Superação
Superar desafios, dificuldades e tentações faz parte da caminhada cristã. A Bíblia nos garante que, em Cristo, somos mais que vencedores em todas as circunstâncias.
Vitória em Cristo
Jesus já venceu o mundo. Nele temos coragem, paz e a certeza de que nenhuma adversidade poderá nos derrotar definitivamente.
Mɔ nɔ gìe nubə-ɔŋ tʉ bii, mbɔ bii chʉʼ kie fyiighʉənə tíŋ hə bɔŋ mə bɛ yʉʼʉ mɔʼɔ. Bə bu chɔŋhə bii kəwʉʉnəmbi. Bii bɔŋ kie fyii, bʉʼka mbɔ mɔ nɔʼ ghɔʼ wʉʉnəmbikə."
Mɔ nɔ gìe nubə-ɔŋ tʉ bii, mbɔ bii chʉʼ kie fyiighʉənə tíŋ hə bɔŋ mə bɛ yʉʼʉ mɔʼɔ. Bə bu chɔŋhə bii kəwʉʉnəmbi. Bii bɔŋ kie fyii, bʉʼka mbɔ mɔ nɔʼ ghɔʼ wʉʉnəmbikə."
Bʉʼʉ bɔŋ nɔʼ ghɔʼ nubə-ɔŋ nchəŋnchəŋ tə kùu, tíŋ hə bɔŋ mbəŋ-ɛŋ ndə ɔ kʉʉ bʉʼʉ.
Bɔŋ ndɔ tʉ Nyii ndə ɔ kɔ ghʉəʼkə tʉ bʉʼʉ ndə məyú chɔ tíŋ hə bɔŋ Jiso Klai Tiekətʉ-yʉʼʉ.
Bɔŋ ndɔ tʉ Nyii ndə ɔ kɔ ghʉəʼkə tʉ bʉʼʉ ndə məyú chɔ tíŋ hə bɔŋ Jiso Klai Tiekətʉ-yʉʼʉ.
Bʉʼka wotəmiyɔŋ ndə Nyii nɔʼ bí ɔ, nɔ tʉʼ ghɔʼ wʉʉnəmbikə. Bʉʼʉ bɔŋ ghɔʼ wʉʉnəmbikə nə məmɔʼfyiihə-ʉʼʉ ndəŋ Nyii.
Məkʉʉ Nyii nɔ bɛ mbɔ bʉʼʉ tʉʼ bəŋkahə-bi təmə bəŋkahə-bi bɔŋ shʉə ndə mətʉʼ fɛ. Bʉʼka wotəmiyɔŋ ndə Nyii nɔʼ bí ɔ, nɔ tʉʼ ghɔʼ wʉʉnəmbikə. Bʉʼʉ bɔŋ ghɔʼ wʉʉnəmbikə nə məmɔʼfyiihə-ʉʼʉ ndəŋ Nyii. Bɛ nda ndə bəkɔ ɔ ghɔʼ wʉʉnəmbikə? Nɔ bɛ haʼ wo ndə ɔ bɛŋ mbɔ Jiso nɔ bɛ VaaNyii.
Bɛ nda ndə bəkɔ ɔ ghɔʼ wʉʉnəmbikə? Nɔ bɛ haʼ wo ndə ɔ bɛŋ mbɔ Jiso nɔ bɛ VaaNyii.
Bɔŋ nɔʼ ghɔʼ ɔ bʉʼka fɔbʉə-mbʉ-Vaabinjyʉʉ-kə
ghɔŋ ŋgie-shʉəŋ-kə ndə bɔŋ tʉʼ lɔʼ,
bʉʼka bɔŋ kə buŋ fàa məchimbi-yʉə
mbɔ bɔŋ bu kwú fɛ.
Superando o mal com o bem
O cristão vence o mal não com violência, mas com o bem. O amor, a fé e a perseverança são as armas da superação.
