1 चांगले नाव विपुल धनापेक्षा
आणि सोने व चांदीपेक्षा प्रीतीयुक्त कृपा निवडणे उत्तम आहे.
2 गरीब आणि श्रीमंत यांच्यात हे सामाईक आहे,
त्या सर्वांचा निर्माणकर्ता परमेश्वर आहे.
3 शहाणा मनुष्य संकट येताना पाहून लपतो,
पण भोळे पुढे जातात आणि त्यामुळे दुःख सोसतात.
4 परमेश्वराचे भय नम्रता आणि संपत्ती, मान
आणि जीवन आणते.
5 कुटिलाच्या मार्गात काटे आणि पाश असतात;
जो कोणी आपल्या जिवाची काळजी करतो तो त्यापासून दूर राहतो.
6 मुलाने ज्या मार्गात चालावे त्याचे शिक्षण त्यास दे,
आणि जेव्हा तो मोठा होईल तेव्हा त्या मार्गांपासून तो मागे फिरणार नाही.
7 श्रीमंत गरीबावर अधिकार गाजवितो,
आणि जो कोणी एक उसने घेतो तो कोणा एका उसने देणाऱ्यांचा गुलाम आहे.
8 जो कोणी वाईट पेरतो तो संकटाची कापणी करतो,
आणि त्याच्या क्रोधाची काठी तूटून जाईल.
9 जो उदार दृष्टीचा आहे तो आशीर्वादित होईल
कारण तो आपले अन्न गरिबांबरोबर वाटून खातो.
10 निंदकाला घालवून दे म्हणजे भांडणे मिटतात,
मतभेद आणि अप्रतिष्ठा संपून जातील.
11 ज्याला मनाची शुद्धता आवडते,
आणि ज्याची वाणी कृपामय असते;
अशांचा मित्र राजा असतो.
12 परमेश्वराचे नेत्र ज्ञानाचे रक्षक आहेत,
परंतु तो विश्वासघातक्यांची वचने उलथून टाकतो.
13 आळशी म्हणतो, "बाहेर रस्त्यावर सिंह आहे!
मी उघड्या जागेवर ठार होईल."
14 व्यभिचारी स्त्रियांचे तोंड खोल खड्डा आहे;
ज्या कोणाच्याविरूद्ध परमेश्वराचा कोप भडकतो तो त्यामध्ये पडतो.
15 बालकाच्या हृदयात मूर्खता जखडलेली असते,
पण शिक्षेची काठी ती त्याच्यापासून दूर करील.
16 जो कोणी आपली संपत्ती वाढविण्यासाठी गरीबावर जुलूम करतो,
किंवा जो धनवानाला भेटी देतो, तोही गरीब होईल.
17 ज्ञानाची वचने ऐकून घे आणि त्याकडे लक्ष दे,
आणि आपले मन माझ्या ज्ञानाकडे लाव.
18 कारण ती जर तू आपल्या अंतर्यामात ठेवशील,
आणि ती सर्व तुझ्या ओठावर तयार राहतील. तर किती बरे होईल.
19 परमेश्वरावर तुम्ही विश्वास ठेवावा,
म्हणून मी तुला ती वचने आज शिकवली आहेत.
20 मी तुझ्यासाठी शिक्षण व ज्ञान
ह्यातल्या तीस म्हणी लिहिल्या नाहीत काय?
21 या सत्याच्या वचनाचे विश्वासूपण तुला शिकवावे,
ज्याने तुला पाठवले त्यास विश्वासाने उत्तरे द्यावीत म्हणून नाहीत काय?
22 गरीब मनुष्यास लुटू नको, कारण तो गरीबच आहे,
किंवा गरजवंतावर वेशीत जुलूम करू नकोस.
23 कारण परमेश्वर त्यांचा कैवार घेईल,
आणि ज्या कोणी त्यांना लुटले त्यांचे जिवन तो लुटेल.
24 जो कोणी एक व्यक्ती रागाने राज्य करतो त्याची मैत्री करू नकोस,
आणि जो कोणी संतापी आहे त्याच्याबरोबर जाऊ नकोस.
25 तुम्ही त्याचे मार्ग शिकाल,
आणि गेलात तर तुम्ही स्वतःला जाळ्यात अडकवून घ्याल.
26 दुसऱ्याच्या कर्जाला जे जामीन होतात,
आणि हातावर हात मारणारे त्यांच्यातला तू एक होऊ नको.
27 जर तुझ्याकडे कर्ज फेडण्यास काही नसले,
तर त्याने तुमच्या अंगाखालून तुझे अंथरुण का काढून घ्यावे?
28 तुझ्या वडिलांनी जी प्राचीन सीमा घालून ठेवली आहे,
तो दगड दूर करू नकोस.
29 जो आपल्या कामात तरबेज अशा मनुष्यास तू पाहिले आहे का? तो राजासमोर उभा राहील;
तो सामान्य लोकांसमोर उभा राहणार नाही.