As 10 parábolas mais importantes de Jesus
Jesus ensinou lições profundas por meio de parábolas, histórias curtas e simbólicas que comunicam verdades espirituais. Cada parábola tem um significado especial e atemporal, revelando o caráter de Deus e ensinando como viver como cristãos. Aqui estão 10 das parábolas mais marcantes e suas lições:
1. Parábola do Semeador (Mateus 13:3-9)
Abala na bu midjɔ mike na ndjia ɛ mandjɛ ko abala na bu boo: «Iswi imɔti, mooneli omɔti akɛɛ aona ta gue ɛ nde. Ena ɔdaka yo aona, kona ikina djakwa mbuti na ndjia: mbulu badjiyaka. Ikina djakwa ta esika ɛ ndeke ena kpɔtɔ djaidaka inɛnɛ. Kona djatɔɔ pɛpɛlɛ tina ɛ boo kpɔtɔ djaidaka na mbɛngɛ. Ehole ɛimana moi, matumba kona: tina ɛ boo djaidaka na nginga. Ikina kona djakwa ta mele ma ndjubɛ. Ndjubɛ djakandoa ko djadjikamamedja. Endolo ikina djakwa ta mokpɔtɔ mopele ko djabota mbuma: ikina kona djabota mbuma mokama momɔti, ikina tuku isamano ko ikina tuku isato.» Ko Yesu abakea boo: «Moto odii na matoi ma ooka, aoke!»
A parábola do semeador fala sobre a receptividade das pessoas à Palavra de Deus. Cada tipo de solo representa diferentes maneiras de receber e aplicar o Evangelho em nossas vidas. Somente um coração fértil e comprometido pode dar frutos espirituais abundantes.
2. O Bom Samaritano (Lucas 10:25-37)
Indjɛ la Mosamalia mopele
Bea, moto ɔ edjebeli ɛ mibeko aema ko abala na Yesu tina ɛ omomeka: «Molehi, eboani mbai okɔ ye tina ɛ odiha mohelo ma kɔbili?» Yesu amosɔmbɛdja boo: «Ɛkomama ta Mobeko ma boso ye? Ekalange wɛ ena nde?» Amosɔmbɛdja boo: «"Opalalea Kumu Ndjambe ɔ wɛ, na molema ma wɛ mosusu, na omoto ba wɛ bosusu, na ngulu ɛ wɛ esusu ko na malɛi ma wɛ masusu." Koko boo: "Pala mina wɛ elengɛɛ okasapale wɛ mɛɛnɛ."» Bea Yesu abala na nde boo: «Osɔmbɛdjai opele. Kɔɔ oko bea ko ohelalea.» Endolo moto ona ɔ edjebeli ɛ mibeko apalaka asalongedjae. Bea ahɔdja Yesu boo: «Ko odii mina mbai nda?» Yesu amosɔmbɛjda boo: «Moto omɔti adonga ta Yelusalema ko akɛkɛ ta Yeliko, asaka na bapundji, baona na nde, bamokatoa leka losusu ladaka na nde, bamoboma, bakɛɛ ko bamokina mbuti na ogwa. Nganga ɔ Ndjambe omɔti anɔkɔ ta ndjia ena, amoeni ko amobambea ta dɔngɔ ikina la ndjia ko asasua ohali na nde. Moda momɔti, molewi aiemea ta esika ena, aeni moto ona ɔbena pola, amobambea, apenda dɔngɔ ikina la ndjia ko asasua na nde. Endolo Mosamalia ona ɔdaka na mwɛngo oko ta ndjia ena aimea mbuti na moto ona ɔbenedja bo. Ɔmoenɛ yo, amookea ndjokwa enɛnɛ. Abatama mbuti na nde mɛɛnɛ, asopa munɛ na vino diko la pola dja nde ko adjidinga na bisendja. Ngɔngɔ djia amobakea ta diko la punda ɔ nde mɛɛnɛ ko akɛɛ na nde ta ndako ɛ bakɛndɛli ko amosaboa opele. Ngɔngɔ dja iswi imɔti, aihwi falanga djike, adjipi odii mobanei ɔ ndako ɛ bakendeli ko abala na nde boo: "Mokɔmɛdja opele; ta ihule la mbai, naosɔmbɛdjalea makondja imabakelea wɛ diko la mii masaopa mbai."»
Yesu abakea boo: «Ta ndanda ɛ ibo basato, oboanaki oda mina nde nda?» Moto ɔ edjebeli ɛ mibeko asɔmbejda boo: «Edii ona ɔmokea ndjokwa.» Ko Yesu abala na nde boo: «Wɛ kɛɛ akɔɔ bea.»
