1 "Dab mu turguyed e kireb nga daken e girdi’, nge dabi turguy Got e kireb nga dakenmed —

1 "Dab mu turguyed e kireb nga daken e girdi’, nge dabi turguy Got e kireb nga dakenmed — 2 ya Got e ra turguy e kireb nga dakenmed nrogon nim turguyed e kireb nga daken e girdi’, nge gelngin nge tomalngin nim turguyed.

1 "Dab mu turguyed e kireb nga daken e girdi’, nge dabi turguy Got e kireb nga dakenmed — 2 ya Got e ra turguy e kireb nga dakenmed nrogon nim turguyed e kireb nga daken e girdi’, nge gelngin nge tomalngin nim turguyed. 3 Ere mangfan ni ga be sap nga ba tabyu’ ni bay u lan mit walagem, ma damur tiyan’um nga ba ley i gek’iy ni bay u lan owchem? 4 Ere ra di’in me lungum ngak walagem, Mu son, nggu chuweg e re tabyu’ ni be’er u lan owchem, ma bay ba ley i gek’iy u lan owchem? 5 Gur e cha’ ni ga be dake moding nigem! Som’on e ngam chuweg fare ley i gek’iy u lan owchem, nge mu’ ma aram me yag ni mu guy ban’en ngam chuweg fare tabyu’ u lan mit walagem.

3 Ere mangfan ni ga be sap nga ba tabyu’ ni bay u lan mit walagem, ma damur tiyan’um nga ba ley i gek’iy ni bay u lan owchem?

37 "Dab mu turguyed e kireb nga daken be’, ma aram e dabi turguy Got e kireb nga dakenmed; dab mu turguyed e gechig rok be’, ma aram e dabi turguy Got e gechig romed; mu n’iged fan u wun’med e kireb nike ngongliy be’ ngomed, me n’ag Got fan u wan’ e kireb ni kam ngongliyed.

37 "Dab mu turguyed e kireb nga daken be’, ma aram e dabi turguy Got e kireb nga dakenmed; dab mu turguyed e gechig rok be’, ma aram e dabi turguy Got e gechig romed; mu n’iged fan u wun’med e kireb nike ngongliy be’ ngomed, me n’ag Got fan u wan’ e kireb ni kam ngongliyed.

37 "Dab mu turguyed e kireb nga daken be’, ma aram e dabi turguy Got e kireb nga dakenmed; dab mu turguyed e gechig rok be’, ma aram e dabi turguy Got e gechig romed; mu n’iged fan u wun’med e kireb nike ngongliy be’ ngomed, me n’ag Got fan u wan’ e kireb ni kam ngongliyed. 38 Mu golgad ngak e girdi’ me gol Got ngomed: nra pi’ ngomed nge yan i mus ngarogon e fol riy u wan’, nra map’ nga pa’med ni pire’ — nge sugsug pa’med riy. Ya re fol ni ga ra pi’ ngak be’ e ireram e re fol nra pi’ Got ngom."

24 Ere mu talgad i turguy e tin nib mat’aw nge tin nde mat’aw u rogon e tin ni gimed be guy nga owchemed, ya ngam turguyed e tin nib mat’aw nge tin nde mat’aw u yalen e tin riyul’."

15 Gimed be turguy e kireb nga daken e girdi’ u rogon kanawo’en nma leam e girdi’; me gag e dab gu turguy e kireb nga daken be’. 16 Machane fa’anra nggu turguy e kireb nga daken be’, ma rib riyul’ ni aram rogon, ya gathi go’ gag ngay; ya en ni Chitamangiy ni ir e ke l’oegeg ku gub e bay rog.

17 Ya Got e de pi’ Fak nge yib ngaray nga fayleng ni nge turguy e gechig ko girdi’, machane ir e nge thapeg e girdi’ ngak Got.

18 En nra michan’ ngak e en ni Fak Got e dab kun turguy e gechig rok; ma en ni dabi michan’ ngak e kem’ay i turguy e gechig rok, ni bochan e de michan’ ngak Fak Got ni kari maagirag rok.

18 En nra michan’ ngak e en ni Fak Got e dab kun turguy e gechig rok; ma en ni dabi michan’ ngak e kem’ay i turguy e gechig rok, ni bochan e de michan’ ngak Fak Got ni kari maagirag rok. 19 Ba’aray rogon nma yib e gechig: fare tamilang e yib ngak e girdi’ nu fayleng, machane girdi’ e kab t’uf e lumor rorad ko fare tamilang, ya ka yad be rin’ e tin nib kireb.

