Milagres de Jesus
Os Evangelhos registram dezenas de milagres realizados por Jesus — curas, ressurreições, domínio sobre a natureza e libertações. Cada milagre revelava sua divindade e compaixão.
Curas de cegos e surdos
Jesus devolveu a visão aos cegos e a audição aos surdos, manifestando seu poder sobre toda enfermidade e deficiência.
Jezu grɔ̂ rəka tə̂ alayïbula bishi
Alɔ ə̂në Jezu âfɔ kôto ndə kə ro nə kɔ, alabə̈ alayïbula bishi zâ äwä ye ə tâ râwâ ə pa: «Ɨrɨ Davidə, wü əyo ä!»
Alɔ ə̂në tshə lî gâ lə anda gâ ye kɔ, alayïbula nə nâ trö də ətshə. Tshə pâ kə əndje ə pa: «E wusə̂ nə mâ tə̂ lɔsu e ngâ ə pa mə lï ndə kə ma ərə səye a?» Əndje kîrə əpʉ ə pa: «Ayî, Âgbɔ̂ Əyïngerə.» Bale, tshə gôro ala əndje ə pâ kə əndje ə pa: «Ərə nə ma kə e ə lï də lɔsu e.» Â ala əndje sɔ̂. Jezu ngâ kə əndje tə bandanə ə pa: «E pä ndə nə pä kə ə̈bə̈ əzü bale ne!» Bale, pa nə ə̂në əndje wûtu gashu kɔ, əndje vɔ̂tə̂ kə mʉ əpʉ Jezu nə lə aəgɔ nə nɔ̂ ro na ye.
Jezu gâ ndə alayïbula bishi
Alɔ ə̂në Jezu də atrawaya nə̂ ye wûtu lə gala Jerikɔ gâ ye kɔ, ə̂kpû azü zâ äwä ye. Bale, alabə̈ alayïbula bishi sə̂ gâ tʉ gâ ndʉ äwä, ə djî ə pa Jezu kə ro kɔ, əndje tâ râwâ ə pa: «Âgbɔ̂ Əyïngerə, Ɨrɨ Davidə, wü əyo ä!» Ə̂kpû azü nə ngâ kə əndje ndə kə pa əndje ngbo ama əndje gâ tə̂ nə. Bale, əndje kwâtə̂ndje ə tâ râwâ nə rô pâ nə ə pa: «Âgbɔ̂ Əyïngerə, Ɨrɨ Davidə, wü əyo ä!» Jezu kâ ə ê əndje ə pâ: «E yində nə ə pa mə ma yekɔ kə e?» Əndje pâ kə ətshə ə pa: «Âgbɔ̂ Əyïngerə, ä yində kə lishi.» Əyo əndje mâ Jezu nə â tshə gôro ala əndje nə. Trale, ala əndje sɔ̂ â əndje zâ äwä ye.
Jezu grɔ̂ rəka tə̂ ə̈bə̈ əyïbula mâ Betəsayida
Jezu də atrawaya nə̂ ye nə yî kumu əndje mâ Betəsayida. Alabə̈ azü zâ ə̈bə̈ əyïbula ə nâ də ətshə kə Jezu nə, ə kɨ̂ ə̂sə̂ əyo tə̂ əndje kə ətshə ndə kə pa tshə goro ətshə. Jezu têgbɔ kəna ye ə wûtu də ətshə lagɔ nə. Mandânə, tshə mâ ngrusu gâ lə ala ye ə zâ kəna ye gâ pâ ye ə yû ətshə ə pa: «Bə wu ə̈bə̈ ərə a?» Əyïbula nə vrû ala ye ə pa: «Mə wu azü, bale əndje sə mata aayɔ ə̂në ə sə kə na ana.» Jezu zâ kəna ye kwatə̂ye gâ pâ ala ye nə, əyïbula nə lîshi ngbʉ̂, ala ye sɔ̂ â tshə lîshi tə ə̂rɔ̂nə. Mandânə, Jezu pâ tshə gu na ye ə pâ kə ətshə ə pa: «Gü gü gâ lagɔ nə ne.»
Jezu grɔ̂ rəka tə̂ ə̈bə̈ əndɨ
Jezu kâtə̂ ashɔ əgɔ Tirə tʉ ə rô sɔ lə ashɔ əgɔ Sidɔ də Əgɔ-agala morofo ə gû djoko tə̂ dala ə̂ngû əgɔ Galile. Əndje nâ də ə̈bə̈ koshe ə̂në tshə sə̂ tə əyïbitû, ə̂në ə pâ tshema ye pâ də äwänə ne kɔ kə ətshə, əndje kɨ̂ ə̂sə̂ əyo tə̂ əndje kə ətshə ndə kə pa tshə za kəna gâ pâ koshe nə. Jezu zâ koshe nə kʉtə̂ ye bale ə gî tə̂ ye ngrʉ̂ də ətshə tə̂ ə̂kpû azü nə gashe. Tshə yî ayana kəna ye gâ lə ətu koshe nə ə gôro tima ye də ngrusu ama ye də ə̂tə̂ ye. Mandânə, tshə lîshi gâ lafɔ ə tɔ̂ foo ə pâ kə koshe nə ə pa: «Efata!» ə̂në ə yində kə pa nə ə pa: «Krɔ̈ də ə̂tə̂ zə!»
Trale ətu ye krɔ̂, tshema ye sɔ̂ â tshə vɔ̂tə̂ kə pa əpʉ də äwänə. Jezu zâ ama kə əndje ndə kə pa əndje pa ndə əpʉ nə pa kə ə̈bə̈ əzü bale ne. Bale, ə̂në Jezu zâ ama kə əndje ndə kə pa əndje pa ndə əpʉ nə pa kə ə̈bə̈ əzü bale ne kɔ, əndje mʉ̂ əpʉ nə kwatəndje rô pâ nə. Azü nɔ̂ ə̂në əndje djî ndə əpʉ nə kɔ, kumu əndje kpê pâ əndu əndje rô pâ nə â əndje pâ: «Aərə nɔ̂ ə̂në tshə sə kə mbrə nə kɔ, ə sə tə ə̂rɔ̂nə wââ. Tshə mbrə̂ â alayïbitû dji əpʉ â aəndɨ pâ tshema əndje.»
Jezu mbrə̂ â ala Barətime sɔ̂
Əndje yî kumu əndje mâ Jerikɔ. Alɔ ə̂në Jezu sə̂ kə wutu lə gala nə də atrawaya nə̂ ye gâ ndə ə̂kpû azü mandâ ye kɔ, ə̈bə̈ əyïbula ə̂në əɨrɨ kə də̂ Barətime kɔ, ɨrɨ Time, sə̂ gâ tʉ gâ ndʉ äwä ə sə̂ kə e ətshe ndə aərə. Alɔ ə̂në tshə djî ə pa Jezu, əzü əgɔ Nazaratə kə sə̂ kɔ, tshə vɔ̂tə̂ kə ta râwâ ə pa: «Jezu, Ɨrɨ Davidə, wü əyo əmə!» Alabə̈ azü ngâ kə ətshə ndə kə pa tshə ngbo ama ye gâ tə̂ nə, bale, tshə tâ râwâ nə kwatə̂ye rô pâ nə ə pa: «Ɨrɨ Davidə, wü əyo əmə!» Jezu kâ ə pâ: «E ë ətshə.» Əndje ê əyïbula nə ə pâ kə ətshə ə pa: «Gbɔ̈ ə gbɔ̈! Äfɔ, tshə sə kə e əbə.»
Əyïbula nə zâ əgerə ləba nə̂ ye wlî gâ tʉ ə âfɔ gbrâ ə nâ gâ tə̂ Jezu nə. Jezu zâ əpʉ ə pâ kə ətshə ə pa: «Bə yində nə ə pa mə ma yekɔ kə əbə?» Əyïbula nə pâ kə ətshə ə pa: «Awoyisə̂ ərə, mə yində kə lishi.» Bale, Jezu pâ kə ətshə ə pa: «Gü na ye, lɔsu zə shê əbə lə kuzu gâ ye.» Trale tshə vɔ̂tə̂ kə lishi ə zâ äwä Jezu nə na na ye.
Jezu grɔ rəka tə̂ ə̈bə̈ əyïbula mâ Jerikɔ
Alɔ ə̂në Jezu ndô trö də Jerikɔ kɔ, ə̈bə̈ əyïbula sə̂ gâ tʉ gâ ndʉ äwä ə sə̂ kə e ətshe ndə aərə. Tshə djî tshema ə̂kpû azü nə ə̂në əndje sə̂ kə ro nə kɔ ə yû ətshe ə pa: «Ərə yekɔ kə sə̂?» Əndje pâ kə ətshə ə pa Jezu, əzü əgɔ Nazaratə kə ro kɔ. Bale, tshə tâ râwâ ə pa: «Jezu, Ɨrɨ Davidə, wü əyo əmə!» Azü ə̂në əndje sə̂ gâ ətshinə kɔ ngâ kə ətshə ndə kə pa tshə ngbo ama ye gâ tə̂ nə, bale, tshə tâ râwâ nə kwatə̂ye rô pâ nə ə pa: «Ɨrɨ Davidə, wü əyo əmə!» Jezu kâ ə zâ ama ə pa əndje na də ətshə. Alɔ ə̂në tshə nâ trö də ətshə gâ ye kɔ, Jezu yû ətshə ə pa: «Bə yində nə ə pa mə mbrə yekɔ kə əbə?» Tshə kîrə əpʉ ə pa: «Âgbɔ̂ Əyïngerə, mə yində kə lishi!» Jezu pâ kə ətshə ə pa: «Lïshi! Lɔsu zə shê əbə lə kuzu gâ ye.» Kʉ pə kôto səkɔ, tshə vɔ̂tə̂ kə lishi ə zâ äwä Jezu nə ə mbê Ndjapä. Ə̂kpû azü nə nɔ̂ wû ərə səkɔ, əndje mbê ndje Ndjapä nə.
Jezu mbrə̂ â ə̈bə̈ əyïbula lishi
Alɔ ə̂në Jezu sə̂ kə ro nə, tshə wû ə̈bə̈ koshe ə̂në əndje zû ətshə tə əyïbula kɔ. Atrawaya nə̂ ye yû ətshə ə pa: «Awoyisə̂ ərə, əde kə mâ nyaka â əndje zû koshe səye tə əyïbula kɔ? Ətshə kə mâ nyaka nə wala alabä nə a?» Jezu kîrə əpʉ ə pa: «Ə də̂ mbrə nyaka ə̂në ətshə wala alabä mbrə̂ də̂ ne. Ə sə ndə kə yisə̂ aərə ə̂në Ndjapä sə kə mbrə nə kɔ gashu kə azü lə ye. Ə̂në alɔ sə pə kə tɔ nə kɔ, ə lï ndə kə pa a ma kosəra nə̂ ətshə ə̂në tshə wlâ əmə kɔ. Ətshe ndô trö ndə kə bu nə gâ ye, ə̂në əzü bale lï lï ndə kə ma ə̈bə̈ kosəra bale ne kɔ. Ə̂në mə daka pə pâ ashɔ kɔ, mə sə tə ə̂yîəwo tshepashɔ nə.»
Mandânə ə̂në tshə pâ əpʉ səkɔ gâ ye kɔ, tshə kû ngrusu gâ tə̂ ashɔ, ə dja kpata də ngrusu ye nə ə mbrə̂ gâ tə̂ ala əyïbula nə ə pa kə ətshə ə pa: «Nä ə yütu ala zə mâ la ə̂ngû Silɔwe.» Âdâ Silɔwe nə kə də̂ «Əyïawla.» Tshə nâ mâ je ə yûtu ala ye nə. Alɔ ə̂në tshə sə̂ kə do tə̂ ye kɔ, tshə lîshi ngbʉ̂ʉ̂.
Curas de paralíticos e enfermos
Paralíticos caminharam, leprosos ficaram limpos e todo tipo de doença foi curada pelo toque e pela palavra de Jesus.
Ə̈bə̈ əyïbroma nâ gâ ngotə̂ ye ə tê gâ tshekudu ye ə pâ kə ətshə ə pa: «Âgbɔ̂ Əyïngerə, kədə bə yində nə, bə lï ndə kə mbrə ndə kə pa akwa əmə sə mvo.» Jezu yî kəna ye ə gôro ətshə ə pâ kə ətshə ə pa: «Mə yîndə nə gâ ye! Akwa zə nə sə̈ mvo.» Kʉ pə kôto səkɔ, broma nə kâtə̂ ye. Mandânə, Jezu pâ kə ətshə ə pa: «Djï əmə tə ə̂rɔ̂nə kane! Pä ndə nə pä kə ə̈bə̈ əzü bale ne. Bale, nä ə mä tə̂ zə kə awotokrɔ ndə kə pa tshə wu əbə. Tö əkrɔ mata ə̂në âgbɔ̂ əpʉ nə̂ Mayïzə yû tshuku nə kɔ ndə kə pa azü nɔ̂ wusə̂ nə ə pa broma nə zə kâ gâ ye.»
Alabə̈ azü zâ ə̈bə̈ wurtʉ ə̂në tshə shô gâ tʉ gâ pâ klekpa kɔ ə nâ də ətshə kə ətshə. Alɔ ə̂në Jezu wû lɔsu əndje kɔ, tshə pâ kə wurtʉ nə ə pa: «Gbɔ̈gbɔ tə̂ zə, əgblə nə̂ əmə! Tshelə anyaka nə̂ zə gbâ gâ ye.»
Bale, alabə̈ aawoyisə̂ âgbɔ̂ əpʉ nə̂ Mayïzə pâ mâ lə əndje ə pa: «Koshe səye sə kə gu Ndjapä!» Bale, Jezu wûsə̂ əpʉ ə̂në ə sə̂ mâ tə̂ lɔsu əndje kɔ ə pâ kə əndje ə pa: «Mbrə yekɔ də̂ e sə də aəmbrʉ aəpʉ rə tə̂ lɔsu e kɔ? Ndə kə pa kə əzü ə pa: "Tshelə anyaka nə̂ zə gbâ gâ ye", wala: "Äfɔ ə nä ana", ənə̂ta kə gbɔ gbɔ ne? Bale, mə yində kə yisə̂ nə kə e ə pa Əgblə nə̂ Əzü sə də awlra pâ ashɔ səye ndə kə gba tshelə anyaka.» Tshə pâ kə wurtʉ nə ə pa: «Äfɔ ə zä klekpa nə̂ zə ə gü na ye gâ ndə zə!»
Koshe nə âfɔ ə gû na ye gâ lə anda nə̂ ye.
Lə anda nə, ə̈bə̈ koshe sə̂ je ə̂në kəna ye tshû gâ ye kɔ. Azü nə yində kə sɔtə̂ ə̈bə̈ əpʉ kə lea Jezu tə̂ nə, əndje yû ətshə ə pa: «Âgbɔ̂ əpʉ zâ äwä kə əzü ndə kə pa tshə grɔ rəka tə̂ azü tə̂ əlo saaba a?» Tshə kîrə əpʉ kə əndje ə pa: «Əzü əde lə takpa tə̂ e, də̂ tshə sə də ndalimi kpiabale â tshə tê gâ lə kudû tə̂ əlo saaba, â tshə sə sə kə na ə gbətɔ ətshə ndə kə wutu də ətshə gashu ne? Bale, əzü rô ndalimi ngbatshe. Rəkɔ, âgbɔ̂ əpʉ zâ äwä kə əzü ndə kə ma ə̂rɔ̂nə kə ngâ nə tə̂ əlo saaba.» Bale, tshə pâ kə koshe nə ə pa: «Yërɔ tshelə kəna zə.» Tshə yêrɔ tshelə kəna ye nə, kəna ye nə gâmba tə̂ ye gâ mandânə mata bale nə səkɔ.
