10 Milagres de Jesus na Bíblia: Lista com versículos e explicação

Bal ke Kana

1 Ke mbee ãtsoo mbuaal, éli ye bal k’ola bo Kana, ke Ngalile. Ngoo a Yeso áli oŋɔ̃. 2 Áti Yeso hɛ̃ mbel ke bal olɔ, y’ayio a ndɛ. 3 Onge bɛn mbal ã bvine ãywɛn, ngoo a Yeso olieel ndɛ ndiri: «Bɔ k’abekal ye mbal wɛ.» 4 Kɛn a Yeso obveel ndɛ ndiri: «Ngu, ndɔɔ mã mpɛ̃-a-mpɛ̃ a bia-yɛ? Lio e mɛ̃ kɛn ekoo wɛ.» 5 Ngoo a Yeso olieel asal ndiri: «Esa mbueel m’ètam ndɛ byɛ osa.» 6 Oŋɔ̃, éli y’ãmbuu ãsɛɛn m’ábuo m’ãnkɔɔn, m’ékesa Ayuda ɛ̃kiri mi osuɔɔl o nzuru. Mbuu bwɛn a mbuu éli m’alitele onse ab’ɔ̃nkam (100). 7 Yeso olieel asal ndiri: «Eluul ãmbuu mã m’ãdza. Bɔ aluul mɔ̃ ãpal mpu.» 8 Ndɛ bu alieel bɔ ndiri: «Oŋɔ̃ etob ãdza omɔ̃, ebiri mɔ̃ ola mfam a pfuun.» Bɔ abiri mɔ̃. 9 Mfam a pfuun ombio ãdza m’ãkɔɔl mbal ã bvine. Ndɛ k’áyɛɛ mboo yi éfi mɔ̃ wɛ, kɛn asal b’átob ãdza áyɛɛ. Ndɛ oti ɔ̃baal mbel, 10 bu alieel ndɛ ndiri: «Mbuul wueel abewa baal mbal m’ãnduru obvie ɛ̃kwel, baal mɔ̃ ãbɔɔ, ndɛ fi abewa m’ãnkuaal-a-nkuaal. Bɛn yɛ bu kwee m’ãnduru obvie tiil meba!» 11 Okyɛ emvieel ki ɛ̃kwel ki ési Yeso ke Kana ke nsie yi Ngalile. Ndɛ osuo omfam o ndɛ, ayio bu alɔ okiool onse ndɛ.

Yeso oboo mbuul wu áburu mviil ɔ̃kwa-ɔ̃kwa

1 Ŋ’eyii ebwel Yeso, ndɛ omwɛn mbuul wu áburu mviil ɔ̃kwa-ɔ̃kwa. 2 Ayio a ndɛ afuul ndɛ bubu: «Rabbi, Wu ási obi nã, ndyam wuo aburu a ndɛ, kwɛn aburu ndɛ mviil ɔ̃kwa-ɔ̃kwa?» 3 Yeso obveel bɔ ndiri: «Ke me ndɔɔ yɛn ndyam wuo aburu a ndɛ ási obi wɛ, me ndɔɔ yɛn ɛ̃sal ɛ̃ Nziã ɛ̃mɔɔn onse ndɛ. 4 Ŋ’ebal mwiĩ kɛn, ebvaan bia-byɛ esa ɛ̃sal ɛ̃ wu otam mɛ̃. Tsia ayebva wɛn mbuul si ngɔmɔ̃ k’akoo m’osa ɔ̃sal si ngɔmɔ̃ wɛ. 5 Ŋe ndi mɛ̃ onse ɔ̃kiri, mɛ̃ ndi mwiĩ a ɔ̃kiri.» 6 Ke mbee a ŋ’eyɛɛn ndɛ obobɔ, ndɛ otsweel ãntɛɛ me nsie, bvool obuo pɔtɔ-pɔtɔ m’ãntɛɛ omɔ̃, okel lɔ me mviil m’ɔ̃kwa-mviil. 7 Ndɛ olieel ɔ̃nkwa-mviil bubu: «Yi, suɔɔl osu k’edzii e Silohe.» Nkuũ oyɔ, ŋ’ayɛɛn ndiri «wu atam.» Ndɛ oyɛn okɔ, osuɔɔl osu. Ŋ’ekɔɔl ndɛ, ndɛ oyii amwɛn.

