Milagres de Jesus
Os Evangelhos registram dezenas de milagres realizados por Jesus — curas, ressurreições, domínio sobre a natureza e libertações. Cada milagre revelava sua divindade e compaixão.
Curas de cegos e surdos
Jesus devolveu a visão aos cegos e a audição aos surdos, manifestando seu poder sobre toda enfermidade e deficiência.
Yesu ahumula amesha ma kihumahumi i Betesaita
Yesu na bemitsa bewe niabanahika i Betesaita. Iyo niabanaletera Yesu yo mundu muuma kihumahumi, nehema Yesu mbu amupfuleko nge akocha ilola. Yesu nianatsimba kwa kuboko ra kihumahumi ikyo nemutwala ira mbua ya mutsi. Yesu abere ameotola ihaka mate kwa mesha ma mundu uyo nemuhirako asaminwe, nianamubutsa mbu: «Utsene ku kindu?» Akihumahumi niakinabatula amesha mewe nebula mbu: «Nitsene ku bandu, nitsene kubo nga miti, wetuwe abaenda.» Yesu nianapfula kandi kwa mesha ma kihumahumi ikyo, nakyo niakinalola kushe. Amesha mewe niamanahumukala, aba nelola kwa bindu byoshe kyenene. Inyuma kwaho, Yesu nianamubwira mbu afuluke mwamwe, wetuwe ataingiraa mwa mulungu.
Yesu alamya amutwitwi kandi ni mutepfutepfu.
Inyuma kwaho Yesu nianatenga mwa kyango kyo kiri hofi ne Tiro, nianatsuka i Sitona na hakatikati ka kyango kye Ndekapoli, abanehika kwa ngetsi ye Ngalilaya. Niabanamuletera mundu yabaa mutwitwi kandi ni mutepfutepfu. Bobaletaa amundu uyo niabanaitondoola ku Yesu mbu amulamye kwemuhirako asaminwe siwe. Yesu nianaisiika naye hale na mubuanano, nianamuhira amyolota mwa matwi, nianachira mate, nemupfulako kwa lulimi mwa mate mewe yenawene. Inyuma kwaho Yesu nianalalamira mu mbingu, nianahumula nebwira amundu uyo mbu: «Efata», rebula mbu: «Tsibukala!» Mu kashalimo, amatwi mewe niamanatsibukala, na lulimi luwe nalo luiyobola, nianatangira ineena kushe. Yesu nianateekabo mbu batabwiraa mundu woshewoshe amwatsi wa kinwa iki. Wetuwe kwahangiraabo mbu batapfuliraao mundu woshewoshe, kwa mwatsi anayaa ngulu neshanchana mwa bandu. Abandu niabanashishala kutsibu mbu: «Abinwa byakola bikwirire kutsibu. Atuma na batwitwi baumpfa, na batepfutepfu ni baneena kushe.»
Yesu alamya akihumahumi Baritolomayo
Yesu na bemitsa bewe, niabanahika i Yeriko. Ne Yesu abere ali yatenga iyo, kuuma na bemitsa bewe na mubuanano munene wa bandu, mundu muuma kihumahumi yabaa alukwa mbu ye Baritolomayo muala wa Timayo, abaa ni aikere kwa musike wa nchira ni ahemahema. Abere aumpfa mbu Yesu we Nasareti yatsuka mwa nchira iyo, nianabula mbu: «Yesu Muala wa Ndauti, nipfire bwoncho!» Bandu bangi niabanamukemera mbu atsire, wetuwe nianaxuba ilaka mbu: «Yesu Muala wa Ndauti, unipfire bwoncho!» Yesu nianatindira nebula mbu: «Mumubirangire.» Niabanabiragirakyo nemubwirakyo mbu: «Simika! Batuka, akubirangira.»
Baritolomayo nianalekera arekoti liwe, nianaixukya chuba newicha ho Yesu ali. Yesu nianamubutsa mbu: «Auxonda mbu nikukolereki?» Akihumahumi niakinamuxubyitsa mbu: «Mwiyisa, anixonda mbu nilole.» Yesu nianamubwira mbu: «Iendere, abwimire bwawe bwamekulamya.» Mo kashangi umoho, nianabanelola. Nianakulikira Yesu.
Yesu alamya kihumahumi
Mwa mangomo Yesu abaa ahara hofi nehika kwa mulungu we Yeriko. Habaa mundu muuma ahumire ni aikere kwa musike wa nchira, ni ahemeretsa. Na mundu uyo, abere ahulikya amirenge ya muoba wa bandu bo batsuka, nianabutsa mbu: «Kiki kyono?» Niabanamuxubitsa mbu: «Yesu we Nasareti yatsuka.» Nianalehya amulenge mbu: «Yesu, Muala wa Ndauti, mpfire bwoncho!»
Abandu bobabaa ira buxondotsi bamukemera mbu atsire. Wetuwe, iye, nianalengeretsa mwelehya amulenge mbu: «Muala wa Ndauti, mpfire bwoncho!»
Yesu nianatindira nebula mbu bamuletere amundu uyo. Abere aipfunda hofi, Yesu nianamubutsa mbu: «Auxonda mbu nikukolereki?» Naye nianamuxubitsa mbu: «Ninakuwetu, anixonda mbu nixube nilole.» Ne Yesu nianamubwira mbu: «Xubelola! Abwimire bwawe bwamekulamya.» Na mwa kashangi umomoho, amundu uyo nianaxubelola. Nianakulikira Yesu ni asingya Ongo. Na bandu boshe babere bamexunga kwikyo, nabo, basingya Ongo.
Curas de paralíticos e enfermos
Paralíticos caminharam, leprosos ficaram limpos e todo tipo de doença foi curada pelo toque e pela palavra de Jesus.
Netsala wa Simoni ni ali kwa ngyingo, kubwishi ni alwere shishira. Yesu abere ahika iyo, niabanamupfulira amwatsi wa bukoni bwa mukatsi uyo. Yesu nianaipfunda hofi naye, nianamutsimba kwa kuboko nemuimanya; nianalama, aba nekolerabo.
