lan.
Aba lariñagun: «Chülühali dan, yarafaali larúeihan Bungiu; asaküriha humá, afiñe humá luagu uganu le lánina asalbaruni».
O amor de Deus converte
Céu se alegra por um pecador que se arrepende. Deus não deseja a morte do ímpio, mas que se converta e viva.
Nariñahare hun luagu ítarameme liña wéiritima lan ugundani sielu luagu aban gafigounti le asakürihati, sügǘ lau hawagu gádürü-wein-disinéfu gürigia richaguatiña ha memegeirúnbaña hasakürihan.
Nariñahare hun luagu ítara liña lan giñe ugundani hadan lani Bungiu ánheligu luagu aban gafigounti le asakürihati».
Mama lubeiti niábiña áluaha gürigia richaguatiña, niábiña áluahaña ha gafigounbaña lun hasakürihaba lan.
mabusenruntinaga lun lounwen ni aban? Dise humá luéi wuribani ábame habagaridun. Au, le Aburemei ariñagubalin.
—Anhein lígira aban gürigia wuribati sun wuribani le ladügañahabei, aba lagunfuliruni sun nilurudun, adügaléi katei le úaraguabei, móunwenbei, le linarün katei labagariduba lan.
Aba lariñagun Aburemei nun:
—Ka san uagu merede lubéi lariñawagún uburugu Ísüraeli: "Heiga agübürigu beibei garühütu, láseiseida hari hasaanigu?"
—Au, le Aburemei, fiñutina luagu nibagari luagu mariñagundigia humaali lan dimurei le uburugu Ísüraeli. Nani sun gürigia, dandu úguchili kei isaani. Le afigouhabei, lóunweba.
—Gürigia le adügübalin katei le richabei, ligía surubei: Madan lumuti burí fedu le adügǘbei luagu burí wübü houn guáriuagu, michuléi lemenigin hawagu Lubungiutegu Ísüraeli, ha mama búngiugu, magida lumutu lúmari gürigia líledi luéi, maganóunloun lúmari dan le lauñoun lan tidaani; míchuti lidere dan ni ka un, águyugüda lumuti le afuredeirúbei lun; míweruhanti ni ka uei; fánreingua lumutu leigan fein luma le lamabei, ru ligía daüguaü lun le madaüragunbei; maguburahanti lóugiñe seinsu le lafuredeirubei; madügünti wuribani ni ka un; lau irichaü laguseragüda bián gürigia; úaraguati ladügüni sun katei luma nilurudun, gúnfuli lumuti nugumadin lidan lúaragun. Suruti gürigia ligía sunsuinagubei, ani labagariduba ladüga katei ligía. Au, le Aburemei ariñagubalin.
—Gama lumoun anhein garáü lubéi gürigia ligía aban irahü hanarimeti, gáfarahadi ligía le adügüti furumiñeguarügü lídangiñe burí katei le le burí meha madügün lubéi lúguchi, le gadan lumuti hafedun guáriuagu, le agidaruti lúmari gürigia líledi luéi, le íchuguti lidere dan lun le gudemebei, le íweruhabei hawéi amu, le máguyugüdünti le lafuredeihabei, le emenigiduti hawagu guáriua, adüga ligía burí katei le mínsiñebei nun, le aguburahabéi lóugiñe le lafuredeihabei: Siñabei labagaridun gürigia ligía.
—Gayaraati giñe garáü lan gürigia ligía aban irahü le arihubalin sun figóu le ladügübei lúguchi, gama lumoun mafala lumuti lani lúguchi hénpulu; madan lumuti burí hafedun guáriuagu le hadügübei gürigia luagu burí wübü; michuléime lemenigin hawagu haguariuan Ísüraelina; magidaralóun lúmari gürigia líledi luéi; michu ligía lidere dan ni ka un, le águyugüdübalin le ichugúbei lun lau furedeiti, gama lumoun fánreingua lumutu leigan fein luma le lamabei, ru ligía daüguaü lun le madaüragunbei; madügün ligía wuribani ni ka un, mafuredeihan ligía seinsu lun libihin lóugiñe le líchugubei; gúnfulilei nilurudun, adügaléi le lubeibei nugumadin: Móunwenbei gürigia ligía luagu lifigoun lúguchi. Le linarün katei labagariduba lan.