8 Baal b’akal tsotsoo ye ndɛ ye bɛn tsɔɔn ámwɛn k’ékelaa ndɛ eluɔ, ákeyɛɛn bubu: «Wu ke mbuul wu áli me nsɛn ákelaa eluɔ wɛ?» 9 Bɛn ndiri: «Ndɛ!» Bɛn ndiri: «Hɛɛ̃-hɛ̃, ndɛ oli y’emfa e ndɛ.» Ndyam ndiri: «Eli mɛ̃!» 10 Bɔ afuul ndɛ ndiri: «Emfa emã ki edzweel mviil ã yɛ nzuru?» 11 Ndɛ obveel ndiri: «Mbuul wu ata me Yeso obuo pɔtɔ-pɔtɔ, okel mɛ̃ lɔ me mviil, bu alieel mɛ̃ ndiri: "Yi, nsuɔɔl osu k’edzii e Silohe." Mɛ̃ bu ngyɛn okɔ, nsuɔɔl osu okɔ, mɛ̃ bu ngyii emwɛn.» 12 Bɔ afuul ndɛ ndiri: «Ngaburu ondɛ kwɛn ali?» Ndɛ obveel bɔ ndiri: «Mɛ̃ ke ngyɛɛ wɛ.»

Yeso oliil baal amiil ataan (5.000)

13 Ŋ’eyoo Yeso nsia oyɔ, ndɛ owel ebɛɛ, ombal oŋɔ̃, odzuru nzuru oyɛn me pyɛ k’ɔ̃baan wa kɛɛ-kɛɛ. Kɛn a ŋ’eyoo baal nsia yi eyɛn ndɛ, bɔ afi m’ãbviil mã nku-a-nku, bu anɔɔn a ndɛ me nsie. 14 Ŋ’epal Yeso onse ebɛɛ, ndɛ omwɛn embuul, ndɛ nyiĩ a bɔ ebɔɔ, bvool oboo anga-ãluu b’áli onse bɔ. 15 Ŋ’eyii ekwal bviil, ayio asyel tsotsoo a Yeso, bu alieel ndɛ ndiri: «Ŋã eli ɔ̃baan wa kɛɛ-kɛɛ, tal hɛ̃ emeeyel. Bveel baal ba, kwɛn bɔ ayi onse ãla me ndɔɔ yi ayesuun bvi-odza.» 16 Kɛn a Yeso obveel bɔ bubu: «Bɔ k’ali ye kɔɔ li ayi okɔ wɛ, ewa bɔ bvi-odza byam!» 17 Bɔ bu abveel ndɛ ndiri: «Bee ŋã eli kɛn a y’amampa ataan y’answi buaal.» 18 Yeso olieel bɔ ndiri: «Eya mɛ̃ ye bɔ ŋã.» 19 Ndɛ bu atam baal k’abva nsɛn nkal a bviĩ. Ndɛ owel amampa ange-ataan y’answi ange-buaal, oseel mviil ke ywel, otuɛɛn Nziã me ndɔɔ a bɔ. Ndɛ otsiil amampa, owi ayio, ayio bu akab baal bɔ. 20 Baal bueel adzi ayool. Bɔ abiri etswel-etswel bvi esiil. Bvɛ eluul etsaka kuun ye bviaal (12). 21 Baal b’ádzi áli abɔɔl nku-a-nku amiil ataan (5.000), oŋɔ̃ ŋɛn k’atsiɔ akaal ye baan b’atsi-atsi wɛ.

Yeso oyiaan mfel

35 M’ãnkunkwal mã tsoo lili olɔ, Yeso olieel ayio a ndɛ ndiri: «Bia-byɛ eyi ongwel a baã!» 36 Bɔ asiil embuul, ayio bu abiri ndɛ onse ebɛɛ. Éli hɛ̃ y’ebɛɛ bvikyɛ tsotsoo a ndɛ. 37 Tal kwɛn mfel wa kokɔ obvi opob, epoo eyenziool ebɛɛ, kyɛ eyii eluul m’ãdza. 38 Kɛn a ndɛ, ndɛ álaal twal ke mbee ebɛɛ, ásoo ɔ̃tswɛ nkal esoo. Ayio aseel ndɛ ndiri: «Ɔ̃tee, bia-byɛ olɔ ekwi! K’esa yɛ ãwua wɛ?» 39 Yeso ayesiool, oyiaan mfel bvool oyɛɛn ãdza ndiri: «Ɔ̃lii! Wuun-pi!» Obobɔ, mfel ofi, ɔ̃li bu abvi ndyam piɛɛl! 40 Yeso olieel bɔ bubu: «M’emã byɛ eli ɛ̃bu-buɔ? Byɛ kɛn okiool pyɛ?» 41 Kɛn ayio buɔ bo bibi osiin bɔ, bu abvi oyɛɛn bam-a-bam ndiri: «Wu mbuul nã ali, wɛn okyam mfel ayoo ndɛ! Ãdza hɛ̃ ãyoo ndɛ!»

