Atos 2

1 Kaj kiam venis la Pentekosta tago, ili ĉiuj estis unuanime en unu loko. 2 Kaj subite venis el la ĉielo sono kvazaŭ blovego de forta vento, kaj ĝi plenigis la tutan domon, kie ili sidis. 3 Kaj al ili aperis disirantaj langoj kvazaŭ el fajro, kaj sidiĝis sur ĉiun el ili. 4 Kaj ĉiuj pleniĝis de la Sankta Spirito, kaj komencis paroli aliajn lingvojn, kiel la Spirito donis al ili parolpovon.

5 Kaj en Jerusalem tiam loĝis piaj Judoj el ĉiu nacio sub la ĉielo. 6 Kaj kiam aŭdiĝis tiu sono, la homamaso kunvenis kaj miregis, ĉar ĉiu aparte aŭdis ilin paroli per lia propra dialekto. 7 Kaj ĉiuj konfuziĝis kaj miris, dirante unu al alia: Rigardu! ĉu ne estas Galileanoj ĉiuj tiuj parolantoj? 8 Kiel do ni aŭdas ĉiu en sia dialekto, en kiu ni naskiĝis? 9 Partoj kaj Medoj kaj Elamanoj, kaj loĝantoj en Mezopotamio, Judujo, Kapadokio, Ponto kaj Azio, 10 Frigio kaj Pamfilio, Egiptujo kaj la partoj de Libio apud Kireno, kaj pasloĝantaj Romanoj, Judoj kaj prozelitoj, 11 Kretanoj kaj Araboj — ni aŭdas ilin paroli en niaj lingvoj la mirindaĵojn de Dio. 12 Kaj ĉiuj konfuziĝis kaj embarasiĝis, dirante unu al alia: Kion ĉi tio signifas? 13 Sed aliaj moke diris: Ili estas plenaj de mosto.

14 Sed Petro, stariĝinte kun la dek unu, levis sian voĉon kaj parolis al ili, dirante: Ho Judoj kaj ĉiuj loĝantaj en Jerusalem, ĉi tio estu al vi sciata, kaj aŭskultu miajn vortojn. 15 Ĉar ĉi tiuj ne estas ebriaj, kiel vi supozas, ĉar estas la tria horo de la tago; 16 sed jen tio, kio estis dirita per la profeto Joel:

17 Kaj en la lasta tempo, diras Dio,

Mi elverŝos Mian spiriton sur ĉiun karnon;

Kaj viaj filoj kaj viaj filinoj profetos,

Kaj viaj junuloj havos viziojn,

Kaj viaj maljunuloj havos sonĝojn;

18 Kaj eĉ sur Miajn sklavojn kaj Miajn sklavinojn en tiu tempo

Mi elverŝos Mian spiriton,

Kaj ili profetos.

19 Kaj Mi donos miraklojn en la ĉielo supre,

Kaj signojn sur la tero malsupre:

Sangon, fajron, kaj vaporon de fumo;

20 La suno fariĝos malluma,

Kaj la luno fariĝos sanga,

Antaŭ ol venos la granda kaj majesta tago de la Eternulo;

21 Kaj ĉiu, kiu vokos la nomon de la Eternulo, saviĝos.

22 Izraelidoj, aŭskultu la jenajn vortojn: Jesuon, la Nazaretanon, viron de Dio, elmontritan al vi per potencaĵoj kaj mirakloj kaj signoj, kiujn Dio faris per li meze de vi, kiel vi mem scias, 23 lin, laŭ la difinita intenco kaj antaŭscio de Dio transdonitan, vi per la manoj de senleĝuloj krucumis kaj mortigis; 24 lin Dio levis, malliginte la suferojn de morto, ĉar estis neeble, ke li estu tenata de ĝi. 25 Ĉar David diris pri li:

Ĉiam mi vidis la Eternulon antaŭ mi,

Ĉar Li estas ĉe mia dekstra mano, por ke mi ne falu;

26 Tial ĝojis mia koro, raviĝis mia lango,

Eĉ mia karno ripozas en espero;

27 Ĉar Vi ne lasos mian animon al Ŝeol,

Vi ne permesos, ke Via sanktulo forputru.

28 Vi konigis al mi la vojojn de la vivo,

Vi plenigos min per ĝojo antaŭ Vi.

29 Fratoj, mi povas libere paroli al vi pri la patriarko David, ke li mortis kaj estis enterigita, kaj lia tombo estas ĉe ni ĝis la nuna tago. 30 Estante do profeto, kaj sciante, ke Dio ĵuris al li per ĵuro, sidigi sur lia trono iun el la frukto de liaj lumboj, 31 li, antaŭvidante, parolis pri la relevo de la Kristo, ke li ne estos lasita al Ŝeol, kaj lia karno ne forputros. 32 Ĉi tiun Jesuon relevis Dio, pri kio ni ĉiuj estas atestantoj. 33 Levite do ĝis dekstre de Dio, kaj ricevinte de la Patro la promeson de la Sankta Spirito, li elverŝis tion, kion vi vidas kaj aŭdas. 34 Ĉar David ne supreniris en la ĉielojn; sed li mem diris:

La Eternulo diris al mia Sinjoro: Sidu dekstre de Mi,

35 Ĝis Mi faros viajn malamikojn benketo por viaj piedoj. 36 Kun certeco do sciu la tuta domo de Izrael, ke tiun Jesuon, kiun vi krucumis, Dio faris Sinjoro kaj Kristo.