16 "Ngiyal’ nem e gu fonow nagrad ni lungug, ‘Mmotoyilgad ko yu pa’ i oloboch ni be yib u fithik’ e girdi’ romed. Mi gimed pithig gubin e yu pa’ i oloboch nir ni ta’reb rogon, ndemturug ko oloboch u thilin e girdi’ romed, fa milekag ni yad be par u fithik’med. 17 Dab um laniyan’gad ngak boch e girdi’ ko tin gimed be turguy; mu turguyed e kireb rok e girdi’ ni ta’reb rogon, ni demturug ko ir mini’. Dab mu rusgad ngak be’, ya rogon ni gimed ra turguy ban’en e ke yib rok Got. Ma fa’anra bay reb e yu pa’ i oloboch ney ni kay gi momaw’ ngomed mi gimed fek i yib ngog, mug turguy e n’en ni ngan rin’ ngay.’

7 Dab mu tungyed e thin nga daken be’, ma dab mu thanged e fan rok e en ni bfel’ e rok, ya gu ra gechignag e en ni rin’ ban’en ni ararogon.✝

10 Ya gadad gubin ma ri gadad ra yan nga p’eowchen Kristus nge mang ir e duwgiliy e n’en ni nge be’ min rin’ ngak, ni fan e nge be’ min pi’ ngak e n’en ni bay rogon ni ngan pi’ ngak, ni be yan u rogon e tin ni i rin’ ni bfel’ ara kireb u nap’an ni immoy u lan e dowef rok ko biney e tamilang.

10 Mi gur e en ni go’ yasay e ga ma kay — mangfan ni kam turguy e kireb nga daken be’ ni walagem ni girdi’en Kristus? Mi gur e en ni ga ma kay urngin mit e ggan — mangfan ni ga be darifannag walagem? Ya gadad gubin ni bay da sak’iygad u p’eowchen Got nge pufthin nagdad. 11 Ya babyor nib thothup e be ga’ar:

"I ga’ar Somol: Rogon feni riyul’ ni gu be par ni gub fos,

e gubin e girdi’ ma bay rragbuggad u p’eowcheg,

ma urngin e girdi’ ni bay rogned ni gag e Got."

12 Ma gadad gubin ni aram e ra bagadad ma nge weliy ngak Got e n’en ni i rin’.

13 Ere dabki i turguy bagadad e kireb nga daken bagadad, machane ba’aray e n’en nsusun e ngam turguyed: ngam turguyed ni nge dab kum rin’ed ban’en nra waliy be’ ni walagmed nge tun ay ara mul nga fithik’ e denen.

13 Ere dabki i turguy bagadad e kireb nga daken bagadad, machane ba’aray e n’en nsusun e ngam turguyed: ngam turguyed ni nge dab kum rin’ed ban’en nra waliy be’ ni walagmed nge tun ay ara mul nga fithik’ e denen.

4 I gur mini’ ni ngam turguy e kireb nga daken e tapigpig rok be’? Ya Masta rok e ir e bayi turguy ko yag rok fa de yag rok e tin nge rin’. Ma bmuduwgil nrayag rok, ya Somol e rayag rok ni nge ayuweg fa’anem nge yag rok e tin nge rin’.

3 En ndemturug e n’en nra kay e dabi darifannag e en nder yag ni nge rin’ ni bod ir; ma en ni kemus ni yasay e ma kay e dabi turguy e kireb nga daken e en ndemturug e n’en nma kay, ya cha’nem e ba yal’uw u wan’ Got.

1 Ga be turguy e kireb nga daken be’ u fithik’ e leam nib kireb? Demturug ko gur mini’, ma dakuriy e tawey rom. Ya gara turguy e kireb nga daken boch e girdi’ u fithik’ e leam nib kireb, ma ka gabe rin’ e pin’en ni yad be rin’, ma aram e gur e ka ga be turguy e gechig rom.

1 Ga be turguy e kireb nga daken be’ u fithik’ e leam nib kireb? Demturug ko gur mini’, ma dakuriy e tawey rom. Ya gara turguy e kireb nga daken boch e girdi’ u fithik’ e leam nib kireb, ma ka gabe rin’ e pin’en ni yad be rin’, ma aram e gur e ka ga be turguy e gechig rom. 2 Gadad manang nib mat’aw Got ni fa’anra turguy e gechig rok e pi’in yad be ngongliy e pin’ey. 3 Machane gur ma ka gabe rin’ e pin’ey ni ir e gabe turguy e kireb riy nga daken boch e girdi’ u fithik’ e leam nib kireb! Ere gabe finey ma gara thay ko gechig rok Got?