25 Ŋ’esa oŋɔ̃, ɔ̃kaal ngɔmɔ̃ wu áli y’oluu b’ékepal ãkel fa mvel kuun ye yuaal áli oŋɔ̃. 26 Ndɛ ál’amaamwɛn mpal bibi ol’aboo. Ndɛ ál’alemaatsal nzi e ndɛ yueel, kɛn a ndɛ k’ábɔɔ o ngesɛ wɛ, nzuru a ndɛ ékeswɛɛn kɛn oswɛɛn. 27 Ŋ’eyoo ndɛ baal ata ɔ̃sam a Yeso, ndɛ oyɛn onse embuul ãmbee-mbee ã Yeso, bu asiin ekɔ e ndɛ. 28 Ke ngwel wɛ, ndɛ ákeyɛɛn ndiri: «Okɛɛn mɛ̃ nsiin si-ekal ekɔ e ndɛ, mɛ̃ olɔ mvuul!» 29 Kɛn ɛ̃kiri-anka oŋɔ̃, ndɛ ãkel ãtɛɛn, bu amwɛn kwɛn onse nzuru a ndɛ ndɛ obvuul m’oluu o ndɛ. 30 Kɛn alili oŋɔ̃, Yeso oyeyɛɛ kwɛn mpɛn epal onse ndɛ. Ndɛ okɔɔl osɔɔn embuul, bu afuul ndiri: «Wu osiin ekɔ e mɛ̃ nã?» 31 Ayio a ndɛ abveel ndɛ ndiri: «Yɛ amwɛn k’eywɛn embuul yɛ ngwel-a-ngwel, bɛn yɛ atɔ m’ofuul wɛn: " Wu osiin mɛ̃ nã"?» 32 Kɛn a Yeso áketal nku-a-nku a ndɛ me ndɔɔ yi amwɛn wu ási obobɔ. 33 Ɔ̃kaal ondɛ buɔ obɔɔ, ke ngwel wɛ ndɛ oyɛɛ ndɔɔ yi ebwek onse ndɛ. Ndɛ oyetyal nzuru ke ntaã e Yeso, bu alieel ndɛ otaa-taa bam bueel. 34 Kɛn a Yeso olieel ndɛ bubu: «Muaan a mɛ̃, okiool o yɛ obvuul yɛ! Yi onse opi bvool bvuul m’oluu o yɛ!»