Essa parábola nos ensina sobre o amor ao próximo, independentemente de raça ou religião. O samaritano ajudou um desconhecido, mostrando que a verdadeira fé se revela no amor ao próximo.
3. A Ovelha Perdida (Lucas 15:4-7)
«Ekada boo moto omɔti ta ndanda ɛ boono adii na bhata mokama ko abungedjai omɔti ta ndanda ɛ bobo, akinetelea bia bakina tuku ibua na ibua ta eyakea ɛ bobo tina ɛ okɛ ta ihombi la ona obungi mbunoko akamobolodja? Ko ehole emobolodjalea yo, asepalea obuke mɛɛnɛ: amobakei ta malokuloku ma nde, ayani odii yo, na bea abei baminande na bato bakadae mbuti na nde ko abali na bu boo: "Sepani na mbai tina ɛ boo nadihi bhata ɔ mbai, ona obungaki!" Oko moda momɔti, nabali na nu boo, edabi na sepi enɛnɛ ta busa tina ɛ moto ɔ masumu omɔti ona ohekodjai moda onɔdja bato tuku iboa na iboa ba mikɔ mipele ibadii pɛpɛ posa ɛ ohekodja moda na osusu.»
Deus é como o pastor que busca incessantemente uma ovelha perdida. Essa parábola revela o amor incansável de Deus pelos pecadores, celebrando a alegria no céu quando alguém se arrepende.
4. O Filho Pródigo (Lucas 15:11-32)
Indjɛ la mwana ɔbunga ko ɔboloa
Yesu abali na ikina bo: «Moto omɔti adaka na bana ba nde baami babae. O yɛngɛ abali na sango boo: "Tata, pani la mbai ibondo la odiheli ba boso." Bea sɛngɛmoto akaana leka la nde na bana bia ba nde baami babae. Ngɔngɔ dja maswi makɛkɛ, mwana o yɛngɛ atɛkɛ ibondo la odiheli ba nde ko akɛɛ na falanga dja nde ta ngando ɛ ohali. Oho, ahelama ta wusuwusu ko apundja leka losusu iladaka na nde. Ehole ɛ pundja yo odiheli ba nde bosusu, ndja enɛnɛ ekwa ta ngando ena, ko abanga otaka losusu iloboani na mohelo. Asaimedja mosali ɔ moto omɔti ɔ ngando ena, ona omoloma ta gue dja nde tina ɛ obanea ngulu. Adaka na posa ɛ osagoledja na mia imayaka ngulu, endolo pɛpɛ noko moto omɔti omopaka mo. Na bea, abanga olɛdjana ta diko la mohelo ma nde ko asabalea boo: "Basali basusu ba tata badii na mapa mike, endolo mbai, haa, nagwaka na ndja! Eboani boo nasɔmbɛ odii tata ko nabalalea na nde boo: Tata, nakɔmɛi Ndjambe obe ko na wɛ, naboaniti boo ɔbeeni mwana ɔ wɛ. Kɔɔ na mbai elengɛ omɔti ɔ basali ba wɛ." Ko asɔmbɔ odii sango.
Ena odaka yo oko ohali na ndako, sango omoenɛ ko aoka ndjokwa enɛnɛ: apeta ebango asaka na nde, asadumba ta dɔli la nde ko amobumea ehole eyai. Mwana abala na nde boo: "Tata, nakɔmɛɛ Ndjambe obe ko na wɛ koko, naboaniti na ikina boo nabeame mwana ɔ wɛ…" Endolo sango abali na basali ba nde boo: "Kɛɛni pɛpɛlɛ, doani na esendja enɔi na opele ko molwɛdjani yo; moisani mopɛtɛ ta mosapi ko sapato ta mako. Doani na mwana ɔ ngɔmbɛ ɔ muta ko mo owani; lakɔe tɛkɛ ko lasepe, tina ɛ boo mwana hoo ɔ mbai oenɛkɛ no agwaka ko ahuli ta mohelo, abungaka ko na modihi." Ko tɛkɛ ɛbanga.»