Yesu akomya mubentsi
Mubentsi muuma nianahikira Yesu, nepfukama mwa mbere siwe. Nianaitondoola kuye mbu: «Uli ushashire, ungakocha unganikomya.» Yesu nianamupfira bwoncho, nelambula akuboko, nianamupfulako, nemubwira mbu: «Anixonda mbu ukomibwe!» Mo kashangi umumoho abibentsi bya mundu uyo nianakomibwa.
niabanamuletera mukoni wa makonongola, yabaa ahetwe na bandu bane. Wetuwe kubwishi bwa mubuanano wa bandu, bahusha kobangamuleta mwa mbere sa Yesu. Niyo batobola hambashiro wa nyumba yo Yesu abaa alimo. Niabanamukimya ku mundara mwa mbere sa Yesu. Yesu abere axunga abwimire bwa bandu abo, nianabwira amukoni wa makonongola mbu: «Mwana wani asantsambi sawe sameshashirwa.» Beyisa bauma ba Muomba bobabaa bali aho niabanaibutsiritsa mwa myete yabo mbu: «Kubwishi bwaki amundu uyu angakamba Ongo? Inde mundu yangashashira ntsambi ali ate Ongo yewene?» Aho, Yesu nianakengula mwa mwete uwe, amianikire yabo, nianabutsabo mbu: «Kubwishi bwaki amuibutsiritsa abinwa byoshe ibi? Kihe kye kyolo, kwebwira amundu wa makonongola mbu: ‹Asantsambi sawe sameshashirwa›, neri imubwira mbu: ‹Batuka, tsimba amundara wawe ube neenda?› Anixonda mbu mumenye ku Muala wa Mundu awete maala meshashira asantsambi kuno kihuo.»
Kubatyo nianabwira amundu wa makonongola uyo mbu: «Anikubwira mbu batuka, tsimba amundara wawe ube nefuluka hamwawe!» Na bandu boshe babere bali yobalola kwa mundu uyo, mo kashangi umo nianaimana, nianatsimba amundara uwe neiendera. Abandu boshe bashishala, basingya Ongo mbu: «Tutatsatwaxunga binwa biri ngebi kiro na hake!»
Yesu alamya mukoni wa makonongola mu lwire lwa Sabato
Inyuma kwaho, Yesu nianaxuba iingira mwa sinakoki. Nomo mwabaa mundu muuma wa makonongola mwa minwe. aBafarisayo bobabaa bali umo, niabanasita Yesu yo mesha kutsibu kwemenya ngakuno akalamya amundu uyo mwa lwire lwa Sabato, kubwishi babaa ni abamuxondako kinwa kyemusongera. Yesu nianabwira amundu uyo mbu: «Batuka uimane ha katikati ka bandu.» Niyo abutsa abandu bobabaa bali aho mbu: «Mbeni aMuomba atuhere rubu lwekola bibuya neri ikola bibi mu lwire lwa Sabato? Ilamya mundu neri imwita? Wetuwe hataba mundu yaneena kinwa kyoshekyoshe.» Yesu nianasitabo amesha mu butsibuke kubwishi bwa myete yabo mitsibu. Nianabwira amundu uyo mbu: «Lambula akuboko kwawe.» Nianalambula akuboko, nialinalama.
Yesu alamya mubentsi
Lwire luuma, Yesu abaa ali mu mulungu muuma wa mwa kyango kye Ngalilaya. Niakunapfumbuka mundu muuma auchwire bibentsi kwa mubiri woshe. Amubentsi uyo, abere axunga ku Yesu, nianapfukama mwa mbere siwe, ahikya abusu hashi. Ni y’aitondoola kwiye, mbu: «Ninakuwetu, uli ushashire, wanganikomya.» Yesu nianalambula aminwe, amupfulako, abula mbu: «Nishashire, komibwa!» Na mwa kashangi umo ho abibentsi ibyo bilama.
Kuhika bandu bauma ni bahete mundu wa makonongola ku mundara. Niabanaxonda ko bangamwingitsa mwa nyumba nemutereka mwa mbere sa Yesu. Wetuwe, bahusha ho bangamwingitsira kubwishi bwa bungi bwa bandu. Kubwishi bwekyo, niabanauruka kwa muutu wa nyumba iyo. Niabanatengya kwa matebura, babanemukimitsa mwa kati ka bandu mwa mbere sa Yesu, ni anali kwa mundara uwe. Yesu abere axunga abwimire bwa bandu abo, nianabwira amundu wa makonongola uyo mbu: «Mwirani, asantsambi sawe sameshashirwa!» Abeisa ba Muomba na Bafarisayo batangira iibutsiritsa mbu: «Munduki uyu, yakamba Ongo? Hate mundu yangashashira asantsambi, ali ate Ongo yewene!»
Kubwishi Yesu abaa echi amianikire yabo, nianabutsabo mbu: «Kubwishi bwaki amuanikira mutyo mwa myete yenyu? Kihe kyo kinwa kyolo kwebwira mundu mbu: ‹Asantsambi sawe sameshashirwa›, neri imubwira mbu: ‹Batuka, ube neenda?›»
«Tsene, anixonda mbu mumenye ku ngye Muala wa Mundu, niri na maala meshashira asantsambi kwa kihuo kuno.» Niyo Yesu abwira amundu wa makonongola mbu: «Ingye, ngyenineena mbu, batuka, heka mundara wawe ube nefuluka hamwawe.» Na mwa kashangi umo amundu uyo, nianabatuka mwa mbere sa bandu boshe. Nianakukuma amundara wabaa aonchireko, afuluka hamwe niasingya Ongo.
Yesu alamya mundu wa makonongola
Lundi lwire lwa Sabato, Yesu nianaingira mwa sinakoki, nianaiisa abandu. Nomo mwabaa mulume muuma wa makonongola mwa minwe ya malyo. Abeisa ba Muomba na Bafarisayo babaa bamuteire amesha, kwelola tikuno akalamya amulume uyo mu lwire lwa Sabato. Baira batyo kwebula mbu baate kinwa kyo kyangatuma bamusongera. Wetuwe Yesu ni echi amianikire yabo. Nianabwira amulume wa makonongola mwa minwe mbu: «Batuka, imana hakatikati ka bandu.» Amulume uyo, nianabatuka neimana hakatikati ka bandu. Tsene, Yesu nianabwirabo mbu: «Anibabutsa, kihe kya Muomba wetu abwire mbu kilirene ikolwa mwa lwire lwa Sabato? Mbeni ikola kibuya neri ikola kibi? Ilamya mundu neri imwita?» Yesu nianasindera aboshi, nianabwira amundu uyo mbu: «Lambula aminwe yawe.» Nianalambula aminwe iwe, iba nelama.
