Provérbios 27

1 I nama i yɛtɛ matɔxɔ tila yi,

amasɔtɔ i mi a kolon

naxan sa ligama na lɔxɔni.

2 Muxune xa i tantun,

koni i tan nama a fala.

Na lan muxu gbɛtɛ ma,

koni a mi lan i tan dɛ.

3 Gɛmɛn binya,

mɛɲɛnsinna rabinya,

koni xaxilitarena tandi falan dangu ne ra.

4 Xɔlɔn ɲaxu,

bɔɲɛ teen magaxu,

koni nde nɔɛ tiyɛ xɔxɔlɔnna sɛnbɛn yɛɛ ra?

5 A fisa muxun sɔnna xa fala a xa kɛnɛnni,

benun xanuntenyaan xa lu luxunxi.

6 I nɔɛ lɛ i xɔyina fala xɔlɛne ra nɛn,

koni i yaxuna i masunbuma nɛn han!

7 Naxan lugoxi,

na nan a mɛma kumin na,

koni hali naxan xɔlɔ,

na ɲaxun kamɛtɔɔn dɛ.

8 Xɛmɛn naxan a mɛma a konna ra,

na luxi nɛn

alo xɔliin na a mɛ a tɛɛn na.

9 Latikɔnɔnna nun wusulanna muxun bɔɲɛn nan nasɛwama,

i xɔyina fanna dangu i yɛtɛ miriyane ra.

10 I nama i xɔyin nabeɲin,

hanma i baba xɔyina.

I nama siga i ngaxakedenna fɛma gbalo waxatini,

i dɔxɔ boden fisa i ngaxakeden makuyen xa.

11 N ma diina, findi fekolonna ra,

i n bɔɲɛn nasɛwa.

Nayi, naxan na n nayagi,

n nɔɛ na yabɛ nɛn.

12 Xaxilimaan na gbalon to fɛ,

a luxunden fenma nɛn,

koni fe kolontarene dangun nɛn tun,

ɲaxankatan yi e sɔtɔ.

13 Naxan na donla tongo i yii muxu gbɛtɛ xa,

a mi naxan kolon,

na kanna domaan tongo a ɲɔxɔni.

Tolimaan maxɔdin a ma,

xa a raba xɔɲɛn nan xa.

14 Duban xui yitexin na xɔtɔn xɔtɔnni,

na yatɛma dangan nan na.

15 Ɲaxanla a yɛngɛ xunxurine luxi nɛn

alo tule igen na lu dindinɲɛ banxini.

16 A ramaran naxɔlɔ alo foyena,

alo muxun na turen sa a yiin kui.

17 Wuren nan wuren nalemunma,

muxun nan muxuni tɔnma.

18 Wudi binla masuxu muxun nan a bogin donma.

Naxan na a kanna masuxu,

na binyama nɛn.

19 Muxuna a yɛtɛ yɛtagin nininna nan toma igeni.

Muxun bɔɲɛn fan a yɛtɛ kɛɲaan nan yitama.

20 Laxira nun yahannama mi wasama.

Muxun yɛɛne fan mi nɔɛ wasɛ.

21 Gbetin nun xɛmaan nasɛnsɛnma sulun tɛɛni,*27.21 Sulun tɛɛn mɔn falama yirena nde yi fa fala "Furu tɛɛna."

koni muxun kɛɲaan fɛsɛfɛsɛma a tantun kiin nan xɔn.

22 Hali i xaxilitaren din wunla kui

se kɛsɛne tagi wulin diin na,

a mi bɛ a xaxilitareyani.

23 I ya xuruseene kolon ki faɲi,

i yi i ɲɔxɔ lu i ya xuruse kurune xɔn,

24 amasɔtɔ nafunla mi luma habadan,

mangayaan mi marama i ya denbayaan xa

mayixɛtɛn nun mayixɛtɛni.

25 I na sɛxɛne lanfun,

i yi e ramara xuruseene xa,

sɛxɛ nɛnɛn mɔn yi mini,

i geya ma sɛxɛne malan xuruseene balon na,

26 nayi, yɛxɛɛne xabene findima i ya dugine ra nɛn,

kontonne yi findi gbetin na i xɛɛn sarama naxan na.

27 Siine nɔnɔn yi gbo ayi, a i wasa,

a findi i ya denbayaan balon na

e nun i ya walikɛ ɲaxanle.