Tshelə akwa mbea Shemɔ nə tə yashe sə̂ kədjï kədjï â tshə shô gâ tʉ. Pa nə ə̂në Jezu nə yî kumu ye kɔ, əndje pâ ndə ye kə Jezu nə. Tshə nâ trö də ətshə ə têgbɔ kəna ye ə gbə̂tɔ ətshə gâ lafɔ. Trale, rəka nə kâtə̂ ye â tshə vɔ̂tə̂ kə ko rəgo ndə kə pa əndje zɨ.
Jezu grɔ̂ broma tə̂ ə̈bə̈ əzü
Ndə ə̈bə̈ alɔ, ə̈bə̈ əyïbroma nâ gâ ngotə̂ Jezu ə tê gâ tshekudu ye ə kɨ̂ ə̂sə̂ əyo tə̂ ye kə ətshə ə pa: «Kədə bə yində nə, bə lï ndə kə mbrə ndə kə pa akwa əmə sə mvo.» Əyo ye mbrə̂ Jezu nə, â tshə yî kəna ye ə gôro əyïbroma nə ə pa kə ətshə ə pa: «Mə yîndə nə gâ ye, akwa zə nə sə̈ mvo.» Kʉ pə kôto səkɔ, broma nə kâtə̂ ye gâ ye â akwa ye sə̂ mvo.
Alabə̈ azü vəna zâ ə̈bə̈ wurtʉ ə nâ də ətshə kə Jezu nə. Ə̂në əndje lî lî ndə kə na də ətshə gâ ətshi Jezu nə mbrə ə̂kpû azü nə ne kɔ, əndje sɔ̂ kumu anda nə tə̂ ətshe ə̂në Jezu nə sə̂ tə̂ nə kɔ ə jêrə də klekpa ə̂në wurtʉ nə sə̂ gâ pâ nə kɔ. Ə̂në Jezu nə wû lɔsu əndje kɔ, tshə pâ kə wurtʉ nə ə pa: «Əgblə nə̂ əmə, tshelə anyaka nə̂ zə gbâ gâ ye.»
Alabə̈ aawoyisə̂ âgbɔ̂ əpʉ nə̂ Mayïzə sə̂ gâ tʉ mâ je â sə̂ kə pa nə mâ tə̂ lɔsu əndje ə pa: «Mbrə yekɔ də̂ koshe səye ə pa əpʉ rə kɔ? Tshə sə kə gu Ndjapä! Əde kə lï ndə kə gba tshelə anyaka a? Kʉtə̂ Ndjapä tshî!» Kʉ pə kôto, Jezu wûsə̂ əpʉ ə̂në ə sə̂ tə̂ lɔsu əndje kɔ ə pâ kə əndje ə pa: «Mbrə yekɔ də̂ e sə də âkâ əpʉ rə tə̂ lɔsu e kɔ? Ndə kə pa kə wurtʉ nə ə pa: "Tshelə anyaka nə̂ zə gbâ gâ ye", wala: "Äfɔ ə zä klekpa nə̂ zə ə nä ana", ənə̂ta kə gbɔ gbɔ ne? Bale, mə yində kə yisə̂ nə kə e ə pa Əgblə nə̂ Əzü sə də awlra pâ ashɔ səye ndə kə gba tshelə anyaka.» Bale, Jezu pâ kə wurtʉ nə ə pa: «Mə za ama kə əbə, äfɔ ə zä klekpa nə̂ zə ə gü na ye gâ ndə zə!»
Trale, koshe nə âfɔ ə zâ klekpa nə̂ ye nə ə wûtu lə ala azü nə nɔ̂ â kumu əndje nɔ̂ kpê pâ əndu əndje â əndje mbê Ndjapä ə pâ: «A wû marä tə̂ aərə rəke wû alɔ bale ne!»
Jezu grɔ̂ rəka tə̂ ə̈bə̈ koshe ə̂në kəna ye tshû gâ ye kɔ
Jezu nâ kwatə̂ye mâ lə anda aangbɔ nə. Ə̈bə̈ koshe sə̂ je mâ lə anda aangbɔ nə ə̂në kəna ye tshû gâ ye kɔ. Afariza sə̂ kə shekɔ Jezu ndə kə wu ərə ə̂në tshə sə kə mbrə nə ndə kə grɔ rəka tə̂ koshe nə tə̂ əlo saaba kɔ, kanika alane sɔtə̂ ə̈bə̈ əpʉ kə lea ətshə tə̂ nə. Jezu pâ kə koshe nə ə̂në kəna ye nə tshû gâ ye kɔ ə pa: «Äfɔ ə kä kpə lə ə̂grû tə̂ azü nə kotəye.» Mandânə, tshə pâ kə əndje ə pa: «Âgbɔ̂ əpʉ zâ äwä ndə kə mbrə ə̂rɔ̂nə wala əmbrʉnə, ndə kə tshɔ əzü lə kuzu wala ndə kə wo əzü tə̂ əlo saaba a?» Bale, əndje â ama əndje â bale ne. Jezu shêkɔ əndje nɔ̂ ʉrrr də əkɔ. Əyo sə̂ tə̂ lɔsu ye mbrə ə̂në kumu əndje gbɔ̂ wââ kɔ. Tshə pâ kə koshe nə ə pa: «Yërɔ tshelə kəna zə!» Koshe nə yêrɔ tshelə kəna ye nə, kəna ye nə gâmba tə̂ ye gâ mandânə.
Jezu grɔ broma tə̂ ə̈bə̈ koshe
Ndə ə̈bə̈ alɔ, Jezu sə̂ lə ə̈bə̈ gala tshelə əgɔ nə. Ə̈bə̈ koshe ə̂në broma zâ tshekotə̂ ye nɔ̂ kɔ sə̂ ndje lə əgɔ nə. Tshə wû Jezu ə tê gâ tshekudu ye ə zâ kumu ye su ashɔ ə kɨ̂ ə̂sə̂ əyo tə̂ ye kə ətshə ə pâ: «Âgbɔ̂ Əyïngerə, kədə bə yində nə, bə lï ndə kə mbrə ndə kə pa akwa əmə sə mvo.» Jezu yî kəna ye ə gôro ətshə ə pâ kə ətshə ə pa: «Mə yîndə nə gâ ye, akwa zə nə sə̈ mvo.» Kʉ pə kôto səkɔ, broma nə kâtə̂ ye.
Alabə̈ azü zâ ə̈bə̈ koshe ə̂në tshə sə̂ tə wurtʉ kɔ gâ pâ klekpa ə nâ də ətshə. Əndje prâ äwä ndə kə li də ətshə gâ lə anda ndə kə za ətshə gâ ətshi Jezu. Bale, əndje sɔ̂tə̂ äwä sɔ̂ ne mbrə ə̂në azü rô pâ nə gâ ye. Əndje ô də ətshə gâ pâ anda nə ə sɔ̂ mbage kumu anda nə ə jêrə də ətshə də klekpa nə gâ lə takpa tə̂ azü nə, gâ ətshi Jezu nə. Ə̂në Jezu wû lɔsu əndje kɔ, tshə pâ kə koshe nə ə pa: «Koshe! Tshelə anyaka nə̂ zə gbâ gâ ye.» Aawoyisə̂ âgbɔ̂ əpʉ nə̂ Mayïzə nə də Afariza nə vɔ̂tə̂ kə li tshelə əndje ə pâ: «Tshə sə tə əde â gu Ndjapä kɔ? Əde kə lï ndə kə gba tshelə anyaka a? Kʉtə̂ Ndjapä tshi!» Bale, Jezu wûsə̂ əpʉ ə̂në ə sə̂ tə̂ lɔsu əndje kɔ ə kîrə əpʉ kə əndje ə pa: «Mbrə yekɔ də̂ e sə də âkâ əpʉ rə tə̂ lɔsu e kɔ? Ndə kə pa kə əzü ə pa: "Tshelə anyaka nə̂ zə gbâ gâ ye", wala: "Äfɔ ə nä ana", ənə̂ta kə gbɔ gbɔ ne? Mə yində kə yisə̂ nə kə e ə pa Əgblə nə̂ Əzü sə də awlra ndə kə gba tshelə anyaka pâ ashɔ səye.» Bale, Jezu pâ kə wurtʉ nə ə pa: «Mə za ama kə əbə: Äfɔ ə zä klekpa nə̂ zə ə gü na ye gâ ndə zə.» Trale, koshe nə âfɔ lə ala azü nə nɔ̂ ə zâ klekpa nə ə̂në tshə shô gâ pâ nə kɔ ə zâ äwä anda nə̂ ye də kə mbe Ndjapä lə ama ye.
Jezu grɔ rəka tə̂ ə̈bə̈ koshe ə̂në kəna ye tshû gâ ye kɔ
Tə̂ ə̈bə̈ ata əlo saaba nə, Jezu lî gâ lə ə̈bə̈ anda aangbɔ ə sə̂ kə yisə̂ Əpʉ Ndjapä kə azü. Tə̂ alɔ nə səkɔ, ə̈bə̈ koshe sə̂ je ə̂në kəna ye ndə ndəkɔ tshû gâ ye kɔ. Aawoyisə̂ âgbɔ̂ əpʉ nə̂ Mayïzə də Afariza sə̂ kə shekɔ Jezu nə ndə kə wu ərə ə̂në tshə sə kə mbrə nə ndə kə grɔ rəka tə̂ ə̈bə̈ əzü tə̂ əlo saaba nə kɔ, kanika alane sɔtə̂ ə̈bə̈ əpʉ kə lea ətshə tə̂ nə. Bale, Jezu wûsə̂ əpʉ ə̂në ə sə̂ mâ tə̂ lɔsu əndje kɔ, ə pâ kə koshe nə ə̂në kəna ye nə tshû gâ ye kɔ ə pa: «Äfɔ ə kä kpə lə ə̂grû tə̂ əndje koye.» Koshe nə âfɔ ə kâ gâ lafɔ. Mandânə, Jezu pâ kə əndje ə pa: «Mə sə kə yu e də ə̈bə̈ əpʉ: Âgbɔ̂ əpʉ zâ äwä ndə kə mbrə ə̂rɔ̂ nə wala əmbrʉ nə tə̂ əlo saaba a? Kə tshɔ əzü lə kuzu wala kə katə̂ ye ndə kə pa tshə tshu a?» Jezu shêkɔ əndje ʉrrr nɔ̂ ə kwâtə̂ye ə pâ kə koshe nə ə pa: «Yërɔ tshelə kəna zə.» Koshe nə yêrɔ tshelə kəna ye nə, kəna ye nə gâmba tə̂ ye gâ mandânə.
Jezu grɔ rəka tə̂ əyïkosəra nə̂ ə̈bə̈ kapita nə̂ atrugu əgɔ Rɔmə
Mandânə ə̂në Jezu yîsə̂ əpʉ kə azü nə nɔ̂ ə̂në əndje nâ ndə kə dji əpʉ nə̂ ye kɔ, tshə nâ mâ lə gala Kaprənayɔmə. Mâ je, ə̈bə̈ kapita nə̂ atrugu nə̂ əgɔ Rɔmə sə̂ də ə̈bə̈ əyïkosəra nə̂ ye ə̂në tshə yîndə ye tə bandanə kɔ. Ə̂tə̂ əyïkosəra nə̂ ye nə kâ ətshə tə bandanə, tshə sə̂ trö də kuzu. Alɔ ə̂në kapita nə djî ndə Jezu nə kɔ, tshə wlâ alabə̈ aâgbɔ̂ azü nə̂ Ajuwufu kə ətshə ndə kə pa tshə na ə grɔ rəka tə̂ əyïkosəra nə̂ əne nə. Əndje nâ ə tê Jezu ə kɨ̂ ə̂sə̂ əyo tə̂ əndje kə ətshə ə pâ: «Koshe səye lï ndə kə pa bə mbrə ə̂rɔ̂ nə kə ətshə. Tshə yində azü əgɔ nə̂ əzə̂, ətshə kə sə̂ â mâ anda aangbɔ nə̂ ä kɔ.» Bale, Jezu zâ äwä əndje. Ə̂në tshə ndô trö də anda nə kɔ, kapita nə̂ atrugu nə wlâ alabə̈ agbɔbəngâ nə kə ətshə ə pâ: «Âgbɔ̂ Əzü, wü əyo tə̂ zə wü ne, mə lï lï ndə kə pa bə li gâ lə anda nə̂ əmə ne. Âdârə ə̂në mə wû lə ala əmə ə pa mə lï lï ndə kə pa mə na gâ tə̂ zə də ə̂tə̂ əmə ne. Pä kʉtə̂ ə̈bə̈ əpʉ bale, rəka nə sə kə katə̂ əyïkosəra nə̂ əmə nə. Mbrə ə̂në əmə də ə̂tə̂ əmə, mə sə gâ tshekudu alabə̈ aâgbɔ̂ azü. Mə sə də atrugu tshekudu əmə ə̂në mə sə kə za ama kə əndje. Kədə mə pa kə ə̈bə̈ nə bale ə pa: "Nä mâ ko-e", tshə sə kə na na ye. Alɔ ə̂në mə pa kə ə̈bə̈ ata nə ə pa: "Nä mâtəye", tshə sə kə na nə. Alɔ ə̂në mə pa kə əyïkosəra nə̂ əmə ə pa: "Mbrə̈ ərə səye", tshə sə kə mbrə nə.» Alɔ ə̂në Jezu djî əpʉ səkɔ, əpʉ nə tô tə̂ ye. Tshə dô tə̂ ye gâ tə̂ ə̂kpû azü ə̂në əndje zâ äwä ye kɔ ə pâ kə əndje ə pa: «Mə pa kə e: mə sɔ̂tə̂ marä tə̂ lɔsu rəke sɔ̂ ndə ə̈bə̈ əzü bale, ndje sɔ lə əgɔ Isərayalə nɔ̂ ne.» Alayïawla nə̂ kapita nə dô tə̂ əndje gu na ye gâ lə manda ə wû əyïkosəra nə də ə̂rɔ̂ tshelə akwa ye.
Ə̈bə̈ yashe sə̂ je ə̂në afrɔ yîrə̂ mbrə̂ tə̂ ye â tshə sə̂ də rəka tə̂ ye ə mâ ə̂ngû grʉvəta amanə vəta. Rəka nə lû ətshə gâ tə̂ nə, äwä kə gbətɔ tshelə ye ndji gûta gü ne. Jezu wû ətshə ə ê ətshə ə pâ kə ətshə ə pa: «Yashe, rəka nə̂ zə nglɔ̂ gâ ye.»
Tshə zâ kəna ye gâ pâ yashe nə â trale tshə gbə̂tɔ tshelə ye ndji â vɔ̂tə̂ kə mbe Ndjapä.
Tə̂ əlo saaba, Jezu grɔ rəka tə̂ ə̈bə̈ əzü
Tə̂ ə̈bə̈ əlo saaba, Jezu nâ mâ lə anda nə̂ ə̈bə̈ âgbɔ̂ əzü nə̂ Afariza bale ndə kə zɨ rəgo. Azü nə lə anda nə sə̂ kə shekɔ ətshə ndə kə wu ərə ə̂në tshə sə kə ma nə kɔ. Ə̈bə̈ koshe də rəka əmerə̂ tə̂ ye sə̂ gâ ətshi Jezu. Jezu zâ əpʉ ə pâ kə aawoyisə̂ âgbɔ̂ əpʉ nə̂ Əyïlingû də Afariza ə pa: «Âgbɔ̂ əpʉ zâ äwä kə əzü ndə kə pa tshə grɔ rəka tə̂ ə̈bə̈ əzü tə̂ əlo saaba wala ə zâ äwä zâ kə ətshə ne a?» Əndje â ama əndje â bale ne. Bale, Jezu gôro əyïrəka nə ə grɔ̂ rəka nə tə̂ ye ə pâ kə ətshə ə pa tshə gu na ye.