Yesu alamya amupfubulwa wa mukulukulu wa basura ba Baroma
Yesu abere ameotola ineena abinwa byoshe ibyo kwa bandu bobabaa abamuumpfiritsa, nianaya mwa mulungu we Kaperenaumu. Mwa mulungu umo mwabaa ni muli mukulukulu muuma wa basura ba Baroma. Amukulukulu uyo, ni awete mupfubulwa yabaa atsiire kutsibu. Amupfubulwa uyo, ni mukoni, naye ni ali ku lwepfa. Amukulukulu wa basura uyo aumpfaa kwa bandu abashambala kuluenda Yesu. Nianatumira Yesu yo bangumwa bauma ba Bayahuti mbu bamubwire mbu ahike alamye amupfubulwa uwe. Abangumwa abo babere bahika ho Yesu ali, niabanaitondoola kuye mbu: «Ninakuwetu, amundu uyu naye analirene umukolere kya kuhema, kureba anatsiyira aluanda lwetu. Na kandi, yatuhimbiraa asinakoki yetu.»
Niyo Yesu aenda kuuma na bangumwa abo. Abere ahika hofi na nyumba ya mukulukulu wa basura, amukulukulu uyo nianatuma bera bewe ira mwa Yesu kwemubwira mbu: «Ninakuwetu, utakiitamyaa kubwishi nitalirene mbu uingire mwa mwani. Na kubwishi bwekyo, shanixunga ngyewene ni nitalirene ihika yo uli. Wetuwe iwe, neena kinwa kiuma ho na mupfubulwa wani akalama. Kureba nani ninateekwa na bakulukulu bani. Nani niwete basura boninateeka. Nikebwira muuma mbu ‹enda›, ni aenda. Nikebwira na undi mbu ‹hika› ni ahika. Nikebwira mupfubulwa wani mbu: ‹Koleki› ni akolakyo.» Yesu abere ahulikya abinwa ibi nianashishalira amukulukulu wa basura uyo. Nianabindukira amubuanano wa mwimitse neneena mbu: «Anibabwira ku mwa kihuo kyoshe kye Isiraeli ndatangire naxungamo mundu yali na bwimire bungana ngobu.»
Bo batumwaa babere bafuluka kwa mutsi, niabanashingana amupfubulwa ni amelama.
Nomo ni muli mukatsi muuma. Amukatsi uyo abaa amebanda myaka ikumi na munane ni aundirwe na kixwatsi. Akixwatsi ikyo ni kyamemuonda amuongo, naye ni atangakikocha iindamuka kiro na hake. Yesu abere amuxunga, nianamubirangira, amubwira mbu: «We mukatsi iwe, wamelamibwa abukoni bwawe!» Niyo Yesu amuhirako asaminwe. Mwa kashangi umo, amukatsi uyo nianaindamuka, aba nesingya Ongo.
Yesu alamya mukoni mu lwire lwa Sabato
Mu lwire luuma lwa Sabato, Yesu nianaingira mu nyumba ya mukulukulu muuma wa Bafarisayo kwelya biryo. Abandu bobabaa bali mwa nyumba umo niabanasita Yesu yo mesha kwelola ngakuno akakolaki. Tsene, na mwa mbere sa Yesu ni muli mundu muuma ahahire amubiri. Yesu nianabutsa abeyisa ba Muomba na Bafarisayo mbu: «Kuluenda aMuomba wetu, mbeni atuhere rubu neri ihi, ilamya mundu mu lwire lwa Sabato?» Wetuwe niabanaitsirira. Tsene, Yesu nianapfula kwa mukoni uyo, nemulamya, nianamubwira mbu iendere.
Yesu alamya babentsi ikumi
Mwa kashangi Yesu abaa aya i Yerusalemu, nianatsuka mwa kihati kya kyango kye Samariya ne Ngalilaya. Abere axondeingira mu mutsi muuma, babentsi ikumi baya ikorana naye. Niabanaimana hale naye, nelehya amirenge mbu: «Yesu, Ninakuwetu, utupfire bwoncho!»
Yesu abere amexungabo, nianabwirabo mbu: «Muende, shamuyibwerekye kwa bakungu ba hekalu.» Nabo babere bakinali mwa nchira ya reyayo, niabanakomibwa. Muuma mubo abere amexunga ku amelama nianafuluka ira nyuma ni asingya Ongo mu mulenge mule. Amundu uyo abaa Musamariya. Nianapfukama na busu hashi mwa mbere sa Yesu, nianamusima. Aho, Yesu nianabula mbu: «Mbeni bate ababentsi ikumi boshanikomya! Abandi mwenda, bali hai? Hatali kiro mundu muuma mubo ya mefuluka kwesima Ongo, ali ate amundu uyu yate Muyahuti?» Niyo Yesu abwira aMusamariya uyo mbu: «Batuka, uende, abwimire bwawe bwamekuufula.»
A mulher com fluxo de sangue
Uma mulher que sofria há doze anos tocou a orla do manto de Jesus e foi curada instantaneamente pela sua fé.
Na mubo ni muli mukatsi muuma ni amebanda myaka ikumi nebiri ni alwere bukoni bwehetsa shiama. Amukatsi uyu abaa amenuba kutsibu kweendera banganga bangi nehetsa bitwe bingi. Wetuwe atakocha ilama, na bukoni buiongerera kutsibu. Amukatsi uyo abere ameumpfa amwatsi kuluenda Yesu, nianaingira mwa kati ka mubuanano wa bandu ira nyuma ku Yesu, nepfula kwa lukimba luwe, kubwishi abaa ereibubukya mbu: «Nikenepfulaho kwa lukimba lwa Yesu, ni nikalama.» Abere anapfulaho kwa lukimba lwa Yesu, mo kashangi umoho, abukoni buwe bwa rehetsa ashiama niabunachikira, nianaiumpfa mwa mubiri uwe kwamelama.
Mwa mubuanano umo, mwabaa mukatsi muuma ni amebanda myaka ikumi nebiri ni alwere bukoni bwehetsa shiama. Abaa amemala abitwe biwe byoshe kwepfuha abanganga. Wetuwe, atalamibwa na kiro na muuma mubo. Amukatsi uyo nianapfumbuka ira nyuma ku Yesu, aba neata kwa mupfungo wa lukimba luwe. Na mwa kashangi umo ho, abukoni buwe bwaletoka ashiama bulama.
Yesu nianabutsa mbu: «Inde yamenipfulako?» Abandu boshe baiana mbu batamupfulireko. Niyo Petero amubwira mbu: «Esi! Mwiyisa, utatsene kwa mubuanano wa bandu bakutsungwireko nekupfundeeretsa?» Wetuwe, Yesu nianabula mbu: «Hali mundu yamenipfulako, kubwishi nameumpfa ngakuno amaala amahuluka mwingye.»
Amukatsi uyo abere amexunga kwamekengulwa, nianaenda ho Yesu ali ni atitimana. Nianapfukama mwa mbere siwe. Apfulao mwa kati ka bandu boshe kyoshakituma amupfulako, na ko shalamibwa mwa kashangi umomoho. Yesu nianamubwira mbu: «Mwali wani, abwimire bwawe bwamekulamya. Enda ku buholo.»
