Êxodo 21

Diverses Lois civiles.

1 Ce sont ici les lois que tu leur proposeras. 2 Si tu achètes un esclave Hébreu, il te servira six ans, et au septième il sortira pour être libre, sans rien payer. 3 S’il est venu avec son corps seulement, il sortira avec son corps ; s’il avait une femme, sa femme sortira aussi avec lui. 4 Si son maître lui a donné une femme qui lui ait enfanté des fils, ou des filles, sa femme et les enfants qu’il en aura, seront à son maître, mais il sortira avec son corps. 5 Que si l’esclave dit positivement : j’aime mon maître, ma femme, et mes enfants, je ne sortirai point pour être libre. 6 Alors son maître le fera venir devant les Juges, et le fera approcher de la porte, ou du poteau, et son maître lui percera l’oreille avec une alêne ; et il le servira à toujours. 7 Si quelqu’un vend sa fille pour être esclave, elle ne sortira point comme les esclaves sortent. 8 Si elle déplaît à son maître, qui ne l’aura point fiancée, il la fera acheter ; mais il n’aura pas le pouvoir de la vendre à un peuple étranger, après qu’il lui aura été infidèle. 9 Mais s’il l’a fiancée à son fils, il fera pour elle selon le droit des filles. 10 Que s’il en prend une autre pour lui, il ne retranchera rien de sa nourriture, de ses habits, et de l’amitié qui lui est due. 11 S’il ne fait pas pour elle ces trois choses-là, elle sortira sans payer aucun argent. 12 Si quelqu’un frappe un homme, et qu’il en meure, on le fera mourir de mort. 13 Que s’il ne lui a point dressé d’embûche, mais que Dieu l’ait fait tomber entre ses mains, je t’établirai un lieu où il s’enfuira. 14 Mais si quelqu’un s’est élevé de propos délibéré contre son prochain, pour le tuer par finesse, tu le tireras de mon autel, afin qu’il meure. 15 Celui qui aura frappé son père, ou sa mère, sera puni de mort. 16 Si quelqu’un dérobe un homme, et le vend, ou s’il est trouvé entre ses mains, on le fera mourir de mort. 17 Celui qui aura maudit son père, ou sa mère, sera puni de mort. 18 Si quelques-uns ont eu querelle, et que l’un ait frappé l’autre d’une pierre, ou du poing, dont il ne soit point mort, mais qu’il soit obligé de se mettre au lit ; 19 S’il se lève, et mArche dehors s’appuyant sur son bâton, celui qui l’aura frappé, sera absous ; toutefois il le dédommagera de ce qu’il a chômé, et le fera guérir entièrement. 20 Si quelqu’un a frappé du bâton son serviteur ou sa servante, et qu’il soit mort sous sa main, on ne manquera point d’en faire punition. 21 Mais s’il survit un jour ou deux, on n’en fera point de punition, car c’est son argent. 22 Si des hommes se querellent, et que l’un d’eux frappe une femme enceinte, et qu’elle en accouche, s’il n’y a pas cas de mort, il sera condamné à l’amende telle que le mari de la femme la lui imposera, et il la donnera selon que les Juges en ordonneront. 23 Mais s’il y a cas de mort, tu donneras vie pour vie, 24 Oeil pour oeil, dent pour dent, main pour main, pied pour pied, 25 Brûlure pour brûlure, plaie pour plaie, meurtrissure pour meurtrissure. 26 Si quelqu’un frappe l’oeil de son serviteur, ou l’oeil de sa servante, et lui gâte l’oeil, il le laissera aller libre pour son oeil ; 27 Et s’il fait tomber une dent à son serviteur, ou à sa servante, il le laissera aller libre pour sa dent. 28 Si un boeuf heurte de sa corne un homme ou une femme, et que la personne en meure, le boeuf sera lapidé sans nulle exception, et on ne mangera point de sa chair, mais le maître du boeuf sera absous. 29 Que si le boeuf avait auparavant accoutumé de heurter de sa corne, et que son maître en eût été averti avec protestation, et qu’il ne l’eût point renfermé, s’il tue un homme ou une femme, le boeuf sera lapidé, et on fera aussi mourir son maître. 30 Que si on lui impose un prix pour se racheter, il donnera la rançon de sa vie, selon tout ce qui lui sera imposé. 31 Si le boeuf heurte de sa corne un fils ou une fille, il lui sera fait selon cette même loi. 32 Si le boeuf heurte de sa corne un esclave, soit homme, soit femme, celui à qui est le boeuf donnera trente sicles d’argent au maître de l’esclave, et le boeuf sera lapidé. 33 Si quelqu’un découvre une fosse, ou si quelqu’un creuse une fosse, et ne la couvre point, et qu’il y tombe un boeuf ou un âne, 34 Le maître de la fosse donnera satisfaction, et rendra l’argent au maître du boeuf, mais la bête morte lui appartiendra. 35 Et si le boeuf de quelqu’un blesse le boeuf de son prochain, et qu’il en meure, ils vendront le boeuf vivant, et en partageront l’argent par moitié, et ils partageront aussi par moitié le boeuf mort. 36 Mais s’il est connu que le boeuf avait auparavant accoutumé de heurter de sa corne, et que le maître ne l’ait point gardé, il restituera boeuf pour boeuf ; mais le boeuf mort sera pour lui.