12 Pi’in gathi yad piyu Israel e dariy rorad fare Motochiyel rok Moses: yad be denen kar pired ni yad bmalog ni bochan e de moy Got rorad, ni yugu aram rogon ndariy fare Motochiyel rorad. Ma piyu Israel e bay e re Motochiyel nem rorad; ma yad be denen kemang e re Motochiyel nem e be turguy e gechig rorad.

16 Ireray rogon e Chirofen ni bayi pufthinnag Got u daken Jesus Kristus urngin e tin nib mith ni be leamnag e girdi’, ni bod rogon ni be yog e Thin Ni Bfel’ ni yib rok Got, ni ir e gu be machibnag.

1 Chiney e dab kun turguy e gechig rok e pi’in kar ta’ab girdi’gad Kristus Jesus. 2 Ya motochiyel rok fare Kan ni Thothup ni ir e ma fek e yafos i yib ngodad ko ta’ab girdi’ ni gadad ma tay Kristus Jesus e ke chuwegeg* ko gagiyeg nma tay e denen nge yam’.

23 Ya denen e ma pi’ puluwoy — ni yam’; machane tow’ath rok Got ngodad ndariy puluwon e yafos ndariy n’umngin nap’an nra pi’ u daken e ta’ab girdi’ ni kad ted e Somol rodad i Jesus Kristus.

7 Machane SOMOL e pilung ni manechibog;

ke fal’eg rogon gil’ilungun ko pufthin.

7 Machane SOMOL e pilung ni manechibog;

ke fal’eg rogon gil’ilungun ko pufthin.

8 Be gagiyegnag e fayleng nib yal’uw rogon;

ma pufthinnag e pi nam nrogon nib mat’aw.

14 I Got e ra pufthinnag urngin ngongoldad, ni tin ni bfel’ nge tin nib kireb, nge mus ko tin ni unrin’ nib mith.

9 Nap’an ni ku gu be changar, min tay e pi chiya ni nge yan i par e pi’in ni pilung ngay. Fa’anem ni kab kakrom i yib ni immoy e yan i par nga daken reb. Ma mad rok e bod feni wechwech e ayis nma mul u lang nga but’, ma piyan lolugen e bod e tin th’abi klin bunu’en e saf. Ma chiya rok ni kan tay nga daken e tayapyap nnifiy.✝ 10 ni be yib ba yil’ i daramram riy. Ma pire’ ni pire’ e biyu’ e girdi’ ni yad bay u rom ni ngar pigpiggad ngak, ma ra’ay e million e karbad ra sak’iygad nga p’eowchen. Me tabab fare puf oloboch min pithig yu ke babyor.✝

12 Ma aram mu gguy e pi’in ni karm’ad, ni pi’in nib tolang nge pi’in nib sobut’ ni kar sak’iygad u m’on u tagil’ Got. Min pithig e babyor, mu kun pithig ba kaen, ni fare ke babyor ni babyoren e pi’in ni kar fosgad. Ma pi’in ni karm’ad e ni pufthinnagrad ni be yan u rogon e n’en ni ur ngongliyed, ni bod rogon ni kan yoloy ngalan fa yu ke babyor.

12 Ma aram mu gguy e pi’in ni karm’ad, ni pi’in nib tolang nge pi’in nib sobut’ ni kar sak’iygad u m’on u tagil’ Got. Min pithig e babyor, mu kun pithig ba kaen, ni fare ke babyor ni babyoren e pi’in ni kar fosgad. Ma pi’in ni karm’ad e ni pufthinnagrad ni be yan u rogon e n’en ni ur ngongliyed, ni bod rogon ni kan yoloy ngalan fa yu ke babyor. 13 Ma aram me pi’ e day e pi yam’ ni bay riy. Ma yam’ nge gin nma par e pi’in ni karm’ad riy e kur pi’ew e yam’ ni bay rorow. Ma yad urngin nni pufthinnagrad ni be yan u rogon e n’en ni ur ngongliyed.

1 Kug yoloy e ren’ey ngomed, pifakag, ni fan e nge dab mu denengad; ma fa’anra chey ni denen be’, ma bay Jesus Kristus, ni be’ nib mat’aw, nma wenig nagdad ngak e en ni Chitamangiy.

1 Pi tafager rog nri gimed ba t’uf rog, dabi pagan’med ngak urngin e pi’in yad be yog ni bay fare Kan Nthothup rorad, ya ngam sikeng niged yad ngam nanged ko re kan ni bay rorad e yib rok Got fa dangay. Ya bo’or e profet ni yugu ban’en ni kar weargad nga urngin yang.