Ressurreições
Jesus ressuscitou mortos — a filha de Jairo, o filho da viúva de Naim e Lázaro. Ele é Senhor sobre a morte.
Mukulukulu muuma wa mwa hekalu yalukwa mbu ye Yairo nianahika. Abere axunga ku Yesu nianapfukama mwa mbere siwe. Nianaitondoola kuye mbu: «Mwali wani mulere ali ku lwepfa. Anikuhema uwiche kasa, umuhireko asaminwe sawe, nge alama nebaho!»
Yesu nianaenda kuuma naye. Mubuanano wa bandu bangi nianamukulikira nemupfundeeretsa.
Babere bahika ha mwa Yairo, Yesu nianashinganaho burunga bungi, abandu ni abalira nelaka kutsibu. Nianaingira mwa nyumba nebwirabo mbu: «Amuira burunga bungi nelira kubwishi bwaki? Amwana atapfire, wetuwe anaonchireho!» Niabanatangira imushekenyula. Niyo Yesu ahulukya abandu boshe ha mbuwa, nianatsimba ababuti ba mwana uyo kuuma na bemitsa bewe bashatu, niabanaingira mwa kyumba kya mwana abaa alimo. Yesu nianatsimba amwana kwa kuboko, nianamubwira mbu: «Talita kumu, ni bula mbu: ‹Mwananyere, anikubwira mbu batuka!›»
Mo kashangi umoho, amwananyere nianabatuka netangira iiendera. Abaa na miaka ikumi nebiri. Abandu niabanashishala kwexunga kwa kinwa uko.
Yesu nianabula kandi mbu: «Nendelinganya abandu ba mwa biro bino nende? Nende ye bashushire? Bashushene na bana baikere mwa mbua, abaumananga binwa mbu:
‹Shatubatsihira murumbu, wetuwe, mutashamutsina!
Shatubaimbira nyimbo kandi sa kiriro, wetuwe, mutashamulira!›
«Rero Yohana Murubiki ahikire, abaa muhanga weihangira ilya, nexoma tifai, nemwe ni mwerebula mbu aundirwe na kixwatsi. Muala wa Mundu ahikire ilya nexoma, nemwe amubula mbu: ‹Tsene kwa mundu uyu mukuhu na mutamitsi! Na mwira wa bafutishi ba koli na bandi bakotsi ba bibi›. Wetuwe abandu boshe bo baimirire abuteateanya bwa Ongo, baneremenya kwa buteateanya ubo butunganene.»
Yesu ashashira mukatsi muuma wa ntsambi
Mufarisayo muuma nianalalika Yesu mbu ahike alye biryo mwamwe. Yesu nianaingira mwa nyumba ya mufarisayo uyo, nianaikala netangira ilya. Mwa mulungu umo mwabaa mukatsi muuma wa ntsambi. Amukatsi uyo nianaumpfao ku Yesu alya bilyo mwa nyumba ya mufarisayo. Nianaingiramo ni awete ku ngaha ye bale, yo iuchwire lungo lwa kichiro kinene.
Mwa mango umo, mulume muuma, yalukwa mbu ye Yairo nianahika. Ne Yairo uyo abaa mwimanitsi wa sinakoki. Nianapfukama mwa mbere sa Yesu neitondoola kuye mbu aingire mwa mwe, kureba mwali abaa ni ali ku lwepfa. Abaa mwana uwe wa kyusha, yashembashemba myaka ikumi nebiri.
Yesu abere ali yaya ira mwa Yairo, mubuanano munene wa bandu bereenda ni abamupfundeeretsa.
Yesu abere akinali aneena, niakunahika mundu yatoka ira mwa Yairo amukulukulu wa sinakoki, amubwira mbu: «Waliha, mwiisa, utakiitamyaa, hatakiriki!» Yesu abere ameumpfao, abwira Yairo mbu: «Utaubahaa, unaimiriraeho, mwali wawe elama.»
Yesu nianahika ha mwa Yairo. Atatsia mbu undi mundu aingire mwa nyumba kuuma naye, bali bate abemitsa bewe, Petero ne Yohana, ne Yakobo, na babuti ba mwana uyo. Abandu boshe babaa ni abalira neikungutanga kubwishi bwa lupfu lwa mwananyere uyo. Wetuwe, Yesu nianabula mbu: «Mutaliraa, kubwishi amwananyere uyu atapfire, wetuwe, ionchira ra onchire.» Abandu babere baumpfa ko Yesu abula batyo, niabanamusheka kubwishi ibo ni bechi ko amwananyere uyo amekinda ipfa. Wetuwe Yesu nianatsimba kwa minwe ya mwananyere uyo, amubirangira mu mulenge mule mbu: «We mwananyere, sisimuka!»
Amwananyere uyo, nianaxuba ifulukya amutima, abanebatuka. Yesu nianabwira abandu mbu bahe amwananyere uyo yo bilyo. Ababuti ba mwananyere uyo niabanashishala kutsibu. Yesu nianakurabo amatwi mbu batendebwira mundu woshewoshe byobyametsuka.
Domínio sobre a natureza
Jesus acalmou a tempestade, andou sobre as águas e multiplicou pães. A natureza obedece à voz do seu Criador.
Muhusi mutsibu nianatangira kwa ngetsi, amechi niamanaishambanga mwa bwato, nabo, niabunatangira iuchula mechi. Wetuwe Yesu ni aonchire ira nyuma wa bwato ni asheemere ku musheemero. Abemitsa bewe niabanamusisimula nemubwira mbu: «Mwiyisa, utalaire kwepfa retu?» Yesu nianasisimuka, nianakemera amuhusi nebwira angetsi mbu: «Tsira! Hehera!»
Amuhusi nianatsira, niakunaba muhehero. Inyuma kwaho Yesu nianabwira abemitsa bewe mbu: «Amuubaha kubwishi bwaki? Mutatsamwaba na bwimire ihikira tsene?»
Wetuwe niabanaubaha kutsibu, niabanatangira ibutsabutsanya mbu: «Munduki uyu, amuhusi na ngetsi abimuumpfira?»
lwabere lwahara luoloolo, abemitsa ba Yesu niabanamuhikira nemubwira mbu: «Hano bweru, na tsene lwahara luoloolo. Laa abandu aba nge baya iiulira bilyo mwa bihya na mwa mitsi ya mwa misike.»
Yesu nianaxubyitsabo mbu: «Imwe mwenabene muhebo bilyo.» Wetuwe niabanamubutsa mbu: «Auxonda mbu tuende yatuule mikati ya tinari maana mabiri nge twahabo balye?»
