Autocontrole
O autocontrole é fruto do Espírito e virtude indispensável. A graça de Deus nos ensina a renunciar à impiedade e a viver com sobriedade, domínio próprio e piedade no mundo presente.
Fruto e virtude
O domínio próprio é fruto do Espírito. Acrescentai ao conhecimento o autocontrole. A disciplina interior produz maturidade.
Bɔŋ L̃yʉʉhəNyiikə nɔ kʉ́ʉnə ŋkʉ̂ʉ, tʉʉjyu, fyiighʉ́ənə, məyá fyii, nuʼ jyujyu, məfɔ̀ʼ bʉʉ, məgìe shʉəŋ, mbuɔnəbə leʼnə məyá ŋwɔŋ, ndəŋ nubə-ɔ̄ŋ nuʼ-Nyii kaa ghɔ ndə i tɛ́ŋ fɛ.
Bʉʼka yɔ̄ŋ-yə, b̈ii kɔ̀ɔtə shʉ́əshʉ́ə ndə məbìʼ məmɔʼfyiihə-ii ndəŋ Nyii nə nuʼ jyujyu, bìʼ nuʼ jyujyu nə ndaa, bìʼ ndaa nə məyá ŋwɔŋ, bìʼ məyá ŋwɔŋ nə məyá fyii, bìʼ məyá fyii nə məchímbi ndə ntɛ ndə i bu kə́ kɔ́ kuŋhə tʉ Nyii, bìʼ məchímbi ndə ntɛ ndə i bu kə́ kɔ́ kuŋhə tʉ Nyii nə məkʉ̀ʉ ŋwɔŋtə-ii nə bəliŋ leʼ bìʼ məkʉ̀ʉ ŋwɔŋtə-ii nə bəliŋ nə ŋkʉ̂ʉ tʉ bʉə bənchəŋ.
Bʉʼka Nyii nɔʼ dʉ̀ʼ buuŋjyu-i ndə ĩ gwè nə ŋkwaa tʉ bʉə bənchəŋ, kə́ dàhə bʉʼʉ ndə məfyúhə ŋwɔŋtə-ʉʼʉ ndə nubə ndə i gòʼ təmə kə́ kɔ́ kuŋhə tʉ Nyii fɛ ghɔŋbə ntɔ-kəwʉʉnəmbi-mə. Ɔ bɔŋ-kə́-leʼ dàhə bʉʼʉ mbɔ b̈ʉʼʉ kə́ chìi nubə nə ndaahə-ʉʼʉ, kə́ chí mbi ndyʉndyʉ bɔŋ-kə́-leʼ kɔ́ kuŋhə tʉ Nyii ndə mbi-ɔ̄ laa nɔ.
bʉʼka Lyʉʉhəkə ndə Nyii kə kɔ́ tʉ bʉʼʉ kaa Lyʉʉhə-kəfaa-kwu-kə fɛ. Bɔŋ L̃yʉʉhəkə-i nɔ kɔ́ ghʉəʼkə, kɔ́ ŋkʉ̂ʉ leʼnə məyá ŋwɔŋ.
Mɔ tʉʼ gwúu bə mbʉə-ɔ, kə́ yá ɔ tʉ́ʼ ndə fʉə-ɔ, kaʼ byuunɔ, təmə mɔ bu lɔ̀ʼ ntəŋjyujyu tʉ bəbɛʼbʉə yi kəliʼ, bə mɛ̀ʼ mɔ bɔ̌ŋ nə mbəŋ-ɔŋ.
B̃ʉə ndə bɔ̂ŋ nyʉ́ʉ ndʉʉ, nɔ yá ŋwɔŋ-yʉə ndə nubə inchəŋ. Bɔ̂ŋ nɔ chìi mbɔ b̈ə fùɔ ŋgʉʼʉ kətʉ-bɔŋ ndə i bu nə mì, bʉʼʉ bɔŋ kə́ nyʉ́ʉ yʉʼʉ-yə ndʉʉ ndə məfùɔ ŋgʉʼʉ ndə i mə nə mì fɛ.
Ntɛ-məntɔ ndə i bɛ fyii-bii ndə məchìi bʉ̂ʼʉ, nɔʼ nə bɛ haʼ fyii bəbɛʼbʉə. Nyii bɔŋ bɛ Nyii gìe shʉəŋ, ɔ kʉʉ mɛ̀ʼtə i gwè tʉ bii tə tíŋ ghʉəʼkə-ii fɛ, bɔŋ ndʉʉ ndə i gwè tʉ bii, ɔ bu dʉ̀ʼ fia tʉ bii ndə mənyʉ́ʉ fyú, bɔŋ ndə mə-leʼ-lyʉ̀ʉtə́nə.
Dominar a si mesmo
Melhor é quem domina o seu espírito do que quem toma uma cidade. A cidade sem muros é quem não tem autocontrole.
Kə bii məkɔ́ ŋwɔŋ-yii ndə nubə ndə bʉə-kəwʉʉnəmbi-bɔ̄ŋ tʉʼ fɔ̀ʼ fɛ, b̈ii bɔŋ mɛ̀ʼtə Nyii kwɛ́nə bii ndə məbɛ bʉə fefe ndə i gwè hə ndəŋ məkwɛ́nə ŋkwɔʼtə-yii, mbɔ bii chʉʼ kie ghʉəʼkə ndə məkínə nubə ndə Nyii kʉ̀ʉ, nubə ndə i bɛ jyujyu, bʉ̀ʉ tʉ ɔŋ bɔŋleʼ kʉ̀ʼnə tʉ ɔŋ gɛ̀ kùu.
Ŋkɛŋ bəliŋ-bɔŋ, b̈ii yʉ́ yɔ̄ŋ-yə, ẅotəmiyɔŋ kə́ chʉʼ yʉ́ nukə, kə́ yá ŋwɔŋ-ɛŋ buŋ kə́ kwə́ʼ, təmə kə́ chʉʼ bàa tʉʉ fɛ,
Bʉʼka bʉʼʉ tʉʼ gwúu byuʼu bə bʉʼʉbə bʉəməsʉʉ fɛ, bʉʼʉ nɔ tʉʼ gwúu byuʼu bʉʼʉbə bʉə njəŋ kədɔŋ, kə́ gwúu byuʼu bʉʼʉbə lyʉʉhəbə ndə bɔ̂ŋ tʉʼ sɔ́ʼ nə bəfɔŋ njəŋ kədɔŋ, kə́ gwúu bʉʼʉbə ghʉəʼ-bʉəbʉə-bə ndə bɔ̂ŋ bɛ mu njəŋ-yuo-hə.
Nɔ, kə bʉʼʉ mə-kə́-bɛ́ŋ nə bəbɛʼbʉə fɛ, b̈ʉʼʉ bɔŋ gòʼ nə shʉtə-ʉʼʉ ighʉ́ʉnə bɔŋleʼ kə́ yá ŋwɔŋ-yʉʼʉ.
B̈ii láa nə tʉkə-i, bʉʼka bii mə yi bɛ́ fɔkə ndə bʉʼʉ nɔʼ fɔ̀ʼ, bɔŋ mbɔ bii yi kie lɔʼɔbə-ii ŋkwɔŋ.