Jezu grɔ broma tə̂ azü morofo
Ə̂në Jezu sə̂ kə na na ye mâ Jeruzalamə kɔ, tshə rô lə aama ashɔ aəgɔ Samari də Galile. Alɔ ə̂në tshə yî kumu ye gâ lə ə̈bə̈ aya əgɔ, alayïbroma morofo nâ ə tê ətshə. Əndje kâ ngrʉ̂ tə̂ ye ə tâ râwâ ə pa: «Jezu, Âgbɔ̂ Əzü, wü əyo ä!» Tshə wû əndje ə pâ kə əndje ə pa: «E nä ə mä tə̂ e kə aawotokrɔ əndje wu akwa e.»
Alɔ ə̂në əndje sə̂ kə na na ye kɔ, broma nə kâtə̂ əndje gâ ye. Ə̈bə̈ nə bale lə takpa tə̂ əndje wûsə̂ nə ə pa broma nə̂ alane kâ gâ ye kɔ, tshə dô tə̂ ye ə nâ ə mbê Ndjapä tə âgbɔ̂. Tshə tê gâ tshekudu Jezu ə zâ kumu ye su ashɔ ə zâ mərshe kə ətshə. Tshə sə̂ tə ə̈bə̈ əzü əgɔ Samari. Bale, Jezu zâ əpʉ ə pa: «Ə də̂ əndje morofo nɔ̂ də̂ broma nə̂ əndje nə nglɔ̂ kɔ ne a? Bale, ə̂dû əndje mindû amanə vəna sə kotâ a? Ə̈bə̈ əzü ndə kə pa tshə do tə̂ ye ndə kə mbe Ndjapä guta gu ne, kʉtə̂ tshângâ səye bale a?» Mandânə, Jezu pâ kə əzü əgɔ Samari nə ə pa: «Äfɔ ə gü na ye, lɔsu zə shê əbə lə kuzu gâ ye.»
Jezu grɔ̂ rəka tə̂ ə̈bə̈ wurtʉ
Mandâ aərə səkɔ, ə̈bə̈ sandaga nə̂ Ajuwufu sə̂ je, â Jezu nâ mâ Jeruzalamə. Kandää, mâ Jeruzalamə nə je, trö də tshelə manda Andalimi, ə̈bə̈ danga sə̂ je ə̂në əndje ê də ama ebrʉ ə pa Betəzata, ə̂në atshekudu anda nə sə̂ mindû kɔ. Tshekudu aanda nə səkɔ, ə̂kpû alayïrəka shô gâ tʉ kôto: alayïbula, də alayïgbanu gâ ndə alayïwurtʉ. [Əndje sə̂ kə katə̂ kə meme ə̂ngû nə. Mbrə ə̂në ə̈bə̈ trawaya nə̂ Əyïlingû sə̂ kə jerə ndə ə̈bə̈ alɔ gâ lə danga nə ə même ə̂ngû nə. Bale, angbʉlî əzü ə̂në tshə jêrə gâ lə nə mandânə ə̂në əndje même ə̂ngû nə gâ ye kɔ, rəka nə̂ ye sə kə nglɔ nə, rəka nə â sə kəmə atâ.] Ə̈bə̈ koshe sə̂ je kôto ə̂në tshə sə̂ də rəka ə mâ ə̂ngû zazü bale də grʉvəta amanə vəta. Jezu wû ətshə ə̂në tshə shô gâ tʉ kɔ, ə wûsə̂ nə ə pa tshə sə̂ kôto əndʉ nə dɨ̂ gâ ye kɔ, tshə pâ kə ətshə ə pa: «Bə yində nə ə pa rəka nə̂ zə nə nglɔ a?» Əyïrəka nə kîrə əpʉ kə ətshə ə pa: «Âgbɔ̂ Əyïngerə, mə sə sə də ə̈bə̈ əzü bale ndə kə pa tshə jerə də əmə gâ lə danga nə alɔ ə̂në ə̂ngû nə même gâ ye kɔ ne. Â alɔ ə̂në, əmə, mə sə kə na na ye, ə̈bə̈ əzü jerə əlînə tə̂ əmə gâ ye.» Jezu pâ kə ətshə ə pa: «Äfɔ ə zä klekpa nə̂ zə ə nä ana.» Trale, rəka nə̂ koshe nə nglɔ̂ gâ ye. Tshə zâ klekpa nə̂ ye nə ə vɔ̂tə̂ kə na ana.
Kandää, alɔ nə səkɔ sə̂ tə əlo saaba.
Rəkɔ, tshə dô tə̂ ye ə gû mâ Kana, lə ashɔ əgɔ Galile, tə̂ ətshe ə̂në tshə dô ə̂ngû tə duva kɔ. Ə̈bə̈ âgbɔ̂ əzü sə̂ je mâ Kaprənayɔmə, ə̂në tshə sə̂ kə mbrə kosəra kə əyïngerə əgɔ nə, ə̂në ɨrɨ nə sə̂ də rəka kɔ. Tshə djî ə pa Jezu âfɔ mâ Jude, ə gû mâ Galile gâ ye. Tshə âfɔ ə nâ ə tə̂ ətshə ə kɨ̂ kə ətshə ndə kə pa tshə na ə grɔ rəka tə̂ ɨrɨ əne, ə̂në tshə ndô trö də kuzu kɔ. Jezu nə pâ kə ətshə ə pa: «Kədə e wu wu aərə ə̈lü də aərə ə̂në ə za awa gâ lə azü kɔ ne, e sə sə kə yində əpʉ nə rə də lɔsu e ne.» Âgbɔ̂ əzü nə ə̂në tshə sə̂ kə mbrə kosəra kə əyïngerə nə kɔ pâ kə ətshə ə pa: «Âgbɔ̂ Əzü, nä gâ əmə, angbʉlînə ndə kə pa əgblə nə̂ əmə nə tshu!» Jezu nə pâ kə ətshə ə pa: «Gü na ye, ɨrɨ zə sə tə sorô.»
Koshe nə zâ lɔsu ye gâ pâ əpʉ nə ə̂në Jezu nə pâ kə ətshə kɔ ə gû na ye. Ə̂në koshe nə dô tə̂ ye ə sə̂ kə gu na ye kɔ, alayïkosəra nə̂ ye nâ ə tê ətshə ə pâ kə ətshə ə pa: «Əgblə nə̂ zə nə sə tə sorô gâ ye.» Tshə yû əndje tə̂ alɔ nə ə̂në tshelə akwa ye nə mbrə̂ tə ə̂rɔ̂nə kɔ. Əndje pâ kə ətshə ə pa: «Wɔlumə, də ə̈nü alɔ bale mandânə ə̂në alɔ kâ kpə ə̂grûtshe kɔ də̂ tshelə akwa ye nə ə̂në ə sə̂ kədji kədji kɔ ə kâtə̂ nə kɔ.» Rəkɔ, abä əgblə nə wûsə̂ nə ə pa kʉ də alɔ nə səkɔ ə̂në Jezu pâ kə əne ə pa: «Ɨrɨ zə sə tə sorô gâ ye» kɔ kə sə̂. Â ətshə, tshə zâ lɔsu ye kə Jezu nə gâ ndə azü tshelə anda nə̂ ye nɔ̂ ndje.
Bishi ərə ə̈lü ə̂në Jezu kwâtə̂ye ə mbrə̂ mandânə ə̂në tshə âfɔ mâ Jude ə gû mâ Galile kɔ kə sə̂.
A mulher com fluxo de sangue
Uma mulher que sofria há doze anos tocou a orla do manto de Jesus e foi curada instantaneamente pela sua fé.
Ə̈bə̈ yashe sə̂ je ə̂në rəka ə̈ndjï sə̂ tə̂ ye ə mâ ə̂ngû morofo amanə bishi gâ ye. Tshə nâ trö mandâ Jezu nə ə gôro ama ləba nə̂ ye. Mbrə ə̂në, tshə pâ mâ lə ye ə pa: «Kədə mə goro kʉtə̂ ləba nə̂ ye, rəka nə̂ əmə sə kə nglɔ nə.» Bale, Jezu dô tə̂ ye ə wû yashe səkɔ ə pâ kə ətshə ə pa: «Awa mbrə̈ əbə mbrə̈ ne, əgblə yashe nə̂ əmə! Lɔsu zə tshɔ̂ əbə gâ ye.» Kʉ pə kôto səkɔ, rəka nə̂ yashe nə nglɔ̂ gâ ye.
Kandää, ə̈bə̈ yashe sə̂ je ə̂në rəka ə̈ndjï sə̂ tə̂ ye ə mâ ə̂ngû morofo amanə bishi gâ ye. Tshə wû əyo tə bandanə lə kəna ə̂kpû aawombrə ayɔ rəka â ndɨ̂ aərə nə̂ ye nɔ̂ kə əndje, â rəka nə̂ ye nə kâtə̂ nə kâ bale ne. Bale, tshə wû əyo kwatə̂ye rô pâ nə. Tshə djî ndə Jezu nə. Tshə nâ ə lî gâ lə ə̂kpû azü nə, trö mandâ Jezu nə ə gôro ama ləba nə̂ ye. Mbrə ə̂në tshə pâ mâ lə ye ə pa: «Kədə mə goro kʉtə̂ ama ləba nə̂ ye, rəka nə̂ əmə sə kə nglɔ nə.» Trale, rəka ə̈ndjï nə kâtə̂ nə, tshə wûsə̂ nə ə pa tshelə akwa əne sə̂ yera ambanə.
Ə̈bə̈ yashe sə̂ je ə̂në rəka ə̈ndjï sə̂ tə̂ ye ə mâ ə̂ngû morofo amanə bishi gâ ye. Tshə ndɨ̂ aərə nə̂ ye nɔ̂ kə aawombrə ayɔ rəka. Ə̈bə̈ əzü bale ndə kə mbrə ndə kə pa rəka nə katə̂ ye gûta gû ne. Tshə nâ trö mandâ Jezu nə ə gôro ama ləba nə̂ ye. Trale rəka ə̈ndjï nə kâtə̂ ye kʉ kôto səkɔ. Jezu yû ətshe ə pa: «Əde kə gôro əmə kɔ?» Azü nə nɔ̂ shêra ə pa ə də̂ alane də̂ ne, â Piarə pâ kə ətshə ə pa: «Âgbɔ̂ Əzü, ə̂kpû azü nə ə̂në əndje sə dji əbə kɔ kə sə̂ â ko tə̂ əndje trɔ ə̈bə̈ kɔ.» Jezu kîrə əpʉ kə əndje ə pa: «Ə̈bə̈ əzü gôro əmə! Mbrə ə̂në mə wusə̂ nə ə pa ə̈bə̈ awlra wûtu tə̂ əmə gashu.»
Ə̂në yashe nə wûsə̂ nə ə pa Jezu nə wûsə̂ ərə nə ə̂në əne mâ gâ ye kɔ, tshə vɔ̂tə̂ kə gugu nə ə nâ ə tê gâ tshekudu Jezu nə. Tshə pâ ndə âdâ kə goro ləba nə̂ Jezu nə də äwä ə̂në rəka ə̈ndjï nə kâtə̂ ye trale kɔ gashu lə ala azü nə nɔ̂. Jezu pâ kə ətshə ə pa: «Əgblə yashe nə̂ əmə, lɔsu zə tshɔ̂ əbə gâ ye. Gü na ye lə blatshe.»
Ressurreições
Jesus ressuscitou mortos — a filha de Jairo, o filho da viúva de Naim e Lázaro. Ele é Senhor sobre a morte.
Jezu grɔ̂ rəka tə̂ ə̈bə̈ yashe ə shê ə̈bə̈ əgblə yashe
Alɔ ə̂në Jezu sə̂ kə pa əpʉ sə̂ kə əndje kɔ, ə̈bə̈ makɔndji nə̂ Ajuwufu nâ ə tê gâ tshekudu ye ə pâ: «Əgblə yashe nə̂ əmə tshû katshä katshä səye. Bale, nä ə zä kəna zə gâ pâ ye ka tshə sə tə sorô.» Bale, Jezu də atrawaya nə̂ ye âfɔ ə zâ äwä ye.
Alɔ ə̂në Jezu yî kumu ye mâ lə anda nə̂ makɔndji nə kɔ, tshə wû azü ə̂në əndje sə̂ kə uru aədɨ də ə̂kpû azü ə̂në əndje sə̂ kə kɨ nə kɔ, tshə pâ kə əndje ə pa: «E wütu gashu, mbrə ə̂në əgblə yashe nə tshû tshû ne, bale, tshə lô na ye ə lô.» Azü nə mɔ̂ ətshə də amɔ. Alɔ ə̂në əndje grɔ̂ ə̂kpû azü nə gashu gâ ye kɔ, tshə lî gâ lə anda nə ə têgbɔ kəna əgblə yashe nə â əgblə yashe nə âfɔ.
Bale, ə̈bə̈ makɔndji anda aangbɔ ə̂në əɨrɨ ye kə də̂ Jaruwusə kɔ tô ə nâ. Alɔ ə̂në tshə wû Jezu nə kɔ, tshə tê gâ tshekudu ye ə kɨ̂ ə̂sə̂ əyo tə̂ ye kə ətshə ʉrrr ə pa: «Əgblə yashe nə̂ əmə ndo trö ndə kə tshu nə, nä ə zä kəna zə gâ pâ ye ndə kə pa tshə she lə kuzu ə sə tə sorô.» Əndje də Jezu nâ na ye. Ə̈bə̈ əgerə ə̂kpû azü zâ äwä Jezu nə â sə̂ kə za tə̂ əndje trɔ ətshə.
Alɔ ə̂në əndje yî kumu əndje mâ lə anda nə̂ makɔndji anda aangbɔ nə gâ ye kɔ, Jezu wû ə̂kpû azü nə ə̂në əndje sə̂ kə pa əpʉ tə bandanə â sə̂ kə kɨ nə â sə̂ kə ta râwâ tə âgbɔ̂ kɔ. Tshə lî gâ lə anda nə ə pâ kə azü nə ə pa: «Mbrə yekɔ də̂ e sə kə pa əpʉ â sə kə kɨ nə kɔ? Əgblə nə tshû tshû ne, bale, tshə lô na ye ə lô.»
Bale, əndje mɔ̂ ətshə də amɔ. Tshə pâ azü nə nɔ̂ wutu gashu. Tshə kô abä əgblə nə də əyï nə gâ ndə atrawaya nə vəta nə ə̂në əndje zâ äwä ye kɔ gâ ngotə̂ ye ə lî gâ lə anda nə tə̂ ətshe ə̂në əgblə nə sə̂ tə̂ nə kɔ. Tshə têgbɔ kəna əgblə nə ə pâ kə ətshə ə pa: «Talita kumi!» âdâ nə kə də̂: «Əgblə yashe, mə pa kə əbə, äfɔ!»
Kʉ pə kôto, əgblə yashe nə âfɔ â vɔ̂tə̂ kə na ana, mbrə ə̂në tshə sə̂ də ə̂ngû morofo amanə bishi. Kumu azü nə kpê pâ əndu əndje tə bandanə.