Yeso oboo mbuul wa y’ɔ̃fel wu ɔ̃bi-ɔ̃bi

1 Yeso y’ayio a ndɛ atɔ ongwel a baã k’etswi e nsie ki Afi-ngeledza. 2 Kɛn a ŋ’epal Yeso onse ebɛɛ, mbuul ngɔmɔ̃ opal onse ãmpiɛɛn, oyemwɛɛn ye ndɛ. Mbuul ondɛ áli y’ɔ̃fel wu ɔ̃bi-ɔ̃bi. 3 Ndɛ ákekal onse ãmpiɛɛn, mbuul si ngɔmɔ̃ k’ákekoo bvool k’akuru ndɛ wɛ, onkyam m’ãmpaa. 4 Ke ngwel wɛ, nsa bibi, ákelɔ ndɛ ãndaa me mviil, bvool ákekuru ndɛ ãmpaa. Kɛn a ndɛ áketsiil ãmpaa, bvool ákebwɔɔl ãndaa. Mbuul si ɔ̃mɔ̃ wa ye mpɛn yi akuaal ndɛ k’áli wɛ. 5 Tsia mwiĩ, ndɛ ákekal onse ãmpiɛɛn bvool onse ãnkio, akuaal ɛ̃sɔɔl bvool atɛn nzuru ãbwɔɔ m’ãnkɔɔn. 6 Ndɛ otaal Yeso lala, otsuu ntiin, bu ayebva ãbuo ke nkwel a ndɛ. 7 Ndɛ obiool me nkii yi kokɔ ndiri: «Yeso, Muaan a Nziã-a-Mpuu, yɛ ye mɛ̃ emã? Mɛ̃ mbuɛɛn yɛ me nkuũ a Nziã, bee mɛ̃ mpal otuaal!» 8 Ndɛ oyɛɛn obobɔ, me ndɔɔ yɛn Yeso ákeliaal ndiri: «Pal onse mbuul wu, yɛ wu ɔ̃fel wu ɔ̃bi-ɔ̃bi!» 9 Yeso ofuul mbuul ondɛ ndiri: «Nkuũ a yɛ nã?» Ndɛ obveel ndiri: «Nkuũ a mɛ̃ "Boo-boo*", ke ngwel wɛ bee ɔ̃bɔbɔ eli.» 10 Ndɛ olɛɛn Yeso bam y’ɔ̃tɛɛ̃ wueel ndiri abee bɔ onse ɔ̃kiri ondɛ otswɛɛl. 11 Ŋ’esa oŋɔ̃, éli y’ekel li anguru li bibi li ékedza tsotsoo a nkio. 12 Ɛ̃fel mi ɛ̃bi-ɛ̃bi omyɛ̃ ɛ̃lɛɛn Yeso ndiri: «Yuɔɔl bee onse anguru ba, kwɛn bee eyesam onse bɔ!» 13 Yeso bu awi myɛ̃ nkuul. Obobɔ, ɛ̃fel mi ɛ̃bi-ɛ̃bi ɛ̃pal onse mbuul ondɛ, bu ɛ̃yesam onse anguru. Ekel li anguru ekuul nzuru ke ywel a nkio, eyeyiool onse baã, bu edziin. Anguru obɔ áli onse ab’amiil buaal (2.000). 14 Baal b’ákekiaal anguru obɔ abal, bu ayetsal nsia onse bviil y’ãŋaan. Obobɔ, baal ayetal m’ãbwel. 15 Ŋ’etɔ bɔ tsotsoo a Yeso, bɔ amwɛn mbuul wu áli y’ɛ̃fel mi ɛ̃bi-ɛ̃bi myam boo-boo me tsɛn oŋɔ̃, álaal ekɔ bvool áli y’ombuul ondɛ bam bueel. Bɔ buɔ bu obɔɔ. 16 B’ámwɛn ndɔɔ oyɔ ati bɔ ɔ̃sam a m’ã́bwel me mbuul wu áli y’ɛ̃fel mi ɛ̃bi-ɛ̃bi ye m’ã́bwel m’anguru. 17 Obobɔ, bɔ abvi Yeso oluɔɔn ndiri ambal ke nsie a bɔ. 18 Me lio li eyesam Yeso onse ebɛɛ, mbuul wu áli y’ɛ̃fel mi ɛ̃bi-ɛ̃bi ondɛ oluɔɔn ndɛ ndiri ayɔɔl ndɛ akal ye ndɛ. 19 Kɛn a Yeso obee, bu alieel ndɛ bubu: «Yi nzɔ ola ba yɛ, liaal bɔ mbueel m’esi Mfam yɛ y’emfa ki esio ndɛ yɛ nyiĩ.» 20 Mbuul ondɛ oyɛn, bu abvi nsia a mbueel m’esi Yeso ndɛ otsal, m’etswi e nsie ki Ãbviil kuun. Bu esi baal bueel ɛ̃kam.

Yeso oboo ɔ̃kaal bvool oseel nsam ɔ̃kaal

21 Yeso oyebvool ŋ’afi ongwel a baã m’ebɛɛ. Embuul e baal eyebvɔɔn tsotsoo a ndɛ. Ndɛ áli nku-a-nku baã olɔ. 22 Mbuul ngɔmɔ̃ onse amfam a nzɔ a ãbuɛɛn a Ayuda oyi. Nkuũ a ndɛ Dzayilos. Ŋ’emwɛn ndɛ Yeso, ndɛ oyetyal nzuru ke ntaã e ndɛ, 23 bu aluɔɔn ndɛ y’ɔ̃tɛɛ̃ ndiri: «Mɛ̃ nsam a ɔ̃kaal abekɔɔ y’epfu. Ya kwɛn yɛ ndɔɔl ndɛ kuɔɔl, kwɛn ndɛ abvuul bvool akal m’omwiĩ!» 24 Yeso oyɛn ye ndɛ. Embuul e baal ékenɔɔn a ndɛ bvool ékeywɛn ndɛ ngwel-a-ngwel.

