2 Maccabees 2

1 Acha-se escrito nos documentos relativos ao profeta Jeremias, que foi ele quem ordenou aos cativos tomar o fogo, como se acaba de contar,

2 e que o profeta, dando-lhes um exemplar da Lei, recomendou-lhes não esquecerem os mandamentos do Senhor. E não se deixarem seduzir à vista dos ídolos de ouro e de prata, ou dos ornamentos dos quais estavam ornados.

3 Conjurou-os, entre outros avisos, a não afastarem a Lei de seu coração.

4 O escrito mencionava também como o profeta, pela fé da revelação, havia desejado fazer-se acompanhar pela arca e pelo tabernáculo, quando se dirigisse à montanha que subiu Moisés para contemplar a herança de Deus.

5 No momento em que chegou, descobriu uma vasta caverna, na qual mandou depositar a arca, o tabernácu­lo e o altar dos perfumes. Em seguida, tapou a entrada.

6 Alguns daqueles que o haviam acompanhado voltaram para marcar o caminho com sinais, mas não puderam achá-lo.

7 Quando Jeremias soube, repreendeu-os e disse-lhes que esse lugar ficaria desconhecido, até que Deus reunisse seu povo e usasse com ele de miseri­córdia.

8 Então, revelará o Senhor o que ele encerra e aparecerá a glória do Senhor como uma densa nuvem, semelhante à que apareceu no tempo de Moisés e quando Salomão rezou para que o templo recebesse uma consagração magnífica.

9 Estava também relatado como esse sábio ofereceu o sacrifício da dedicação e da conclusão do santuário,

10 como também, à semelhança de Moisés que orou ao Senhor e obteve que o fogo do céu descesse e consumisse as ofertas, assim também Salomão pôs-se a rezar e o fogo desceu do alto para queimar os holocaus­tos.

11 Moisés disse: "Por não ter sido comido, o sacrifício pelo pecado foi consumido".

12 Também Salomão prolongou por oito dias a dedicação.

13 Nas relações e nas memórias do tempo de Neemias, contavam-se os mesmos feitos e como também ele formou uma biblioteca, reunindo tudo o que se referia aos reis e aos profetas, os escritos de Davi e as cartas dos reis a respeito das oferendas.

14 Do mesmo modo, Judas reuniu todos os livros espalhados pelas guerras que nos sobrevieram, e essa coleção se encontra em nosso poder.

15 Por conseguinte, se tendes necessidade de um desses livros enviai-nos mensageiros que vo-los levarão.

16 Vamos, pois, celebrar a purificação do templo, e é por isso que vos escrevemos. Seria bom que também celebrásseis essas festas.

17 Foi Deus quem salvou todo o seu povo e restituiu a todos a herança, o reino, o sacerdócio e a santificação,

18 como havia prometido pela Lei. Este Deus, em quem esperamos, sem dúvida terá logo piedade de nós e de toda a terra, nos reunirá no solo sagrado. Pois já nos livrou de grandes males e purificou o templo.

19 Os acontecimentos efetuados no tempo de Judas Macabeu e de seus irmãos, a purificação do augusto templo e a dedicação do altar,

20 como também as guerras sustentadas contra Antíoco Epí­fanes e seu filho Eupátor,

21 as manifestações celestes sobrevindas em favor dos bravos, que lutaram corajosamente em defesa do judaísmo e que, apesar de seu número reduzido, se tornaram senhores de todo o país, puseram em fuga as hordas bárbaras,

22 recobraram a posse do templo famoso em todo o universo, livraram a cidade e restabeleceram as leis em via de abolição, tudo isso, graças ao Senhor que lhes foi misericordioso;

23 eis o que Jasão de Cirene narra em cinco livros, que tentaremos resumir em um só.

24 Considerando a multidão das letras e a dificuldade que em vista da abundância dos assuntos experimentam aqueles que desejam penetrar no estudo das narrativas históricas,

25 temo-nos preocupado em agradar aos que apenas desejam lê-las, em facilitar aos que procuram retê-las e em ser úteis a todos em geral.

26 Para nós, que empreendemos este árduo trabalho de resumir, não é coisa fácil, mas uma questão de suor e vigílias.

27 No entanto, como aquele que prepara um festim e procura satisfazer aos outros, assume uma tarefa penosa, assim nós, de boa vontade, tomamos a nós este trabalho, para obter a gratidão de muitos.

28 E deixando para o autor o cuidado de tratar cada assunto em seus detalhes, nós nos esforçamos em expô-los com auxílio de fórmulas resumidas.

29 Assim como para uma casa nova cabe ao arquiteto preo­cupar-se com o conjunto da construção, enquanto aquele que está encarregado dos afrescos e das pinturas só se ocupa com a decoração. Assim, me parece, é o que cabe a nós.

