እስፅፋኖሰ ሃሳያ
1 ካህነታ ሀላቃይ እስፅፋኖሰኮ፥ "ሀይስ ቱሜ?" ያግድ ኦይችስ።
2 እስፅፋኖሰይ፥ "ታ እሻቶ፥ ታ አዋቶ፥ ስእተ! ኑ አዋ አብራሃመይ ካራነን ዳናዉ ባናፐ ስን ማሰጰፆመን ደእሽን፥ ቦንቾ ፆሳይ እያዉ ቆንጭድ፥7:2 መ 12:1. 3 ‘ነ ቢታፈነ ነ ዳቦታፐ ሻከታዳ ታኒ ነና በሲያ ቢታ ባ’ ያግስ። 4 ሄ ዎደ አብራሃመይ ካልዳወታ ቢታፈ ከይድ ካራነን ዳናዉ ብስ። እያ አዋይ ሀይቅዳፐ ጉየ ፆሳይ እያ ሀ ቢታ ሀእ ህንተ ደእያ በሳ ኤህስ።7:4 መ 11:31፤ 12:4. 5 እ ሀ ቢታፈ ሀር አቶሽን ቶሆይ የያ በስካ አብራሃመስ እምቤና። ሽን ናእ እያዉ ባይና ዎደ ፆሳይ ሀ ቢታ እያዉነ እያ ሼሻስ ላታ ኦድ እማናይሳ ቃላ ገልስ።7:5 መ 12:7፤ 13:15፤ 15:18፤ 17:8. 6 ፆሳይ አብራሃመኮ፥ ‘ነ ሼሻይ ሀራ ቢታን እማተን ዳና፤ ያን ኦይዱ ፄቱ ላይ ኤንቲ አይለተን ሃረታና።7:6 መ 15:13-14. 7 ሽን ታኒ ነ ሼሻ ሃርያ ካዎተታ ፕርዳና። ሄሳፈ ጉየ፥ ኤንቲ ሄ ቢታፈ ከይድ ሀይሳን ታዉ ጎይናና’ ያግስ።7:7 ከሳ 3:12. 8 ፆሳይ አብራሃመ ሼሻይ ቃፃረታና መላ እያራ ጫቅን፥ ይሳቅ የለትዳ ሆስፑን ጋላሳን ቃፃርስ። ይሳቅ ያይቆባ ቃፃርስ፤ ቃስ ያይቆብ ታማነ ናምኡ ባ ናይታ፥ ኑ አዋታ ማይዛታ ቃፃርስ።7:8 መ 17:10-14፤ 21:2-4፤ 25:26፤ 29:31-35.
9 "ያይቆባ ናይት ዮሰፋ ቃናትድ ግብፀ ቢታን አይለተስ ባይዝዶሶና፥ ሽን ፆሳይ እያራ ደኤስ።7:9 መ 37:11፥ 28፤ 39:2፥ 21. 10 እያ፥ እያ ዋየ ኡባፈ ከስስ። ግብፀ ካዋ ስንን ሳባነ ጭንጫተ እያዉ እሚስ። ግብፀ ካዎይ ዮሰፋስ ግብፀ ቢታነ ባ ጋዋ ኡባ አይሳናዳ አዋተ እሚስ።7:10 መ 41:39-41.
11 "ግብፀ ቢታንነ ካናነ ቢታን ኡባን ኮሽ ገልድ ዳሮ አሳ ኡንኤስ። ሄ ዎደ ኑ ማይዛት ካ ደማናዉ ዳንዳእቦኮና።7:11 መ 42:1-2. 12 ያይቆብ ግብፀ ቢታን ካ ደኤይሳ ስእድ ኑ አዋታ ኮይሮ ያ የድስ። 13 ናምአን ቡሳን ዮሰፍ ባ እሻታስ ባናተ ኤርስስ። ግብፀ ካዎይካ ዮሰፋ ሶ አሳ ኤርስ።7:13 መ 45:1፥ 16. 14 ዮሰፍ ባ አዋ ያይቆባነ ባ ሶ አሳ ኡባ፥ ላፑን ታማነ እቻሹ አሳ ባኮ ያና መላ ኪትድ ኤህስስ።7:14 መ 45:9-10፥ 17-18፤ 46:27. 15 ያይቆብ ግብፀ ቢታ ዎስ፤ እነ እያ ናይት ያን ሀይቅዶሶና።7:15 መ 46:1-7፤ 49:33. 16 ኤንታ አሀይ ሄ በሳፈ ሴከማ ቢታ ቶከትድ ብድ፥ ያን አብራሃመይ ሀሞረ ናይታፐ ዳሮ ብራን ሻምዳ ዱፎን ሞገትስ።7:16 መ 23:3-16፤ 33:19፤ 50:7-13.