25 Ŋ’esa oŋɔ̃, ɔ̃kaal ngɔmɔ̃ wu áli y’oluu b’ékepal ãkel fa mvel kuun ye yuaal áli oŋɔ̃. 26 Ndɛ ál’amaamwɛn mpal bibi ol’aboo. Ndɛ ál’alemaatsal nzi e ndɛ yueel, kɛn a ndɛ k’ábɔɔ o ngesɛ wɛ, nzuru a ndɛ ékeswɛɛn kɛn oswɛɛn. 27 Ŋ’eyoo ndɛ baal ata ɔ̃sam a Yeso, ndɛ oyɛn onse embuul ãmbee-mbee ã Yeso, bu asiin ekɔ e ndɛ. 28 Ke ngwel wɛ, ndɛ ákeyɛɛn ndiri: «Okɛɛn mɛ̃ nsiin si-ekal ekɔ e ndɛ, mɛ̃ olɔ mvuul!» 29 Kɛn ɛ̃kiri-anka oŋɔ̃, ndɛ ãkel ãtɛɛn, bu amwɛn kwɛn onse nzuru a ndɛ ndɛ obvuul m’oluu o ndɛ. 30 Kɛn alili oŋɔ̃, Yeso oyeyɛɛ kwɛn mpɛn epal onse ndɛ. Ndɛ okɔɔl osɔɔn embuul, bu afuul ndiri: «Wu osiin ekɔ e mɛ̃ nã?» 31 Ayio a ndɛ abveel ndɛ ndiri: «Yɛ amwɛn k’eywɛn embuul yɛ ngwel-a-ngwel, bɛn yɛ atɔ m’ofuul wɛn: " Wu osiin mɛ̃ nã"?» 32 Kɛn a Yeso áketal nku-a-nku a ndɛ me ndɔɔ yi amwɛn wu ási obobɔ. 33 Ɔ̃kaal ondɛ buɔ obɔɔ, ke ngwel wɛ ndɛ oyɛɛ ndɔɔ yi ebwek onse ndɛ. Ndɛ oyetyal nzuru ke ntaã e Yeso, bu alieel ndɛ otaa-taa bam bueel. 34 Kɛn a Yeso olieel ndɛ bubu: «Muaan a mɛ̃, okiool o yɛ obvuul yɛ! Yi onse opi bvool bvuul m’oluu o yɛ!»

35 Ŋ’éli Yeso kɛn y’oyɛɛn m’ɔnywã, baal b’afi ola Yayilos, wu mfam a nzɔ a ãbuɛɛn a Ayuda, alieel ndɛ ndiri: «Muaan a yɛ amaakwa, bee ɔ̃tee mpal yi ngwel abetuaal!» 36 Kɛn a ŋ’eyoo Yeso ãyɛɛn omɔ̃, ndɛ olieel mfam a nzɔ a ãbuɛɛn a Ayuda ndiri: «Bee ye buɔ akal, kal kɛn a y’okiool!» 37 Ndɛ k’awi mbuul ɔ̃kyam nkuul yi ayesuul ndɛ wɛ. B’ewi ndɛ nkuul yi ayesuul ndɛ kɛn a Piɛɛl, ye Dzak ye Dzaã, wu muaan-ngoo a ndɛ wu Dzak. 38 Ŋ’etɔ bɔ nzɔ a mfam nzɔ a ãbuɛɛn a Ayuda, Yeso omwɛn baal onse akɔɔ-kɔɔ, bɔ ákelel bvool ákekuaal ɛ̃sɔɔl bibi. 39 Ndɛ osam onse nzɔ, bu alieel bɔ bubu: «Ndɔɔ mã yi eli byɛ onse akɔɔ-kɔɔ bvool onse elel? Muaan k’akwi wɛ, ndɛ twal alaal.» 40 Kɛn a bɔ abvi ndɛ osɔɔl. Kɛn a ndɛ opaal bɔ bueel onse nzɔ, osiil tal ye ngoo a muaan y’ayio ange-atyel, bu asam onse mboo yi éli muaan. 41 Ndɛ osiin ndɛ me kuɔɔl y’ãyɛɛn m’ɔ̃nywã ndiri: «Talita kumi!*» Ŋ’ayɛɛn ndiri: «Nsam-ɔ̃kaal, mɛ̃ ngyɛɛn yɛ wɛn siool!» 42 Kɛn a mɛ̃ alili oŋɔ̃, nsam-ɔ̃kaal etɛɛn, bu ebvi odzuu. Muaan ondɛ áli me mvel kuun ye yuaal. Baal bueel ongɛɛ bo kokɔ bu obɔɔ. 43 Kɛn a Yeso owi bɔ ãnkukwa bam ndiri abee mbuul si ngɔmɔ̃ ndɔɔ oyɔ oliaal. Ke mbee oŋɔ̃, ndɛ olieel bɔ ndiri: «Ewa ndɛ bvi-odza.»