«Ta ehole ena, mwana ɔ nde ɔ sɔmi adaka ta gue. Ta ihule la nde, ehole ɛ batama yo mbuti na ndako, aoka kilingo ɛ midjiki ko na ngɔmɔ. Abea omɔti ɔ basali ko amohɔdja modjɔ imodii onɔ. Mosali amosɔmbɛdja boo: "Mwangwao ahuli, ko sangwao aowodjai mwana ɔ ngɔmbɛ ɔ muta monɛnɛ, tina ɛ boo mwana ɔ nde ahuli na mokuku mopele." Mwana ɔ sɔmi alemoa ko alona oingea ta ndako. Sango aimwana amoongɔɔnɔ boo aingee. Endolo mwana asɔmbɛdja sango boo: "Hokamedjani, mbua banɛnɛ naosalea pɛpɛ obuka noko mobeko ma wɛ momɔti. Endolo, wɛ oipani noko mwana ɔ kambeli tina ɛ okɔ tɛkɛ na bamina mbai. Endolo, ohuli mwana ɔ wɛ ona ɔpundja odiheli ba wɛ na bali ba ndumba, ta tina ɛ nde omowoi mwana ɔ ngɔmbɛ ɔ muta!" Sango amosɔmbɛdja boo: "Mwa mbai, odii na mbai maswi masusu haa, ko leka la mbai losusu lodii la wɛ. Endolo eboanaki lakɔe tɛkɛ ko lasepe, tina ɛ boo mwangwao hoo oenɛkɛ wɛ adaka mogo ko ahuli ta mohelo, abungaka ko aboloi!"»
A parábola do filho pródigo fala sobre o perdão e o amor incondicional de Deus por Seus filhos, mesmo quando se desviam.
5. A Pérola de Grande Valor (Mateus 13:45-46)
«Okumu ba busa bokoani koko na motɛki ɔ leka ona ohombaka mayaka mapele. Akaenɛ mayaka ma motwuia monɛnɛ, akɛlea atɛkɛ leka la nde losusu bɛngɛ amasombe.»
Jesus ensina que o Reino de Deus é o bem mais precioso e devemos estar dispostos a renunciar tudo para possuí-lo.
6. O Fariseu e o Publicano (Lucas 18:9-14)
Indjɛ la mofalusai na moputedjɛli ɔ puti
Yesu abala naikina indjɛ dii tina ɛ oinedja odii bia ibalɛdjaka boo bakɔkɔ olulea ba Ndjambe ko batitedjaka bakina: Ɛdaka na «Bato babae bakɛɛ ta tepelo tina ɛ oongɔɔnɔ; omɔti adaka mofalusai, okina moputedjɛli ɔ puti. Mofalusai, aema diko, aongɔɔnɔkɔ bea ta tei ɛ nde mɛɛnɛ boo: "Ndjambe, ɔ mbai, naopi misakoa tina ɛ boo naditi elengɛ bia bakina basusu, ibadii baibi, bato bataka ɛ odjoo na bɔɔli; naopi misakoa tina ɛ boo naditi elengɛ moputedjeli hoo ɔ puti. Nakasabekee maswi mabae engi pɔsɛ ko nakaope ibondo la doomi la madiheli ma mbai masusu." Moputedjeli ɔ puti, yo, aemaa ohali ko aihɔnɔ noko ongangodja miso o diko, endolo abakea mabo ta bupa ko abalaka boo: "Ndjambe ɔ mbai, okeani ndjokwa nadii moto ɔ masumu." Yesu abakea boo, nabali na nu, moto ona aenɛmɛ molongi ta miso ma Ndjambe ehole ɛyana yo ta ndako ɛ nde, endolo titi Mofalusai. Na tina hee, ona ɔsangangodjaka, atitedjamabi, endolo ona osatitedjaka, angangodjamabi.»
Essa parábola nos lembra que Deus valoriza um coração humilde e arrependido, em contraste com a arrogância espiritual. O publicano, ao reconhecer seus pecados, foi justificado diante de Deus.
7. Os Talentos (Mateus 25:14-30)
Indjɛ la taleta
Edabi koko elɛngɛɛ moto omɔti ona ɔdaka mbuti na okɛ mwɛngo: abea basali ba nde ko abapa leka la nde. Apa odii mosali ɔ boso taleta itano, odii mosali ɔ babae taleta ibae, ko mosali ɔ basato taleta emɔti: abapa okimana na ngulu ɛ moto na moto ko akɛɛ ta mwɛngɔ. Ambuku ona ɔosɔ taleta itano adjisa ta mombongu ko adiha taleta ikina itano odiko. Mosali ona ɔosɔ taleta ibae akɔɔ oko moda momɔti ko abakea taleta ikina ibae. Endolo ona ɔosɔ taleta emɔti alongea mombɔndɔ ta kpɔtɔ ko abomba ikondja la kumu ɔ nde.