Kə a mə mɛʼtə ŋwɔŋ-aŋ nu-bʉəbʉə-bə ghɔʼ a fɛ, bɔŋ ghɔʼ ghʉəʼ-bʉʼʉ-kə nə nu-jyujyu-bə.
Kə a mə mɛʼtə ŋwɔŋ-aŋ nu-bʉəbʉə-bə ghɔʼ a fɛ, bɔŋ ghɔʼ ghʉəʼ-bʉʼʉ-kə nə nu-jyujyu-bə.
Mbʉ kɛʼɛ báa mu kənjəŋ təmə mbʉ kənjəŋ mə lʉəŋhə fɛ.
Bɔŋ ndɔ nɔ bɛ tʉ Nyii, bʉʼka ɔ nɔ bɛ ntəŋbəshʉ-yʉʼʉ ndə bʉʼʉ fúu ŋwɔŋ bʉʼʉbə Klai ndə məgɛ sɛʼ ŋgʉʼʉ. Nyii nɔ tʉʼ wɔʼhə bəsɔʼka te Klai bəyəŋbəyəŋ tíŋ hə bɔŋ bʉʼʉ, i kə bɛ nə ŋgwo-lamənda-mə ndə yɔʼkə-i bʉʉ daa.
Wotəmiyɔŋ ndə bii sʉfyii hə ndəŋ bʉʼʉ-e, mɔ nɔ sʉfyii-ɔ hə ndəŋ bʉʼʉ-e ghɔ. Bʉʼka ndʉʉ ndə mɔ sʉfyii hə ndəŋ bʉʼʉ-wo, kaʼ nukə bɛ ghɔ ndə mɔ kie ndə məsʉfyii-ɔ chɔ, təmə mɔ nɔ sʉ yie-bii bəshʉ Klai, mbɔ Sata mə yi lóʼtə bʉʼʉ fɛ, bʉʼka bʉʼʉ bɛ tʉŋkwɔŋ ndə fiatə-i fɛ.
Wo ndə ɔ mɔʼ chɔ-ɔ tə yú, mɔ bu kɔ ghʉəʼkə tʉ ɔŋ baʼa ɔ yétə mɔʼ ndəŋ yetəkə-ɔŋ, haʼ ndə mɔ kə mɔʼ tə yú, baʼa Tie-ɔ yétə mɔʼ ndəŋ yetəkə-i.
Wo ndə ɔ mɔʼ chɔ-ɔ tə yú, mɔ bu kɔ ghʉəʼkə tʉ ɔŋ baʼa ɔ yétə mɔʼ ndəŋ yetəkə-ɔŋ, haʼ ndə mɔ kə mɔʼ tə yú, baʼa Tie-ɔ yétə mɔʼ ndəŋ yetəkə-i.
Wo ndə ɔ mɔʼ chɔ-ɔ tə yú, bə bu véʼ ɔ nə ndyi-kəfyuʼ-hə, təmə mɔ kʉʉ nə yʉəʼ yie-e mu ŋwɔʼnə məchímbi fɛ. Mɔ bu tíi yie-e jyujyu bəshʉ Tie-ɔ ghɔŋbə bʉəntəŋ-bi.
Força e coragem divina
Deus é nosso escudo e fortaleza. Quando o medo tenta nos paralisar, a presença do Senhor nos fortalece e nos encoraja a prosseguir.
Bəkɔ mɔ fɔʼ nubə inchəŋ tíŋ hə bɔŋ mbəŋ-ɛŋ ndə ɔ tʉʼ kɔ mɔ nə ghʉəʼkə.
Vâaŋgeŋge, bii nɔ gwè hə kəghɔ-Nyii bɔŋ-nɔʼ-leʼ ghɔʼ bɔŋ, bʉʼka wo ndə ɔ bɛ mu mbʉə-bii nɔ shʉə chàa wo ndə ɔ bɛ mu kəwʉʉnəmbi.