Yesu nianaxubyitsabo mbu: «Muwete ku mikati ingahe? Mutange mwa lola kasa.» Babere bameotola imenya ko ingana, niabanamubwira mbu: «Tunaweteho ku mikati itano na fi ibiri.»
Niyo Yesu akalihya abemitsa bewe mbu babwire abandu baikale kwa biti hashi mu bitumo bya lwawelwawe. Niabanaikala mu bitumo bya bandu iana iana, na makumi atano atano. Inyuma kwaho, Yesu nianatsimba amikati itano iyo na safi ibiri, nianalalamira mu mbingu, nianasima Ongo. Nianacha mwa mikati iyo, nianahayo abemitsa bewe kuuma na safi ibiri kweabirato kwa bandu boshe. Aboshe niabanalya newuuta. Inyuma kwaho, abemitsa niabanatololera abiche bya mikati na bya safi byobyashibaa, bauchutsa bitonga ikumi na bibiri. Amuancho wa balume ho bobalyaa kwa bilyo, abaa bihumbi bitano.
Nianaxunga ko abemitsa bewe abapfuama mu minubo kubwishi amuhusi nierefulukyabo ira nyuma. Bwabere bwaxonda ikya, Yesu nianakulikirabo ni atandaira kwa mechi ma ngetsi, abaa axonda italukabo. Nabo babere bamuxunga ali yatandaira kwa mechi ma ngetsi, niabanaanikira mbu mutsimu. Niabanatangira ilaka, kubwishi aboshe bamuxungaa, neubaha kutsibu. Wetuwe mo kashangi umoho, Yesu niananeena nabo mbu: «Muisimikiritse, ingye uno! Mutaubahaa!» Inyuma kwaho nianauruka mwa bwato bobabaamo, na muhusi nianachikira. Kwikyo, abemitsa niabanashishala kutsibu,
Yesu awuutya bandu bihumbi bine
Mo biro umo bandu bangi niabanabuanana kandi. Nabo babere bamehusha kyo balya, Yesu nianabirangira abemitsa bewe, nianabwirabo mbu: «Anipfira abandu aba bo bwoncho, kubwishi tsene biro bishatu bino ni banali kuuma nani, nabo batakiwete ku bilyo. Nani nikebwirabo mbu bafuluke yobatengaa butsira ilya ni bakatetera mwa nchira, kubwishi bauma mubo shabatenga hale.»
Abemitsa bewe niabanamuxubyitsa mbu: «Waliha! Mundu angakocha itengya bilyo hai byeuutya abandu aba mwa bweru muno?» Yesu nianabutsabo mbu: «Muwete ku mikati ingahe?» Nabo niabanamuxubitsa mbu: «Tuwete ku mikati irinda.»
Yesu nianakalihya abandu mbu baikale hashi. Nianatsimba amikati irinda iyo, nianasima Ongo, nianacha muyo, nianahayo abemitsa bewe mbu baabireyo kwa bandu. Na bemitsa niabanaabirayo kwa bandu. Babaa bawete na ku twafi. Yesu nianaashanira atwafi uto, nebwira abemitsa mbu baabeto. Aboshe niabanalya newuuta. Niabanatololera abiche bya mikati byoshabishiba, niabanauchutsa bitonga birinda. Abandu bobalyaa kwa bilyo uko, babaa balume abashembashemba bihumbi bine. Abere amelaabo,
Yesu atukanga amuti wa tini
Bwabere bwakya, bali yobatenga i Betaniya, Yesu nianakukutsa. Nianaxunga muti wa tini hale ni aliko bisani bingi. Nianaya isisiritsa ngakuno angaxungako bipfuma. Wetuwe abere ahika hofi nao, ataxungako kindu, biri bite abisani bishaho, kubwishi kyabaa kite kianiro kya bipfuma. Niyo Yesu atukanga amuti uyo mbu: «Ihuluka tsene na ku biro byoshe hatakiba yakendelya kipfuma kya kwiwe.» Abemitsa bewe niabanaumpfa abinwa byaneenaa.
Ameyiso mo matengire kwa muti wa tini
Mwelutumbi, bali yobatsuka, niabanaxunga amuti wa tini uyo awoshe ni ameuma ihikira kwa milya yao. Petero nianaubuka abinwa byobyatsukaa lubere, nianabwira Yesu mbu: «Mwiyisa, sindera ku amuti wa tini wo watukangaa ameuma!»
Yesu nianabwira abemitsa bewe mbu: «Munereimirira Ongo. Mwa kuli anibabwira ku amundu angabwira akitwa iki mbu kitenge aha kiiume mwa nyancha. Na iri aneena abinwa ibyo butsira mitikotiko mwa mwete uwe, wetuwe ali aimirire kwa kinwa ikyo kikakolwa, mwa kuli ni kikanakolwa. Kubwishi bwekyo, anibabwira ku mwa mango amuhema kubwishi bwa kindu kirebe, ni mwaba na bwimire ku mwameotola iangirirakyo, na mwa nchira umo ni mukahabwakyo. Na mwa mango mwabatuka muli yo mwahema, mukeubuka ku muli na kinwa na undi mundu, ni mwamushashira, kwebula mbu Tata yali mu mbingu, akoche ibashashira nemwe asantsambi senyu.
Yesu alondola abemitsa bewe baxondotsi
Lwire luuma, Yesu abaa aimene kwa musike wa ngetsi ye Ngenesareti. Na bandu bangi bamutsungulako na imupfundeeresta kwexonda ihulikya akinwa kya Ongo. Nianaxunga ku mato mabiri kwa musike wa ngetsi, abahyana ni bametenga muo kweyaxua amakira mabo. Nianaurukira mu bwato buuma ku mo mabaa aho. Abwato ubo bwabaa bwa Simoni. Nianabwira Simoni mbu asheetsebo mwa ngetsi, hale hake na musike. Nianaikala mwa bwato ubo, atangira iyisa amubuanano wa bandu.
Yesu abere amechikitsa iyisa abandu, nianabwira Simoni mbu: «Sheetsa abwato mwa mundubi, muume amakira menyu mwa mechi nge mwahyana fi.» Simoni nianamuxubitsa mbu: «Oho, Mwiyisa! Twamehyana akiro kyoshe, wetuwe tutaitire kiro na kati! Kubwishi bwa kinwa kyawe, naxubeumamo amakira.» Naho, niabanaumamo amakira mabo, baba neita kikanda kinene kya fi. Na makira mabo matangira ihutukanga. Kubwishi bwekyo, niabanasimira balikyabo bobabaa mwa bundi bwato mbu bahike baasikyebo. Balikyabo babere bahika, bauchutsa amato mabiri mo fi, nao mahika mu kashangi kexonda itsika.
