Pensamentos
A Bíblia ensina que somos fruto dos nossos pensamentos. Por isso, Deus nos chama a renovar a mente, pensar em coisas nobres e guardar o coração com toda diligência.
Pensar no que é bom
Paulo nos exorta a pensar no que é verdadeiro, honesto, justo, puro, amável e de boa fama. A mente renovada é o caminho da transformação.
N kpmasnu, əmi azaje azanugbai n anyikwozai, nyahonyahoi n kwo zhni gaiciya nu, nyahonyahoi n kwo gbmi mwamwaga, ɓəhoɓəhoi n kwo dna n zokwo, nyahonyahoi n kwo tnadodnai, nyahonyahoi n kwo zhni yeyei, nyahonyahoi n kwo dawyegye; ngye nyaho lo n kwo bmyabmyai n kwo kwnuce lo a ci kwo; fye zhni ɓənubwo kpe n aɓo ye pya nu.
Fye to je anyì ye ofye vyi m, ama fye la əfye abwugba shnado ɓa kwu zè awoiwoyi. Nlonu n fye ɓa myi fya tumwi jesnu fya tuɓwa n əɓo n kwo zhni Shekwoyi ɓəye; əwo ɓəye manai, dadai jesnu n kwo nunui.
Ntucenu, əfye abwugba ɓa la kpmagyewyi fya kwu əfyehni wnashi dəidəi, fye la əwyetu n shebmyashi n a ɓəi ɓe fye ncei, she a ɓə la Yeisu Kirisiti kpeyawu dna n əwo ɓeɓe əsa.
Nsaiye, ga əwo n wo myi woi zhni aɓo n du shi a ɓa myi n mwi vnyanya, n yi nyaɓo kwo n yi zhninubwo nyi, kwoi vyi əwo kalá n əkwo nu zhni tnutnu fyi n əyi nyi, latu zhni əwo nya nu dna n ikilisiya njesnu dna n Kirisiti Yeisu kwa lo acala vnyanya nyalonyalo! Amyi.
Guardar a mente
A Palavra de Deus discerne os pensamentos e intenções do coração. Guardar a mente é proteger a alma das armadilhas do pecado.
Ntuge Shekwoyi ɓədagbma kwo n wyewyeyi lo jesnu kwoi zhni tnutnu. Kwo gyígyíyi n du əbeyaakwo agbe-abada dəhodəhoi. Kwo byidna kwa gna bwugba ajeya n zafnui, akpi n lómwui; kwo da aɓənubwozhni owa n ədu alui.
Os caminhos de Deus são mais altos
Os pensamentos de Deus são infinitamente superiores aos nossos. Devemos entregar nossos pensamentos a Ele e confiar em sua sabedoria.
Pensamento e conduta
Do coração procedem os males. A Bíblia nos adverte a não se preocupar excessivamente e a ter pensamentos sóbrios e disciplinados.
Wa gwodu: "Ənya n kwo gbmiɓe n əza əmi nyi, əkwo nu tu əza cegye. Ntuge fyi n əmi nù, dna n zanyikwoci ədu, n aɓonubwozhni anukwoi kwnuɓe: asisiɓozhni, əvyì, əzawu, anagbái, əwye, ɓəshinmì, kwocedna, aɓənyashna, shewo, əyewnuya, tukwognanakwo ɓədo n amamaɓəzhni. Aɓənukwoi ye vnyanya ɓa kwnuɓe n əmì nu, əɓa nu tu əza cegye."
"Ntucenu mi gna fye, fye to wnubwugba tu n əfye awyewyeyi ɓo m, ənya n fye ɓa gyi kwo n fye ɓa sni m; kwo ntu n fye anayi ɓo, ənya n fye ɓa kpe m. Wyewyeyi to du nyagyi lo, jesnu anayi to du aje lo m?
Njesnu əsa ń ha zhniaduwa, to da əɓo gbmanyigbmanyi ngye ashnagbayi m, ntuge ɓa zhninubwo nge a ɓa wo ɓa ntu ń əɓa aɓədagbma bəgyé ɓo nu.
Aɓwazhilo, she deeji adugwu bəgyé ɓəə la yezhi, kwa si ɓai pyi ajeya, Yeisu wa ya ɓəda n əwo amwutuyii nu n kpmisnu, woi gna: "Fye la əwyewna n Afarisiyi yisti, ń əkwo nu zhni kwocedna. Nyaho to lo n kwo pwuanya shì lo, n a to ɓə la kwo gbmiwu m. Kwo n ɓwushi lo ń a to ɓə kwu kwo wu pəipəi m. Əɓo n fye kwu da fyi ń wyegbma, a ɓə wo kwo n nyipyei pəipəi, jesnu əɓo n fye ɓə da kwo fyi aje n atnubwa fyi n anyakwnumi, a ɓə da kwo kpe ń anyakwnusni.