Jezu pâ kwatə̂ye ə pa: «Mə sə kə yisə̂ azü tshe kpəsəye gâ tə̂ aəde? Əndje kô aəde? Əndje kô aneshe ə̂në əndje sə̂ gâ tʉ gâ ə̂grû tshelagɔ ə sə̂ kə ta râwâ lə takpa tə̂ əndje ə pa: "Ä û ədɨ ndə kə pa e vi tə̂ e, bale e vî tə̂ e vî ne; ä vî ətshi kuzu, bale e kɨ̂ kɨ̂ ne." Mbrə ə̂në Zââ Batistə nə nâ ə zɨ̂ mapa zɨ̂ ne ə ndjû duva ndjû ne, e pa: "Tshə sə də afrɔ yîrə̂ lə ye." Əgblə nə̂ Əzü nâ ə sə̂ kə zɨ ərə ə ndju ərə, e pa: "Koshe səye sə tə awozɨ ərə də awondju ərə, tə gbɔbəngâ aaworɔ ngendja lapɔ də alayïnyaka." Bale, kə wusə̂ ərə nə̂ Ndjapä sə də äwänə lə ala aneshe nə̂ ye nɔ̂.»
Jezu na mâ lə anda nə̂ Shemɔ, ə̈bə̈ Fariza
Ə̈bə̈ Fariza ê Jezu ndə kə pa tshə na əndje də ətshə zɨ rəgo. Jezu nâ ə lî mâ lə anda nə̂ koshe səkɔ ə sə̂ gâ tʉ ndə kə zɨ rəgo nə. Ə̈bə̈ əmbrʉ yashe sə̂ je lə gala səkɔ. Alɔ ə̂në tshə djî ə pa Jezu sə kə zɨ rəgo mâ ndə Fariza nə, tshə nâ də ə̈bə̈ anga yombo ə̂në əndje mbrə̂ də ə̈bə̈ əkpʉ ə̂në əɨrɨ nə kə də̂ aləbatrə kɔ trɔ̂ lə nə.
Ə̈bə̈ koshe ə̂në əɨrɨ ye kə də̂ Jaruwusə kɔ nâ, tshə sə̂ tə makɔndji anda aangbɔ nə. Tshə tê gâ tshekudu Jezu nə ə kɨ̂ ə̂sə̂ əyo tə̂ ye kə ətshə ə pa tshə na mâ ndə əne, mbrə ə̂në əgblə yashe nə̂ əne bale ə̂në tshə sə̂ də ə̂ngû mata morofo amanə bishi kɔ sə̂ trö də kuzu.
Ə̂në Jezu zâ äwä ndə kə na na ye kɔ, ə̂kpû azü sə̂ kə gbugbru tə̂ əndje ə zâ tə̂ əndje trɔ ətshə.
Alɔ ə̂në Jezu sə̂ pə kə pa əpʉ kɔ, ə̈bə̈ əzü tô mâ lə anda nə̂ Jaruwusə nə ə nâ â pâ kə ətshə ə pa: «Əgblə yashe nə̂ zə nə tshû gâ ye, wü əyo tə̂ zə wü ndə kə e awoyisə̂ ərə nə tə ambanə ne.» Ə̂në Jezu djî əpʉ nə rəkɔ, tshə pâ kə Jaruwusə nə ə pa: «Kätə̂ awa ə zä kʉtə̂ lɔsu zə kə Ndjapä, əgblə yashe nə̂ zə sə kə she lə kuzu.» Ə̂në Jezu yî kumu ye mâ lə anda nə mâ je kɔ, tshə kâtə̂ ə̈bə̈ əzü kâ ndə kə pa tshə li gâ lə anda nə ne, kʉtə̂ ətshə də Piarə də Zââ gâ ndə Zake gâ ndə abä əgblə nə də əyï nə. Azü nə nɔ̂ sə̂ kə kɨ nə ə sə̂ kə dɨ tshelə ama əndje mbrə əgblə nə. Jezu pâ kə əndje ə pa: «E kätə̂ əkɨ nə! Tshə tshû tshû ne, tshə lo na ye ə lo.» Azü nə mɔ̂ ətshə də amɔ, mbrə ə̂në əndje wusə̂ nə ə pa əgblə nə tshû gâ ye. Bale Jezu têgbɔ kəna əgblə nə ə pâ tə âgbɔ̂ ə pa: «Əgblə, äfɔ!» Yîrə̂ əgblə nə gû gâ tə̂ ye, trale tshə âfɔ. Jezu zâ ama ndə kə pa əndje ko rəgo kə ətshə. Kumu abä əgblə yashe nə də əyï nə kpê pâ əndu əndje. Jezu zâ ama kə əndje ndə kə pa əndje pa ndə əpʉ ərə nə ə̂në ə wûtu kɔ pa kə ə̈bə̈ əzü bale ne.
Kuzu Lazarə
Ə̈bə̈ əyïrəka sə̂ je, əɨrɨ ye kə də̂ Lazarə, əzü əgɔ Betani, əgɔ nə̂ a-Marə̂ də aye nə də Martə. Marə̂ sə̂ tə yashe sə̂ ə̂në tshə sɨ̂ yombo gâ pâ aə̈nü Âgbɔ̂ Əyïngerə â trû də sukumu ye kɔ. Kobɔ nə də Lazarə kə sə̂ də rəka nə kɔ. Akobɔ nə wlâ ətshe kə Jezu ə pâ kə ətshə ə pa: «Âgbɔ̂ Əyïngerə, əzü ə̂në bə yində ye kɔ sə də rəka.» Alɔ ə̂në Jezu djî əpʉ səkɔ, tshə pâ: «Rəka nə̂ Lazarə səkɔ sə sə tə rəka kə wo ətshə ne, bale ə sə mbrə kə mbe Ndjapä, kanika azü mbe Ɨrɨ Ndjapä nə mbrə nə.»
Kandää, Jezu yîndə Martə nə də aye nə də Marə̂ gâ ndə Lazarə nə. Alɔ ə̂në Jezu djî ə pa Lazarə sə̂ də rəka kɔ, tshə mâ kwatə̂ye əlo bishi tə̂ ətshe ə̂në tshə sə̂ tə nə kɔ. Mandânə, tshə pâ kə atrawaya nə̂ ye ə pa: «A dö tə̂ əzə̂ ə gü mâ Jude.» Atrawaya nə pâ kə ətshə ə pa: «Awoyisə̂ ərə, katshä katshä səye də̂ Ajuwufu prâ äwä ndə kə gbo əbə də badja ə wo əbə kɔ, bə do tə̂ zə ə gu ma je!» Jezu kîrə əpʉ ə pa: «Ə̈nü alɔ sə sə morofo amanə bishi lə əlo bale ne a? Kədə ə̈bə̈ əzü kə sə kə na ana də alɔ, tshə sə sə kə za ə̈nü ye da ə̈bə̈ ərə ne, mbrə ə̂në tshə sə kə lishi ngbʉ̂ʉ̂. Bale, kədə ə̈bə̈ əzü kə na ana də tsheləbu, tshə sə kə za ə̈nü ye da ə̈bə̈ ərə, mbrə ə̂në ə̂yîəwo sə sə ndə ye ne.» Mandâ aəpʉ səkɔ, tshə pâ kə əndje ə pa: «Lazarə, gbɔbəngâ əzə̂ lô gâ ye, bale, mə sə kə na ndə kə jo ətshə lə əlo nə.» Atrawaya nə pâ kə ətshə ə pa: «Âgbɔ̂ Əyïngerə, kədə tshə lô, rəka nə ə nglɔ je.» Jezu nə pâ ndə əpʉ kuzu Lazarə nə, bale atrawaya nə wû ənə̂ əndje ə pa tshə pâ ndə əpʉ amba əlo ə̂në azü ə lo kɔ. Bale, Jezu pâ kə əndje orâ ə pa: «Lazarə tshû gâ ye.
Domínio sobre a natureza
Jesus acalmou a tempestade, andou sobre as águas e multiplicou pães. A natureza obedece à voz do seu Criador.
Jezu ngâ â âgbɔ̂ əyi kâtə̂ nə
Jezu ô gâ lə əgerə âgbâ â atrawaya nə̂ ye zâ äwä ye. Bə pa bə dji, ə̈bə̈ âgbɔ̂ əyi vɔ̂tə̂ kə yi la ə̂ngû nə â kplaka ə̂ngû nə vɔ̂tə̂ kə tu gâ lə əgerə âgbâ nə. Bale, Jezu lô na ye gâ ye. Atrawaya nə nâ trö də ətshə ə jô ətshə lə əlo nə ə pâ kə ətshə ə pa: «Âgbɔ̂ Əzü, a tshû gâ ye â səye, tshɔ̈ ä!» Tshə pâ kə əndje ə pa: «Awa ma e tshe rə mbrə yekɔ? Azü aya lɔsu!» Bale, tshə âfɔ ə ngâ kə əyi nə də ə̂ngû nə â ətshe nə zɨ̂tɨ ə yî tʉ̂ tʉ̂ tʉ̂. Kumu azü nə nɔ̂ kpê pâ əndu əndje â əndje pâ: «Koshe səye sə tə əde â əyi də ə̂ngû ndje djî əpʉ ama ye kɔ?»
Ə̂në alɔ vɔ̂tə̂ kə dɨ nə gâ ye kɔ, atrawaya nə nâ trö də ətshə ə pâ: «A sə gâ lə ngbûndû a səye, alɔ dɨ̂ gâ ye. Grɔ̈ ə̂kpû azü nə ndə kə pa əndje gu na ye gâ lə aaya aəgɔ ndə kə pa əndje yɔ rəgo ə zɨ.» Bale, Jezu kîrə əpʉ kə əndje ə pa: «Əndje tshɔ tshɔ ndə kə gu na ye ne. E kö rəgo də ə̂tə̂ e kə əndje.» Bale, əndje pâ kə ətshə ə pa: «Ä sə kʉ də mapa mindû də agiangû bishi koye.» Jezu pâ kə əndje ə pa: «E nä də nə kə əmə.»
Tshə zâ ama kə ə̂kpû azü nə ndə kə pa əndje sə gâ tʉ gâ pâ güsü. Tshə kô amapa nə mindû nə də agiangû nə bishi nə, ə lîshi gâ lafɔ ə ê ə̂rɔ̂ əpʉ gâ pâ nə. Mandânə, tshə ngɔ̂ tshelə amapa nə ə kô kə atrawaya nə ndə kə pa əndje kru tshelə nə tə̂ ə̂kpû azü nə. Azü nə nɔ̂ zɨ̂ rəgo nə â tshelə əndje sû. Atrawaya nə rɔ̂ ə̂dû rəgo nə ə sû kakli morofo amanə bishi. Azü nə ə̂në əndje zɨ̂ rəgo nə kɔ, akoshe sə̂ mata sake mindû (5 000), əndje dɨ̂ ayashe də aneshe dɨ̂ ne.
Alɔ ə̂në ətshe ndô trö ndə kə kra nə gâ ye kɔ, Jezu sə̂ kə na ana pâ ala ə̂ngû nə gu nə gâ tə̂ əndje.
Jezu kô rəgo kwatə̂ye kə əgerə ə̂kpû azü
Jezu ê atrawaya nə̂ ye ə pâ: «Əyo ə̂kpû azü səye ma əmə ə ma, mbrə ə̂në ə mâ əlo vəta gâ ye ə̂në əndje dâka pə ngotə̂ əmə kotə̂ye kɔ, â əndje sə sə də ə̈bə̈ ərə bale ndə kə zɨ nə ne. Mə yində nə yi ndə kə katə̂ əndje, əndje gu na ye də əgo lə əndje ne, mbrə ə̂në əndje sə kə mɔ də əgo lə äwä.» Atrawaya nə pâ kə ətshə ə pa: «Ə̂në a sə koye lə ngbûndû kɔ, a sə kə sɔtə̂ rəgo kotâ ndə kə ko kə əgerə ə̂kpû azü səye ndə kə pa əndje zɨ ka tshelə əndje ə su?» Jezu yû əndje ə pa: «E sə də mapa vəkɔ?» Əndje kîrə əpʉ ə pa: «Ä sə də mapa mindû amanə bishi də alabə̈ aaya agiangû.»
Bale, tshə zâ ama kə ə̂kpû azü nə ndə kə pa əndje sə gâ tʉ gâ tə̂ ashɔ. Tshə kô amapa nə mindû amanə bishi nə də agiangû nə. Mandânə, tshə zâ mərshe kə Ndjapä ə ngɔ̂ tshelə nə ə kô kə atrawaya nə̂ ye nə ndə kə pa əndje kru tshelə nə tə̂ ə̂kpû azü nə. Azü nə nɔ̂ zɨ̂ rəgo nə, tshelə əndje sû. Atrawaya nə rɔ̂ ə̂dû aə̈ndö arəgo nə ə sû kakli mindû amanə bishi. Azü nə ə̂në əndje zɨ̂ rəgo nə kɔ sə̂ sake vəna (4 000), əndje dɨ̂ ayashe də aneshe dɨ̂ ne.
Jezu də Piarə pîyi lapɔ Anda Ndjapä
Alɔ ə̂në Jezu də atrawaya nə̂ ye yî kumu əndje mâ Kaprənayɔmə kɔ, aaworɔ ngendja lapɔ Anda Ndjapä nâ gâ ngotə̂ Piarə ə yû ətshə ə pa: «Awoyisə̂ ərə nə̂ e sə sə kə piyi lapɔ Anda Ndjapä nə ne a?» Piarə nə kîrə əpʉ ə pa: «Ayî, tshə sə kə piyi nə.»
Alɔ ə̂në Piarə nə nâ ə lî gâ lə anda gâ ye kɔ, Jezu zâ əpʉ angbʉlînə ə pâ: «Shemɔ, mâ tə̂ lɔsu zə, əde kə lï ndə kə piyi lapɔ kə alayïngerə tshepashɔ səye? Azü əgɔ nə̂ əndje wala atshângâ a?» Piarə nə kîrə əpʉ ə pa: «Atshângâ.» Jezu pâ kə ətshə ə pa: «Rəkɔ, azü əgɔ nə lï lï ndə kə piyi nə ne. Bale, ndə kə pa tshelə əndje ko əndje ko tə̂ əzə̂ ne, nä mâ ala dala ə̂ngû ə wlï yangɔ. Əlî giangû ə̂në bə sə kə za ətshə kɔ, ä tshelə ama ye, bə sə kə sɔtə̂ ngendja. Zä ə pïyi lapɔ nə lə kumu əzə̂ də aəmə kə əndje.»
Ayɔ figə ə̂në ə lê lê ne kɔ
Də əzɨ, ə̂në Jezu âfɔ ndə kə gu mâ Jeruzalamə kɔ, əgo mî ətshə. Tshə wû ə̈bə̈ ayɔ figə tə̂ ama äwä nə â nâ trö tə̂ nə. Bale, tshə wû kʉtə̂ akako nə â pâ kə ayɔ figə nə ə pa: «Bə sə sə kə kwatə̂zə kə le nə bale ne!» Kʉ pə kôto səkɔ, ayɔ figə nə ôrɔ. Atrawaya nə wû ərə sə̂ rəkɔ, kumu əndje kpê pâ əndu əndje â əndje pâ: «Ə ma atâ â ayɔ figə səkɔ ôrɔ katshä kɔ?» Jezu kîrə əpʉ kə əndje ə pa: «Djatra əpʉ, mə pa kə e: kədə e sə də lɔsu â sə sə də ashera tə̂ lɔsu e ne, e sə sə kə ma kʉtə̂ ərə ə̂në mə mâ gâ tə̂ ayɔ figə səye kɔ ne, bale, alɔ ə̂në e sə kə pa kə kaga səye ə pa: "Äfɔ kotəye ə të gâ lə ə̂ngû əngbrʉ", ərə nə sə kə ma nə. Ərə nɔ̂ ə̂në e sə kə yu tshuku nə də lɔsu tə̂ äwä kə yu Ndjapä, e sə kə sɔtə̂ nə.»