Simoni Petero abere axunga ikyo, nianapfukama mwa mbere sa Yesu. Abula mbu: «Ninakuwetu, ipfunde hale nani, kureba niri mundu wa ntsambi!» Byabaa bityo kubwishi Simoni na balikyabo boshe ni bameshishalira abungi bwa safi sobabaa bameita.
Na baala ba Sebetayo, Yakobo ne Yohana, babaa banahyana kuuma ne Simoni. Nabo niabanashishala. Wetuwe, Yesu nianabwira Simoni mbu: «Utaubahaa! Ihuluka tsene, ukaba muhyana wa bandu.» Inyuma kwaho, baxubesiika amato kwa musike wa ngetsi. Niabanasiya abyoshe nekulikira Yesu.
Yesu atsitsa muhusi
Lwire luuma, Yesu nianaurukira mu bwato kuuma na bemitsa bewe. Nianabwirabo mbu: «Tushabukire kwa undi mushirya wa ngetsi.» Niabanaenda. Babere bali yo bapfuama, Yesu nianaya tulo. Mu kashalimo, muhusi munene nianaikubita kwa ngetsi. Amechi matangira iingira mwa bwato, niabanaingira mu kikuba kyexonda ishenda. Abemitsa bewe basheera hofi naye, bamusisimula mbu: «Mwiyisa, Mwiyisa, twapfa!»
Yesu nianasisimuka, nianakemera amuhusi, na muhusi nianatsira na mechi nao mawika. Niyo Yesu abutsa abemitsa bewe mbu: «Abwimire bwenyu buli hai?» Batsimbwa na buba neshishala kutsibu. Babutsabutsanya mbu: «Munduki uyu? Kubwishi anabe na muyaa na muhusi akemerabyo, nabyo, abikola nga kwa bula!»
Yesu atsitsa muhusi
Lwire luuma, Yesu nianaurukira mu bwato kuuma na bemitsa bewe. Nianabwirabo mbu: «Tushabukire kwa undi mushirya wa ngetsi.» Niabanaenda. Babere bali yo bapfuama, Yesu nianaya tulo. Mu kashalimo, muhusi munene nianaikubita kwa ngetsi. Amechi matangira iingira mwa bwato, niabanaingira mu kikuba kyexonda ishenda. Abemitsa bewe basheera hofi naye, bamusisimula mbu: «Mwiyisa, Mwiyisa, twapfa!»
Yesu nianasisimuka, nianakemera amuhusi, na muhusi nianatsira na mechi nao mawika. Niyo Yesu abutsa abemitsa bewe mbu: «Abwimire bwenyu buli hai?» Batsimbwa na buba neshishala kutsibu. Babutsabutsanya mbu: «Munduki uyu? Kubwishi anabe na muyaa na muhusi akemerabyo, nabyo, abikola nga kwa bula!»
Yesu ahentsa bixwatsi mwa mundu
Inyuma kwaho, Yesu na bemitsa bewe bashabuka angetsi basheeka abwato bwabo kwa musike wa kihuo kya Bakerasi, kweshirya wa kyango kye Ngalilaya.
Bwabere bwahara buoloba, asandumwa ikumi nebiri sa Yesu sihika harali kwemubwira mbu: «Waliha! hotuli hano hale na mutsi, kubwishi bwekyo, shaungabwirire abandu mbu bafuluke baye mwa mitsi yo iri hofi, baye na mwa bihya baxondemo maonchiro na biryo.» Wetuwe Yesu nianabwirabo mbu: «Mwenabene muhebo biryo.» Nabo, baxubya mbu: «Tuwete ku mikati itano na fi ibiri ho. Auxonda mbu twenabene twetuulirae abandu boshe aba bo biryo?» Abandu bobabaa aho babaa abashembashemba balume bihumbi bitano. Niyo Yesu abwira abemitsa bewe mbu: «Muikatse abandu mu bikanga bya bandu makumi atano.» Abemitsa baira ngakuno ko Yesu abwiraabo. Batyo, baikatsa abandu boshe. Yesu nianatsimba amikati itano na safi ibiri ito, alalamira mu mbingu, nebula mbu Ongo asinge. Inyuma kwaho, nianacha muyo, nianahayo abemitsa bewe kweabirayo abandu. Abandu boshe abo niabanalya newuuta. Abemitsa niabanatolerera amisialitsa, bauchutsa bitonga ikumi na bibiri.
Libertações
Jesus expulsou demônios com autoridade. Os espíritos impuros não resistiam à sua palavra e saíam imediatamente.
Mo kashangi umoho, mundu muuma yabaa aundirwe na kixwatsi abaa ali mwa sinakoki umo. Amundu uyo nianalaka mbu: «Ee, Yesu we Nasareti! Autuxondakoki? Mbeni uhikire kwetuhwerekeretsa? Nikwichi kushe. Iwe, wo Ukomire yalikirwe ne Ongo.»
Yesu nianakemera akixwatsi ikyo kutsibu mbu: «Tsira, ube netenga mwa mundu uyu!» Akixwatsi ikyo kihiriyanya amundu uyo kutsibu, netenga muye, ni akilaka kutsibu.
Yesu alamya mundu yaundirwe na bixwatsi
Inyuma kwaho, Yesu na bemitsa bewe niabanahika kwa undi mushirya wa ngetsi ye Ngalilaya, mwa kihuo kya Bakerasi. Yesu abere atenga mwa bwato, mo kashangi umo, mundu muuma yabaa atenga kwa masinda ni aundirwe na bixwatsi, nianakorana naye. Amundu uyo abaa anaikala kwa masinda, ni hataba na mundu woshewoshe yabaa angakocha imumina mu bulebule. Ngendo nyingi amilundi yiwe yabaa inasibikwa mu byuma, na saminwe siwe mu bulebule. Wetuwe ni erechichanga amabulebule na byuma ibyo. Habaa hataba na mundu woshewoshe yabaa angamukocha. Akashangi koshe, kiro na mwishi, abaa anatubatuba kwa masinda na kwa bitwa ni erelaka kutsibu neibabatsanga mu mabale. Abere axunga Yesu hale ku iye, nianaihuta neshinga amapfi mwa mbere siwe, nelaka kutsibu mbu: «Yesu Muala wa Ongo Nina mu Mbingu, aunixondakoki? Anikuhema, mwetsina ra Ongo, utaninubyaa!» Akixwatsi kyaneenaa kityo kubwishi Yesu abaa akemerakyo mbu: «We kixwatsi, tenga mwa mundu uyu!»