Yeso odzuu nkal ãdza

22 Ke mbee oŋɔ̃, Yeso otam ayio a ndɛ k’asam onse ebɛɛ, kwɛn bɔ atsɔɔn ongwel a baã. Kwɛn ŋɛn ndyam abebveel embuul e baal. 23 Ŋ’eman ndɛ bɔ obveel, ndɛ oyɛn nkal nkio me ndɔɔ yi abuɛɛn me pyɛ. Tsia obvi ndɛ oŋɔ̃ ndyam sii. 24 Ŋ’esa oŋɔ̃, ebɛɛ al’eyii muaan-lala y’ekwel. Kyɛ ékedzwaan y’epoo, ke ngwel wɛ mfel ákebveel kyɛ mbee. 25 Ŋ’eyii etsa bviil, Yeso oyii aya ol’ayio, adzuu nkal ãdza. 26 Ŋ’emwɛn ayio ndɛ adzuu nkal ãdza, esi bɔ buɔ bo bibi, bvool bɔ ayɛɛn ndiri: «Eli ɔ̃kwii!» Me buɔ obɔ, bɔ abvi ɛ̃sɔɔl okuaal. 27 Kɛn a alili oŋɔ̃, Yeso olieel bɔ bubu: «Ekal ye mpɛn! Eli mɛ̃, ebee buɔ oyoo!» 28 Piɛɛl obveel ndɛ ndiri: «Mfam, okɛɛn bam eli yɛ, tam mɛ̃ kwɛn mɛ̃ ngya ola yɛ, nkal ãdza.» 29 Yeso obveel ndɛ ndiri: «Ya!» Piɛɛl opal onse ebɛɛ, bu abvi odzuu nkal a ãdza m’oyi ola Yeso. 30 Kɛn a ŋ’emwɛn ndɛ k’epob mfel ye mpuru, ndɛ buɔ obɔɔ. Ndɛ oyii adziin, bu abiool ndiri: «Mfam, bvuul mɛ̃!» 31 Ɛ̃kiri-anka oŋɔ̃, Yeso onaan kuɔɔl, osiin ndɛ, bu alieel ndɛ ndiri: «Mbuul wu okiool otsi-tsiri, ki esi yɛ enkyam emã?» 32 Bɔ bu asam onse ebɛɛ. Ke mbee oŋɔ̃, mfel ofi. 33 B’áli onse ebɛɛ ayebva ãbuo ke nkwel a Yeso, bvool ayɛɛn ndiri: «Ngwanyã, yɛ li Muaan a Nziã!»

Obvuul b’ekal ke Kapelenahum

1 Ke mbee ãtsoo ke kwɛ, Yeso oyebvool Kapelenahum. Baal ayoo ndiri ndɛ oli ke nzɔ. 2 Embuul e baal ebvɔɔn m’emfa kyɛn ãmboo ãfi, onkyam okwel-a-nzi ke nkwel ɔ̃nywã a nzɔ. Obobɔ, Yeso otee bɔ Endɔɔ e Nziã. 3 Ayiaal ndɛ ekal, ki ébiri baal anã. 4 Onge bɛn bɔ k’akoo k’atɔ ye ndɛ tiil ke mboo yi éli Yeso wɛ me ndɔɔ embuul, bɔ ayɛɛl sɛɛ e nzɔ ke ywel a mboo yi éli ndɛ, bu aswɛɛl ntal a abieel yi éli mbuul ondɛ bɔ. 5 Ŋ’emwɛn Yeso okiool o bɔ, ndɛ olieel ekal ndiri: «Muaan a mɛ̃, adzeel ãbi ã yɛ.» 6 Ŋ’esa oŋɔ̃, ayiool b’ãngel ke kwɛ áli me tsɛn oŋɔ̃, bɔ abvi bam-a-bam otsam ndiri: 7 «Otsɛn omã b’eyɛɛn ndɛ obobɔ? Ndɛ asiaan Nziã! Mbuul nã wu adzeel ãbi ã baal, okɛɛn ke kɛn a Niã ndyam wɛ?» 8 Alili oŋɔ̃, Yeso m’ɔ̃fel, otaal ãtsam ã bɔ, ndɛ bu alieel bɔ bubu: «Otsɛn omã b’etsam byɛ obobɔ? 9 Ayɛɛn ndiri: "Adzeel ãbi ã yɛ", oyɔ k’eli ndɔɔ yi mpal m’oyɛɛn wɛ, kɛn ayɛɛn ndiri: "Tɛɛn, wal ntal a yɛ, bvool yi", oyɔ ndɔɔ yi enduru mpal m’oyɛɛn! 10 Kɛn a mɛ̃ nzii kwɛn byɛ eyɛɛ bubu: Muaan a Mbuul oli y’okwɛn b’adzeel ãbi ã baal me nsie!» Ndɛ bu alieel ekal ndiri: 11 «Mɛ̃ eliaal yɛ wɛn, tɛɛn, wal ntal a yɛ bvool kɔɔl nzɔ!» 12 Enki-anka oŋɔ̃, mbuul ondɛ otɛɛn, owel ntal a ndɛ, bu apal ke nkwel a baal bam bueel. Baal bueel ongɛɛ obɔɔ, bu abvi Nziã olweel ndiri: «Bee mwɛn-éndɛɛl kɛn emwɛn ndɔɔ yi bubu wɛ!»