1 Kaj jen estas la juĝoj, kiujn vi proponos al ili:

2 Se vi aĉetos sklavon Hebreon, li servu dum ses jaroj; sed en la sepa li eliru libera senpage. 3 Se li venis sola, li eliru sola; se li estas edzigita, tiam lia edzino eliru kune kun li. 4 Se lia sinjoro donis al li edzinon kaj ŝi naskis al li filojn aŭ filinojn, tiam la edzino kaj ŝiaj infanoj restu ĉe sia sinjoro, kaj li eliru sola. 5 Sed se la sklavo diros: Mi amas mian sinjoron, mian edzinon, kaj miajn infanojn, mi ne volas liberiĝi; 6 tiam lia sinjoro alkonduku lin antaŭ la potenculojn kaj starigu lin apud la pordo aŭ apud la fosto, kaj lia sinjoro trapiku lian orelon per aleno, kaj li estu lia sklavo por ĉiam.

7 Kaj se iu vendos sian filinon kiel sklavinon, ŝi ne eliru kiel eliras la sklavoj. 8 Se ŝi ne plaĉas al sia sinjoro, al kiu ŝi estis fordonita, tiam li donu al ŝi la eblon elaĉetiĝi; al fremda popolo ŝin vendi li ne havas la rajton, ĉar li kondutis ne honeste kontraŭ ŝi. 9 Se iu transdonos ŝin al sia filo, li agu kun ŝi laŭ la rajto de filinoj. 10 Se li prenos por li alian edzinon, tiam nutraĵo, vestoj, kaj edzina vivo ne devas esti rifuzataj al ŝi. 11 Kaj se tiujn tri aferojn li ne faros por ŝi, tiam ŝi eliru senpage, sen elaĉeto.

12 Se iu batos homon kaj tiu mortos, li estu mortigita. 13 Sed se li ne agis malbonintence, nur Dio puŝis tiun sub lian manon, Mi difinas al vi lokon, kien li povas forkuri. 14 Sed se iu intence mortigis sian proksimulon per ruzo, tiam eĉ de Mia altaro forprenu lin, ke li mortu.

15 Kiu batas sian patron aŭ sian patrinon, tiu devas esti mortigita.

16 Kaj se iu ŝtelas homon por vendi lin, aŭ oni trovas tiun en lia mano, li devas esti mortigita.

17 Kiu malbenas sian patron aŭ sian patrinon, tiu devas esti mortigita.

18 Se homoj kverelos, kaj unu batos la alian per ŝtono aŭ per pugno kaj tiu ne mortos, sed devos kuŝi en lito: 19 se li leviĝos kaj irados ekstere per apogilo, tiam la batinto estu senkulpa; li nur kompensu al li lian malliberigitecon kaj zorgu pri lia kuracado.

20 Se iu batos sian sklavon aŭ sian sklavinon per bastono, kaj tiu mortos sub lia mano, tiam oni devas lin puni; 21 sed se tiu restos viva dum unu aŭ du tagoj, tiam oni ne devas lin puni; ĉar tio estas lia mono.

22 Se viroj kverelos kaj frapos gravedan virinon, kaj ŝi abortos, sed ne fariĝos malfeliĉo, tiam oni punu lin per monpuno, kian metos sur lin la edzo de la virino, kaj li pagu ĝin laŭ decido de juĝantoj. 23 Sed se fariĝos malfeliĉo, tiam donu animon pro animo, 24 okulon pro okulo, denton pro dento, manon pro mano, piedon pro piedo, 25 bruldifekton pro bruldifekto, vundon pro vundo, kontuzon pro kontuzo.

26 Kaj se iu batos okulon de sia sklavo aŭ de sia sklavino kaj difektos ĝin, tiam li forliberigu tiun kompense pro la okulo. 27 Kaj se li elbatos denton de sia sklavo aŭ denton de sia sklavino, li forliberigu tiun kompense pro la dento.

28 Se bovo kornobatos viron aŭ virinon kaj tiu mortos, tiam oni ŝtonmortigu la bovon kaj ĝia viando ne estu manĝata, sed la mastro de la bovo restu senkulpa. 29 Sed se la bovo estis kornobatema antaŭe kaj oni tion sciigis al ĝia mastro kaj li ĝin ne gardis kaj ĝi mortigis viron aŭ virinon, tiam la bovon oni ŝtonmortigu kaj ĝian mastron oni mortigu. 30 Se oni metos sur lin elaĉeton, tiam li donu pro sia animo tian elaĉetan sumon, kia estos metita sur lin. 31 Se filo aŭ filino estos kornobatita, oni agu kun li en la sama maniero. 32 Se iun sklavon aŭ sklavinon kornobatos la bovo, tiam tridek sikloj da mono devas esti pagitaj al ties mastro kaj la bovo devas esti ŝtonmortigita.

33 Se iu malfermos kavon, aŭ elfosos kavon, kaj ne kovros ĝin, kaj falos tien bovo aŭ azeno, 34 tiam la mastro de la kavo devas kompensi per mono al ĝia mastro, kaj la kadavro apartenu al li.

35 Se la bovo de iu homo kornobatos bovon de lia proksimulo tiel, ke ĝi mortos, tiam ili vendu la vivan bovon kaj dividu inter si egalparte la monon pro ĝi, kaj ankaŭ la kadavron ili dividu. 36 Sed se oni sciis, ke la bovo estis kornobatema antaŭe, kaj ĝia mastro ĝin ne gardis, tiam ili pagu bovon pro la bovo, kaj la kadavro apartenu al li.