Yesu nianabutsakyo mbu: «Aretsina rawe wende?» Niakinamuxubyitsa mbu: «Aretsina rani ngye Kichiri, kubwishi itwe tuli bangi.» Akixwatsi niakinaitondoola ku Yesu mbu atahentsaabyo mwa kihuo umo.
Aho, hofi na kitwa, habaa kihyo kinene kya ngulube ni asikererako. Abixwatsi niabinaitondoola ku Yesu mbu: «Utulike tuingire mwa ngulube siraa.» Yesu nianahato rubu. Abixwatsi niabinatenga mwa mundu uyo, neingira mwa ngulube. Akihyo kyoshe kya sangulube kyabaa akishembashemba bihumbi bibiri niakinatenga kwa kitwa neiuma mwa ngetsi, nato niasinatsika.
Abasumba ba sangulube ito baenda chuba ipfula amwatsi mwa mulungu na mwa mitsi. Abandu niabanahika kwebula mbu baxunge ku kyokyametsuka.
Wetuwe imwe munerebula mbu amundu akeba na kindu kyeasikya ishe neri nina, akemubwira mbu akindu ikyo Korobane, rebula mbu kyametulwa Ongo kweba mutulo akomire, ni mwamuha rubu mbu ataasikyaa ababuti bewe. Komuneresuntsuura mutyo aKinwa kya Ongo kubwishi bwa ndungo yenyu yamuneresiirana. Amukola bindi binwa bingi biri ngebyo.
Abinwa byo bihatsa amundu
Yesu nianaxuba ibirangira amubuanano wa bandu nianabwirabo mbu: «Mwe boshe munihulikye, mube neumpfa kushe abinwa ibi. Hatali kindu kyokinaingira mwa mundu kiri akitenga ira mbua, kyokingakocha imuhatsa. Wetuwe akindu kyokitenga mwa mundu, kyokinamuhatsa.
Abwimire bwa mukatsi Mukiriki
Niyo Yesu atenga aho, neya mwa kyango kyo kiri hofi na mulungu we Tiro. Iyo, nianaingira mu nyumba mu bubixo, abaa ataxonda mbu bamenye kwali umo. Wetuwe litakocheka mbu aibishe. Mukatsi muuma, mwali ni aundirwe na bixwatsi, nianaumpfa amwatsi wa Yesu. Nianahika neyiuma mwa bishando bya Yesu. Amukatsi uyo atabaa muyahuti, abaa mu Kiriki, mwicha mwa kyango kye Suriya. Nianahema Yesu mbu ahentse akixwatsi ikyo kitenge mu mwali. Wetuwe Yesu nianamuxubyitsa mbu: «Siya kasa abana ba nyumba batangebauuta, kubwishi litalirene kwetsimba abilyo bya bana nekabulabyo asambwa.»
Amukatsi uyo nianamuxubyitsa mbu: «Ninakuwetu, auneena kuli. Wetuwe sinabe na sambwa sinalya bya bana baneretoyangya kwa mesa.»
Yesu nianamubwira mbu: «Kubwishi bwa muxubyo uyo, uhara ungafuluka hamwawe, akixwatsi kyametenga mu mwali wawe.»
Amukatsi uyo abere ahika mwamwe, nianashingana mwali ni aonchire kwa ngyingo, na kixwatsi ikyo ni kyamemutengamo.
Mundu muuma mwa mubuanano nianamuxubitsa mbu: «Mwiyisa, namekuletera amwana wani kubwishi alimo kixwatsi kyokituma ataneena. Akixwatsi kinaira kyamuundira, mu kintsi kashangi, ni kyamukunula, na mwana uyo ni atengamo lufumba ni aba neshia ameno, na mubiri ni auma. Nabwiraa abemitsa bawe mbu bahentse akixwatsi ikyo, wetuwe batakocha.»
Yesu nianabwira abemitsa bewe mbu: «Mwe bandu ba lubuto lwaretinda iimirira Ongo! Nikendeikala kuuma nemwe ihikira mangoki? Nikendebabeetsa ihikira mangoki? Muniletere amwana uyo hano.» Niyo bamuleteraye. Na kixwatsi kyabere kyaxunga ku Yesu, niakinahirianya amwana uyo kutsibu, nianawa hashi nealaala ni atengamo lufumba. Yesu nianabutsa ishe wa mwana mbu: «Ameba atya ihuluka mangoki?» Ishe wa mwana nianamuxubitsa mbu: «Ihuluka mwa bwana buwe.» Na ngendo nyingi akixwatsi iki kinamuuma mu muliro na mu mechi, kwexonda mbu kimwite. Wetuwe uli ungakocha ikola kindu, utupfire bwoncho na kandi utuasikye. Yesu nianamubwira mbu: «Kubwishi bwaki auneena mbu uli ungakocha? Abyoshe bikakocheka ku yaimirire.» Mu kashalimo, ishe wa mwana niananeena kutsibu mbu: «Niimirire! Wetuwe uniasikye kubwishi bwa aretinda iimirira!»
Mwa mango Yesu axungaa kwa bandu abaiongerera ibuanana chubachuba, nianakemera akixwatsi mbu: «We kixwatsi wotuma amundu uyu ataneena kushe aba na mutwitwi, anikukalihya mbu tenga mwa mundu uyu, utakihirexuba ifuluka!» Akixwatsi ikyo niakinalaka mu mulenge mule, niakinahirianya amwana kutsibu, kiba nemutengamo. Amwana nianaba nga amepfa, na bandu bangi babula mbu amepfa. Wetuwe Yesu nianamutsimba kwa minwe, nianamubatula, naye nianaimana.
Yesu alamya bakoni bangi
Yesu nianahuluka mwa sinakoki umo, nianaya mwa nyumba ya Simoni. Abere mbu ahika umo nianashingana netsala wa Simoni ni alwere shishira ntsibu. Niabanahema Yesu mbu amulamye. Yesu nianaindamirira kwa munda wa mukoni abaa aliko, nianakemera ashishira iyo, niainamutokamo. Na mwa kashangi umoho, amukatsi uyo nianabatuka, abanetangira itekulira Yesu yo bilyo.