"Əmi anugwnudo, əmi nu gna fye, fye to wo aza yi ədna n ɓa wu nayi nu, ama n dəye avnu, ɓa to n ɓəhoi shnasnu lo n ɓa zhni m. Ama mi ɓa wu fye əza n fye ɓa wo wodna: Fye wo əza ədna n wo ɓa myi wa wu əfye nayi, jesnu ń əkwo avnu, wo n ikwoi lo wa she kwo ya dna ń anápyi. Əə, mi gna fye, fye wo wodna. A ta kwnu agbakwolowyi ngwnu-atnu akəɓwo ngwnu-aba nu m? Dudulonu ədoho to lo n ɓa ń Shekwoyi n kwoi zamwi lo m. Ɓəhnihni, əfye tukwoyì vnyanya n babai lo. Fye to wodna m; fye du agbakwolowyi bəgyé lo n apma.
"Əmi nu gna fye, əza n wa da əmi əye kpe ɓo pəipəi n aza abye, Əza Nugwnu ɓə da əwo əye kpe ɓo ce ń amaləka Shekwoyi nya abye. Ama əza n wa ná əmi aɓo ń aza abye, a ɓə ná əwohni aɓo n amaləka Shekwoyi nya abye. Nlonu əzahozahoyi ń wa da ɓədagbma nukwoi tu n Əza Nugwnu tukwo, a ɓə kwu aleifyi zo wo, ama zahozahoyi ń wa da atukwopmi ɓəda tu n Zafnu Gyigyiyi tukwo, a to ɓə zo wo aleifyi m.
"She a ɓə lo n fyei ń Ayahudiyibwokwnu, abegyiyi n a ikwodai, fye to ɓə gná fyehni gnagna, she fye ɓa gnyi əfyehni kwo əɓo n fye ɓa da m, ntuge Zafnu Gyigyiyi ɓə wu fye əɓo n fye ɓa da n əsayii."
Əzaho dna n deeji wa gna wo, "Nyawuyi, gna əmido nge yi la əgwú gna."
Yeisu wa dnaɓəgbe, "Nyiyiza, nyika nu ń la mi dna owadayi kwo əgwú gnáyi n əfye atasni a?" Nlonu wa gna ɓa, "Fye la əwyewna! Fye kwu əfyehni wnashi ntu ń aɓo awyeda n aɓəpwawo dəhodəhoi pya ɓo; ntuge anyìgyi ta vyi shi əza n nyaɓwai lo nsnu nu m."
Njesnu wa gna ɓa ɓəsisi ye, "Nyaɓwayi ho, əwo ofwa ɓə ga wo afwanyakwu n mwa kwokwo. Wa zhni ɓənubwo fyi n əwohni, ‘Knyiyi nu n mi ɓa zhni a? Mi too nabai lo n mi ɓa fyi əmi anyagyigyi m.’
"Nlonu, wa gna, ‘Əɓo nu nyi n mi ɓa zhni. Mi ɓa adobwi ye ɓaya, jesnu ma mi adnagbmai, nabai ma fyi əmi awyi n mwa kwokwo ye. Njesnu mi ɓə gna əmihni, "Ho kwu awyi ɓwa n mwa ncei yefyi ntu aye bəgyé ɓo n abye. La snú; gyi, hoi sni jesnu ha dagbma." ’
"Ama Shekwoyi wa gna wo, ‘Əza mama! Dna n sukwo ye mi, a ɓa gwo əho wyewyeyi. To gna mi, anya n ho la yezhi əhohni nyi, ɓa ɓə kwu zhni nyika anya nu a?’
"Nlai nu n kwo ɓə zhni n əzadəhodəhoyi n wo la nyaɓwa yezhi əwohni, ama ntna nyaɓwa yezhi n Shekwoyi aba."
Nlonu Yeisu wa gna əwo amwutuyi: "Ntucenu, mi gna fye, fye to wnubwugba tu n əfye awyewyeyi ɓo m, ənya n fye ɓa gyi m; kwo ntu n əfye anayi ɓo, ənya n fye ɓa kpe m. Wyewyeyi kwo du nyagyi lo, jesnu anayi n du aje lo. Fye ka akwasakwasa wye: Ɓa ta bye kwo ɓa dò m, ɓa to n anyagyi yezhibai lo, kwo dobwi m; dudulonu Shekwoyi kpá ɓa. Ai fye du alú lo n apma n mwa! Nyika nu dnalo n fye n wo ɓa ɓe əwohni wyewyeyi snukna gbmanyi ntu n bwugbawnu ɓo a?" Shikwonyi fye taa myi fya zhni əɓo ɓyiyi ye m, knyiyi nu zhni fyei wnubwugba ntu aɓo n ɓa ce nyi a?
