Pão
O pão é símbolo central na Bíblia: do maná no deserto ao pão da vida — Jesus. A Escritura usa o pão para ensinar sobre provisão divina, comunhão e dependência espiritual.
O maná do céu
Deus alimentou Israel no deserto com pão do céu. O maná era diário, fiel e suficiente — retrato da provisão constante de Deus.
Ɔdendɛle ɔhilele anwomanyunlu, na ɔbukele anwuma maanle nlenkɛ ne mɔ. Ɔdɔle mana ɔguale bɛ nwo zo kɛ bɛli, na ɔmaanle bɛ anwuma maanle ne anu aleɛ. Akee sonla lile anwumabɔvolɛma ne mɔ aleɛ ne bie; na Nana Nyamenle maanle bɛ debie biala mɔɔ bɛhyianle nwo la.
Ɛmaa ndile fifi ɛmaa nlankɛ nyia bie di, yɛɛ ɛmaa sonla so ɛya, amaa yeahola yealua ye aleɛ aleɛ wɔ nu, yeanyia nza mɔɔ ɔbava yealielie ɔ nye, ɔlivi nwole mɔɔ ɔbava yeakpokpa ɔ nwo abɔ evuanlɛ mukumuku, ɔ nee aleɛ mɔɔ ɔbali yeanyia anwosesebɛ la.
O pão da vida
Jesus declarou: 'Eu sou o pão da vida.' Quem vem a Ele nunca terá fome, e quem nele crê jamais terá sede. Ele é o sustento eterno.
Gyisɛse zele bɛ kɛ, "Tɛ Mosisi a vale maanle bɛ a. Egya a maanle bɛ a. Na yemɔ noko a eza ɔlɛmaa bɛ nɔhalɛ Kpanwo ne mɔɔ vi anwuma maanle ne anu la kɛkala a. Nɔhalɛ Kpanwo ne a le Sonla ne mɔɔ yezoa ye yemaa yevi anwuma maanle ne anu yera la, yɛɛ yemɔ a maa ewiade ngoane a."
Akee bɛzele ye kɛ, "Awulae, maa yɛ zɛhae kpanwo ne bie dahuu!"
Gyisɛse buale kɛ, "Mame a mele Ngoane Kpanwo ne a. Awie biala mɔɔ kɛdoa me bo zo la ɛhɔne ɛnrɛhu ye bieko ɛlɛ. Bɛdabɛ noko mɔɔ bɛdie me bɛdi la nzuhɔne ɛnrɛhu bɛ ɛlɛ.
Ɛhɛe, mame a le Ngoane Kpanwo ne a! Kpanwo ne mɔɔ vi anwuma rale, mɔɔ bɛ ze mɔ lile ye wɔ fiemgbole ne azo la ɛmmaa ngoane mɔɔ ɔnlɛ awieleɛ, yemɔti mɔɔ bɛlile la bɛ muala bɛwuwule. Na Kpanwo ne mɔɔ vi anwuma maanle ne anu la yemɔ a maa awie biala mɔɔ kɛli bie la ngoane mɔɔ ɔnlɛ awieleɛ a. Mame a le zɔhane Ngoane Kpanwo ne mɔɔ vi anwuma maanle nu rale na ɔde aze dahuu la. Awie biala mɔɔ ɔkɛli zɛhae Kpanwo ne la ɔbadɛnla ngoane nu dahuu; me nwonane ne a le zɛhae Kpanwo anzɛɛ aleɛ ne mɔɔ bakpɔne ewiade a."
Na Gyisɛse zele ye kɛ, "Kyɛkyɛ! Ɔluakɛ Ngɛlɛlera ne ka kile yɛ kɛ kpanwo angomekye ɛnrɛhola ɛnrɛyɛ menli ngɛla aleɛ: na emomu, Nyamenle edwɛkɛ biala azo ɛlilɛ a le debie mɔɔ yɛhyia nwo a."
Partilha e comunhão
O partir do pão une o corpo de Cristo. Na Ceia, na generosidade e na partilha, expressamos a comunhão com Deus e uns com os outros.
Eza ɔvale kpanwo dolɔfo ko; na mɔɔ ɔyilale zolɛ ɔwiele na ɔyɛle Nana Nyamenle mo wɔ nwolɛ la, ɔbubule nuhua nzokenzoka na ɔvale ɔmaanle bɛ muala, ɔzele bɛ kɛ, "Ɛhye a le me nwonane mɔɔ bɛlɛfa bɛamaa wɔ bɛ ɛtane ti a. Bɛli ɛhye na bɛva bɛhakye me dahuu."
