1 O filho sábio ouve a instrução do pai; mas o escarnecedor não escuta a repreensão.2 Do fruto da boca o homem come o bem; mas o apetite dos prevaricadores alimenta-se da violência.3 O que guarda a sua boca preserva a sua vida; mas o que muito abre os seus lábios traz sobre si a ruína.4 O preguiçoso deseja, e coisa nenhuma alcança; mas o desejo do diligente será satisfeito.5 O justo odeia a palavra mentirosa, mas o ímpio se faz odioso e se cobre de vergonha.6 A justiça guarda ao que é reto no seu caminho; mas a perversidade transtorna o pecador.7 Há quem se faça rico, não tendo coisa alguma; e quem se faça pobre, tendo grande riqueza.8 O resgate da vida do homem são as suas riquezas; mas o pobre não tem meio de se resgatar.9 A luz dos justos alegra; porem a lâmpada dos ímpios se apagará.10 Da soberba só provém a contenda; mas com os que se aconselham se acha a sabedoria.11 A riqueza adquirida às pressas diminuíra; mas quem a ajunta pouco a pouco terá aumento.12 A esperança adiada entristece o coração; mas o desejo cumprido é árvore devida.13 O que despreza a palavra traz sobre si a destruição; mas o que teme o mandamento será galardoado.14 O ensino do sábio é uma fonte devida para desviar dos laços da morte.15 O bom senso alcança favor; mas o caminho dos prevaricadores é áspero:16 Em tudo o homem prudente procede com conhecimento; mas o tolo espraia a sua insensatez.17 O mensageiro perverso faz cair no mal; mas o embaixador fiel traz saúde.18 Pobreza e afronta virão ao que rejeita a correção; mas o que guarda a repreensão será honrado.19 O desejo que se cumpre deleita a alma; mas apartar-se do ma e abominação para os tolos.20 Quem anda com os sábios será sábio; mas o companheiro dos tolos sofre aflição.21 O mal persegue os pecadores; mas os justos são galardoados com o bem.22 O homem de bem deixa uma herança aos filhos de seus filhos; a riqueza do pecador, porém, é reservada para o justo.23 Abundância de mantimento há, na lavoura do pobre; mas se perde por falta de juízo.24 Aquele que poupa a vara aborrece a seu filho; mas quem o ama, a seu tempo o castiga.25 O justo come e fica satisfeito; mas o apetite dos ímpios nunca se satisfaz.
1 Ko te tama whakaaro nui ka rongo ki ta tona papa ako: ko te tangata whakahi ia e kore e rongo ki te riri.2 E kai te tangata i te pai i te hua o tona mangai: ka kai ia te wairua o te hunga wanoke i te tutu.3 Ko te tangata e tiaki ana i tona mangai e pupuri ana i tona ora: ko te tangata ia e hamama nui ana ona ngutu, ko te whakangaromanga mona.4 E hiahia ana te wairua o te tangata mangere, a kahore he mea mana: ka meinga ia kia momona te wairua o te hunga uaua.5 E kino ana te tangata tika ki te korero teka: he mea whakarihariha ia te tangata kino, a whakama noa iho.6 Ko te tika hei kaitiaki mo te tangata e tapatahi ana te ara: ka whakataka ano te tangata kino e te hara.7 Tera tetahi kei te amene taonga mona, heoi kahore rawa he mea i a ia: tera tetahi kei te whakarawakore i a ia, heoi nui atu ona rawa.8 Ko nga utu mo te tangata kia ora, ko ona rawa: tena ko te rawakore, e kore e rongo i te riri.9 E koa ana te marama o te hunga tika: ka keto ia te rama o te hunga kino.10 He totohe anake i ahu mai i te whakapehapeha: he whakaaro nui ia kei te hunga i nga kupu tika.11 Ko nga taonga i puta mai i te whakamanamana ka iti haere: ko ta te tangata i whakaemi ai, he mea mahi, ka tupu haere.12 He manako taringa roa, he patu ngakau: ka tae te koronga, ko te rakau ia o te ora.13 Ko te tangata e whakahawea ana ki te kupu, ka ngaro i a ia ano; ko te tangata ia e wehi ana i te whakahau, ka whiwhi ki te utu.14 Ko te ture o te hunga whakaaro nui, he puna no te ora, e puta ai i nga reti o te mate.15 Ko to te ngarahu pai he homai atawhai; he taikaha ia te ara o te hunga nanakia.16 He mahi mohio ta te tangata tupato; ko ta te wairangi he hora i te kuwaretanga.17 Ka hinga te karere kino ki te kino; ko te karere pono ia, ano he rongoa.18 Ko te tangata kahore e pai ki te papaki, mana te rawakore, te whakama; engari ko te tangata e whai mahara ana ki te ako, ka whakahonoretia.19 Ko te hiahia kua rite, he reka ki te wairua: he whakarihariha ia ki nga kuware te whakarere i te kino.20 Haere i te taha o te hunga whakaaro nui, a ka whai whakaaro koe: ko te takahoa ia o nga kuware, ka mamae.21 Ka whai te kino i te hunga hara; ko te utu ia ki te hunga tika, he pai.22 He whakarerenga iho ta te tangata pai mo nga tamariki a nga tamariki; kei te rongoa mo te tangata tika nga taonga o te tangata hara.23 He nui te kai kei te ngakinga a nga rawakore; tera ia te mea e ngaro ana i te kore o te tikanga pai.24 Ko te tangata e kaiponu ana i tana whiu, e kino ana ia ki tana tama; ko te tangata ia e aroha ana ki a ia, ka papaki wawe i a ia.25 Kai ana te tangata tika, makona ana tona wairua; ka hapa ia te kopu o te tangata kino.