मानवाचा ज्ञानासाठी शोध
1 "खरोखर चांदी मिळते अशा खाणी आहेत,
सोने शुद्ध करण्याची जागा असते.
2 जमिनीतून लोखंड काढतात,
पाषाणामधून तांबे वितळवले जाते.
3 मनुष्य अंधाराचे निवारण करतो,
अगदी खोलवर जाऊन,
गडद अंधारातील व मृत्यूछायेतील पाषाणाचा तो शोध करीतो.
4 लोकांच्या राहण्याच्या जागेपासून तो दूर खाण खणतो,
जिथे आजपर्यंत कोणाचेही पाऊल गेले नसेल तिथे तो जातो,
तो दोरीला लोंबकळतो इतरांपेक्षा खूप खोल जातो.
5 जसे जमिनीकडे पाहा, तिच्यातून आपणास अन्न मिळते,
जसे अग्नीने तिला उलटवले जाते.
6 जमिनीच्या खालचे पाषाण म्हणजे जेथे नीलमणी मिळतात,
आणि त्या मातीमध्ये सोने असते.
7 पक्ष्यांना त्या वाटांविषयी काही माहिती नसते,
कोणत्याही बहिरी ससाण्याच्या डोळ्यांनी त्या वाटा पाहिलेल्या नसतात.
8 रानटी जनावरे त्या वाटांवरुन गेलेली नसतात,
सिंहही त्या वाटेने गेलेला नसतो.
9 मनुष्य कठीण खडकावर हात टाकतो,
तो ते डोंगर पूर्ण मुळापासून उलटवून टाकतो.
10 ते खडकातून बोगदा खणतात,
आणि त्यांचे डोळे खडकातला खजिना बघतात.
11 ते पाण्याचे प्रवाह बंद करतात म्हणजे त्यातून पाणि बाहेर पडत नाही,
ते दडलेल्या वस्तू बाहेर प्रकाशात आणतात.
12 पण मनुष्यास शहाणपण कुठे मिळेल?
समजूतदारपणा शोधण्यासाठी आपल्याला कुठे जावे लागेल?
13 शहाणपण किती मोलाचे आहे हे मनुष्याला कळत नाही,
पृथ्वीवरचे लोक जमीन खणून शहाणपण शोधू शकत नाहीत.
14 पृथ्वीवरील मोठे खोल जलाशय असे म्हणते, ‘माझ्यामध्ये ते नाही.’
सागर म्हणतो, ‘माझ्याजवळीही ते नाही.’
15 तुम्ही सोने देऊन ते विकत घेऊ शकत नाही,
ते विकत घेण्यासाठी जगात तेवढी चांदी नाही.
16 तुम्ही ओफीरच्या सोन्याने किंवा मौल्यवान गोमेद
किंवा नीलमण्याने शहाणपण विकत घेऊ शकत नाही.
17 शहाणपण सोन्यापेक्षा किंवा स्फटिकापेक्षा मौल्यवान असते,
सोन्यात जडवलेले मौल्यवान खडेही शहाणपण विकत घेऊ शकत नाही.
18 शहाणपण पोवळ्यापेक्षा व स्फटिकापेक्षाही मौल्यवान आहे,
माणकापेक्षा ही त्याचे मोल अधिक आहे.
19 इथिओपियातील (कूश) पीतमणी त्याच्या बरोबरीचा नाही,
शुध्द सोन्याने तुम्ही तो विकत घेऊ शकत नाही.
20 मग शहाणपणा कुठून येते?
समजूतदारपणा आपल्याला कुठे मिळेल?
21 पृथ्वीवरील सर्व जिवंत प्राण्यापासून शहाणपण लपवून ठेवले आहे,
आकाशातले पक्षीसुध्दा ते बघू शकत नाहीत.
22 मृत्यू आणि विनाश म्हणतात, ‘आम्हास शहाणपण सापडले नाही,
आम्ही त्याबद्दलच्या फक्त अफवाच ऐकल्या आहेत.’
23 फक्त देवालाच शहाणपणाकडे नेणारा मार्ग माहीत आहे,
फक्त देवालाच तो कुठे आहे हे माहीत आहे.
24 देवाला पृथ्वीचे अगदी शेवटचे टोकसुध्दा दिसू शकते,
त्यास आकाशाखालचे सर्वकाही दिसते.
25 देवाने वाऱ्याला त्यांची शक्ती दिली,
सागराला किती मोठे करायचे ते त्यानेच ठरवले.
26 पावसास कोठे पाठवायचे ते त्यानेच ठरवले
आणि वादळाने कुठे जायचे तेही त्यानेच ठरवले.
27 तेव्हा देवाला शहाणपण दिसले आणि त्याने त्याचा विचार केला,
शहाणपणाचे मूल्य किती आहे ते त्याने पारखले आणि त्या शहाणपणाला संमती दिली.
28 आणि देव लोकांस म्हणाला, परमेश्वराची भीती बाळगा व त्यास मान द्या हेच शहाणपण आहे,
वाईट गोष्टी करु नका तोच समजूतदारपणा आहे."