17 "ሽን ፆሳይ አብራሃመስ እማና ግዳይሳ ፖልያ ዎደይ ጋካናዉ ማትዳ ዎደ ግብፀ ቢታን ደእያ ኑ አሳይ ዳር ዳር ብስ።7:17 ከሳ 1:7-8. 18 ሄሳፈ ጉየ፥ ዮሰፋ ኤሮና ሀራ ካዎይ ግብፀ ቢታን ካዎትስ። 19 ሄ ካዎይ ኑ ኮቻ ገንድ ጉ ናይት ሀይቃና መላ ኤንታ ካረ ከስ የጋና መላ ኑ አዋታ ኡንኤስ።7:19 ከሳ 1:10-11፥ 22.
20 "ሄ ዎደ ሙሰይ የለትስ፤ እ ፆሳ ስንን ዳሮ ሎኦ ናአ። ባ አዋ ኬን ሄ አጌና ጋካናዉ ድጭስ።7:20 ከሳ 2:2. 21 ሙሰይ ዎራ ሆለትዳ ዎደ ግብፀ ካዋ ናእያ ደማ ኤካዳ ባ ናአ ኦዳ እያ ድቻሱ።7:21 ከሳ 2:3-10. 22 ሙሰይ ግብፀታ ጭንጫተ ኡባ ታማርድ ኦዳንነ ኦሶን ምኖ አስ ግድስ።
23 "ሙሰስ ላይ ኦይታማ ኩምዳ ዎደ ባ እሻታ፥ እስራኤለታ በአናዉ ባ ዎዛናን ቆፕስ።7:23 ከሳ 2:11-15. 24 እስራኤለታፐ እሱዋ ግብፀ እሶይ ቆህሽን በእድ ሄ እስራኤለ ኡራ ማድድ፥ ሄ ቆህዳ ግብፀ ኡራ ዎድ ኩሸ ዛርስ። 25 ሙሰይ ባ እሻታ ባ ባጋራ ፆሳይ አሻናዉ ሀነይሳ ኤንቲ አኬካና ግድ ቆፕስ፥ ሽን ኤንቲ አኬክቦኮና።
26 "ዎንተ ጋላስ ናምኡ እስራኤለ አሳት እሶይ እሱዋራ ዋትሽን ደምድ ኤንታ ስገናዉ ኮይድ፥ ‘አሳዉ፥ ህንተ እሻንታ፤ አይስ እሶይ እሱዋ ቆሄቲ?’ ያግስ።
27 "ሽን ባ ላግያ ቆሄይስ ሙሰኮ፥ ‘ነና ኑ ቦላ ሃረይሳነ ዳይና ኦዳይ ኦኔ? 28 ኔኒ ዝነ ግብፀ ኡራ ዎዳይሳዳ ታናካ ዎናዉ ኮያይ?’ ያግድ ሙሰ ሱግ የድስ። 29 ሙሰይ ሄሳ ስእዳ ዎደ ግብፀፈ በትድ ምድያመ ቢታን በተ አስ ግድድ ደእሸ ናምኡ አደ ናይታ የልስ።7:29 ከሳ 18:3-4.