5 Ere dab mu turguyed e kireb nga daken be’ u m’on ndawori taw nga nap’an. Bin tomur e pufthin e thangri son nge yan i mada’ ko ngiyal’ ni bayi sul Somol riy ni ba’aray rogon: bayi fek nga tamilang e tin yibe mithag me dag nga tamilang e tin nib mith ni i leamnag e girdi’. Ma aram e ra be’ ni bay rogon ni nge pining Got e sorok ngak ma bayi pining Got e sorok ngak fa’anem.

1 Fa’anra malu’ag thin bigimed nge be’ ni walagdad ni girdi’en Kristus, ma mangfan ni nge yan i egnag ngak e pi’in ntapuf oloboch ndawor rnanged Got, ma de pag e girdi’ rok Got nge mang yad e ra pithiged? 2 Kam paged talin ni girdi’ rok Got e bay ra pufthin niged e girdi’ nu fayleng? Ere fa’anra gimed e ngam pufthin niged e girdi’ nu fayleng, me ere dabiyag romed ni ngam pithiged nochi oloboch ni ba’achig? 3 Da mu nanged ni gadad ra pufthinnag e pi engel? Ere mang ndabiyag i pithig romed e tin ni bay ko biney e tamilang! 4 Fa’anra yib boch ban’en ni aray rogon ma gur mang ni ngam feked ngak e girdi’ ni girdi’en e galesiya nder m’ug ko ngongol rorad ni yad ba yul’yul’ ngak Got ni nge mang yad e ra pithiged? 5 Mu tamra’gad ngomed! Rib muduwgil ni bay ta’abe’ u lan e ulung romed nib gonop nrayag rok ni nge pithig e malu’ag thin rok e pi’in walagey ni girdi’en Kristus!

2 Kam paged talin ni girdi’ rok Got e bay ra pufthin niged e girdi’ nu fayleng? Ere fa’anra gimed e ngam pufthin niged e girdi’ nu fayleng, me ere dabiyag romed ni ngam pithiged nochi oloboch ni ba’achig? 3 Da mu nanged ni gadad ra pufthinnag e pi engel? Ere mang ndabiyag i pithig romed e tin ni bay ko biney e tamilang!

27 Kug gelnag dowag ko tug ni be aw ngay ke yan i par ni be fol rog, ni fan e nge dab nn’igeg u tomuren ni kug pining boch e girdi’ ni ngar uned ko re gosgos nem.

7 Ya kug athamgiliy e tin nrayag rog ko sagreng, ma kug mil u n’umngin yang ni ngan mil riy, ya par e michan’ rog u gil’.* 8 Me ere chiney e be son nigeg puluwog ko gel ni kug tay, ni aram fare te’eliyaw ko mat’aw ni ir e bayi pi’ fare Tapufthin nib mat’aw i Somol ngog e Chirofen nem — ni gathi go’ gag, ya bayi pi’ ngak urngin e pi’in nib t’uf Somol rorad ma yad be sonnag ni nge yib i m’ug.

9 Ere Somol e manang rogon ni nge ayuweg e pi’in yad ma fol rok ko gafgow nma yib ngorad, nge rogon ni nge tay e pi’in kireb u tan e gechig rok nge yan i mada’ ko Chirofen ni bayi pufthin nagrad Got,

11 Pi walageg ni girdi’en Kristus, dab um weliyed ban’en nib togopluw ngak bigimed. En nra weliy ban’en nib togopluw ngak be’ ni walagen ni girdi’en Kristus ara thibthibnag e aram e ke welthin nib togopluw ko fare Motochiyel ma ke thibthibnag e re Motochiyel nem. Fa’anra mu thibthibnag e re Motochiyel nem, ma aram e gathi ka gur be’ ni ga be fol ko re Motochiyel nem, machane gur be’ ni ga be thibthibnag. 12 Kemus ni go’ Got e ir e ma pi’ e motochiyel ma ir e ma pufthin. Kemus ni ir e rayag rok ni nge faseg e girdi’ ara thang e pogofan ko girdi’. Ga be finey me gur mini’ ni ngam thibthibnag be’ ni gimew?

12 Pi walageg ni girdi’en Kristus, bin ba ga’ fan e dab mmow gad ko ngiyal’ ni gimed be micheg ban’en. Dab mmow gad u fithngan e tharmiy ara fithingan e fayleng ara demturug ban’en. Kemus ni nge lungumed "Er rogon" ni fa’anra aram rogon u wun’med, ara nge lungumed, "Danga’ " ni fa’anra aram rogon u wun’med, nge dabi yib e gechig rok Got nga dakenmed.