Vâaŋgeŋge, bii nɔ gwè hə kəghɔ-Nyii bɔŋ-nɔʼ-leʼ ghɔʼ bɔŋ, bʉʼka wo ndə ɔ bɛ mu mbʉə-bii nɔ shʉə chàa wo ndə ɔ bɛ mu kəwʉʉnəmbi.
Resistindo a tentação
A armadura de Deus nos protege contra as investidas do mal. Resistir ao diabo, vigiar e orar são essenciais para a superação espiritual.
Ndə məlìʼ, bii tənə shʉəshʉə mu Tiekətʉ, kə shʉə bə nə ghʉəʼkə-i. Bii mɔʼ fɔ-chɔ-Nyii-bə inchəŋ mbʉə bii, i chʉʼ kwáa bii ndə mələʼ mənaa Debulu. Bʉʼka bʉʼʉ tʉʼ gwúu byuʼu bə bʉʼʉbə bʉəməsʉʉ fɛ, bʉʼʉ nɔ tʉʼ gwúu byuʼu bʉʼʉbə bʉə njəŋ kədɔŋ, kə gwúu byuʼu bʉʼʉbə lyʉʉhəbə ndə bɔŋ tʉʼ sɔʼ nə bəfɔŋ njəŋ kədɔŋ, kə gwúu bʉʼʉbə ghʉəʼ-bʉəbʉə-bə ndə bɔŋ bɛ mu njəŋ-yuo-hə. Nɔ, bii mɔʼ fɔ-chɔ-Nyii-bə inchəŋ mbʉə-bii, mbɔ i chʉʼ yi kwáa bii ndə mətənə ndə mbi bʉəbʉə, ndʉʉ ndə bii nɔʼ mɔʼ inchəŋ, bii tənə shʉəshʉə. Nɔ, bii tənə shʉəshʉə, kɔʼ kwɔ-shʉəŋ-kə kəlyuʼ-bii, mɔʼ fɔ-chɔ-bə ndə məkyʉhə fyiihə-ii nə yɔŋ, kə bɛ mətənə ndyʉndyʉ, takwubə-ii, kə bɛ məshʉtə ŋwɔŋ-yii ndə məgɛ nə ntəŋjyujyu ndə i gwè nə fyiighʉənə. Ndə nubə inchəŋ, bii chɔʼhə ŋgɔŋ-chɔ-hə-ii kɔ ghɔʼ kə bɛ məmɔʼfyii ndəŋ Nyii, kə bɛ fɔkə ndə bəkɔ i kwáa bii ndə məyùʼ mənyɔ ndə i fyú hə ndəŋ ghʉʉ ŋwɛŋ ndə bəkɔ Wo bʉəbʉə mɔʼ bii nə yɔŋ. Bii kwóhə ghʉʉkə kətʉ-bii kə bɛ ŋkwaa ndə i gwè hə kəghɔ-Nyii, bɔŋleʼ yá setə-chɔ-kəLyʉʉhəNyii-kə ndə bɛ ŋgieNyiikə kəghɔ-bii.
nɔ bii mɛʼ nduɔŋ nuʼ ndə i kə fəŋ bɛ mu mbʉə-bii, bii kə chìi nubə nə yɔŋ, ndə ĩ kə bʉəhə bii, bʉʼka nu-bʉəbʉə-bə ndə bii kə kʉʉ ndə məfɔʼ i fəʼhə bii, lʉ fyii fefe ghɔŋbə ndaa fefe. Bii bɔŋ kie ndə məmɔʼ gwo mbʉə fefe ndə bɛ finə-Nyii, kə bɛ ndyʉndyʉ nə shʉəŋ bɔŋleʼ bɛ tʉʉnə.
Tʉʉ-a byʉʼ, kə a mə bɔŋ chìi bʉʼʉ fɛ, kə a mə mɛʼtə chichi bùu chusii-ɔ tʉʉ-a kə bíe ibyʉʼnə fɛ. Kə bii mə kɔ saa tʉ Debulu ndə məfəʼhə bii fɛ.