37 Kaj aŭdinte tion, ili estis pikitaj en la koro, kaj diris al Petro kaj la aliaj apostoloj: Kion ni faru, fratoj? 38 Kaj Petro diris al ili: Ekpentu, kaj baptiĝu ĉiu el vi en la nomo de Jesuo Kristo por forigo de pekoj, kaj vi ricevos la donacon de la Sankta Spirito. 39 Ĉar la promeso estas por vi kaj por viaj infanoj, kaj por ĉiuj ĝis malproksime, kiujn alvokos la Eternulo, nia Dio. 40 Kaj per multaj aliaj paroloj li atestis kaj alvokis ilin, dirante: Savu vin el ĉi tiu perversa generacio. 41 Tiuj do, kiuj akceptis lian parolon, baptiĝis, kaj en tiu tago aldoniĝis ĉirkaŭ tri mil animoj. 42 Kaj ili persistis en la instruo de la apostoloj kaj en la kunuleco, en la dispecigo de pano kaj en preĝoj.

43 Kaj ĉiu animo havis timon, kaj multaj mirakloj kaj signoj fariĝis per la apostoloj. 44 Kaj ĉiuj kredantoj estis kune, kaj havis ĉion komuna; 45 kaj ili vendis siajn havojn kaj posedaĵojn, kaj dividis ilin al ĉiuj laŭ ĉies aparta bezono. 46 Kaj ĉiutage, vizitadante unuanime la templon, kaj dispecigante panon dome, ili prenis sian nutraĵon kun ĝojo kaj unueco de koro, 47 laŭdante Dion kaj havante favoron ĉe la tuta popolo. Kaj la Sinjoro aldonis ĉiutage al la eklezio la savatojn.

Anden utgjuts på pingstdagen

1 *5 Mos 16:9f. När pingstdagen*2:1pingstdagenPingsten, femtio (grek. pentekosté) dagar efter påsk, var en skördefest då man samlades i Jerusalem från vida omkring (5 Mos 16:10-16, Apg 2:5) för att bära fram det första av årets gröda inför Gud (2 Mos 23:16, 4 Mos 28:26). Rabbinerna firade dessutom pingsten till minne av laggivningen, då Gud uppenbarade sig i dunder och eld på berget Sinai (2 Mos 19-20). kom var de alla samlade. 2 *Apg 4:31. Då hördes plötsligt från himlen ett dån som när en våldsam storm drar fram, och det fyllde hela huset där de satt. 3 *Matt 3:11, Luk 3:16. Tungor som av eld visade sig för dem och fördelade sig och satte sig på var och en av dem. 4 *Mark 16:17, Apg 11:15. Alla uppfylldes av den helige Ande och började tala främmande språk, allteftersom Anden ingav dem att tala.

5 I Jerusalem bodde fromma judiska män från alla folk under himlen. 6 När dånet hördes samlades folkskaran, och alla var skakade eftersom var och en hörde sitt eget språk talas. 7 Häpna och förundrade frågade de: "Är de inte galileer, alla de som talar? 8 Hur kan då var och en av oss höra sitt eget modersmål? 9 Vi är parter, meder och elamiter, vi bor i Mesopotamien, Judeen och Kappadokien, i Pontus och Asien*2:9AsienAvser i NT en provins i Mindre Asien (nuvarande västra Turkiet)., 10 i Frygien och Pamfylien, i Egypten och i trakterna kring Kyrene i Libyen, vi är inflyttade från Rom, 11 vi är judar och proselyter*2:11proselyterGrekiska för "de som kommit fram", som omvänt sig till judendomen helt och fullt inklusive omskärelse (till skillnad från enbart sympatiserande "gudfruktiga", jfr not till 10:2)., kretensare och araber – ändå hör vi dem tala på våra egna språk om Guds väldiga gärningar!" 12 De var alla häpna och förvirrade och frågade varandra: "Vad kan det här betyda?"

13 Men andra sade hånfullt: "De har druckit sig fulla på sött vin."

Petrus pingstpredikan

14 Då steg Petrus fram tillsammans med de elva, höjde sin röst och talade till dem: "Judiska män och Jerusalems alla invånare! Detta ska ni veta, lyssna till mina ord: 15 Det är inte som ni tror att de är berusade. Det är ju bara tredje timmen *2:15tredje timmenräknat från gryningen, alltså klockan nio.på morgonen! 16 *Joel 2:28f. Nej, det är detta som är sagt genom profeten Joel:

17 *Jes 44:3, Sak 12:10.Och det ska ske i de sista dagarna,*2:17fJoel 2:28f.

säger Gud,

att jag utgjuter av min Ande

över allt kött.

Era söner och era döttrar ska profetera,

era unga ska se syner

och era gamla ska ha drömmar.