"Fye ka amamawyí əwye n bmana she ɓa mwa n wu. Ɓa ta zhni tnutnu, kwo ɓa she lulu m. Dudulonu əmi nu gna fye, kwo Sulemanu dna n əwohni bmyabmya vnyanya, wo to ɓə kpe aje ngye mamawyi ho gbmanyi n ɓa m." "Ngye Shekwoyi kpe agbegbe bmana nya aje ń lai nu, n ɓa nyi n naiye, əfye kwa gyi a sheɓaya fyi n əná nyi, wo taa gna əfye nu ajekpekpe m; əfye agaiciyaganunui agbagbaida! Fye to kwu əfye adu zhi ntu anya ɓo nu ń fye ɓa gyi kwo fya sni nyi m; fye to wnubwugba ntuce m. Ntuge aza anyì nya zna anya ye pya nu shni vnyanya, jesnu əfye Dada kpəlo nge fye n əɓa apmai lo. Ama fye zna əwo əbemi shni, jesnu anya ye vnyanya a ɓə kwu ɓa ga fye ɓədo cè.
"Gəluce ɓyiyi, fye to wodna m, ntuge kwo dá əfye Dada lo wa ga fye əbemi. Fye kwu əfye nyaɓwa kwnu, fya kwu agyiwye ga awyekwoyi. Fye zna alagyiita shni ga əfyehni n ɓa taa saya m, nyaɓwayezhi n kwo fyi n əshemi n kwo ta shna zo nyi m, aba ń əvyì ta wo vyivyiwyi, jesnu ń anyìmana taa zhni anya agbma m. Ntuge aba ń əho nyaɓwayezhi nyi, ń abaayi nu ń əho ədu ɓa shi cè.
"Fye kwu əfyehni pmá ntu tnutnuzhni ɓo jesnu fya kwu əfye apyitila shi ń anai wna, ngye atnutnuyi ń ɓa zhi ɓai pmi əɓa dagayi wa zhi amwula awyefna, nabai əsa ń wo ɓə zhi wa jeaba, ń ɓa ɓə gwu wo kpakwo ya wolowolo. Kwo ɓə kwu atnutnuyi yi bmya ń əɓa dagayi ɓə jezezhi wa gye ɓa zhigwu. Ɓəhnihni əmi nu gna fye, wo ɓə pmá əwohni wa zhni tnutnu, wo ɓə zhni ɓa ɓai la kpmima ń tebwul jesnu woi ɓe wa gna ɓa nyagyi. Kwo ɓə kwu atnutnuyi yi bmya ń əɓa dagayi ɓə gye ɓa zhi n əɓahnii yeyei, kwo n wo ɓə ɓe dna n sukwo sadu nu kwo n fyegyi ɓwai. Ama fye ɓwa awyega ye: Ngye pwuwada ɓəə gna wa kwu kpe əsa n əvyì ɓə ye wa ɓe ncei, wo too ɓə ɓa ye nge a ɓá əwo pwuwa ya a lofyi m. Ɓəshishi nu fyaa əfyehni ye, ntuge Əza Nugwnu ɓə ɓe n əsai nu ń fye to n əwo əɓoi dnalo m."
Byitusu wa nyaɓo, "Dagayi, ho wu əyi nu ɓəsisi yee, kwo ntu əzahozahoyi ɓo nu a?"
Dagayi wa dnaɓəgbe, "To, nyikanu zhni anya aknawnayi gbenui n wo cecei, ń əwo dagayi ɓa kwu atnutnuyi fyi ń əwo akwnu, wa ga ɓa nyagyi n əkwo əsai a? Kwo ɓə la zhni əɓo manai nu n tnutnuyi aba, ń əwo Dagayi ɓə jezezhi wa gye wo gnyi woi vyi əwo əɓəgbetu." Ɓəhnihni əmi nu gna fye, "Wo ɓə kwu əwo nyaɓwa vnyanya fyi ń əwo akwnu. Ama ń kwa zè ge tnutnuyi gna əwohni, ‘Əmi dagayi wo kwu kalala zhni n jezezhii; wa ya woi lu atnutnuyi aje, azanugbai n anyikwozai, jesnu wa gyi, woi sni, kwoi zhni wo woi fyijeya.’ " Tnutnuyi dagayi ɓə jezeɓe n əwyii ń wo to n əwo əɓoi dnalo m, jesnu n əsai ń wo ta dnace lo m. Wo ɓə ce wo ya wyiwowyiwo jesnu woi la wo yadna nkwnusnu n atnavyiyii.