Epfu e Ladzaal

1 Éli y’ɔ̃bieel ngɔmɔ̃ wɛn nkuũ Ladzaal ke Betani, ola o Mali ye Maate wu muaan-goo a ndɛ wu Mali. 2 Mali wu ákel Yeso ãnasi me ntaã, bvool ákiɔɔn yɔ me mfu e ndɛ. Wu áli y’ãluu, éli Ladzaal wu muaan-ngoo a ndɛ. 3 Ankyel ange-buaal ayuɔɔl mbuul oyeliaal Yeso ndiri: «Mfam, nga-ndoo a yɛ oli y’ãluu.» 4 Ŋ’eyoo Yeso obobɔ, ndɛ olieel bubu: «Ãluu omɔ̃ k’ãbiri ndɛ k’epfu wɛ, mɔ̃ ãli me ndɔɔ a lweel e Nziã, kwɛn me nkuul a mɔ̃, alweel Muaan a Nziã.» 5 Ŋ’esa oŋɔ̃, Yeso ákedzii Maate, ye muaan-ngoo a ndɛ, ye Ladzaal. 6 Ŋ’eyoo ndɛ ndiri Ladzaal áli y’ãluu, ndɛ kɛn okal ãtsoo mbuaal ke mboo yi éli ndɛ. 7 Ndɛ bu alieel ayio a ndɛ bubu: «Bia-byɛ ebvool Yude.» 8 Ayio alieel ndɛ bubu: «Rabbi, lyal Ayuda akebii yɛ wu abam m’ãnkɔɔn okɔ, bɛn yɛ bu abii k’akɔɔl okɔ!» 9 Yeso obveel bɔ bubu: «Tsoo ke m’ãlio kuun ye mbuaal eli wɛ? Okɛɛn mbuul odzuu ŋ’ebal mwiĩ, ndɛ k’abɛɛl tsa wɛ, ke ngwel wɛ ndɛ amwɛn mwiĩ a ɔ̃kiri wu. 10 Kɛn okɛɛn mbuul adzuu me tsia, ndɛ abɛɛl tsa, ke ngwel wɛ mwiĩ k’ali onse ndɛ wɛ.» 11 Ke mbee a ŋ’eyɛɛn Yeso obobɔ, ndɛ olweel bubu: «Ladzaal wu ndoo a bia-byɛ olaal twal, kɛn a mɛ̃ èyeseel ndɛ.» 12 Ayio alieel ndɛ bubu: «Mfam, okɛɛn ndɛ alaal twal, ndɛ àbvuul.» 13 Yeso ákeyɛɛn me ndɔɔ epfu e Ladzaal, kɛn a bɔ áketsam ndiri ndɛ ákeyɛɛn me ndɔɔ a twal li ãtsoo mbueel. 14 Yeso bu alieel bɔ kal-a-kal ndiri: «Ladzaal amaakwa. 15 Mɛ̃ esia mpaa me ndɔɔ a byɛ, me ndɔɔ yɛn mɛ̃ k’eli oŋɔ̃ wɛ, kwɛn byɛ ekiool. Kɛn a bia-byɛ eyi ola ndɛ.» 16 Toma, wu ata me «Mbu», olieel ayio bakyɛ ndiri: «Bia-byɛ hɛ̃ eyi, kwɛn bia-byɛ ekwa y’Ɔ̃tee a bia-byɛ!»

Yeso, osiool y’elaã.

17 Ŋ’etɔ Yeso Betani, ndɛ oyebɔɔ Ladzaal amaasa ãtsoo ãnã onse mpiɛɛn. 18 Ŋ’esa oŋɔ̃, Betani áli tsotsoo a Yelusalem, akilometele sua atyel. 19 Ayuda bibi áyi ola Maate ye Mali, me ndɔɔ yi abweel bɔ me ndɔɔ epfu e nkyel a bɔ. 20 Ŋ’eyoo Maate ndiri Yeso ákeya, ndɛ oyi ke nkwel a ndɛ. Kɛn a Mali ásiil me nsɛn ke nzɔ. 21 Maate olieel Yeso bubu: «Mfam, okɛɛn yɛ ali ŋã, nkyel a mɛ̃ k’akaakwa wɛ. 22 Kɛn onkyam meba, mɛ̃ ngyɛɛ wɛn ndɔɔ yueel yi èsɔɔ yɛ ola Nziã, ndɛ àwa yɛ yɔ.» 23 Yeso olieel ndɛ ndiri: «Nkyel a yɛ akieel asiool.» 24 Maate obveel ndɛ ndiri: «Mɛ̃ ngyɛɛ wɛn ndɛ akieel asiool ŋ’ekieel esiool baal, me tsoo e ntɔ.» 25 Yeso olieel ndɛ bubu: «Mɛ̃ ndyam ndi osiool y’elaã. Mbuul wu alɔ okiool onse mɛ̃ àkal mwiĩ, onkyam ŋɛn ndɛ okwi. 26 Mbuul wueel wu oli mwiĩ, bvool olɔ okiool o ndɛ onse mɛ̃, kieel k’akwa bam wɛ. Yɛ kiool obobɔ?» 27 Ndɛ obveel Yeso ndiri: «Ngwanyã, Mfam, mɛ̃ bam nkiool wɛn yɛ wu li Mãsia, Muaan a Nziã wu aya onse ɔ̃kiri.»