18 Ja, över mina tjänare och tjänarinnor

ska jag i de dagarna

utgjuta av min Ande,

och de ska profetera.

19 Och jag ska göra under uppe på himlen

och tecken nere på jorden,

blod, eld och moln av rök.

20 *Matt 24:29.Solen ska vändas i mörker

och månen i blod

innan Herrens dag kommer,

den stora och strålande.

21 *Rom 10:13.Och det ska ske att var och en

som åkallar Herrens namn

ska bli frälst.

22 *Apg 10:38. Israeliter, hör dessa ord: Jesus från Nasaret var en man som blev erkänd av Gud inför er genom kraftgärningar, under och tecken. Genom honom gjorde Gud detta mitt ibland er, som ni själva vet. 23 *Luk 22:22, Apg 4:28. Efter Guds bestämda plan och beslut blev han utlämnad, och med hjälp av de laglösa*2:23de laglösaDvs hedniska romare som inte hade tagit emot Guds uppenbarade vilja i GT:s lag. spikade ni upp honom och dödade honom. 24 Men Gud har uppväckt honom och löst honom ur dödens vånda, eftersom det inte var möjligt för döden att behålla honom. 25 David säger om honom:*2:25fPs 16:8f.

Jag har alltid Herren för ögonen.

Han är vid min högra sida

för att jag inte ska vackla.

26 Därför gläds mitt hjärta

och jublar min tunga.

Även min kropp

får vila i trygghet

27 *Apg 13:35.att du inte lämnar min själ åt dödsriket

eller låter din Helige se förgängelsen.

28 Du har visat mig livets vägar,

du ska mätta mig med glädje

inför ditt ansikte.

29 *1 Kung 2:10, Apg 13:36. Bröder, jag kan öppet säga er att vår stamfar David är både död och begraven. Hans grav finns här hos oss än i dag. 30 *2 Sam 7:12, Ps 89:4f, 132:11. Men han var profet och visste att Gud med ed hade lovat att sätta en av hans ättlingar på hans tron.*2:30 Jfr 2 Sam 7:12-13, Ps 132:11.31 I förväg såg han Messias uppståndelse och sade: Han ska inte lämnas åt dödsriket, och hans kropp ska inte se förgängelsen.*2:31 Ps 16:10.

32 *1 Kor 15:15. Denne Jesus har Gud uppväckt, och vi är alla vittnen till det. 33 *Fil 2:9. Han har blivit upphöjd till Guds högra sida*2:33till Guds högra sidaAnnan översättning: "med Guds högra hand". och fått den utlovade helige Ande av Fadern, och han har utgjutit det som ni ser och hör. 34 David har ju inte stigit upp till himlen, men han säger:*2:34fPs 110:1. I psalmen återger David vad Gud Fadern sade till Messias, Davids Herre.

Herren sade till min Herre:

Sätt dig på min högra sida

35 tills jag lagt dina fiender

som en pall under dina fötter.*2:35som en pall under dina fötterEtt uttryck för triumf (jfr Jos 10:24).

36 Därför kan hela Israels folk veta säkert att denne Jesus som ni korsfäste, honom har Gud gjort till både Herre och Messias."

37 *Apg 16:30, 2 Kor 7:10, Hebr 4:12. När de hörde detta högg det till i hjärtat på dem, och de frågade Petrus och de andra apostlarna: "Bröder, vad ska vi göra?" 38 *Matt 3:2, Luk 24:47f. Petrus svarade dem: "Omvänd er och låt er alla döpas i Jesu Kristi namn, så att era synder blir förlåtna. Då får ni den helige Ande som gåva. 39 *1 Mos 17:7f, Joh 10:16. Löftet gäller er och era barn och alla dem som är långt borta, alla som Herren vår Gud kallar."

40 *5 Mos 32:5, Ps 78:8, Fil 2:15. Med många andra ord vittnade han och vädjade till dem: "Låt er frälsas från det här bortvända släktet!" 41 *Apg 1:15, 2:47, 4:4, 5:14. De som tog emot hans ord döptes, och antalet lärjungar ökade den dagen med omkring tre tusen.

De troendes gemenskap

42 *Apg 20:7. De höll troget fast vid apostlarnas undervisning*2:42undervisningAnnan översättning: "lära" (innehållet i undervisningen). och vid gemenskapen*2:42gemenskapenOrdet kan även rymma egendomsgemenskap (jfr 2:44-45, 2 Kor 9:13)., brödsbrytelsen och bönerna. 43 Varje själ greps av bävan, och många under och tecken gjordes genom apostlarna. 44 *Apg 4:32. Alla de troende var tillsammans och hade allt gemensamt. 45 *Luk 12:33, Apg 4:34. De började sälja sina egendomar och ägodelar och delade ut till alla efter vars och ens behov. 46 Varje dag var de troget och enigt tillsammans i templet, och i hemmen bröt de bröd och delade måltid med varandra i jublande, innerlig glädje. 47 *Apg 2:41, 5:13, 14:1. De prisade Gud och var omtyckta av hela folket. Och Herren ökade var dag skaran med dem som blev frälsta.