30 Ao autor de uma história toca aprofundar tudo, dissertar sobre tudo, procurar todos os detalhes.

31 Mas o que resume deve, ao contrário, procurar condensar a narrativa e evitar a minúcia na exposição dos fatos.

32 Agora, após tão longos prolegôme­nos, comecemos nossa relação, porque seria absurdo ser prolixo antes da história e breve na própria história.

Αποσπάσματα από παλαιά αρχεία

1 Επίσης στα αρχεία βρίσκεται γραμμένο ότι ο προφήτης Ιερεμίας διέταξε το λαό που οδηγείτο στην αιχμαλωσία να πάρουν λίγη φωτιά από το θυσιαστήριο, όπως έχει παραπάνω αναφερθεί. 2 Αναφέρεται επίσης ότι ο προφήτης, αφού τους έδωσε το νόμο, τους διέταξε να μη λησμονήσουν τις εντολές του Κυρίου και να μην πλανηθούν όταν θα βλέπουν τα χρυσά και τ’ ασημένια αγάλματα των ειδώλων με όλα τα στολίδια τους. 3 Αυτά κι άλλα παρόμοια τους έλεγε ο προφήτης και τους παρότρυνε να μην αποβάλουν ποτέ το νόμο από την καρδιά τους.

4 Ακόμη στα αρχεία ήταν γραμμένο ότι όταν έφτασαν στο βουνό όπου ο Μωυσής ανέβηκε κι αντίκρυσε τη χώρα που ήταν ιδιοκτησία του Θεού, ο προφήτης ειδοποιήθηκε από το Θεό και διέταξε να τον ακολουθήσουν η σκηνή του Μαρτυρίου και η κιβωτός της διαθήκης. 5 Όταν ο Ιερεμίας ανέβηκε στο ίδιο σημείο, βρήκε μια μεγάλη σπηλιά. Έβαλε μέσα εκεί την κιβωτό, τη σκηνή και το θυσιαστήριο του θυμιάματος και έφραξε την είσοδο.

6 Μερικοί από τους φίλους του Ιερεμία τον ακολούθησαν για να επισημάνουν το δρόμο της σπηλιάς, αλλά δεν μπόρεσαν να τον βρουν. 7 Όταν το έμαθε ο Ιερεμίας τους επιτίμησε αυστηρά και τους είπε: «Ο τόπος θα παραμείνει μυστικός, ώσπου ο Θεός να λυπηθεί το λαό του και τον συγκεντρώσει πάλι. 8 Τότε αυτός θα φανερώσει πού είναι κρυμμένα αυτά τα πράγματα και θα ξαναφανεί η δόξα του Κυρίου στη νεφέλη, όπως φαινόταν τον καιρό του Μωυσή, καθώς κι αργότερα, όταν ο βασιλιάς Σολομών προσευχήθηκε να καθαγιαστεί ο ναός με τη δόξα του Θεού».

9 Επίσης στα αρχεία αναφερόταν ότι ο σοφός βασιλιάς Σολομών πρόσφερε θυσία καθιερώσεως όταν ολοκληρώθηκε ο ναός. 10 Προσευχήθηκε και κατέβηκε φωτιά που κατέκαψε τα ολοκαυτώματα, όπως στο παρελθόν είχε προσευχηθεί κι ο Μωυσής στον Κύριο και κατέβηκε από τον ουρανό φωτιά και κατέκαψε τη θυσία. 11 Ο Μωυσής είχε πει τότε ότι η προσφορά αυτή για την αμαρτία είχε καεί τελείως, γιατί δεν έπρεπε να φαγωθεί. 12 Ο Σολομών διοργάνωσε ειδική γιορτή για οκτώ μέρες.

13 Αυτά τα ίδια γεγονότα αναφέρονταν επίσης στα βασιλικά αρχεία και στ’ απομνημονεύματα του Νεεμία. Αυτός ίδρυσε βιβλιοθήκη και συγκέντρωσε τα γραπτά του Δαβίδ, διάφορες επιστολές βασιλέων σχετικές με τ’ αφιερώματα, καθώς και τα βιβλία τα σχετικά με τις πράξεις των βασιλέων και των προφητών. 14 Επίσης και ο Ιούδας*ο Ιούδας, δηλ. ο Ιούδας ο Μακκαβαίος. συγκέντρωσε τα βιβλία που είχαν διασπαρεί λόγω του πολέμου, κι έτσι τώρα τα έχουμε εμείς. 15 Αν, λοιπόν, τα χρειάζεστε, στείλτε μας ανθρώπους να τα πάρουν και να σας τα φέρουν.