Yeso olel

28 Ŋ’eman Maate obobɔ oyɛɛn, ndɛ oyɛn. Ndɛ bu ati Mali wu muaan-ngoo a ndɛ mbel me pyɛ, olieel ndɛ ndiri: «Ɔ̃tee amaaya, ndɛ ata yɛ mbel.» 29 Ŋ’eyoo Mali obobɔ, ndɛ otɛɛn tswa-tswa, bu ayɛn ola ndɛ. 30 Ke ngwel wɛ, ndɛ ale kɛn asam ola wɛ. Ndɛ áli kɛn ke mboo yi éyemwɛɛn Maate ye ndɛ. 31 Ayuda b’áli onse nzɔ ye Mali m’obweel o ndɛ, amwɛn k’etɛɛn ndɛ tswa-tswa bvool apal. Bɔ bu aluɛɛn a ndɛ, ke ngwel wɛ bɔ áketsam ndiri ndɛ ákeyi olel ke mpiɛɛn. 32 Ŋ’etɔ Mali ke mboo yi éli Yeso, bvool ŋ’emwɛn ndɛ ndɛ, ndɛ obvi ke ntaã e ndɛ, bu alieel ndɛ bubu: «Mfam, okɛɛn yɛ al’ali ŋã, nkyel a mɛ̃ k’akaakwa wɛ!» 33 Ŋ’emwɛn Yeso ndɛ alel, bvool ŋ’emwɛn ndɛ hɛ̃ Ayuda b’áyi ye ndɛ alel, ndɛ oyoo ãnyiĩ bibi bvool ɔ̃kwal obii. 34 Ndɛ oyɛɛn ndiri: «Byɛ ndɛ kwɛn olɔ?» Bɔ abveel ndɛ ndiri: «Mfam, ya bvool mwɛn!» 35 Yeso bu alel. 36 Ayuda ákeyɛɛn ndiri: «Ndɛ bam ali ndoo a ndɛ.» 37 Bakyɛ onse bɔ ayɛɛn ndiri: «Ndɛ wu adzweel mviil m’ɔ̃nkwa-mviil, ndɛ ale k’akoo hɛ̃ m’osa kwɛn mbuul wu abee okwa wɛ?»

Yeso oseel Ladzaal

38 Yeso bvool oluul me nyiĩ, bu ayɛn mpiɛɛn. Mpiɛɛn oyɔ, éli onse ãnkɔɔn, bvool ásuul nkɔɔn k’ɔ̃nywã a yɔ. 39 Yeso oyɛɛn bubu: «Embaal nkɔɔn.» Kɛn a Maate wu nkyel a ɔ̃pfu, olieel ndɛ ndiri: «Mfam, ndɛ oyii aya nswel, ke ngwel wɛ, ndɛ amaasa ãtsoo ãnã.» 40 Yeso olieel ndɛ ndiri: «Mɛ̃ k’eyɛɛn yɛ wɛn, okɛɛn yɛ kiool, yɛ àmwɛn omfam o Nziã wɛ?» 41 Obobɔ, bɔ ambaal nkɔɔn. Yeso oseel mviil ke ywel, bvool oyɛɛn ndiri: «Taal, mɛ̃ ntuɛɛn yɛ, me ndɔɔ yɛn yɛ yoo mɛ̃. 42 Me b’otal mɛ̃, mɛ̃ eyɛɛ wɛn yɛ abeyoo mɛ̃ kɛn oyoo, kɛn a mɛ̃ ngyɛɛn obobɔ me ndɔɔ embuul ki eli ŋã, kwɛn bɔ akiool wɛn ye mbuul wu otam mɛ̃.» 43 Ke mbee a ŋ’eyɛɛn ndɛ obobɔ, ndɛ obiool kokɔ ndiri: «Ladzaal, pal onse oŋɔ̃!» 44 Wu akwi bu apal, ntaã ye mviil akuru m’ɛ̃mpa mi ekɔ, osu afoo m’ekɔ. Yeso olieel bɔ bubu: «Enyiɔɔn ndɛ, bvool eyɔɔl ndɛ ayi.»