Nɔ, bii ké ŋwɔŋ-yii tʉ Nyii, kwɛŋhə tʉ Debulu, ɔ bu nyʉʉ bii. Bii kwɛʼtə gɛ mbʉə Nyii, Nyii bu kwɛʼtə gwè mbʉə-bii. Bii sʉ ghɔbə-ii, bii bʉə-bʉʼʉ, sʉfyiihə-ii, bʉə təbuuŋ bûu.
Bii shúʼhə ŋwɔŋ-yii sê bəshʉ Tiekətʉ, ɔ bu kóʼhə a ghɔʼ.
Tʉʉjyu nɔ bɛ yi-wo-yə ndə ɔ lyʉʉtənə shʉəshʉə ndʉʉ ndə nu-shʉəshʉə-bə tʉʼ gwè tʉ ɔŋ, bʉʼka mbɔ ndʉʉ ndə ɔ bu tənə tə gɛ lìʼ nɔ, bə bɛŋ ɔŋ, fùɔ ŋgʉʼʉ məchímbi kətʉ-ɔ təmə liʼ-i ghɔ fɛ, ndə Nyii nɔʼ kɔʼnə tʉ bʉə ndə bɔŋ kʉʉ ɔ. Kaʼ bə kə mùutə wo ndə məgwù mu bʉʼʉ, kə ɔ məghɔŋ mbɔ, "Nɔ tʉʼ mùutə Nyii mùutə mɔ fɛ." Bʉʼka mbɔ bə mə mùutə Nyii ndə məchìi bʉʼʉ fɛ, təmə mbəŋ-ɛŋ bɔŋ kyinə mùutə wo ndə məgwù mu bʉʼʉ fɛ. Ndʉʉ ndə bə mùutə wo mbɔ ɔ gwù mu bʉʼʉ nɔ, ĩ nɔ gwè hə ndə ŋkwɔʼtə mu fyii-i ndə i tʉʼ lóʼtə ɔŋ ndə məshyùu ɔ gɛ nə yɔŋ. Ndʉʉ ndə mbʉ ŋkwɔʼtə gʉə nɔ, i bí bʉʼʉ, mbʉ bʉʼʉ bɔŋleʼ kɛŋ shʉtə təŋ nɔ, gwè nə kwu.
Ntɛ-məntɔ ndə i bɛ fyii-bii ndə məchìi bʉʼʉ, nɔʼ nə bɛ haʼ fyii bəbɛʼbʉə. Nyii bɔŋ bɛ Nyii gìe shʉəŋ, ɔ kʉʉ mɛʼtə i gwè tʉ bii tə tíŋ ghʉəʼkə-ii fɛ, bɔŋ ndʉʉ ndə i gwè tʉ bii, ɔ bu dʉʼ fia tʉ bii ndə mənyʉʉ fyú, bɔŋ ndə mə-leʼ-lyʉʉtənə.
Gwúu yʉʼ byuʼu məmɔʼfyii ndəŋ Nyii. Bɔŋleʼ yá məchímbi təmə liʼ-i ghɔ fɛ tənə chɔ shʉəshʉə ndə Nyii kə tíi a chɔ ndə a kə kwəʼ jyujyu te yɔŋ bəshʉ bʉə buŋmbi.
Bɔŋ bʉə ndə bɔŋ kʉʉ fʉʼkə nɔ tʉʼ gwù mu nubə ndə i mùutə wo mbɔ ɔ gwù mu bʉʼʉ, kwú ndəŋ ŋkʉʼ nə nyaahə, bɔŋ nɔ tʉʼ leʼ kie ntɔmə ndəŋ fia-bənɔʼɔ-tə buŋmbi ndə bəkɔ i ləŋhə bɔŋ, chìi bɔŋ byʉʼ bɛ njʉnjʉ.
Perseverança até o fim
A corrida da fé exige perseverança. Devemos lançar fora todo peso e olhar para Jesus, o autor e consumador da nossa fé.