Τέλος της δεύτερης επιστολής

16 Όλα αυτά σας τα γράψαμε επειδή πρόκειται να γιορτάσουμε τη γιορτή των Εγκαινίων. Καλό θα είναι, λοιπόν, να γιορτάσετε κι εσείς αυτές τις μέρες. 17 Ο Θεός είναι αυτός που έσωσε το λαό του κι έδωσε σε όλους μας τη γη μας, το βασίλειο, την ιεροσύνη και το ναό, 18 όπως ακριβώς τα υποσχέθηκε στο νόμο του. Ελπίζουμε στο Θεό ότι γρήγορα θα μας ελεήσει και θα μας ξανασυγκεντρώσει από κάθε σημείο της γης στον άγιο ναό. Αυτός μας έχει γλιτώσει από μεγάλες συμφορές κι έχει καθαγιάσει το ναό.

Πρόλογος του συγγραφέα

19 Ο Ιάσων ο Κυρηναίος έχει καταγράψει σε πέντε τόμους τα γεγονότα τα σχετικά με τον Ιούδα το Μακκαβαίο*τον Ιούδα το Μακκαβαίο. Βλ. υποσ. εις Α΄ Μακ 2:4. και τους αδερφούς του, καθώς και για τον εξαγνισμό του μεγάλου ναού και τα εγκαίνια του θυσιαστηρίου. 20 Επίσης έχει περιγράψει τους πολέμους εναντίον του Αντιόχου του Επιφανούς και εναντίον του γιου του, του Ευπάτορα, 21 καθώς και τις ουράνιες αποκαλύψεις σ’ αυτούς που έκαναν ανδραγαθήματα με αυταπάρνηση, με σκοπό να υπερασπίσουν τον ιουδαϊσμό. Οι δυνάμεις μας ήταν ολιγάριθμες, αλλά κατόρθωσαν ν’ ανακτήσουν όλη τη χώρα και να τρέψουν σε φυγή τα πλήθη των βαρβάρων. 22 Ανακατέλαβαν το ναό, τον ξακουστό σ’ όλη την οικουμένη, ελευθέρωσαν την πόλη κι επανέφεραν σε ισχύ τους νόμους, που κινδύνευαν να καταλυθούν. Όλα αυτά μπόρεσαν να τα πραγματοποιήσουν, επειδή ο Κύριος φάνηκε σ’ αυτούς σπλαχνικός κι επιεικής.

23 Τώρα εγώ θα προσπαθήσω να συνοψίσω σε έναν τόμο όλα αυτά που ο Ιάσων τα έγραψε σε πέντε. 24 Είδα το πλήθος των λεπτομερειών και τον όγκο της ύλης, τα οποία δυσκόλευαν όσους ήθελαν να γνωρίσουν τα ιστορικά γεγονότα, 25 και φρόντισα, αυτοί που θέλουν απλώς να τα διαβάσουν, να ψυχαγωγούνται· αυτοί που θέλουν να τα απομνημονεύσουν, να μη συναντούν καμιά δυσκολία· και γενικά όλοι όσοι θέλουν ν’ ασχοληθούν μ’ αυτά, να ωφελούνται.

26 Για μένα, που έχω αναλάβει το κοπιαστικό έργο αυτής της σύντμησης, κάτι τέτοιο δεν ήταν καθόλου εύκολο· ίδρωσα και ξενύχτησα γι’ αυτό. 27 Αυτό μοιάζει με κάποιον που προετοιμάζει ένα συμπόσιο και θέλει να ευχαριστήσει τους άλλους –το έργο του είναι δύσκολο. Έτσι κι εγώ, για να ευχαριστήσω τους πολλούς, υποβλήθηκα με χαρά σ’ αυτόν το μεγάλο κόπο. 28 Το έργο της εξακρίβωσης των γεγονότων το αφήνω στο συγγραφέα. Εγώ θα καταβάλω κάθε προσπάθεια να τηρήσω τους κανόνες της συντόμευσης. 29 Όταν χτίζεται από την αρχή ένα σπίτι, η φροντίδα για την όλη οικοδομή είναι του αρχιτέκτονα· ενώ εκείνος που το επισκευάζει και το βάφει, πρέπει απλώς να βρει τα κατάλληλα υλικά για τη σωστή διακόσμηση. Το ίδιο νομίζω συμβαίνει και μ’ εμένα. 30 Ο αρχικός συγγραφέας της ιστορίας στέκεται στα επιμέρους σημεία, εξετάζει λεπτομερώς τα γεγονότα και ενδιαφέρεται με σχολαστικότητα για τις λεπτομέρειες. 31 Αυτός όμως που κάνει επιτομή της ιστορίας, πρέπει να είναι σύντομος και να αποφεύγει τη λεπτομερή εξέταση του έργου.

32 Αρχίζουμε λοιπόν από εδώ την εξιστόρηση χωρίς περισσότερα σχόλια, γιατί θα ήταν ανόητο να γράφει κανείς μεγάλο πρόλογο, ενώ προσπαθεί να συντομεύσει την ίδια την ιστορία!