—Ánheinti lúguchi, le íchugubei lidere dan, íweruha ligía, adüga ligía wuribati haganagua lílana fulasu, lóunweba ladüga lifigoun guánarügü. Fagua hálügüdaguba hungua, hariñagame: Ka uagu mafayeihan lubéi giñe isaani luagu lifigoun lúguchi? Siñati, ladüga adüga lumuti isaani le úaraguabei, gúnfulilei nilurudun: Ligía labagariduba lubéi. Lérügübei afigouhabei, ligíarügübei ounwe. Mafayeihanbei isaani luagu lifigoun lúguchi, mafayeihan ligíame úguchili luagu lifigoun isaani. Ha úaraguabaña, habihubei hafayeiruaha luagu húaragun; ha wuribabaña, habihubei giñe hafayeiruaha luagu hariban.
—Anhein lígira aban gürigia wuribati sun wuribani le ladügañahabei, aba lagunfuliruni sun nilurudun, adügaléi katei le úaraguabei, móunwenbei, le linarün katei labagariduba lan. Maritagundigiaadiname luagu sun buga wuribati le ladügübei, ábame labagaridun ladüga ladügüni le úaraguabei. Mabusenruntina lun lounwen gürigia le wuribabei, nabusenrun lun lasansiruni lusan, lun labagaridun. Au, le Aburemei ariñagubalin.
—Gama lumoun anhein lígira gürigia le úaraguabei lubuidun lusan, aba ladügüni sun wuribati le ladügübei gürigia le wuribabei, haritaguatün san luagu labagaridamemeba lan gürigia ligía? Maritagundigiaadiname luagun sun buiti le buga ladügübei: Lóunweba ladüga lígiruni ladügüni le buídubei luma luagu lifigoun. Hariñaguba luagu maricha lan le nadügübei; gama lumoun aganba humana lílana Ísüraeli: Haritaguatün san luagu maricha lan le nadügübei? Máfuna san huguya adügübalin katei wuriba? Anhein eredera ladügüni gürigia le richaguabei katei le buídubei ligibugiñe Aburemei, lun ladügüni le wuribabei, lóunweba ladüga luriban lusan. Gama lumoun anhein lígira gürigia le wuribabei luriban lun ladügüni le richabei luma le úaraguabei, lesefurubei libagari. Anhein léfegecha lagu, aba lígiruni wuribani le ladügañahabei, móunwenbei, le linarün katei labagariduba lan.
—Gama lumoun hariñaguba lílana Ísüraeli luagu maricha lan le nadügübei. Marichati san le nadügübei? Máfuna san lílana Ísüraeli adügübalin le marichabei? Huguya lílana Ísüraeli, keisi lóuserun kada aban hídangiñe, ítara liña naguseragüdüni. Au le Aburemei ariñagubalin. Ígira huméi huriban sunsuinagubei, madurun humaamuga luagu hagünrinchagun. Ígira huméi sun wuribani le adüga humaalibei nigibugiñe ibiha humá aban anigi luma aban sífiri iseri, kaba uagu hóunwegua huguya lílana Ísüraeli mabusenruntinaga lun lounwen ni aban? Dise humá luéi wuribani ábame habagaridun. Au, le Aburemei ariñagubalin.
Mama hamugatia ladüga ladarasarun lagunfuliruni Bungiu le füramase láalibei, keisi haritagun saragu; gaguraasunrügüti habá gürigia ladüga mabusenrunti lun leferidirun ni aban hádangiñe; labusenrun lun hasakürihan sun gürigia.
Transformação
Voltai-vos para mim e sereis salvos! Rasgai o coração e não as vestes. A verdadeira conversão transforma o interior.
Ígiralei wügüri le wuribabei lagübüri lémeri,
ígiraleime salufuriti luriban lisaminan;
giribu humá lun Aburemei ábame gudemehabu lan hun;
giribu humá lun Wabungiute, le mánginbei lun feruduna lanün.
Gumuguagüda naali hidurun luma hifigoun,
kei lagumuchagun dúeri.
Giribu humá nun, ladüga au esefurubalün».
«Gama lumoun guentó —lariñahare Wabureme—,
giribu humá nun tau sun hanigi.
Hayunara, hagúaragua, hayahua!»
Giribu humá lun Wabureme le Wabungiute,
héirigua humóun hanigi,
mamalá hadaüragun haheiridagua!
Lugundun gudemehabuti Wabureme,
wéiriti lareini ani hínsiñehabuti,
aranseñu liña súnwandan lun lerederuni labeihan.