30 "ጎዳ ኪታንቾይ ኦይታሙ ላይፈ ጉየ፥ ሲና ዙማ ማታን ደእያ ባዞ ቱሽያ ግዶን ኤፅያ ታማ ላጮ ግዶን ሙሰስ በንትስ።7:30 ከሳ 3:1-10. 31 ሙሰይ ባ በእዳይሳን ማላለትድ፥ ሎይ በአናዉ ቱሽያ ማት ሺቅድ ደእሽን፥ ጎዳ ቃላይ፥ 32 ‘ታኒ ነ አዋታ፥ አብራሃመ ፆሳ፥ ይሳቃ ፆሳ፥ ያይቆባ ፆሳ’ ያግሸ ሙሰኮ ይስ። ሙሰይ ያሻን ኮኮርድ ፄላናዉ ዳንዳእቤና።
33 "ጎዳይ ሙሰኮ፥ ‘ኔኒ ኤቅዳ ቢታይ ጌሽ ግድያ ግሾ ነ ቶሁዋን ደእያ ጫማ ከሳ። 34 ታኒ ግብፀን ደእያ ታ አሳ ኡንኤተ በአስ። ኤንታ ዋሱዋ ስአዳ ኤንታ አሻናዉ ዎስ። ሀእ ሃያ! ታኒ ነና ግብፀ ኪታና’ ያግስ።
35 "እስራኤለት ሙሰ፥ ‘ነና ኑ ቦላ ሃረይሳነ ዳይና ኦዳይ ኦኔ?’ ያግድ እፅዳይሳ ቱሽያ ግዶን እያዉ በንትዳ ኪታንቹዋ ባጋራ ሃረይሳነ አሸይሳ ኦድ ፆሳይ ኪትስ።7:35 ከሳ 2:14. 36 ሄ ሙሰይ እስራኤለታ ግብፀፈ ከስድ ማላልስያባታነ ኦራባታ ግብፀ ቢታንነ ዞኦ አባን ኦድ ኤንታ ኦይታሙ ላይ መላ ቢታን ካለስ።7:36 ከሳ 7:5፤ 14:21፤ ታይቦ 14:33.
37 "እስራኤለ አሳኮ፥ ‘ፆሳይ ታና ደንዳይሳዳ ህንተ ሼሻ ግዶፈ ታ መላ ናበ ህንተዉ ደንና’ ያግዳይ ሄ ሙሰ።7:37 ዛረ 18:15፥ 18. 38 መላ ቢታን ሺቅዳ እስራኤለ አሳራ ደእዳይስ፥ ኑ አዋታራነ ሲና ዙማ ቦላ እያዉ ኦድዳ ኪታንቹዋራ ደእዳ ሙሰይ እያ። ያትድ፥ ፆሳ ደኦ ቃላ ኑስ እማናዉ ኤክስ።7:38 ከሳ 19:1—20:17፤ ዛረ 5:1-33.
39 "ሽን ኑ ማይዛት ሙሰስ ኪተታናዉ ዶስቦኮና፤ እያ እፅድ ጉየ ግብፀ ስማናዉ አሞትዶሶና። 40 ቃስ አሮናኮ፥ ‘ኑና ካለያ ፆሳታ ኑስ ኦ። አይስ ጊኮ፥ ሀይስ ኑና ግብፀፈ ኤህዳ ሙሰይ፥ ዋንዳኮ ኑኒ ኤሮኮ’ ያግዶሶና።7:40 ከሳ 32:1. 41 ሄ ዎደ ማር ዳንስድ ኤቃ ኦዶሶና። ሄ ኤቃስ ያርሾ ያርሽድ ባንታ ኩሸን ኦዳ ኦሱዋን ኡፋይትዶሶና።7:41 ከሳ 32:2-6. 42 ሽን ፆሳይ ኤንታዉ ዞኮ ዛርስ። ኤንቲ ሳሉዋ ፆልንቶታስ ጎይናና መላ ኤንታ የግ አግስ። ናበታ ማፃፋን፥
" ‘እስራኤለ አሳቶ ኦይታሙ ላይ ኩመ
መላ ቢታን ሹክዳ መህያነ
ያርሽዳ ያርሹዋ ታዉ ያርሽደቲ?7:42 አሞ 5:25-27.