Ndʉʉghɔfii, ndə nuɔ bʉə-bɔŋ buŋmbi yəŋhə bʉʼʉ fúu ndə bɔŋ nɔʼ dʉʼ nə məchimbi-yʉə ndə bɔŋ kə mɔʼfyiihə-ʉə ndəŋ Nyii nɔ, bʉʼʉ mɛʼtə nubə inchəŋ ndə bəkɔ i byùutə bʉʼʉ ghɔŋbə bʉʼtə ndə i yùhə ndə məlʉəŋ bʉʼʉ, lyʉʉtənə ndə mənyʉʉ mbʉ ndʉʉ ndə Nyii nɔʼ shʉtə tʉʼ bəshʉ-bʉʼʉ,
Bii kwɔʼtə ntyʉʉ ŋgʉəʼ shʉəshʉə ndə ɔ kə nyíɛ kəghɔ-bʉə bʉʼʉ, bʉʼka mbʉəhə-ii mə yi lʉʉtə, bii káa.
Bʉʼka mbɔ ɔ kə nyíɛ ŋgʉəʼ ndʉʉ ndə bə kə mùutə ɔŋ, bəkɔ ɔ kwáa bʉə ndə bə tʉʼ mùutə bɔŋ nduɔ.
Bii yá ŋwɔŋ-yii, kə kíi dyʉʼbə. Wobàa-yii, Debulu, nɔ tʉʼ nyʉʉ yəŋ mbʉə-bii ndə bʉʼ kə lú, kə kʉʉ wo ndə məsáatə ɔŋ. Bii kwɛŋhə tʉ ɔŋ, tənə shʉəshʉə ndə məmɔʼfyii ndəŋ Nyii, kə kínə mbɔ ntɛ ŋgʉəʼ ndə bii tʉʼ nyíɛ, nɔ bɛ haʼ nɔ ndə bəbɛʼbəliŋ-bii ndə bɔŋ nɔʼ bɛŋ Nyii mu kəwʉʉnəmbi inchəŋ tʉʼ lyʉʉtənə ndə mənyíɛ ŋgʉəʼ.
Ndʉʉ ndə bii nɔʼ nyíɛ ŋgʉəʼ ndə kʉʉkə məniʼ nɔ, Nyii ndə ɔ kie buuŋjyu inchəŋ, ndə ɔ tíi bii ndə məbɛ mu məgʉə-e ndə i kie liʼ-i fɛ tíŋ hə bɔŋ Klai, bu bʉnə shʉtə nubə i tənə ndyʉndyʉ tʉ bii nə mbəŋ-ɛŋ, chìi məmɔʼfyiihə-ii ndəŋ ɔŋ bìʼ shʉə, bɔŋleʼ kɔ ghʉəʼkə tʉ bii, bɔŋleʼ kɛŋ dùʼhə bii sê.
Bii yá ŋwɔŋ-yii, kə kíi dyʉʼbə. Wobàa-yii, Debulu, nɔ tʉʼ nyʉʉ yəŋ mbʉə-bii ndə bʉʼ kə lú, kə kʉʉ wo ndə məsáatə ɔŋ.
Bɛ ka ndə bəkɔ i wɔʼtə bʉʼʉ ndə ŋkʉʉ-Klai? Bɛ ŋgʉəʼ mɛ, bɛ məlíŋ mɛ, bɛ məchɔŋhə ndə bə tʉʼ chɔŋhə bʉʼʉ mɛ, bɛ chyʉʉ mɛ, bɛ mətòʼ kənchiʼtʉʉ mɛ, bɛ mə bɛ chu-kwú mɛ, byuunɔ məfɛŋhə nə kwu?
Bʉʼʉ bɔŋleʼ kínə mbɔ tʉ bʉə ndə bɔŋ kʉʉ Nyii, ɔ nɔ tʉʼ chìi nubə nchəŋnchəŋ ndə i tʉʼ fyú tʉ bɔŋ i kə fɔʼ ndə bʉʉ-yʉə. Nɔ bɛ bʉə ndə Nyii nɔʼ tíi bɔŋ mbɔ bɔŋ fɔʼ nubə haʼ ndə ɔ nɔʼ kə shʉtə.