"Ɛhye ati bɛnlea nzɛlɛlɛ ɛhye azo na bɛzɛlɛ: ‘Yɛ Ze mɔɔ wɔ anwuma, yɛyeyɛ wɔ duma nwuanzanwuanza ne. Yɛsɛlɛ kɛ, wɔ Belemgbunlililɛ ne ɛrɛla. Maa wɔ ɛhulolɛdeɛ ɛyɛ ɛkɛ wɔ azɛlɛ ye azo, kɛmɔ bɛyɛ ye wɔ anwuma lɔ la. Maa yɛ ɛnɛ dahuu aleɛ kɛmɔ ɛyɛ ye dahuu biala la,
Gyisɛse zele bɛ kɛ, "Bɛdabɛ bɛmaa bɛ aleɛ ɛ." Na bɛbizale ye kɛ, "Duzu a yɛva yɛmaa bɛ a? Kyesɛ ezukoa dɔɔnwo na ahola adɔ menli ɛwolaa ɛhye mɔ anwo aleɛ!"
Gyisɛse bizale bɛ kɛ, "Duzu aleɛ dodo a yɛlɛ ye kɛkala a? Bɛmaa menwu ye."
Bɛziale bɛrale na bɛhanle bɛhilele ye kɛ, kpanwo dolɔfo nnu ɔ nee fɛlɛ nwiɔ ala a bɛlɛ ye wɔ bɛ nwo a. Gyisɛse akee maanle menli dɔɔnwo ne dɛnlanle aze wɔ ndile ne azo ekpunli ekpunli mɔɔ wɔ nu abulanlu abulanlu ɔ nee ɛya ɛya la.
Gyisɛse vale kpanwo dolɔfo nnu ne nee fɛlɛ nwiɔ ne, na ɔnleanle anwomanyunlu, na ɔyɛle Nyamenle mo. Akee ɔbubule kpanwo dolɔfo nnu ne nee fɛlɛ nwiɔ ne anu ngyikyi ngyikyi bie, ɔvale kpanwo ne nee fɛlɛ ne bie ɔmaanle ye ɛdoavolɛma ne mɔ ko biala, ɔmaanle bɛvale bɛzieziele menli ne mɔ anyunlu. Na menli dɔɔnwo ne lile maanle bɛ ko yile mɔɔ ɛnee akee bɛngola bieko bɔbɔ di a.
Ɛnee mrenyia mɔɔ wɔ nu la le kɛyɛ apenle nnu, na nzinlii, bɛsesale mgbokpoleka ne la bɛnyianle ahɛndɛne bulu nee nwiɔ!
Provisão divina
O justo não é desamparado e seus descendentes não mendigam pão. Deus provê com fidelidade o alimento de cada dia.
Kɛkala mehɔ mgbanyifoa; na sumunli kɛ me gye vile la, metɛnwunle tenlenenli mɔɔ Awulae ɛkpo ye ɛlɛ; anzɛɛ ɔ bo zo amra bie mɔ ɛlɛsɛlɛzɛlɛ aleɛ a.
Mɔɔ bɛpɛle azule tandane ne la, ɛdoavolɛma ne mɔ hakyele kɛ bɛ rɛle ɛvi kɛ bɛkɛva aleɛ wɔ bɛ nwo.
Gyisɛse hakyele bɛ kɛ; "Bɛnlea Falasiima ne nee Sadusiima ne mɔ boɛ! Ɔluakɛ bɛle mgbɔvonle."
Bɛdwenlenle kɛ kɛmɔ bɛ rɛle ɛvi kɛ bɛanva kpanwo la ati yɛɛ ɔleka ɛhye a.
Ɛnee Gyisɛse noko ze deɛ mɔɔ bɛlɛdwenle nwolɛ a, ɔti ɔzele bɛ kɛ, "O bɛmɛ mɔɔ bɛ diedi le ekyi a! Duzu ati a bɛ rɛle ɛbɔ bɛ nwo wɔ aleɛ mɔɔ bɛanva la anwo a? Bɛnrɛnyia ndelebɛbo ɛlɛ ɔ? Saa bɛngakye kpanwo dolɔfo nnu ne mɔɔ menli apenle nnu ne lile ɔ nee mgbokpoleka ne mɔɔ hale ɔ bo la a, eza bɛngakye dolɔfo nsuu ne mɔɔ menli apenle nna ne lile ɔ nee ɔ nzi mgbokpoleka ne mɔɔ hale la ɔ? Duzu ati a bɛkɛdwenle kɛ aleɛ nwo edwɛkɛ a ɛnee melɛka la ɛ? Na mesi zo bieko kɛ, ‘Bɛnlea bɛ nwo boɛ wɔ Falasiima ne nee Sadusiima ne mɔ anwo, ɔluakɛ bɛle mgbɔvonle.’"
Akee nzinlii bɛdele ɔ bo na bɛnwunle kɛ "mgbɔvonle" ne mɔɔ ɔhanle nwolɛ edwɛkɛ la kile Falasiima ne nee Sadusiima ne mɔ bɛ adalɛ ngilehile ne mɔ.