ánhaña ǘnabudaguagüda numutuniña houngua, lun hafurieidun nun, lun háluahanina, lun hígiruni luriban hóuserun, naganbubaña siélugiñe, feruduna nubéi hafigoun, ábame náguyugüdüni awanseruni lun hageira.
Aba lóunahan Esekíasi awisaha lidan sun Ísüraeli luma Hudá, óunaha ligía gárada houn lílana Éfürain luma Manasési, amisurahaña lun houdin litenpulunrugu Wabureme uburugu Herusalén efeduhei lani Wabureme le Lubungiute Ísüraeli Luéyuri Esefuruni. Lárigiñe lálügüdagun urúei lungua hama lánigu luma hama sun lílana Herusalén, aba hariñagun lun hefeduhani Luéyuri Esefuruni lidan libiaman hati, kei siñá lan buga lefeduhani lidan lidaani lugundun lougua hamá fádirigu ha arumadaguagüdütiña houngua ligibugiñe Wabungiute, móundaragun hagía lílana fulasu Herusalén. Keiti dandu lubéi urúei kei sun lílana fulasu gúndaatiña lun ítara luba lan, aba hadügün lun haburuchaguagüdüni ñunsu houn sun lílana Ísüraeli lúmagiñe Bérüsewagiñe darí Dan, lun houdin Herusalén efeduhei lani Wabureme le Lubungiute Ísüraeli Luéyuri Esefuruni. Lugundun mefeduhan hamutiñaha hau saragu gürigia kei bugaha labürüdüni ítara luba lan lefeduhóuniwa.
Ábati háfuridun láutiña uganu lidoun sun Ísüraeli luma Hudá tau gárada lúmagiñetu urúei hama lánigu lun lagidenehoun lererun urúei:
«Ísüraelina: Giribu humá lun Wabungiute le Lubungiute Abüraámü, Isaakü luma Hakobu, ábame giñe lagiribudun hun, huguya ha esefurubaña háhaburugugiñe lurúeitegu Asiria. Mítaran humá kei hagüchagu luma kei híbirigu ha bugaha lederegerubaña Wabungiute lun hagünrinchawagun, ladüga múaran lan hóuserun ligibugiñe Wabungiute le Habungiute hagüchagu. Mamaganbadi humá lubeiti kei meha hagüchagu; tulé huméi húhabu lun Wabureme lun hiseridagüdüni daradu, ñübuin humá tidoun litenpulun to lanúadiruboun lun súnwandan. Seriwi humá lun Wabureme le Hubungiute ábame lerederun lagañidun hun. Anhaün agiribuda lun Wabureme hagudemeduba híbirigu hama hirahüñü houn áganiñu ha gámabaliña adaürǘwa ábame hígiragüdüniña lun hagiribudun lidoun ageiraü le, lugundun Wabureme le Hubungiute, buiti ani gudemehabu ligía, ani mamahanbei leresibirunün anhaün agiribuda lun».
Éibuga hamuti láutiña uganu sun lumúan Éfürain luma Manasési lídangiñe aban uburugu lun lidoun aban darí hachülürün Sabulón. Gama lumoun ábaha héherahan mutu hau, adaagua hagía bula hau. Gama lumoun ñéinñanu fiu wügüriña hádangiñe lani Aserü, Manasési luma Sabulón türibu aba hǘnabudaguagüdün houngua ligibugiñe Wabungiute, aba houdin Herusalén. Ru lumuti giñe Wabungiute tidoun hanigi lílana Hudá lun húaraduba lan lun hagunfuliruni lererun urúei hama lúrudugu, según le lariñagubei Wabureme.