Ə̈bə̈ âgbɔ̂ əyi vɔ̂tə̂ kə yi nə â kplaka ə̂ngû nə sə̂ kə tu nə gâ lə əgerə âgbâ nə â ə̂ngû nə ndô trö ndə kə su tshelə əgerə âgbâ nə. Bale, Jezu lô na ye gâ ye mâ tə̂ budu əgerə âgbâ nə ə zâ kumu ye gâ pâ kɔli. Əndje jô ətshə lə əlo nə ə pâ kə ətshə ə pa: «Awoyisə̂ ərə, kuzu ə̂në a tshû gâ ye â səye kɔ, bə wu ənə̂ zə tə amba ərə lə ala zə a?»
Tshə jô lə əlo nə ə ngâ kə əyi nə ə pâ kə ə̂ngû nə ə pa: «Sə̈ ngboo! Ətshe zɨ̈tɨ!» Əyi nə kâtə̂ nə â ətshe nə zɨ̂tɨ ə yî tâ tâ tâ. Mandânə, Jezu pâ kə atrawaya nə ye nə ə pa: «Awa mbrə e tshe rə mbrə yekɔ? E sə sə də lɔsu ne a?» Âgbɔ̂ awa zâ əndje â əndje pâ lə takpa tə̂ əndje ə pa: «Koshe səye sə tə əde â əyi də ə̂ngû ndje djî əpʉ ama ye kɔ?»
Ə̂në ətshe ndô trö ndə kə bu nə gâ ye kɔ, atrawaya nə̂ Jezu nə nâ trö də ətshə ə pâ kə ətshə ə pa: «A sə gâ lə ngbûndû a səye, ətshe nə vɔ̂tə̂ kə bu nə gâ ye. Grɔ̈ azü nə, əndje gü na ye gâ lagɔ də tshelə aaya aəgɔ ə̂në ə sə trö kɔ ndə kə pa əndje yɔ rəgo ə zɨ.» Bale, Jezu kîrə əpʉ kə əndje ə pa: «E kö rəgo də ə̂tə̂ e kə əndje, əndje zɨ!» Bale, əndje yû ətshə ə pa: «Bə yində nə ə pa ä na ə yɔ mapa ə lï də ə̂lê ngendja ngbangbo bishi (200) ka ä ko kə əndje, əndje zɨ a?» Jezu yû əndje ə pa: «E sə də mapa vəkɔ? E nä ə wü kane.» Əndje prâ ətshe nə ə wû ə pâ kə ətshə ə pa: «Ä sə də mapa mindû də agiangû bishi.»
Bale, tshə zâ ama kə əndje ə pa əndje pa ndə nə kə azü nə, əndje sə gâ tʉ gâ pâ təyu güsü nə ə ngbo tə̂ əndje gâ tə̂ nə ndjɔ̂ ndjɔ̂ ndjɔ̂. Azü nə sə̂ gâ tʉ, alabə̈ nə ngbô tə̂ əndje gâ tə̂ nə ngbangbo bale ngbangbo bale (100) â alabə̈ əndje ngbô tə̂ əndje gâ tə̂ nə zazü bishi də morofo zazü bishi də morofo. Jezu kô amapa nə mindû də agiangû nə bishi ə lîshi gâ lafɔ ə ê ə̂rɔ̂ əpʉ gâ pâ nə. Mandânə, tshə ngɔ̂ tshelə amapa nə ə kô kə atrawaya nə ndə kə pa əndje kru tshelə nə tə̂ ə̂kpû azü nə. Tshə krû ndje tshelə agiangû nə bishi nə kɔ tə̂ ə̂kpû azü nə nɔ̂. Azü nə nɔ̂ zɨ̂ rəgo nə â tshelə əndje sû. Atrawaya nə rɔ̂ ə̂dû aə̈ndö amapa nə də agiangû nə, ə sû kakli morofo amanə bishi. Azü nə ə̂në əndje zɨ̂ amapa nə kɔ, akoshe sə̂ sake mindû (5 000).
Tshə wû ə pa atrawaya nə̂ əne nə wû əyo tə bandanə ə̂në əndje sə̂ kə djerə əgerə âgbâ nə kɔ, mbrə ə̂në əyi nə yî gbo əndje. Gu ndə tshe kratshe, Jezu sə̂ kə na ana pâ ala ə̂ngû nə gu nə gâ tə̂ əndje. Tshə yîndə kə ro əndje ə ro. Ə̂në əndje wû ətshə ə̂në tshə sə̂ kə na pâ ala ə̂ngû nə kɔ, əndje wû ənə̂ əndje ə pa də ə̈bə̈ ngandrə kə sə̂ â vɔ̂tə̂ kə ta râwâ. Mbrə ə̂në, əndje wû ətshə nɔ̂ â awa zâ əndje. Trale, Jezu pâ əpʉ kə əndje ə pa: «Lɔsu e zɨ̈tɨ, əmə kə sə̂! Awa mbrə̈ e mbrə̈ ne!»
Mandânə, tshə ô gâ lə əgerə âgbâ nə gâ ngotə̂ əndje â əyi nə kâtə̂ nə. Kumu atrawaya nə nɔ̂ kpê pâ əndu əndje.
Jezu kô rəgo kə azü sake vəna
Tə̂ alɔ nə səkɔ, ə̈bə̈ əgerə ə̂kpû azü kwâtə̂ndje ə ngbô tə̂ əndje gâ tə̂ nə. Ə̂në ərə ndə kə pa əndje zɨ nə gûta gû ne kɔ, Jezu ê atrawaya nə̂ ye ə pâ kə əndje ə pa: «Əyo ə̂kpû azü səye mbrə əmə ə mbrə, mbrə ə̂në ə mâ əlo vəta gâ ye ə̂në əndje dâka pə ngotə̂ əmə kotəye kɔ, â əndje sə sə də ə̈bə̈ ərə bale ndə kə zɨ nə ne. Kədə mə grɔ əndje ndə kə pa əndje gu na ye gâ ndə əndje â ko rəgo ko kə əndje ne, əndje sə kə mɔ də əgo lə äwä, mbrə ə̂në alabə̈ əndje tô ngrʉ̂ â nâ kɔ.» Atrawaya nə̂ ye nə kîrə əpʉ kə ətshə ə pa: «Ə̂në a sə koye lə ngbûndû kɔ, a sə kə sɔtə̂ rəgo nə kotâ ndə kə ko kə əndje ndə kə pa əndje zɨ ka tshelə əndje su?» Jezu yû əndje ə pa: «E sə də mapa vəkɔ?» Əndje kîrə əpʉ kirə kə ətshə ə pa: «Mindû amanə bishi.»
Bale, tshə zâ ama kə azü nə ndə kə pa əndje sə gâ tʉ gâ tə̂ ashɔ. Mandânə, tshə kô amapa nə mindû amanə bishi nə ə zâ mərshe kə Ndjapä, ə ngɔ̂ tshelə nə ə kô kə atrawaya nə̂ ye nə ndə kə pa əndje kru tshelə nə tə̂ azü nə, â əndje krû tshelə nə tə̂ ə̂kpû azü nə. Əndje sə̂ ndje də alabə̈ aaya agiangû. Jezu ê ə̂rɔ̂ əpʉ gâ pâ agiangû səkɔ ə pâ kə atrawaya nə̂ ye nə ə pa əndje kru tshelə agiangû nə ndje tə̂ ə̂kpû azü nə. Əndje zɨ̂ rəgo nə tshelə əndje sû. Atrawaya nə rɔ̂ ə̂dû aə̈ndö arəgo nə ə sû kakli mindû amanə bishi. Azü nə sə̂ mata sake vəna (4 000). Mandânə, Jezu grɔ̂ əndje ndə kə pa əndje gu na ye gâ ndə əndje.
Ayɔ figə ə̂në ə lê lê ne kɔ
Tshe nə krâ, alɔ ə̂në əndje sə̂ kə afɔ lagɔ Betani nə kɔ, əgo mî Jezu. Tshə wû ə̈bə̈ ayɔ figə ə̂në akako nə sə̂ tə̂ nə kɔ ngrʉ̂. Tshə nâ ndə kə wu ə pa əte əne sɔ̂tə̂ aleyɔ nə je. Bale, tshə nâ trö tə̂ ayɔ nə ə wû kʉtə̂ akako nə, mbrə ə̂në tshekɨ kə le aayɔ figə sə̂ pə je. Bale, Jezu pâ kə ayɔ figə nə ə pa: «Ə̈bə̈ əzü sə sə kə zɨ ə̂lê zə mandânə səye bale ne!» Atrawaya nə̂ ye nə djî əpʉ nə ə̂në tshə pâ kɔ.
Lɔsu gâ ndə kə yu Ndjapä
Də əzɨ nə, ə̂në əndje sə̂ kə ro nə kɔ, atrawaya nə wû ayɔ figə nə ə ôrɔ sɔ tə̂ aəshe nə nɔ̂ kɔ. Ə̂sə̂ ərə sə̂ ə̂në ə mâ kɔ tê gâ lə Piarə â tshə pâ kə Jezu nə ə pa: «Awoyisə̂ ərə, wü ayɔ figə nə ə̂në bə drâ kɔ ə ôrɔ gâ ye.» Bale, Jezu zâ əpʉ ə pâ kə atrawaya nə ə pa: «E zä lɔsu e kə Ndjapä! Djatra əpʉ, mə pa kə e: kədə ə̈bə̈ əzü kə pa kə kaga səye ə pa: "Äfɔ kotəye ə të gâ lə ə̂ngû əngbrʉ", â kədə tshə sə sə də ashera tə̂ lɔsu ye ne, â wusə̂ nə mâ tə̂ lɔsu ye ə pa əpʉ nə ə̂në əne pâ kɔ ndəma nə sə kə mbrə nə, ndəma nə sə kə mbrə nə ngâ. Âdârə ə̂në, mə pa kə e: Ərə nɔ̂ ə̂në e sə kə yu tshuku nə tə̂ äwä kə yu Ndjapä, e wüsə̂ nə mâ tə̂ lɔsu e ə pa e sɔ̂tə̂ nə gâ ye. Ndjapä sə kə za ərə səkɔ kə e. Alɔ ə̂në e ka gâ lafɔ ndə kə yu Ndjapä, kədə e sə də ə̈bə̈ əpʉ də ə̈bə̈ əzü, e gbä tshelə əpʉ nə lə kumu ye kanika Abä e ə̂në tshə sə mâ lafɔ kɔ, tshə gba ndje tshelə aəpʉ nə̂ e lə kumu e. [
Jezu e aangbʉlî atrawaya
Ndə ə̈bə̈ alɔ, Jezu kâ gâ tə̂ ama dala ə̂ngû əgɔ Jenezaratə. Ə̂kpû azü gbûgbru tə̂ əndje trö də ətshə ndə kə dji Əpʉ nə̂ Ndjapä. Tshə wû əgbro aâgbâ bishi tə̂ ama ə̂ngû nə. Aawopra agiangû nə jêrə lə əgbro aâgbâ nə gâ ye ə sə̂ kə yutu agbânda nə̂ əndje. Ə̈bə̈ əgerə âgbâ nə bale sə̂ tə ənə̂ Shemɔ. Jezu ô gâ lə nə ə pâ kə Shemɔ nə ə pa tshə gi əgerə âgbâ nə gâ la ə̂ngû nə. Mandânə, tshə sə̂ gâ tʉ gâ lə nə ə vɔ̂tə̂ kə yisə̂ əpʉ kə ə̂kpû azü nə. Alɔ ə̂në tshə yîsə̂ əpʉ nə ə kâ gâ ye kɔ, tshə pâ kə Shemɔ nə ə pa: «Gï əgerə âgbâ nə gâ ə̂sə̂ dəli ə̂ngû nə ə wlï gbânda nə ə prä agiangû.» Shemɔ nə pâ kə ətshə ə pa: «Âgbɔ̂ əzü, ä wû əyo də tsheləbu səye ora, ä zâ ə̈bə̈ ərə zâ bale ne. Mbrə əpʉ nə̂ zə nə, mə sə kə wli gbânda nə.» Əndje wlî gbânda nə ə kô agiangû ə rô pâ nə â tshelə gbânda nə yîndə kə sɔ nə. Əndje mâ kəna əndje kə agbɔbəngâ əndje ə̂në əndje sə̂ lə ə̈bə̈ əgerə âgbâ nə kɔ ndə kə pa əndje na ə to kəna əndje tə̂ ərə nə kə alane. Əndje nâ, əndje vɔ̂ agiangû nə əndje sû əgbro aâgbâ nə bishi nɔ̂ â əgbro aâgbâ nə bishi nə yîndə kə li ə̂ngû. Alɔ ə̂në Shemɔ Piarə nə wû ərə sə̂ rəkɔ, tshə gbə̂te gâ tshekudu Jezu ə pâ kə ətshə ə pa: «Âgbɔ̂ Əyïngerə, gï tə̂ zə ngrʉ̂ tə̂ əmə, mbrə ə̂në mə sə tə əyïnyaka.» Awa mbrə̂ Shemɔ nə də azü nə nɔ̂ ə̂në əndje sə̂ ngotə̂ ye kɔ mbrə agiangû nə ə̂në əndje kô əndje rô pâ nə gâ ye kɔ. Awa mbrə̂ ndje Zake də Zââ, aləvu Zebede ə̂në əndje sə̂ tə agbɔbəngâ Shemɔ nə kɔ. Bale, Jezu pâ kə Shemɔ nə ə pa: «Kätə̂ awa gâ ye, mandânə səye, bə sə kə sə tə awopra azü.» Bale, əndje gû də əgbro aâgbâ nə gâ tə̂ ama ə̂ngû nə ə tshî aərə nə̂ əndje nɔ̂ tʉ ə zâ äwä Jezu nə.
Jezu ngâ â âgbɔ̂ əyi kâtə̂ nə
Tə̂ ə̈bə̈ əlo, Jezu də atrawaya nə̂ ye ô gâ lə ə̈bə̈ əgerə âgbâ. Tshə pâ kə əndje ə pa: «A gbö ə̂ngû nə djoko ətshî je.» Əndje gbô ə̂ngû nə. Alɔ ə̂në əndje sə̂ kə gbo ə̂ngû nə kɔ, Jezu lô na ye gâ ye. Ə̈bə̈ âgbɔ̂ əyi vɔ̂tə̂ kə yi la ə̂ngû nə, ə̂ngû nə sə̂ kə tu gâ lə əgerə âgbâ nə â əgerə âgbâ nə yîndə kə li ə̂ngû də əndje. Əndje nâ trö də Jezu, ə jô ətshə lə əlo nə ə pâ kə ətshə ə pa: «Âgbɔ̂ Əzü, Âgbɔ̂ Əzü, a tshû gâ ye â səye!» Jezu jô lə əlo nə ə ngâ kə əyi nə də kplaka ə̂ngû nə, â əyi nə də kplaka ə̂ngû nə tê gwa. Ətshe nə î tâ. Mandânə, Jezu pâ kə atrawaya nə ə pa: «Lɔsu e sə kotâ a?» Awa zâ əndje, kumu əndje kpê pâ əndu əndje ndje â əndje pâ lə takpa tə̂ əndje ə pa: «Koshe səye sə tə əde â zâ ama kə əyi də ə̂ngû â ə djî əpʉ ama ye kɔ?»