43 ህንተ፥ ህንተዉ ጎይናናዉ ከስዳ ኤቃነ ሞሎካ ዱንካንያ
ራፋና ጌተትያ ህንተ ፆሳ ፆልንቶ ምስልያ ቶክደታ።
ታኒ ህንተና ባብሎነፐ
ህን ባጋ የዳና’ ጌተትድ ፃፈትስ።
44 "ኑ አዋታስ መላ ቢታን ማርካ ዱንካነይ ደኤስ። እያካ ፆሳይ ሙሰ ኪትዳይሳዳነ እያ በስዳይሳዳ ኦስ።7:44 ከሳ 25:9፥ 40. 45 ቃስ ኑ አዋት ሄ ዱንካንያ ባንታ አዋታፐ ኤክድ ፆሳይ ካሰ ጎድዳ አይሁደ ግዶና አሳ ቢታ ኦይክዳ ዎደ እያሱራ ያ ኤክድ ገልዶሶና። ሄ ዱንካነይ ዳዊታ ዎደ ጋካናዉካ ሄ በሳን ደእስ።7:45 እያ 3:14-17. 46 ዳዊቲ ፆሳን ሳበትስ። ቃስ ያይቆባ ጎዳይ ደአና ኬ ኬፃናዉ ፆሳ ዎስስ።7:46 2 ሳሜ 7:1-16፤ 1 ታር 17:1-14. 47 ሽን እያዉ ኬ ኬፅዳይ ሶሎሞነ።7:47 1 ካዎ 6:1-38፤ 2 ታር 3:1-17.
48 "ሀኖሽን፥ ኡባፈ ቦላ ፆሳይ አስ ኬፅዳ ኬን ዴና። ናበይ ግዳይሳ መላ፥
49 " ‘ሳሎይ ታ አራታ፥
ሳእካ ታ ቶሆይ የያሶ።
ያትን፥ ታዉ ህንተ አይ መላ ኬ ኬፃኔ?
ዎይኮ ታኒ ሸምፕያ በሲ አዉኔ?7:49 እሳ 66:1-2. 50 ሀ ኡባ ታ ኩሸን ኦብክና?’ ያጌስ ጎዳይ።
51 "ህንተ ዋንዳ ስኦና አሴ? ህንተ ዎዛናይ ፆሳ ቃላ ኤካናዉ አይስ እፅዴ? ህንተ ሀይይ አይስ ቱልዴ? ህንተ፥ ህንተ አዋታ ኡባ ዎደ ጌሻ አያናራ ኤቀተታ።7:51 እሳ 63:10. 52 ናበታ ግዶፈ ህንተ አዋት ጎዶናይ ኦኔ? ፆሳ ናአይ፥ ፅሎይ ያናይሳ ካሰትድ ኦድዳይሳታ ዎዶሶና። ሀእ ህንተ እያ አ እምድ ዎደታ። 53 ህንተ ኪታንቹዋ ኩሸፐ ፆሳ ህግያ ኤክደታ፥ ሽን ኪተትበከታ" ያግስ።
እስፅፋኖሰ ሹቻን ጫደተ
54 ኤንቲ ሄሳ ስእዳ ዎደ ባንታ ዎዛናን እስፅፋኖሰ ቦላ ዳሮ ይሎትድ፥ ባንታ መተርሻ ሳፅድ ማንድዶሶና። 55 ሽን እስፅፋኖሰይ ጌሻ አያናን ኩምድ፥ ሳሎ ፑደ ፄልድ፥ ፆሳ ቦንቹዋነ የሱሳ፥ ፆሳ ኡሻቻ ባጋን ኤቅዳይሳ በእስ። 56 "ሄኮ፥ ታኒ ሳሎይ ዶየትን፥ አሳ ናአይ፥ ፆሳ ኡሻቻ ባጋን ኤቅዳይሳ በአይስ" ያግስ።
57 ቃላ ቁ ኦድ ዋስሸ፥ ባንታ ሀይ ኦይክድ እስፈ እያኮ ዎፅዶሶና 58 እያ ካታማፐ ጋፃ ከስድ፥ ሹቻን ጫድዶሶና። ማርካት ባንታ ማኡዋ እስ ሳኦላ ጌተትያ ናአተ ማታን ዎዶሶና።
59 እስፅፋኖሰይ፥ "ታ ጎዳ የሱሳ፥ ታ ሸምፑዋ ኤካ" ያግድ ፄግሽን ኤንቲ እያ ሹቻን ጫዶሶና። 60 ጉልባትድ፥ ባ ቃላ ቁ ኦድ፥ "ታ ጎዳዉ፥ ሀ ናጋራ ኤንታዉ አቶ ጋ" ያግስ። ሄሳ ያግድ ስምዳ መላ ሀይቅ አግስ።