"Tnutnuyi ń wo kpé əwo dagayi ɓəyé ye, ama to wa pmá əwohni, wa zhni əɓo n wo dagayi yé m, a ɓə fyi wo apmi n aɓwai mwa bəgyé. Ama əza n wo ta kpeye lo m, n wo zhni əɓo ń kwo kwnuce wa gwo tata, a ɓə fyi wo apmi fyewyi nu. Əzahozahoyi ń a la ga wo n mwa, a ɓə tuwye ń wo n mwa; jesnu əza ń a la ənya yaakwo ga wo, a ɓə nya wo ənya yaakwo ɓo.
"Mi la ɓe ma dna əná ń anyì, a wo mi lo, ngye kwo yee la lu wnawna nu kwoi gwo! Ama mi n batizimai lo n a ɓa zhni mi, jesnu mi dnalo n bwugbawnu nya əsa ń kwo ɓə nu ncei! Fye zhninubwo nge ma ɓe nabai ma ga bwugbafu nu ń anyì? Aawo, əmi nu gna fye ma ɓe n ajegnai nu. Ənya ń kwo laka nsaiye kwoi lo n abyei, a ɓə gye aza fyi ń pwuwa ngwnu-atnu ń gnajeya, ngwnu-ata ń gwnukpe ngwnu-aba, jesnu ngwnu-aba ń gwnukpe ngwnu-ata. Ɓa ɓə la gnaje, əda ń gwnutu nugwnu, jesnu nugwnu ń gwnutu əda, əyà ń gwnutu nyigwnu jesnu nyigwnu ń gwnutu əyà, əvya ń gwnutu tnáyi, jesnu tnáyi ń gwnutu əvya."
Wa gna deeji: "She fye gye ənyì tu ń shnikwó ɓwa, nsayisayii fya gna, ‘Əgbma ye kwa zhi nu,’ n kwnusnu kwa kwu zhi. Njesnu she əse ci kwoi kwnu ń snutakwo əɓwa, fya gna, ‘Wyepye ye kwa fyi nu,’ n kwnusnu kwa kwu fyi. Akwocednayi! Fye kpəlo shi fye ɓa ɓwa awyeknaya əknyi nya n anyìbmanai. Kwo zè n wunanu fyenyi ta kpəlo shi fye ɓa ga awyeknaya əsa ye nya ma a?
"Knyiyi nu zhni to fyei kpe əɓo ɓəfyece znu ga əfyehni ma a? Shi ho lo owa bwokwnu n kwnusnu n əho nuwnuyii, la əhohni yi n əwyei bmyibmyii, fya kwu əɓo wnado lo n zokwo, ntolonu m, əho nuwnuyii ɓa myi wa lo n hoi ń owadayi aba, owadayi woi la ho taya ga bwusiɓyiyida, jesnu bwusiɓyiyida woi la ho sheya dna n zhalu. Mi gna ho, ho to ɓə gbmiya m, akpe ho kwu sisinkəɓwo agyiwye yi nya zo gba vnyanya."
Ntu ń shebmyashi ɓo ń a ncei ga mi nyi, mi gna zahozahoyi ń fye: To zhni əɓonubwo n du she kwo gwo ha zhni m, ama ń əkwoɓwi, zhni əhohni ɓənubwo n ədnai, vyi gaiciyaganunui ń Shekwoyi la gná ga zahozahoyi n fye nyi.
Mi tna fye aɓwa, əmiaje azanugbai n anyikwozai, dna n əyi Dagayi Yeisu Kirisiti əye, nge əfye vnyanya fye kwu gbelodo n ajei dna n əɓo n fye da jesnu to a ɓwa ajegna n əfye atasni m. Ama a gye fye n əgbei lodo n aba gbmanyi cewo dna n bwugba n ɓənubwozhnii.
Ntuge nyika nu kpe əzado ɓənubwozhni ye lo a, n to əwo zafnu nu ɓwasnu n wo dna n əwo mi nyi m ma a? N ɓwasnu n zokwo ye, əzaho to lo n wo kpe Shekwoyi ɓənubwozhni m, akpəge Shekwoyi Zafnu.
Fye to dna əfyehni kwoce m. Ndei əzaho n əfye zhninubwo lo nge wo cecei lo, woi mwi wohni n cece cala ye nyai, wo la wohni zè "mama" nabai wa zè əza cecei.