Jezu ngâ â âgbɔ̂ əyi kâtə̂ nə
Tə̂ ə̈bə̈ əlo, Jezu də atrawaya nə̂ ye ô gâ lə ə̈bə̈ əgerə âgbâ. Tshə pâ kə əndje ə pa: «A gbö ə̂ngû nə djoko ətshî je.» Əndje gbô ə̂ngû nə. Alɔ ə̂në əndje sə̂ kə gbo ə̂ngû nə kɔ, Jezu lô na ye gâ ye. Ə̈bə̈ âgbɔ̂ əyi vɔ̂tə̂ kə yi la ə̂ngû nə, ə̂ngû nə sə̂ kə tu gâ lə əgerə âgbâ nə â əgerə âgbâ nə yîndə kə li ə̂ngû də əndje. Əndje nâ trö də Jezu, ə jô ətshə lə əlo nə ə pâ kə ətshə ə pa: «Âgbɔ̂ Əzü, Âgbɔ̂ Əzü, a tshû gâ ye â səye!» Jezu jô lə əlo nə ə ngâ kə əyi nə də kplaka ə̂ngû nə, â əyi nə də kplaka ə̂ngû nə tê gwa. Ətshe nə î tâ. Mandânə, Jezu pâ kə atrawaya nə ə pa: «Lɔsu e sə kotâ a?» Awa zâ əndje, kumu əndje kpê pâ əndu əndje ndje â əndje pâ lə takpa tə̂ əndje ə pa: «Koshe səye sə tə əde â zâ ama kə əyi də ə̂ngû â ə djî əpʉ ama ye kɔ?»
Jezu grɔ aafrɔ ayirə̂ tə̂ ə̈bə̈ koshe
Jezu də atrawaya nə̂ ye nə gbô ə̂ngû nə ə yî kumu əndje mâ lə əgɔ Jeraza ə̂në ə sə̂ ətshi əgɔ Galile kɔ.
Ə̂në alɔ vɔ̂tə̂ kə dɨ nə kɔ, azü-awla nə morofo amanə bishi nə gî tə̂ əndje trö də ətshə ə pâ kə ətshə ə pa: «Grɔ̈ ə̂kpû azü nə ndə kə pa əndje gu na ye gâ lagɔ də tshelə aaya aəgɔ kanika əndje sɔtə̂ ə̂sə̂ əlo də rəgo mbrə ə̂në a sə gâ lə ngbûndû.» Jezu pâ kə əndje ə pa: «E kö rəgo də ə̂tə̂ e kə əndje.» Əndje kîrə əpʉ ə pa: «Ä sə kʉ də mapa mindû də agiangû bishi. Bə yində nə ə pa ä na ə yɔ rəgo mbrə azü səye nɔ̂?» Kʉtə̂ akoshe sə̂ trö də sake mindû (5 000). Jezu pâ kə atrawaya nə̂ ye nə ə pa: «E pä kə əndje, əndje sə gâ tʉ ə ngbo tə̂ əndje gâ tə̂ nə zazü bishi də morofo zazü bishi də morofo.» Əndje mâ mata ə̂në tshə pâ ndə nə kɔ, əndje pâ ndə nə kə azü nə nɔ̂ əndje sə̂ gâ tʉ. Bale, Jezu kô amapa nə mindû nə də agiangû nə bishi nə, ə lîshi gâ lafɔ ə ê ə̂rɔ̂ əpʉ gâ pâ nə ə ngɔ̂ tshelə nə ə kô kə atrawaya nə ndə kə pa əndje kru tshelə nə tə̂ ə̂kpû azü nə. Azü nə nɔ̂ zɨ̂ rəgo nə â tshelə əndje sû. Əndje rɔ̂ ə̂dû rəgo nə ə sû kakli morofo amanə bishi.
Sandaga kə ko tə̂ ətshe mâ Kana
Əlo bishi mandânə, sandaga kə ko tə̂ ətshe sə̂ je mâ Kana lə ashɔ əgɔ Galile. Əyï Jezu sə̂ mâ je. Əndje ê ndje Jezu nə gâ ndə atrawaya nə̂ ye ndə sandaga kə ko tə̂ ətshe nə. Ə̂në duva nə nglɔ̂ gâ ye kɔ, əyï Jezu nə pâ kə ətshə ə pa: «Duva nə nglɔ̂ tə̂ azü nə gâ ye.» Bale, Jezu pâ kə ətshə ə pa: «Yashe, ərə yekɔ nə̂ zə tə̂ əmə? Alɔ nə̂ əmə te te pa ə lï ne.» Əyï nə pâ kə alayïkosəra nə ə pa: «E mbrə̈ ərə nɔ̂ ə̂në tshə sə kə pa ndə əpʉ nə kə e kɔ.»
Alabə̈ aləsû mindû amanə bale ə̂në əndje mbrə̂ də əkpʉ kɔ sə̂ je kôto, ə̂në Ajuwufu sə̂ kə to ə̂ngû lə nə ndə kə yutu də əmbrʉ ərə tə̂ əndje tə mandʉ ərə kɔ; ləsû bale lï ndə kə ko litrə mata ngbangbo bale (100). Jezu pâ kə alayïkosəra nə ə pa: «E tö ə̂ngû gâ lə aləsû səye ə su trɔ̂.» Əndje tô ə̂ngû nə gâ lə nə ə sû tshe tshe tshe. Tshə pâ kə əndje ə pa: «E tö ə̂ngû nə, ə̂në a lə ye, ə nä də nə kə âgbɔ̂ əzü rəgo sandaga nə.» Əndje nâ də nə kə ətshə. Alɔ ə̂në âgbɔ̂ əzü rəgo sandaga nə trâ ə̂ngû nə ə̂në ə dô tə̂ ye tə duva kɔ, tshə wûsə̂ ətshe ə̂në duva səkɔ tô tə̂ nə kɔ wû ne. Kandää, alayïkosəra nə ə̂në əndje tô ə̂ngû nə kɔ wûsə̂ nə gâ ye. Bale, tshə ê koshe nə ə̂në tshə tô yashe nə kɔ ə pâ kə ətshə ə pa: «Alɔnɔ̂, azü sə kə sɨ tshelə ə̂rɔ̂ duva angbʉlînə tə̂ azü gâ ye, â alɔ ə̂në ə lï də əndje gâ ye kane, â gâ mandânə, əndje sə kə sɨ tshelə ənə̂ sə̂ ə̂në ə sə grɔ mandânə kɔ. Bale, əbə, bə zâ ə̂rɔ̂ duva nə gâ-e ʉrrr kpə tə̂ ərə səye a!»
Angbʉlî ərə ə̈lü ə̂në Jezu mbrə̂ mâ Kana lə ashɔ əgɔ Galile kɔ kə sə̂. Tshə yîsə̂ ə̂yî ye gashu, â atrawaya nə̂ ye zâ lɔsu əndje kə ətshə.
Tshə pâ əpʉ səkɔ ndə kə pa tshə tra lɔsu Flipə nə, mbrə ə̂në, ətshə, tshə wûsə̂ ərə ə̂në tshə sə kə mbrə nə kɔ gâ ye.
Flipə nə kîrə əpʉ kə ətshə ə pa: «A sə kəmə də ə̂lê ngendja ngbangbo bishi (200) ə lï lï ndə kə pa a yɔ də mapa ka əzü bale bale sɔtə̂ nə teashe ka ə zɨ ne.» Ə̈bə̈ trawaya nə̂ ye bale, Andre, aye Shemɔ Piarə pâ kə ətshə ə pa: «Ə̈bə̈ mɔdɔ sə kotəye ə sə də mapa mindû ə̂në əndje mâ də ndjuwu ɔrjə kɔ gâ ndə asungû bishi. Bale, ə tɔ gâ tə̂ yekɔ mbrə azü ə̂në əndje ngbâ ə rô pâ nə gâ ye kɔ?» Jezu pâ əpʉ ə pa: «E pä əpʉ kə azü nə əndje sə gâ tʉ.» Güsü rô pâ nə tə̂ ətshe səkɔ gâ ye â azü nə sə̂ gâ tʉ. Kumu əndje sə̂ mata sake mindû (5 000). Bale, Jezu kô amapa nə ə zâ mərshe kə Ndjapä ə krû tshelə nə tə̂ azü nə ə̂në əndje sə̂ je kɔ. Tshə mbrə̂ ndje kʉ rə tə̂ asungû nə, â kô kə əndje ə lî də əgo nə̂ əndje nə. Alɔ ə̂në tshelə əndje sû gâ ye kɔ, Jezu zâ ama kə atrawaya nə̂ ye nə ə pa: «E rɔ̈ ə̂dû aə̈ndö amapa nə ə̂në ə daka pə kɔ, kanika ə̈bə̈ ərə bale sə sə pə ka ə ndɨ ne.» Rəkɔ, əndje rɔ̂ â akakli yashe morofo amanə bishi sû də aə̈ndö amapa ɔrjə mindû nə ə̂në azü nə zɨ̂ ä ə̂dû nə dâka pə kɔ.
Mandânə ə̂në əndje rô də əgerə âgbâ nə ʉrrr ə lî də kə dɨ tshelə ə̈nü sake mindû wala sake mindû amanə bale kɔ, əndje wû Jezu ə̂në tshə sə̂ kə na ana pâ ala ə̂ngû nə â sə̂ kə na gu nə trö də əgerə âgbâ nə kɔ, â awa zâ əndje gâ ye. Bale, Jezu nə pâ kə əndje ə pa: «Əmə kə sə̂! Awa mbrə̈ e mbrə̈ ne!»
Rəkɔ, əndje yîndə kə za ətshə gâ lə əgerə âgbâ nə, bale kʉ pə kôto, əgerə âgbâ nə gôro ama ashɔ tə̂ ətshe nə ə̂në əndje sə̂ kə na gâ tə̂ nə kɔ gâ ye.
Jezu mâ tə̂ ye kə atrawaya mindû amanə bishi
Mandâ ərə səkɔ, Jezu mâ tə̂ ye kwatə̂ye gashu kə atrawaya nə̂ ye mâ tə̂ ama ə̂ngû Tiberiadə. Äwä ə̂në tshə mâ tə̂ ye də nə gashu kɔ kə səke. Shemɔ Piarə, də Toma, ə̂në əndje ê ətshə ə pa Mêya kɔ, də Natanayalə, əzü tshe Kana lə ashɔ əgɔ Galile, də aləvu Zebede gâ ndə alabə̈ atrawaya nə̂ ye bishi, əndje sə̂ nɔ̂ kpə ə̂sə̂ nə bale. Shemɔ Piarə nə pâ kə əndje ə pa: «Mə sə kə na ndə kə pra asungû.» Əndje pâ kə ətshə ə pa: «A də a-e kə na.»
Əndje âfɔ ə rô ə ô gâ lə əgerə âgbâ. Bale, də tsheləbu nə səkɔ, əndje zâ ə̈bə̈ ərə zâ bale ne. Alɔ ə̂në ətshe vɔ̂tə̂ kə kra nə gâ ye kɔ, Jezu kâ gâ tə̂ ama ə̂ngû nə, bale atrawaya nə wûsə̂ nə wû ə pa Jezu kə sə̂ ne. Jezu nə yû əndje ə pa: «Aneshe! E sɔtə̂ asungû nə a?» Əndje kîrə əpʉ kə əndje ə pa: «Bale ne!» Tshə pâ kə əndje ə pa: «E wlï gbânda nə djoko tə̂ əgerə âgbâ nə ndə ndəkɔ, e sə kə sɔtə̂ asungû.» Rəkɔ, əndje wlî gbânda nə, â əndje lî lî ndə kə gbətɔ gbânda nə gashu ne, mbrə ə̂në asungû nə ngbâ lə nə ə rô pâ nə gâ ye. Bale, trawaya nə ə̂në Jezu yîndə ye kɔ pâ kə Piarə nə ə pa: «Âgbɔ̂ Əyïngerə kə sə̂!»
Pa nə ə̂në Shemɔ Piarə nə djî ə pa Âgbɔ̂ Əyïngerə kə sə̂ kɔ, tshə yî ləba gâ tə̂ ye, mbrə ə̂në tshə vêrə ləba tə̂ ye gâ tʉ angbʉlînə gâ ye, ə tê gâ lə ə̂ngû nə. Ə̂dû atrawaya nə gbə̂tɔ gbânda nə ə̂në asungû nə sû tshelə nə gâ ye kɔ gu nə â gû də əgerə âgbâ nə gâ tə̂ ama ə̂ngû nə, mbrə ə̂në tshe tə̂ ama ə̂ngû nə dɨ̂ dɨ̂ tə̂ əndje ne, ə sə̂ mata matrə ngbangbo bale. Alɔ ə̂në əndje jêrə gâ tə̂ ə̈kü ashɔ gâ ye kɔ, əndje wû ə̈bə̈ əwo yeee kôto ə̂në giangû sə̂ la nə kɔ, gâ ndə mapa. Jezu nə pâ kə əndje ə pa: «E gü də alabə̈ agiangû nə ə̂në e kô əndje katshä katshä səye kɔ gâ əmə.»
Shemɔ Piarə nə ô gâ lə əgerə âgbâ nə ə gbə̂tɔ gbânda nə gashu, ə̂në əgbro agiangû ngbangbo bale də tshepa nə zazü bishi də morofo amanə vəta (153) tɔ̂ tshelə nə kɔ, â ə̂në agiangû nə rô pa nə gâ ye kɔ, tshelə gbânda nə sɔ̂ sɔ̂ ne.
Libertações
Jesus expulsou demônios com autoridade. Os espíritos impuros não resistiam à sua palavra e saíam imediatamente.
Jezu grɔ̂ rəka tə̂ ə̈bə̈ əyïkosəra nə̂ ə̈bə̈ kapita nə̂ atrugu
Alɔ ə̂në Jezu sə̂ kə li gâ lə gala Kaprənayɔmə kɔ, ə̈bə̈ kapita nə̂ atrugu əgɔ Rɔmə nâ gâ ngotə̂ ye ə kɨ ə̂sə̂ əyo tə̂ ye kə ətshə ə pa: «Âgbɔ̂ Əzü, əyïkosəra nə̂ əmə sho gâ tʉ mâ lə anda. Ə̂tə̂ ye ka ətshə tə bandanə â äwä ndə kə pa tshə afɔ gâ lafɔ guta gu ne.» Jezu pâ kə ətshə ə pa: «Mə sə kə na ndə kə grɔ rəka tə̂ ye.» Kapita nə̂ atrugu nə kîrə əpʉ kə ətshə ə pa: «Âgbɔ̂ Əzü, mə lï lï ndə kə pa bə li gâ lə anda nə̂ əmə ne. Bale, pä kʉtə̂ ə̈bə̈ əpʉ bale, rəka nə sə kə katə̂ əyïkosəra nə̂ əmə nə. Mbrə ə̂në əmə də ə̂tə̂ əmə, mə sə gâ tshekudu alabə̈ aâgbɔ̂ azü. Mə sə də atrugu gâ tshekudu əmə ə̂në mə sə kə za ama kə əndje. Kədə mə pa kə ə̈bə̈ nə bale ə pa: "Nä mâ ko-e!", tshə sə kə na na ye. Alɔ ə̂në mə pa kə ə̈bə̈ ata nə ə pa: "Nä mâtəye!", tshə sə kə na nə. Alɔ ə̂në mə pa kə əyïkosəra nə̂ əmə nə ə pa: "Mä ərə səye!", tshə sə kə ma nə.»