«Ngɔngɔ dja maswi mike, kumu ɔ basali bia ahula ko abahɔdja moda makɔɔ bo na odiheli ba nde. Mosali ona ɔosɔ taleta itano adoa na taleta ikina itano ko abala boo: "Kumu, ɔpani taleta itano. Hokea, nabakei ikina itano". Kumu abala na nde boo: "Opele, mosali mopele ko ɔ sooti. Tina ɛ boo odaki na osooti ta leka lokɛkɛ, naopalea mandi ma obanyea leka luke. Doa asepe engbanga na kumu ɔ wɛ". Mosali ona ɔosɔ taleta ibae adoa ko abala boo: "Kumu, ɔpani taleta ibae, hokea, nabakei ikina taleta ibae." Kumu amosɔmbɛdja boo: "Opele, odii mosali mopele ko ɔ sooti. Tina ɛ boo odaki na osooti ta leka lokɛkɛ, naopalea mandi ma obanyea leka luke. Doa asepe engbanga na kumu ɔ wɛ." Bea mosali ona ɔosɔ taleta emɔti adoa ngɔngɔ ko abala boo: "Kumu, nadjebaka boo odii moto ɔmongangale: okabuke mbuma ta gue ɛdaa wɛ pɛpɛ oona ko okatute mbuma ta esika ɛdaa wɛ pɛpɛ omɛsɛ kona. Nadaa na bɔɔ ko nakɛɛ abomba taleta ɛ wɛ ta kpɔtɔ. Hokea taleta ɛ wɛ iyeye." Kumu ɔ nde amosɔmbɛdja boo: "Mosali mobe, mohete! Ɔdjebaka boo nakabuke mbuma ta gue edii mbai pɛpɛ oona, ko nakatute mbuma ta esika edii mbai pɛpɛ omɛsɛ kona, tina ndani, oisa taleta ɛ mbai odii bato ibakabombe ikondja, ko ta ihule la mbai, nayetombe na tɛtɔ? Bea, mokatoani taleta ena ko yepani odii moto ona odii na taleta doomi. Tina ɛ boo moto ona odii na eka bamopalea onɔ ko aimealea na leka luke; endolo ona odii pɛpɛ eka, bamokatoalea noko ena edii na nde. Bea tina ɛ mosali mobe hoo, modumbani osokolu ta modidi, ta esika edabi bie na okpɛkɛnɛ mino."»
Nesta história, Jesus ensina sobre a responsabilidade de usar bem os dons e recursos que Deus nos confiou. A fidelidade nas pequenas coisas abre portas para bênçãos maiores.
8. O Rico e Lázaro (Lucas 16:19-31)
Indjɛ la modiheli na Ladjalo
Ɛdaka na moto omɔti modiheli ona olwaka bisendja ba yumu ko na motwuia monɛnɛ ko ona, engi busa, ayaaka opelɛ. Edaka koko na moto okina ɔbiaka bo Ladjalo, mokwali, adaka asambi engi busa boso ba edipako ɛ ndako ɛ modiheli. Mokuku ma nde madaka molumake na pola. Adaka na posa ɛ osagoledja na mbumbu dja mia idjakwaka ta nase dja mesa ɛ modiheli ehole ɛyaka yo. Noko na mva baduaka aombuta pola dja nde. Mokwali agwa ko babwɛndi bakɛɛ na nde mbuti na Abalayama. Modiheli agwa koko ko bamopusea. Anɔngɔmɔ obuke mɛɛnɛ ta ngondo ɛ bato bago; ɔngangodja yo miso, aɛnɛ ohali Abalayama ko Ladjalo mbuti na nde. Na bea agama boo: "Tata Abalayama, okeani ndjokwa! Loma Ladjalo atupee sɔngɔ ɛ mosapi ma nde ta madiba tina ɛ otitimedjani elemi, tina ɛ boo naokaka saya enɛnɛ ɛ mosa muu." Abalayama amosɔmbɛdja boo: "Mwana ɔ mbai, lɛdjana mapele madiha wɛ ta ehole ɛdaka wɛ ta mohelo ma wɛ, endolo Ladjalo aenɛ saya enɛnɛ. Hadɛdi, Ladjalo ahemi, endolo wɛ odii ta saya. Na onɔ, mombɔndɔ ma mbɛngɛ modii ta ndanda ɛ booso na nu; bea, bato ibapalaka openda donga haa odii so mbunoko oho odii no batahɔnɔ ko moto odii ono odii so atahɔnɔ noko osinɛ openda donga ono mbunoko ta esika edii wɛ." Modiheli abala boo: "Naongɔɔni, tata, loma Ladjalo ta ndako ɛ tata, oho odii mbai na banainga baami batano. Akɛɛ abakebedja, bɛngɛ boo ibo koko basaka dua ta esika hee ɛ monɔngɔ." Abalayama asɔmbɛdja boo: "Bana ba ngwao baami badii na Mose na Batɛli tina ɛ obakebedja: yɛɛ boo babaoke!" Modiheli abala boo: "Pɛpɛ, eboaniti bea, tata Abalayama. Endolo ekadaa boo moto adongi odii ibagwa ko akɛi abatanea, bea basɔmbɔnɔtɔlea moda." Endolo Abalayama amosɔmbɛdja boo: "Bamiti oka Mose na Batɛli, batadimea noko na mogo akapusoa."»