Yesu, abere akimira hashi, mundu muuma wa mwa mulungu uyo nianaya ikorana naye. Na mundu uyo abaa aundirwe na bixwatsi. Na mu biro bingi ni atakiimbala ngimba. Ni atakiikala mu nyumba, wetuwe kwa masinda ni kwahara anaishibanira. Amundu uyo, abere axunga Yesu, nianailakira kutsibu, neiuma mwa bishando biwe neneena mu mulenge mule mbu: «Ee! Yesu, Muala wa Ongo Nina mu mbingu, aunipfunyaki? Anikuhema, utaninubyaa!» Abulaatyo kubwishi Yesu abaa ni amemuhentsamo akixwatsi. Akixwatsi ikyo kyabaa kinamuundira ngendo nyingi. Nakiro mbu, abandu babaa banamusibika mu bulebule na mu byuma mbu atangecheshaa, wetuwe iye, ni anahutulangabyo. Na kixwatsi ikyo, kyabaa kinamutwala hohataba bandu.
Yesu nianabutsa amundu uyo mbu: «Aretsina rawe wende?» Naye nianamuxubitsa mbu: «Aretsina rani ngye ‹Tuli bangi.›» Aneenaa batyo, kubwishi ni aundirwe na bixwatsi bingi. Abixwatsi ibyo, niabinaitondoola ku Yesu mbu atahentseraabyo mwa shehanamu.
Na handu aho, habaa hali kihyo kinene kya ngulube ni abikerera kwa kitwa. Abixwatsi ibyo, niabinaitondoola ku Yesu mbu ahebyo rubu lweingira mwa biololomo. Nianahabyo rubu. Kubatyo, abixwatsi bitoka mwa mundu uyo neingira mwa ngulube ito. Na kihyo kyoshe kya biololo ibyo, niabinakima chuba kwa kitwa netoera mwa ngetsi, biba netsika.
Na basumba ba biololo ibyo, babere bamexunga ku kyokyameba, niabanalibitira mwa mulungu na mwa bihya kwepfulirao abandu. Na bandu niabanaya ixunga kyo kyameba. Babere bamehika ho Yesu ali, bashingana amundu yarametokamo abixwatsi ni aikere mwa bishando bya Yesu, ni ahara imbere, naye ni amefulukya abwenge. Abandu abo niabanaubaha.
Ko lune lutyo! Anibabwira, ku bandu bauma mu bo bali hano, batendepfa batechibaxunga kwa bwami bwa Ongo.»
Abusu bwa Yesu bwaihingya
Kwabere kwametsuka biro abishembashemba munane, Yesu aneenire abinwa ibyo, nianatsimba Petero, ne Yohana, ne Yakobo. Nianaurukira kwa kitwa kuuma nabo kweya ihema Ongo. Abere ali yahema Ongo, abusu buwe buihingya na lukimba luwe luba lwa mweru kutsibu nebwengabwenga nga kisherya. Na mwa kyaka ikyo, mupfumbuka balume babiri, Musa ne Eliya. Abalume babiri abobabaa ni abasimola ne Yesu ku akamala amulimo uwe nepfira i Yerusalemu.
Mwa kashangi umo, Petero na balikyabo ni bahotokire na tulo. Wetuwe, basisimuka, baxunga angulu ya Yesu, na balume babiri abo ni baimene hofi naye. Abalume babiri abo babere bamesiana ne Yesu, Petero nianamubwira mbu: «Mwiyisa, likwirire tuikale hano. Tuhimbeho mahema mashatu: liuma likaba rawe, na lindi likaba ra Musa, na lindi ra Eliya.» Petero abaa atechi kyabula.
Mwa mubuanano umo, mundu muuma niananeena mu mulenge mule mbu: «Mwiyisa, anikuhema mbu unilolere ku muala wani. Kubwishi uyuho yena mwana muuma ni weteko! Akixwatsi akyeremuundira, ni kyamulakya, nemuhirianya kutsibu, na lufumba ni lwahuluka mwa bunu. Akixwatsi ikyo, kinamunubya kutsibu, kitabanemutokamo chuba. Nabwiraa abemitsa bawe mbu bahentse akixwatsi ikyo, wetuwe batashabakocha.»
Yesu nianaxubya mbu: «Mwe bandu ba lubuto luno mutainihirwa, na kandi muli bandu babi kutsibu. Nexubeikala nemwe neumpfiritsa abinwa byenyu ihikira kihe kianiro? Leta muala wawe hano!»
Mwa kashangi amwana uyo abaa aipfunda hofi ne Yesu, akixwatsi kimubanda heshi, kiba nemuhirianya kutsibu. Wetuwe Yesu nianakemerakyo, alamya amwana, abanemufulukitsa ishe. Abandu boshe bashishala kwexunga amaala manene ma Ongo.
Yesu axubepfula amwatsi wa lupfu luwe
Abandu abo babere bakiri abashishalira abinwa byoshe byo Yesu abaa erekola, Yesu nianabwira abemitsa bewe mbu:
Yesu ahentsa kixwatsi
Lwire luuma, Yesu abaa ni ahentsa kixwatsi kyokyatumaa mundu muuma aba mutsiru. Akixwatsi kyabere kyametoka mwa mundu uyo, mu kashalimo, amundu uyo nianatangira ineena. Na kichiri kya bandu bashishala kutsibu.
Mu kashalimo, muuma mubo nianakomanga amupfuku wa shebakungu, nemucha arekwitwi ra kwa malyo. Wetuwe, Yesu niananeena mbu: «Muendere aho!» Nianapfula kwe kwitwi ra mupfuku uyo, nemufumyaro.
Abandu bo Yohana atumaa, niabanafuluka. Niyo Yesu atangira ibwira amubuanano wa bandu kuluenda Yohana, mbu: «Mbeni mwayaa ixungaki mwa bweru? Mbeni lusheke lo lwabaa alutenganyibwa na muyaa? Ihi! Neri, kiki kyo mwayaa ilolako? Mbeni mundu yabaa aimbere ngimba sa kichiro kinene? Kiro nako! Bobanaimbala asangimba sa kichiro kinene na bo bali mu buxoki, mwa manyumba ma bami mo banaikala. Kiki kyo mwayeexungako? Mbeni Mutahwa? Naki! Anibabwira ku abaa mutahwa, ni alengitse na mutahwa. Kuluenda Yohana uyo kokyaandikwaa mwa Maandiko Makomire mbu:
‹Muumphe! Nalika andumwa yani mbu ikuxondolere,
kwebula mbu ikutemulire anchira..›
«Anibabwira imwe, ku mwa bandu boshi ba kwa kihuo, mutali ya lengitse Yohana. Wetuwe amulere kutsibu mwa bwami bwa Ongo yanamulengitse.»
Abandu boshe na bafutishi ba koli bo bahulikyaa amyatsi wa Yohana bamenya ku Ongo anakola byobitunganene, baba nerubikwa naye. Wetuwe, aBafarisayo na beyisa ba Muomba, baitindira kuluenda ibo, kye Ongo abaa axonda ikolerabo. Kubatyo, baitinda irubikwa ne Yohana.