Mandânə ə̂në Jezu djî əpʉ səkɔ, əpʉ nə tô tə̂ ye. Tshə pâ kə azü ə̂në əndje zâ äwä ye kɔ ə pa: «Djatra əpʉ, mə pa kə e: mə sɔ̂tə̂ marä tə̂ lɔsu rəke sɔ̂ ndə ə̈bə̈ əzü bale lə əgɔ Isərayalə nɔ̂ ne. Mə pa kə e, azü ngbatshe sə kə afɔ djoko tə̂ tshepalɔ də lɔtebanga ə na ə sə gâ tʉ ndə kə zɨ ərə äwä bale də Abraamo də Izakə gâ ndə Jakɔbə lə Əgɔngerə tshelafɔ. Bale, azü ə̂në Əgɔngerə nə sə mbrə əndje kɔ, əndje sə kə wli əndje gashu gâ lə əbutshe. Kôto də̂ əndje sə kə kɨ nə də ngɔla əndje ə sə kə zɨ tshelə əji əndje.»
Mandânə, Jezu pâ kə kapita nə̂ atrugu nə ə pa: «Gü na ye! Ndjapä mä kə əbə ə lï də lɔsu zə.» Kʉ pə kôto səkɔ, rəka nə̂ əyïkosəra nə kâtə̂ nə.
Jezu grɔ̂ aafrɔ ayirə̂ lə akoshe bishi
Alɔ ə̂në Jezu də atrawaya nə̂ ye gbô ə̂ngû nə ə yî kumu əndje mâ lə əgɔ Gadara kɔ, alabə̈ akoshe bishi ə̂në əndje sə də aafrɔ ayirə̂ lə əndje kɔ, tô mâ pâ aə̂dû ə nâ ə tê ətshə. Akoshe səkɔ sə̂ tə djatra aəmbrʉ azü â ə̈bə̈ əzü trâ ndə kə ro tə̂ äwä ə̂në əndje sə tə nə kɔ trâ bale ne. Əndje tâ râwâ ə pa: «Ɨrɨ Ndjapä, ərə yekɔ nə̂ zə tə̂ ä? Bə nâ mâtəye ndə kə gi əyo tə̂ ä angbʉlînə ndə kə pa alɔ nə lï a?»
Kandää tə̂ ətshe nə səkɔ, ə̈bə̈ əgerə ə̂kpû akɔsɔ sə̂ je, teashe ngrʉ̂, ə sə̂ kə zɨ ətshe. Aafrɔ ayirə̂ nə kɨ̂ ə̂sə̂ əyo tə̂ əndje kə Jezu nə ə pa: «Kədə bə yində kə grɔ ä, wlä ä, ä li gâ lə ə̂kpû akɔsɔ səye.» Jezu pâ kə əndje ə pa: «E nä je!» Aafrɔ ayirə̂ nə wûtu lə akoshe nə ə lî gâ lə akɔsɔ nə. Kpûtû akɔsɔ nə nɔ̂ âfɔ də ärɔ̈ tə̂ matshi kaga nə ə yɔ̂ gâ lə ə̂ngû nə ə tshu nɔ̂.
Aawobata akɔsɔ nə kpê ə gû na ye gâ lə gala ə pâ ndə əpʉ ərə nɔ̂ ə̂në ə wûtu kɔ, də əpʉ ərə ə̂në ə wûtu ndje gâ tə̂ akoshe nə ə̂në əndje sə̂ də aafrɔ ayirə̂ lə əndje kɔ. Bale, azü tshelə gala nə nɔ̂ nâ ndə kə te Jezu. Alɔ ə̂në əndje wû ətshə kɔ, əndje kɨ̂ ə̂sə̂ əyo tə̂ əndje kə ətshə ndə kə pa tshə ro lə ashɔ əgɔ nə̂ alane nə.
Jezu grɔ̂ rəka tə̂ ə̈bə̈ əyïtuməlo
Ə̂në əndje sə̂ kə ro nə kɔ, azü nâ də ə̈bə̈ koshe ə̂në afrɔ yîrə̂ sə̂ lə ye â tshema ye ndɨ̂ gâ ye kɔ kə ətshə. Alɔ ə̂në Jezu grɔ̂ afrɔ yîrə̂ nə gâ ye kɔ, əndɨ nə vɔ̂tə̂ kə pa tshema ye. Kumu ə̂kpû azü nə nɔ̂ kpê pâ əndu əndje â əndje pâ: «A wû ə̈bə̈ marä tə̂ ərə rəke wû lə əgɔ Isərayalə alɔ bale ne.»
Jezu grɔ̂ aafrɔ ayirə̂
Bale, əndje nâ də ə̈bə̈ koshe ə̂në tshə sə̂ də afrɔ yîrə̂ lə ye, ə̂në tshə sə̂ tə əyïbula, ə̂në tshə sə̂ tə gbɔndɨbʉ kɔ kə Jezu. Tshə grɔ̂ rəka tə̂ koshe nə â tshə vɔ̂tə̂ kə pa tshema ye â lîshi.
Ə̈bə̈ yashe ə̂në tshə sə̂ sə̂ tə Juwufu ne kɔ zâ lɔsu ye kə Jezu
Mandânə, Jezu âfɔ kôto ə nâ na ye mâ lə ashɔ aəgɔ Tirə də Sidɔ. Ə̈bə̈ yashe əgɔ Kanaa ə̂në tshə sə̂ lə əgɔ nə kɔ nâ gâ tə̂ ye ə tâ râwâ ə pa: «Âgbɔ̂ Əyïngerə, Ɨrɨ Davidə, wü əyo əmə! Əgblə nə̂ əmə tə yashe, afrɔ yîrə̂ mâ tə̂ ye tə bandanə, tə kuzu.» Jezu kîrə əpʉ kîrə kə ətshə bale ne. Atrawaya nə̂ ye nə nâ gâ ngotə̂ ye ə pâ kə ətshə ə pa: «Grɔ̈ ətshə, mbrə ə̂në tshə sə kə tâ râwâ na nə mandâ əzə̂.» Jezu kîrə əpʉ ə pa: «Ndjapä wlâ əmə kʉ kə azü əgɔ Isərayalə ə̂në əndje sə mata andalimi ə̂në əndje yû gâ ye kɔ.» Bale, yashe nə nâ ə gbə̂te gâ tshekudu ye ə pâ: «Âgbɔ̂ Əyïngerə, tɨ̈ əmə gâ lafɔ!» Tshə kîrə əpʉ ə pa: «Ə sə sə də äwänə ndə kə ko rəgo nə̂ aneshe ə ko wli kə aaya ayavrɔ ne.» Yashe nə pâ: «Djatra əpʉ, Âgbɔ̂ Əyïngerə! Bale, aaya ayavrɔ sə kə zɨ akutru rəgo ə̂në ə sə kə yɔ gâ tʉ gâ tshekudu gbarə kə zɨ ərə pâ nə nə̂ alayïnga əndje nə.» Bale, Jezu pâ kə ətshə ə pa: «Yashe, lɔsu zə sə gerətshe! Ndjapä mä kə əbə mata ə̂në bə yində nə kɔ.» Kʉ pə kôto səkɔ, rəka nə kâtə̂ əgblə yashe nə̂ ye nə gâ ye.
Jezu grɔ̂ afrɔ yîrə̂ tə̂ ə̈bə̈ əgblə
Alɔ ə̂në Jezu də atrawaya nə̂ ye gû trö də ə̂kpû azü nə kɔ, ə̈bə̈ koshe nâ ə tê gâ tshekudu Jezu ə pâ: «Âgbɔ̂ Əyïngerə, wü əyo əgblə koshe nə̂ əmə. Tshə sə də äkɔ̈ tə̂ ye ə wu əyo tə bandanə, äwä ngbatshe, tshə tê gâ ala əwo ə tê gâ ala ə̂ngû. Mə nâ də ətshə kə atrawaya nə̂ zə, bale, əndje grɔ̂ rəka nə tə̂ ye tro gâ ye.» Jezu kîrə ə pa: «E-e, azü tshe kpəsəye ə̂në e sə sə də lɔsu ne ə sə tə aəmbrʉ azü kɔ! Mə sə kə daka pə ngotə̂ e ʉrrr gorɔ? Mə sə kə ru tshelə əmə tə̂ e ʉrrr gorɔ? E nä də əgblə nə kə əmə mâtəye.» Jezu ngâ kə afrɔ yîrə̂ nə â tshə wûtu lə əgblə nə. Kʉ pə kôto səkɔ, rəka nə kâtə̂ əgblə nə gâ ye.
Bale, lə anda aangbɔ nə̂ əndje nə, ə̈bə̈ koshe sə̂ je də afrɔ yîrə̂ lə ye. Tshə tâ râwâ tə âgbɔ̂ ə pa: «Wââ! Jezu, əzü əgɔ Nazaratə, ərə yekɔ nə̂ zə tə̂ ä a? Bə nâ ndə kə wo ä a? Mə wusə̂ zə: bə sə kpî tə əzü ə̂në Ndjapä wlâ əbə kɔ.» Jezu ngâ kə afrɔ yîrə̂ nə ə pâ: «Sə̈ ngboo ə wütu lə koshe səye!» Afrɔ yîrə̂ nə même koshe nə tə bandanə â wûtu lə ye ə tâ râwâ tə âgbɔ̂.
Jezu grɔ̂ afrɔ yîrə̂ tə̂ ə̈bə̈ koshe
Jezu də atrawaya nə̂ ye wûtu djoko ətshî ə̂ngû əgɔ Galile, lə ashɔ əgɔ Jeraza. Pa nə ə̂në Jezu jêrə lə əgerə âgbâ nə gâ ye kɔ, ə̈bə̈ koshe tô mâ pâ aə̂dû ə nâ ndə kə te ətshə. Koshe səkɔ sə̂ də ə̈bə̈ afrɔ yîrə̂ lə ye. Tshə shô kʉ gâ pâ aə̂dû nə. Ə̈bə̈ əzü ndə kə i ətshə də ə̂wû wala də ə̂wû kowɔ gûta gû bale ne. Äwä ngbatshe, əndje kô kowɔ gâ lə aə̈nü ye ə î akəna ye də ə̂wû kowɔ. Bale, tshə sɔ̂ tshelə ə̂wû kowɔ nə ə ngɔ̂ tshelə kowɔ nə nɔ̂. Ə̈bə̈ əzü ndə kə sə də awlra ndə kə pa tshə tegbɔ ətshə ka tshə sə ngboo kɔ gûta gû bale ne. Də alɔ də tsheləbu, tshə sə̂ kʉ gâ pâ aə̂dû, gâ pâ akaga â sə̂ kə ta râwâ â sə̂ kə tshɔ tshekotə̂ ye də badja də aəku.
Ə̂në tshə wû Jezu ngrʉ̂ kɔ, tshə kpê ärɔ̈ ə nâ ə gbə̂te gâ tshekudu ye ə tâ râwâ tə âgbɔ̂ ə pa: «Jezu, Ɨrɨ Ndjapä ə̂në tshə sə mâ ngâ lafɔ kɔ, ərə yekɔ nə̂ zə tə̂ əmə? Mə kɨ kə əbə də əɨrɨ Ndjapä, gï gï əyo tə̂ əmə ne!» Koshe nə pâ rə mbrə ə̂në Jezu pâ kə afrɔ yîrə̂ nə ə pa: «Afrɔ yîrə̂, wütu lə koshe səye!» Jezu yû ətshə ə pa: «Əɨrɨ zə kə də̂ əde?» Tshə kîrə əpʉ ə pa: «Əɨrɨ əmə kə də̂ "Ə̂kpû" mbrə ə̂në ä ngba ə ngba.» Tshə kɨ̂ ə̂sə̂ əyo tə̂ ye kə Jezu nə ndə kə pa tshə grɔ aafrɔ ayirə̂ nə grɔ ngrʉ̂ lə əgɔ nə ne.
Kandää, ə̈bə̈ ə̂kpû akɔsɔ sə̂ mâ je trö pâ kaga nə ə sə̂ kə zɨ ərə. Aafrɔ ayirə̂ nə kɨ̂ ə̂sə̂ əyo tə̂ əndje kə Jezu nə ə pa: «Wlä ä gâ lə ə̂kpû akɔsɔ səye, ä li gâ lə əndje!» Tshə yîndə nə kə əndje. Aafrɔ ayirə̂ nə wûtu lə koshe nə ə lî gâ lə akɔsɔ nə â ə̂kpû akɔsɔ nə nɔ̂ âfɔ də ärɔ̈ tə̂ matshi kaga nə ə yɔ̂ gâ lə ə̂ngû nə ə tshû nɔ̂. Əndje sə̂ mata sake bishi (2 000).
Aawobata akɔsɔ nə kpê ə gû ə pâ ndə əpʉ nə kə azü lə gala nə də aaya aəgɔ. Azü âfɔ ə nâ ndə kə wu ərə nə ə̂në ə wûtu kɔ.
Bale, e-e, e pa: "Kədə əzü â pa kə abä nə wala əyï nə ə pa: Ərə ə̂në mə lï kəmə ndə kə za kə əbə kɔ sə tə korba, âdâ nə kə də̂ ərə nə sə mbrə Ndjapä," e za äwä kə ətshə ndə kə pa tshə za ərə za kə abä nə wala əyï nə ne. Rəkɔ, e sə kə ndɨ Əpʉ Ndjapä tə̂ äwä mandʉ ərə ə̂në e sə kə yisə̂ nə lə takpa tə̂ e kɔ. E sə kə mbrə marä tə̂ alabə̈ aata aərə ngbatshe rə.»
Ərə ə̂në ə mbrə ndə kə pa əzü sə tə əmbrʉ nə
Jezu ê kwatə̂ye ə̂kpû azü nə ə pâ kə əndje ə pa: «E-e nɔ̂, e djï əmə tə ə̂rɔ̂nə ə djï tshelə âdâ əpʉ nə. Ərə ə̂në ə to mashu ə li gâ lə əzü kɔ, ə lï lï ndə kə mbrə ndə kə pa tshə sə tə əmbrʉ əzü ne. Bale, ərə ə̂në ə sə kə wutu tə̂ lɔsu əzü nə kɔ kə mbrə ndə kə pa tshə sə tə əmbrʉ əzü nə. [
Ə̈bə̈ yashe ə̂në tshə sə̂ sə̂ tə Juwufu ne kɔ zâ lɔsu ye kə Jezu
Mandânə, Jezu kâtə̂ ətshe nə səkɔ tʉ ə nâ na ye mâ lə ashɔ əgɔ Tirə. Tshə lî gâ lə ə̈bə̈ anda â yîndə nə yî ə pa ə̈bə̈ əzü wusə̂ ətshe ə̂në əne sə̂ tə̂ nə kɔ bale ne. Bale, tshə zâ tə̂ ye wû tro gâ ye. Mbrə ə̂në ə̈bə̈ yashe ə̂në əgblə yashe nə̂ ye sə̂ də ə̈bə̈ afrɔ yîrə̂ lə ye kɔ, djî ndə Jezu nə ə nâ ə tê gâ tshekudu ye. Kandää, yashe səkɔ sə̂ sə̂ tə Juwufu ne, əndje zû ətshə lə əgɔ Siri mâ Fenesi. Tshə kɨ̂ ə̂sə̂ əyo tə̂ ye kə Jezu ndə kə pa tshə grɔ afrɔ yîrə̂ nə lə əgblə yashe nə̂ əne nə. Jezu pâ kə ətshə ə pa: «Kätə̂ aneshe, əndje zɨ ərə tshelə su angbʉlînə gâ ye kane. Mbrə ə̂në ə sə sə də äwänə ndə kə ko rəgo nə̂ aneshe ə ko wli kə aaya ayavrɔ ne.» Yashe nə kîrə əpʉ kə ətshə ə pa: «Djatra əpʉ, Âgbɔ̂ Əyïngerə! Bale, aaya ayavrɔ sə kə zɨ akutru rəgo nə̂ aneshe nə ə̂në ə sə kə yɔ gâ tʉ gâ tshekudu ərə ə̂në əndje ko rəgo nə gâ pâ nə kɔ.» Bale, Jezu pâ kə ətshə ə pa: «Mbrə əpʉ səye, gü na ye, afrɔ yîrə̂ nə wûtu lə əgblə nə̂ zə nə gâ ye.» Alɔ ə̂në tshə dô tə̂ ye ə gû na ye gâ lə manda nə̂ ye nə kɔ, tshə wû əgblə nə ə̂në tshə shô gâ tʉ gâ pâ klekpa. Afrɔ yîrə̂ nə wûtu lə ye gâ ye.