Tiekətʉ bɔŋ bu fyúhə mɔ ndə nu-bʉəbʉə-bə inchəŋ lʉ mɔ buɔbuɔ gɛ nə mɔ yuo kəyəŋ ndə ɔ tʉʼ sɔʼ. Məgʉə bɛ yi-yə təmə liʼ-i ghɔ fɛ. Ï bɛ haʼ nɔ.
Tiekətʉ bɔŋ kə bɛ wo gìe shʉəŋ, ɔ bu kɔ ghʉəʼkə tʉ bii, kyʉhə bii hə kəghɔ mbʉ Wo Bʉəbʉə ndə bɛ Sata.
Descanso e renovação
Jesus convida os cansados e sobrecarregados a descansar nele. Sua graça é suficiente para nos renovar em meio às tribulações.
Ndʉʉmɛ, Jiso ghɔŋ mbɔ, "Bii gwè tʉ mɔ, bʉə bənchəŋ ndə bii nɔʼ bɛʼ bɛʼkə, mbʉ kəbɛʼ dìe bii daa, mɔ bu kwáa bii, bii káa.
Bii fyúhə ŋwɔŋ-yii ndə ntɔ-kyʉə-mə, ẗʉʉ-yii kə bʉʉ ndə fɔkə ndə bii kie bʉʼka mbəŋ-ɛŋ Nyii nɔʼ ghɔŋ mbɔ,
"Mɔ kʉʉnə mɛʼtə bii fɛ,
təmə kʉʉnə lèʼnə bii fɛ."
Bʉʼka mbɔ nubɛʼkə bɛ ghɔ ndə i chàa Nyii fɛ."
Jiso bíʼtə tʉ bɔŋ mbɔ, "Bii tʉʼ bɛŋ ka? Bii lɔ hə sê kə gháaNyii bʉʼka bii mə yi gwù mu nubə ndə i mùutə wo mbɔ ɔ gwù mu bʉʼʉ."
Ndə bɔŋ bɛ ndəŋ ghɔ, ɔ gìe tʉ bɔŋ mbɔ, "Bii gháaNyii bʉʼka bii mə yi gwù mu nubə ndə i mùutə wo mbɔ ɔ gwù mu bʉʼʉ."
Mɔ nɔʼ kɔ ghʉəʼkə tʉ bii, ndə bəkɔ bii tòʼ ndəŋ yɔhə ghɔŋbə bəŋɔŋ, bɔŋleʼ məghɔʼ ghʉəʼ-Sata-kə, nubɛʼkə mə chìi bii fɛ.
Bii kə kíi dyʉʼbə bɔŋleʼ gháaNyii bʉʼka bii mə yi gwù mu nubə ndə i mùutə wo ndə məgwù mu bʉʼʉ. Mbʉ fyii nɔ bɛ chɔ, bɔŋ mbɔʼ mbʉə lʉʉtə."
Wotəmiyɔŋ ndə ɔ tʉʼ chìi bʉʼʉ gɛgɛ nɔ bɛ tʉ Debulu, bʉʼka Debulu nɔʼ kə chìi bʉʼʉ lʉ hə ndəŋ ŋgwunə-mbi. Nukə ndə VaaNyii kə gwè bʉʼka yɔŋ, nɔ nə bɛ ndə məkùutə fɔʼ Debulu.
Mɔ nɔ tʉʼ nyɔʼ tʉ bii, vâaŋgeŋge,
bʉʼka bə nɔʼ sʉfyii hə ndəŋ bʉʼtə-ii bʉʼka Jiso.
Mɔ nɔ tʉʼ nyɔʼ tʉ bii, bətie vâa,
bʉʼka bii nɔ kínə ɔŋ ndə ɔ nə bɛ lʉ hə ndəŋ nchʉʉhə.