Aba lubeiti lóundaragun aban óunwenbu adamurini Herusalén lidan libiaman hati lun hefeduhani tufedun fein maganatu lébini. Aba hagumeserun lau hagidahani sun latarü luma burí fulasu le lágudaagüle kupali le Herusalénbei, aba hachagaruni lidoun lidunari Sedurón. Weyu katorusu lidan libiaman hati ligía háfaruni mudún le lánina Luéyuri Esefuruni. Aba habusigaridagun fádirigu habu Lewitagu hámawagua, ligía harumadaguagüdünbei houngua, aba hanügün animaalugu lun adagaragüdüni gudawarügüti litenpulunrugun Wabungiute. Lárigiñe aba hárügüdüni habara tidan ténpulu según larufudun lidan lilurudun Moisesi le luwügürin Wabungiute. Ábaha habahichaguni fádirigu hitaü le hederegerubei Lewitagu houn. Ñéinñanu saragu gürigia ha marumadaguagüdüngiña houngua ligibugiñe Wabungiute, ligía lubeiti háfarunbaliña Lewitagu mudún ha hadewese sun gürigia ha marumadaguagüdüngiñabaña houngua lidan Luéyuri Esefuruni, lun hederegeruniña lun Wabungiute. Saragu haña lubeiti gürigia lílana Éfürain, Manasési, Isakárü luma Sabulón gadan lumutiña leigín léigina Luéyuri Esefuruni gama lumoun mama lau úarani luma lubudubu lugundun marumadaguagüdüntiña houngua ligibugiñe Wabungiute. Gama lumoun furíeiti Esekíasi hawagu, lariñaga:
—Wabungiute areidati, ferudunabaña sun ha áluahabalibu tau sun hanigi, Wabureme, Habungiute wagüchagu, ferudunabaña lau sun marumadaguagüdün hamá houngua kei lariñaguni tilurudun ténpulu.
Aba laganbuni Wabungiute lafurieidun Esekíasi, aba feruduna lániña. Ítara liña lubeiti, lidan sedü weyu, efeduha hamuti Ísüraelina ha Herusalénbaña tufedun fein maganatu lébini, lau saragu ugundani. Sagü weyu heremuhan fádirigu hama Lewitagu lun Wabungiute lau katei burí lánina íñaahani luma áfaruni le sagüráuburibei. Aba ladimurehan Esekíasi buidu houn Lewitagu luagu lubuidun hadundehani kultu lánina lalawahóun Wabungiute.
Lárigiñeti heigin lidan éigini lánina fedu luagu sedü weyu, dagagüda hagía adagaragüdüni lánina arandaruni, eremuha hagía lun Wabungiute le Habungiute hagüchagu, aba hachawaraguni sun lílana fulasu fedu luáguya sedü weyu, le hadügübei lau saragu ugundani; lugundun edewehati Esekíasi le lurúeite Hudá milu bágasu wügüriña ha ñǘbürigiña hama sedü-milu mudún houn, edeweha hagía lúrudugu milu bágasu wügüriña ñǘbürigiña hama diisi-milu mudún houn lílana fulasu. Saragu haña fádirigu arumadaguagüdütiña houngua ligibugiñe Wabungiute. Gúndaatiña sun lílana Hudá, dandu fádirigu, Lewitagu hama sun gürigia ha ñǘbuinbaña Ísüraeligiñe, hama terencha ha ñǘbuinbaña lumúanrugugiñe Ísüraeli o ha lan aganóubaña Hudá. Ñeinñein lubeiti saragu ugundani Herusalén, lugundun lúmagiñe bugaha lidaani urúei Salomón le liráü Dawidi, masuseredunti katei líbeina le ñein. Lárigiñe rara hagía fádirigu hama Lewitagu, aba habiniruniña lílana fulasu, ani aganba lumutiña Wabungiute, chülüti hafurieidun sielu le ñein lubéi laganawa Wabungiute le Sándubei.
Lidan liwidün hati lidan libiaman lirumudiri lagumadihan urúei Daríu, aba líchuguni Wabureme uganu le lun profeta Sakaríasi, le liráü Berekíasi, libari Idó. Lariñaga lun:
—Au, le Aburemei Suntigabafu, gáñitina bugaha saragu hama hagüchagu. Ariñagabá lubeiti houn numutuniña guentó luéigiñe nóubadina: "Giribu humá nun, ábame nagiribudun hun. Aburemei ariñagubalin. Madüga humá kei hagüchagu ha meha únbaña hariñaga binadu profetagu luéigiñe nóubadina lun hígiruni lagübüri hóuserun, gama lumoun máhatiña haganbunina, madügün hagía gasu nau. Aburemei ariñagubalin. Gama lumoun guentó, hagañagia hagüchagu hagía? Habagariduba funagia profetagu súnwandan? Lau sun lira, nererun luma nugumadin le níchugubei houn nani profetagu chülüti hamoun hagüchagu. Aba hagiribudun nun, aba hánharun luagu au lan le Aburemei Suntigabafu óuserubaliña keisi le ladünabei hóuserun".