10 Ya en nra th’ab ta’reb e motochiyel ko fapi Motochiyel e ke kireb e rok, ni aram e ke th’ab fapi motochiyel ni gubin. 11 Ya ka fa’anem ni ga’ar, "Dab mu pirew be’ ni gathi mabgol rom," e ki ga’ar, "Dab mu li’ be’ ngem’." Yugu ra dawor mu pirew be’ ni gathi mabgol rom, ma kam th’ab e motochiyel ni fa’anra kam li’ be’ kem’. 12 Um welthingad ma gimed be ngongol nrogon e girdi’ nra pufthinnagrad fare motochiyel ni ir e ma chuweg e girdi’ ko kireb.

16 Ere dariy be’ ni nge ngongliy e motochiyel u murung’agen e n’en ni ngam ked ara n’en ni ngam garbodgad ngay ara pi rran nib thothup, ara madnom ni yima tay ko m’ug e pul ara Sabbath.

16 Ere dariy be’ ni nge ngongliy e motochiyel u murung’agen e n’en ni ngam ked ara n’en ni ngam garbodgad ngay ara pi rran nib thothup, ara madnom ni yima tay ko m’ug e pul ara Sabbath. 17 Ya urngin e pin’ey e kemus ni tagalul’ ko pin’en ni kabay ngam’on ni bay fini m’ug; ma bin ni ir riy e Kristus.

18 Girdi’ rog e bay kur guyed bayay e n’en nib thil u thilin e pi’in yad mmat’aw nge pi’in yad be ngongliy e kireb, ngu thilin e en ni be pigpig ngog nge en nder pigpig ngog."

17 Machane dariy ba talin e cham nrayag ni nge maad’ad ngom;

bay u fulweg rom ngak urngin e pi’in yad ra yog ni gab kireb.

Bay gu ayuweg e pi tapigpig rog,

mu gu gagiyeg nagrad ngar gelgad."

I SOMOL e keyog e pi thin ney.

9 Ra nep’ ma ru gu ma fineyem u polo’ i lanin’ug;

ko ngiyal ni ga ra pufthinnag e fayleng nge girdi’ riy,

ma yad gubin ma bay fin ra nanged ko mang e ba mat’aw.

4 Mabgol e urngin e girdi’ ni nge tayfan, ma pumo’on nge ppin ni kar uned ko mabgol e thingari bagayad mi i par nib yul’yul’ ngak bagayad. Ya ra gechignag Got e pi arorad ni be ngongliy e ngongol ko darngal nge pi’in yad be par e girdi’ ni gathi mabgol rorad.

2 Rayag ni ngam leamnag ni gubin e ngongol rom ma go’ bfel’, ma dab mu pagtalin ni SOMOL e be thabthabelnag e tin bay u gumircha’em.

3 Mu rin’ e tin bmat’aw mab yal’uw, ma kabfel’ u wan’ SOMOL ko bin ngam fek e maligach i yib ngak.

36 "Ya ba’aray ban’en ni nggog ngomed: Chirofen nra pufthinnag Got e girdi’ riy e gubin e girdi’ nra be’ ma urngin bugithin ni yog nthin ndariyfan ma thangri weliy tapgin ni yog.

16 En nra michan’ ngay min tawfenag e ke thap ngak Got; ma en ni dabi michan’ ngay e kan turguy e gechig rok.

9 Girdi’ nike taw nga yangren, mu felfelan’gad nga yangarmed. Mu felfelan’gad e chiney nike taw nga gelingmed. Mu rin’ed e n’en ni gimed ba’adag ni ngam rin’ed, mi gimed lek fiti lanin’med. Machane dabi m’ay u wun’med ni Got e ra pufthin nagmed ko tin gimed be rin’.

26 En ni Chitamangiy e ir e bay e yafos u pa’, ere errogon e en ni Fak ni ku bay e yafos u pa’ ni en ni Chitamangiy e ke yodoromnag. 27 Ma ke pi’ ngak Fak mat’wun ni nge pufthinnag e girdi’, ya ir e en ni Fak e Girdi’.

37 "Dab mu turguyed e kireb nga daken be’, ma aram e dabi turguy Got e kireb nga dakenmed; dab mu turguyed e gechig rok be’, ma aram e dabi turguy Got e gechig romed; mu n’iged fan u wun’med e kireb nike ngongliy be’ ngomed, me n’ag Got fan u wan’ e kireb ni kam ngongliyed.