Mɔ nɔ tʉʼ nyɔʼ tʉ bii, vâakəyɔwo,
bʉʼka bii nɔʼ ghɔʼ wo bʉəbʉə ndə bɛ Sata.
Mɔ nɔ kə nyɔʼ tʉ bii, vâambuɔ,
bʉʼka bii nɔ kínə mbʉ Tie.
Mɔ nɔ kə nyɔʼ tʉ bii, bətie vâa,
bʉʼka bii nɔ kínə ɔŋ ndə ɔ nə bɛ lʉ hə ndəŋ nchʉʉhə.
Mɔ nɔ kə nyɔʼ tʉ bii, vâakəyɔwo,
bʉʼka bii nɔ bɛ shʉəshʉə,
ŋgieNyiikə káa mu mbʉə-bii,
bii nɔʼ ghɔʼ wo bʉəbʉə ndə bɛ Sata.
Kə bii mə kʉʉ wʉʉnəmbikə byuunɔ fɔbə ndə i bɛ muŋgɔ fɛ. Kaʼ wo kʉʉ wʉʉnəmbikə, təmə ŋkʉʉ mbʉ Tie káa mu mbʉə-ɔ fɛ.
Bii kínə mbɔ mbʉəhə-ii bɛ yəŋ-mbʉə-Klai-bə fe? Nɔ mɔ lʉ yəŋ-mbʉə-Klai-bə tùotə ghɔŋbə mbʉə-sɔkʉʉ mɛ? I mə nə bɛ nɔ fɛ! Byuunɔ, bii kínə mbɔ wo ndə ɔ tùotə ŋwɔŋ-ɛŋ ghɔŋ sɔkʉʉ bu bɛ mbʉə imɔʼ ghɔŋ ɔŋ fe? Bʉʼka bə nɔ nyɔʼ mu ŋwɔʼnə-Nyii mbɔ, "Bɔŋ bəbûu bu bɛ mbyu mbʉə imɔʼ." Bɔŋ wo ndə ɔ tùotə ŋwɔŋ-ɛŋ ghɔŋ Tiekətʉ bu bɛ mbyu kəlyʉʉhə imɔʼ ghɔŋ ɔŋ.
Nyʉʉ bəsəŋ. Bʉʼʉbɛʼ təmiyɔŋ ndə woməsʉʉ tʉʼ chìi, nɔ bɛ mbʉə-ɔ njəŋmbi bɔŋ ŋghaa bəsəŋ nɔ chìi bʉʼʉ tʉ yii-yə ŋwɔŋ. Byuunɔ bii kínə mbɔ mbʉəhə-ii bɛ njaafɛʼndɛŋNyii ndə LyʉʉhəNyiikə tʉʼ chí muŋgɔ ndə bii kie kəghɔ-Nyii fe? Kie bii kie ŋwɔŋ-yii fɛ, bʉʼka bə nɔ kə nyúɔ bii nyúɔ nə chuɔŋ. Nɔ, bii ləʼtə Nyii nə mbʉəhə-ii.
Bɔŋ mɔ nɔ tʉʼ ghɔŋ mbɔ bii kə chí mbi nə ghʉəʼ-kəLyʉʉhəNyii-kə, kaʼ bii chìi nɔ, bii leʼ kə fɔʼ bə nubə ndə mbʉə-yii tʉʼ kʉʉ fɛ. Bʉʼka nubə ndə mbʉə-a kʉʉ kaa nubə ndə LyʉʉhəNyiikə kʉʉ fɛ, bɔŋ nubə ndə LyʉʉhəNyiikə kʉʉ kaa nubə ndə mbʉə-a kʉʉ fɛ, bʉʼka bɔŋ nɔ bàa nə shʉtə-ʉə, mbɔ i chʉʼ chìi a mɛʼtə ndə məchìi nubə ndə fyii-a tʉʼ kʉʉ mbɔ a kə chìi.