Anihán uganu le nibihubei lúmagiñe Wabureme, au le profeta Sakaríasi, le liráü Berekíasi, libari Idó, weyu wein-gádürü lidan unsu hati (hati le gíribei Sebatü) lidan libiaman lirumudiri lagumadihan urúei Daríu. Luagu aban áriebu aba gewenedü nan aban gürigia wariñu luagu aban gabayu funati. Rara liña lidan aban fulasu wayati labadinagua fiu tídibu wewe, ñéinñanu giñe saragu gabayu lanagangiñe, ñéinñanu funatiña, funayumatiña hama harutiña. Aba nálügüdahan:
—Nabureme, kátaña san agalufehatiña ha?
Aba lóunabunina ánheli le adimurehabei numa, lariñaga nun:
—Narufudaali bun kátaña lan.
Ábati lariñagun le labadinaguabei tídibu wewe:
—Añahán ha lóunahabaña Wabureme éibugei ubóu.
Ábati hariñagun agalufehatiña lun lani Wabureme ánheli:
—Éibuga wamaali sun ubóu, darangilati wadariruni.
Aba lariñagun lani Wabureme ánheli:
—Wabureme Suntigabafu, ǘrüwa-wein-diisi irumu guentó bau lau bigañi lun Herusalén luma lun sun burí luburugute Hudá. Átiribei san dan ásügürüti lubaaya gudemehabu ban houn?
Aba lóunabuni Wabureme ánheli le adimurehabei numa lau burí dimurei buiti, lárigiñe aba lariñagun ánheli nun lun nariñagun:
Lariñahare Wabureme Suntigabafu: «Wéiriti línsiñe Herusalén luma wübü Sión nun. Ligía nagañidunbei hama néchanigu meberesenhabútiña ha, dan le lubéi gañi nan murusun ábatima haribadun. Nariñahare lubeiti au, le Aburemei: Guentó, gudemehabuhaadina lun Herusalén, nadüga lun lararamunya uburugu tuma ténpulu».
Ábaya giñe lariñagun ánheli nun:
—Lariñahare Bungiu luagu larisidayaba lan luburugute. Líchuguba iseri garabali lun Sión, ábayame lagúaruni keisi luburugute le lanúadirubei.
Gewenedüyatina narihin gádürü ganchu. Aba nálügüdüni ánheli le adimurehabei numa ka lan mini lan ganchu ligía, lariñaga nun:
—Ganchu burí le, habafu ha achagaragubaliña lílana Herusalén, Hudá luma Ísüraeli.
Lárigiñe aba larihagüdünina Wabureme gádürü nadagimeintiña gürabu. Aba nálügüdahan ka lan hayabinbei nadagimeintiña gürabu ha adüga. Lariñaga nun:
—Ítara kei ganchu burí le achagaraguagüdübaliña lílana Hudá, hayabiña nadagimeintiña gürabu ha adadagaragüdaña lau anufudei, luma áchuahei haganchun sun néchanigu ha achagaraguagüdübaliña lílana Hudá lau habukuhaniña.
Ébecha numutiña ha hínsiñebaña nun lau iderei, arufudaha au houn. Lunti lubeiti seriu humá, asaküriha huguyame.
Ígira huméi sun le higaburibei le láninabei ubóu le: Ualá ni aban hídangiñe agamariduti mamarieidunga, madügün huguyame katei wíyeti, mafalara huméi luriban haritagun, ígira humeime igaaduaü, lememe ítarabei kei lanügǘniwa irisini kei Bungiu.
Míchaagua humá hungua lun figóu lun layusuruni húgubu lun katei wuribati. Lubaragiñe lira, deregegua humá hungua lun Bungiu keisi gürigia hilaaña, ábaya habagaridun; derege huméi húgubu lun Bungiu lun layusuruni lun katei buiti.
Niduheñu, anhaün ariha luagu ábürühaali lan aban hídangiñe lidoun figóu, huguya le éibugubei lidan Sífiri lunti híderaguni lun lagidarun lídangiñe figóu ligia; adüga huméi lau ínsiñehabuni. Lunti giñe góunigigua humá hungua luéi giñe hábürühan lidoun figóu kei ligía.
Ígira huméi lubeiti sun iwiyeni luma luriban igaburi le hídangilibei, resibi huméi uganu le bunawaalibei tidan hanigi lau ǘnabuguni, lugundun gabafuti lun lasalbarunu huani.