A parábola alerta sobre as consequências de negligenciar os necessitados e viver para si mesmo. Também destaca a realidade do julgamento e da vida após a morte.
9. O Joio e o Trigo (Mateus 13:24-30)
Indjɛ la mondjani mobe
Yesu abala na bu indjɛ ikina boo: «Okumu ba busa bokoani na moto ooni kona djipele ta gue ɛ nde. Endolo, ehole ɛhwɛɛ bato basusu, moloni ɔ nde adoa ko aona ndjani djibe ta gue ɛ nde ɛ ndongo ko akɛɛ. Ehole ɛbanga ndongo otɔɔ ko oimanedja mingbɔndu, ndjani djibe djakandoa koko. Basali ba moswa gue badua ko babala na nde boo: "Kumu, wɛ ɔiona kona ipele ta gue ɛ wɛ: bea odongi ndjani dji ibe hɔɔ?" Moswa gue abasɔmbɛdja boo: "Edii moloni moto okɔi bea." Bea basali bamohɔdja boo: "ɔpalaka lakɛɛ abikoa ndjani djia ibe?" Moswa gue abasɔmbɛdja, pɛpɛ, tina ɛ boo okadongedjani ndjani ibe ohɔnini koko obikoa ndongo engbanga na dju. Kinani djakandoe isusu engbanga mbunoko ehole ɛ obuka mbuma, ta ehole ena, nabalalea na bato ibabukaka mbuma boo: Dongedjani boso ndjani ibe, djinangani bibolo ko djitumbani, endolo bukani ndongo ko djiboleani ta ebombelo ɛ mbai.»
Essa história simboliza o bem e o mal coexistindo no mundo até o julgamento final, quando Deus fará a separação entre os justos e os ímpios.
10. As Dez Virgens (Mateus 25:1-13)
Indjɛ la baseka doomi
«Okumu ba busa bokoanabi na baseka doomi ibatomba miinda ma bobo ko bakɛɛ asaka na moomi ɔ moki. Ta ndanda ɛ bobo batano badaka bindanga ko batano badaka ba owɛi. Baseka ba ondanga batomba oko miinda ngasa endolo baitomba munɛ. Endolo bii ba owɛi batomba miinda ma bobo na munɛ ta biiseli. Ena ɔnɛngɛdja moomi ɔ moki pɛpɛ oimea; baseka bia basusu baoka hiɔ ko bahwɛɛ. Ta ndanda ɛ bulu, moholi momɔti maokama boo: "Moomi ɔ moki ahuli! Kɛɛ asakeni na nde!" Baseka basusu baongɔɔ ko babɔngɛdja miinda ma bobo. Bindanga babala na bii ba owɛi boo: "Lopani maa ekenge ɔ munɛ ma boono, tina ɛ boo miinda ma booso mahombaka madimee." Endolo baseka ba owɛi basɔmbɛdja boo: "Ngasa, tina ɛ boo motakoka noko osinɛɛ tina ɛ booso na nu. Kɛɛ asombeni ma boono pɛpɛlɛ odii batɛki." Ta ehole ɛkɛɛ bo asomba munɛ, moomi ɔ moki aimia. Baseka ibasabɔngɛdja baingea engbanga na moomi ta ndako ɛ tɛkɛ ko badipa edipako na mongbandi. Ngɔngɔ djia, baseka bakina baimea ko babala boo: "Kumu, kumu, lodipoa!" Endolo moomi ɔ moki abasɔmbɛdja boo: "Nabalaka na nu, sooti boo: nataodjebakani." Bea Yesu abala boo: sɛndjɛlɛni tina ɛ otadjebakani na iswi, na ehole.»
Jesus enfatiza a necessidade de estarmos sempre preparados espiritualmente para Sua segunda vinda, pois ninguém sabe o momento exato.
As parábolas de Jesus continuam sendo fontes ricas de sabedoria e direção para a vida cristã. Ao aplicarmos esses ensinamentos, nos aproximamos mais de Deus e de Sua vontade.
Se este artigo te ajudou, faça sua parte e compartilhe a Palavra de Deus com aqueles que você ama.