Ə̈bə̈ koshe lə ə̂kpû azü nə kîrə əpʉ kə ətshə ə pa: «Awoyisə̂ ərə, mə nâ də ɨrɨ əmə ə̂në ə̈bə̈ afrɔ yîrə̂ sə lə ye â mbrə ətshə tə əndɨ kɔ kə əbə. Tə̂ ətshe nɔ̂ ə̂në afrɔ yîrə̂ nə za ətshə, tshə wli ətshə gâ tə̂ ashɔ, frʉtshɔ wutu ndʉ ama ye, tshə zɨ tshelə əji ye də âgbɔ̂, tshə gbətɔ ətshə. Mə kɨ̂ ə̂sə̂ əyo tə̂ əmə kə atrawaya nə̂ zə ndə kə pa əndje grɔ afrɔ yîrə̂ nə, əndje grɔ̂ ətshə tro gâ ye.» Jezu pâ kə əndje ə pa: «E-e, azü tshe kpəsəye ə̂në e sə sə də lɔsu ne kɔ! Mə sə kə sə pə ngotə̂ e ʉrrr gorɔ? Mə sə kə ru tshelə əmə tə̂ e ʉrrr gorɔ? E nä də əgblə nə kə əmə.»
Əndje nâ də əgblə nə kə ətshə. Alɔ ə̂në afrɔ yîrə̂ nə wû Jezu nə kɔ, tshə vɔ̂tə̂ kə gbətɔ əgblə nə də awlra. Əgblə nə tê gâ tə̂ ashɔ â vɔ̂tə̂ kə wuru tə̂ ye lə ashɔ nə. Frʉtshɔ wûtu ndʉ ama ye. Jezu yû abä nə ə pa: «Ərə nə vɔ̂tə̂ kə mbrə tə̂ ye gorɔ?» Abä nə kîrə əpʉ ə pa: «Pə lə əgblə tə̂ ye. Alɔnɔ̂, afrɔ yîrə̂ nə wli ətshə gâ ala əwo wala gâ ala ə̂ngû ndə kə pa tshə tshu. Bale, kədə bə lï ndə kə mbrə ə̈bə̈ ərə, wü əyo ä ə yï kəna zə kə ä.» Jezu pâ kə ətshə ə pa: «Bə pa: "Kədə bə lï…"? Ərə nɔ̂ lï ndə kə mbrə nə mbrə əzü ə̂në tshə za lɔsu ye kə Ndjapä!» Trale, abä əgblə nə tâ râwâ ə pa: «Mə za lɔsu əmə kə Ndjapä! Yï kəna zə kə əmə mbrə ə̂në mə sə sə də lɔsu ne!»
Jezu wû ə̂kpû azü nə ə̂në əndje sə̂ kə kpe ärɔ̈ nə na nə gâ ngotə̂ əndje kɔ, tshə ngâ kə afrɔ yîrə̂ nə ə pâ kə ətshə ə pa: «Əbə, afrɔ yîrə̂ ə̂në bə mbrə azü tə alayïbitû kɔ, wütu lə əgblə koshe səye ə dö tə̂ zə dö ə gü kwatəndje bale ne!» Afrɔ yîrə̂ nə tâ râwâ ə gbə̂tɔ əgblə nə də awlra ə wûtu lə ye. Əgblə nə sə̂ mata kuzu â ə̂kpû azü nə ə̂në əndje sə̂ gâ ngotə̂ ye kɔ pa: «Tshə tshû gâ ye.» Bale, Jezu têgbɔ kəna ye ə zâ ətshə gâ lafɔ â tshə kâ gâ lafɔ.
Jezu grɔ arəka tə̂ azü
Jezu wûtu lə anda aangbɔ nə ə nâ mâ lə anda nə̂ Shemɔ. Mbea Shemɔ nə tə yashe sə̂ də rəka tə bandanə: tshelə akwa ye sə̂ kədjï kədjï, â əndje pâ kə Jezu nə ə pa tshə mbrə ə̈bə̈ ərə mbrə ətshə. Jezu têrə gâ pâ ye ə ngâ kə rəka nə, â rəka nə kâtə̂ ye. Yashe nə âfɔ trale ə vɔ̂tə̂ kə ko rəgo ndə kə pa əndje zɨ.
Pa nə ə̂në Jezu sə̂ kə jerə lə əgerə âgbâ nə kɔ, ə̈bə̈ koshe lə əgɔ nə ə̂në tshə sə̂ də aafrɔ ayirə̂ lə ye kɔ nâ gâ ətshi ye. Kerə, tshə yî ləba yî gâ tə̂ ye ne ə shô shô gâ lə anda ne ə shô kʉ gâ pâ aə̂dû. Ə̂në tshə wû Jezu kɔ, tshə tâ râwâ ə tê gâ tshekudu Jezu nə ə pâ tə âgbɔ̂ ə pa: «Jezu, Ɨrɨ Ndjapä ə̂në tshə sə mâ ngâ lafɔ kɔ, ərə yekɔ nə̂ zə tə̂ əmə! Mə kɨ kə ə̈bə̈, gï gï əyo tə̂ əmə ne.» Koshe nə pâ rə mbrə ə̂në Jezu zâ ama kə afrɔ yîrə̂ nə ndə kə pa tshə wutu lə ye. Afrɔ yîrə̂ nə mâ tə̂ ye ngbatshe. Əndje î kəna ye də ə̈nü ye də ə̂wû kowɔ ndə kə pa tshə sə kpirə̂. Bale, tshə ngɔ̂ tshelə aərə sə̂ nɔ̂, afrɔ yîrə̂ nə gî ətshə ə rô də ətshə gâ lə güsü. Jezu yû ətshə ə pa: «Əɨrɨ zə kə də̂ əde?» Tshə kîrə əpʉ ə pa: «Əɨrɨ əmə kə də̂ "Ə̂kpû"», mbrə ə̂në aafrɔ ayirə̂ ə̂në əndje lî gâ lə ye kɔ ngbâ tə bandanə. Aafrɔ ayirə̂ nə kɨ̂ ə̂sə̂ əyo tə̂ əndje kə Jezu nə ə pâ, tshə wla alane wla gâ lə âgbɔ̂ kudû ə̂në ə lî tə bandanə kɔ ne.
Ə̈bə̈ ə̂kpû akɔsɔ sə̂ mâ je, əndje sə̂ kə zɨ ərə pâ kaga nə. Aafrɔ ayirə̂ nə kɨ̂ ə̂sə̂ əyo tə̂ əndje kə Jezu nə ə pâ tshə katə̂ alane, alane li gâ lə akɔsɔ nə. Jezu yîndə nə kə əndje. Əndje wûtu lə koshe nə ə lî gâ lə akɔsɔ nə. Kpûtû akɔsɔ nə nɔ̂ âfɔ də ärɔ̈ tə̂ matshi kaga nə ə yɔ̂ gâ lə ə̂ngû nə ə tshû nɔ̂.
Ə̂në aawobata akɔsɔ nə wû ərə nə rəkɔ, əndje kpê ə gû ə pâ ndə əpʉ nə kə azü lə gala nə də aaya aəgɔ nɔ̂. Azü nâ ndə kə wu ərə nə ə̂në ə wûtu kɔ. Əndje wûtu gâ tə̂ Jezu nə ə wû koshe nə ə̂në aafrɔ ayirə̂ nə wûtu lə ye gâ ye kɔ. Tshə sə̂ gâ tʉ gâ ngotə̂ Jezu nə ə yî ləba gâ tə̂ ye ə sə̂ də ə̂rɔ̂ akwa ye. Awa zâ əndje.
Mə pa djatra əpʉ kə e, alabə̈ azü bale bale lə takpa tə̂ azü ə̂në əndje ka kotəye kɔ, əndje sə sə kə tshu nə ne ʉrrr ə wu Əgɔngerə nə̂ Ndjapä gâ ye kane.»
Piarə də Zââ gâ ndə Zake wu Jezu lə ə̂yî Ndjapä
Trö də əlo mindû amanə vəta, mandânə ə̂në tshə pâ əpʉ səkɔ, Jezu kô a-Piarə də Zââ gâ ndə Zake ə ô də əndje mâ pâ kaga ndə kə yu Ndjapä. Alɔ ə̂në tshə sə̂ kə yu Ndjapä nə kɔ, tshitshi ye dô tə̂ ye kpî, aləba nə̂ ye dô tə̂ əndje tə ə̂mbînə ə tshê. Pə mandânə, azü bishi wûtu ə sə̂ kə pa əpʉ kə ətshə, azü nə kə də̂ Mayïzə də Eli. Əndje wûtu lə ə̂yî ə sə kə pa ndə äwä ə̂në tshə sə kə tshu də nə mâ Jeruzalamə kɔ.
Əlo mbrə̂ Piarə nə də agbɔbəngâ nə, əndje tshû də əlo gâ ye. Alɔ ə̂në əndje jô lə əlo nə gâ ye kɔ, əndje wû ə̂yî Jezu də akoshe nə bishi ə̂në əndje sə̂ ngotə̂ ye kɔ. Alɔ ə̂në akoshe səkɔ sə̂ kə katə̂ Jezu nə kɔ, Piarə nə pâ kə ətshə ə pa: «Âgbɔ̂ Əzü, ə sə tə ə̂rɔ̂nə ndə kə pa a sə pə kotəye, ä mbrə agbanda vəta, bale mbrə əbə, bale mbrə Mayïzə, bale mbrə Eli.» Tshə wûsə̂ əpʉ ə̂në tshə pâ kɔ wu ne.
Lə takpa tə̂ ə̂kpû azü nə, ə̈bə̈ koshe tâ râwâ ə pa: «Awoyisə̂ ərə, mə kɨ kə əbə, gä ndə əgblə koshe nə̂ əmə, mbrə ə̂në tshə sə tə əgblə koshe nə̂ əmə kʉ kpiabale. Alɔnɔ̂ ə̈bə̈ afrɔ yîrə̂ sə kə za ətshə, alɔ ə̂në tshə â za ətshə, trale tshə ta râwâ, afrɔ yîrə̂ nə wli ətshə, tshə gugu tə bandanə, frʉtshɔ wutu ndʉ ama ye, afrɔ yîrə̂ nə katə̂ ye ka katshä ne ə gi əyo tə̂ ye ʉrrr â wutu. Mə kɨ̂ ə̂sə̂ əyo tə̂ əmə kə atrawaya nə̂ zə ndə kə pa əndje grɔ ətshə, əndje grɔ̂ ətshə tro gâ ye.» Jezu kîrə əpʉ ə pa: «E-e, azü tshe kpəsəye ə̂në e sə sə də lɔsu ne ə sə tə aəmbrʉ azü kɔ. Mə sə kə sə pə ngotə̂ e ʉrrr gorɔ? Mə sə kə ru tshelə əmə tə̂ e ʉrrr gorɔ? Nä də əgblə nə̂ zə nə mâtəye.» Ə̂në əgblə nə nâ trö də Jezu nə kɔ, afrɔ yîrə̂ nə wlî ətshə gâ tə̂ ashɔ ə vɔ̂tə̂ kə gbətɔ ətshə də âgbɔ̂. Bale Jezu ngâ kə afrɔ yîrə̂ nə ə grɔ̂ ətshə tə̂ əgblə nə ə kîrə ətshə kə abä nə. Kumu əndje kpê pâ əndu əndje mbrə âgbɔ̂ awlra nə̂ Ndjapä nə.
Tə̂ äwä bishi, Jezu pa əpʉ kə tshu ətshə
Alɔ ə̂në azü nə sə̂ pə kə tegbɔ kumu əndje gâ pâ ərə ə̂në tshə mâ kɔ, Jezu pâ kə atrawaya nə̂ ye ə pa:
Jezu grɔ aafrɔ ayirə̂
Ndə ə̈bə̈ alɔ, Jezu grɔ̂ afrɔ yîrə̂ tə̂ ə̈bə̈ koshe ə̂në tshə sə tə gbɔndɨbʉ kɔ. Alɔ ə̂në afrɔ yîrə̂ nə wûtu lə koshe nə gâ ye kɔ, tshə vɔ̂tə̂ kə pa tshema ye. Bale, kumu ə̂kpû azü nə kpê pâ əndu əndje.
Ə̈bə̈ nə bale lə takpa tə̂ əndje dê əyïkosəra nə̂ âgbɔ̂ awotokrɔ â dê ətu ye djoko ndə ndəkɔ kprû wli gâ tʉ. Bale, Jezu zâ əpʉ ə pâ: «E kätə̂ nə, ə lî gâ ye!» Mandânə, tshə gôro ətu koshe nə â ətu ye nə tɔ̂ gâ mandânə.
Jezu pa əpʉ gâ pâ Zââ
Alɔ ə̂në alayïawla nə̂ Zââ nə gû na ye gâ ye kɔ, Jezu vɔ̂tə̂ kə pa əpʉ kə ə̂kpû azü nə gâ pâ əpʉ Zââ nə ə pa: «Ərə yekɔ də̂ e nâ ə wû mâ lə ngbûndû kɔ? Ə̈bə̈ wara ə̂në əyi sə kə meme nə kɔ a? Bale, ərə yekɔ də̂ e nâ ə wû kɔ? E nâ ə wû ə̈bə̈ əzü ə̂në tshə yî aləba ə̂në ə fʉ wââ kɔ a? Azü ə̂në əndje yi aə̂rɔ̂ aləba ə zɨ aə̂rɔ̂ aərə kɔ əndje sə lə aanda nə̂ alayïngerə. Rəkɔ, ərə yekɔ də̂ e nâ ə wû kɔ? E nâ ə wû ə̈bə̈ awopandəma Ndjapä a? Mə pa djatra əpʉ kə e, tshə rô awopandəma Ndjapä. Ətshə də̂ Fraka nə̂ Ndjapä pâ əpʉ gâ pâ ye ə pa:
"Wü-a! Mə sə kə wla əyïawla nə̂ əmə ətshi zə
ndə kə pa tshə gamba äwä ətshi zə."»
Jezu pâ kwatə̂ye ə pa: «Mə pa kə e, lə takpa tə̂ azü ə̂në əndje zû əndje ə zû kɔ, ə̈bə̈ âgbɔ̂ əzü ə̂në tshə rô Zââ kɔ guta gu ne. Bale, əngʉ əzü lə Əgɔngerə nə̂ Ndjapä sə tə âgbɔ̂ əzü ə rô ətshə.» Azü əgɔ nə nɔ̂ də aaworɔ ngendja lapɔ ə̂në əndje djî əpʉ nə̂ ye kɔ wûsə̂ nə ə pa Ndjapä mbrə̂ ərə nə̂ ye də äwänə â Zââ nə zâ batamo kə əndje. Bale, Afariza də aawoyisə̂ âgbɔ̂ əpʉ wə̂ra tə̂ əndje tə̂ ə̂rɔ̂ ərə ə̂në Ndjapä yində kə mbrə kə əndje kɔ â wə̂ra tə̂ əndje ndə kə za batamo nə̂ Zââ nə.