1 *Saarn. 7:2Nimi on kalliimpi suurta rikkautta,

suosio hopeata ja kultaa parempi.

2 *5. Moos. 15:11; Sananl. 14:31; Sananl. 17:5; Sananl. 29:13Rikas ja köyhä kohtaavat toisensa;

Herra on luonut kumpaisenkin.

3 *Sananl. 27:12Mielevä näkee vaaran ja kätkeytyy,

mutta yksinkertaiset käyvät kohti ja saavat vahingon.

4 *Sananl. 15:33; Sananl. 18:12Nöyryyden ja Herran pelon palkka

on rikkaus, kunnia ja elämä.

5 Orjantappuroita ja pauloja on väärän tiellä;

henkensä varjelee, joka niistä kaukana pysyy.

6 Totuta poikanen tiensä suuntaan,

niin hän ei vanhanakaan siitä poikkea.

7 Rikas hallitsee köyhiä,

ja velallinen joutuu velkojan orjaksi.

8 *Job 4:8; Sananl. 11:18Joka vääryyttä kylvää, se turmiota niittää,

ja hänen vihansa vitsa häviää.

9 Hyvänsuopa saa siunauksen,

sillä hän antaa leivästään vaivaiselle.

10 *Sananl. 26:20Aja pois pilkkaaja, niin poistuu tora

ja loppuu riita ja häväistys.

11 *Sananl. 16:13Joka sydämen puhtautta rakastaa, jolla on suloiset huulet,

sen ystävä on kuningas.

12 Herran silmät suojelevat taitoa,

mutta uskottoman sanat hän kääntää väärään.

13 *Sananl. 26:13Laiska sanoo: "Ulkona on leijona;

tappavat vielä minut keskellä toria".

14 *Sananl. 7:25; Sananl. 23:27Irstaitten vaimojen suu on syvä kuoppa;

Herran vihan alainen kaatuu siihen.

15 *Sananl. 13:24; Sananl. 19:18; Sananl. 23:13Hulluus on kiertynyt kiinni poikasen sydämeen,

mutta kurituksen vitsa sen hänestä kauas karkoittaa.

16 Vaivaiselle on voitoksi, jos häntä sorretaan,

rikkaalle tappioksi, jos hänelle annetaan.

17 *Sananl. 1:5; Sananl. 2:1; Sananl. 3:1; Sananl. 4:1; Sananl. 5:1Kallista korvasi ja kuuntele viisaitten sanoja

ja tarkkaa minun taitoani.

18 Sillä suloista on, jos kätket ne sisimpääsi;

olkoot ne kaikki huulillasi valmiina.

19 Että Herra olisi sinun turvanasi,

siksi olen minä nyt neuvonut juuri sinua.

20 Olenhan ennenkin sinulle kirjoittanut,

antanut neuvoja ja tietoa.

21 opettaakseni sinulle totuutta, vakaita sanoja,

että voisit vakain sanoin vastata lähettäjällesi.

22 Älä raasta vaivaista, siksi että hän on vaivainen,

äläkä polje kurjaa portissa.

23 *Sananl. 23:11sillä Herra ajaa hänen asiansa

ja riistää hänen riistäjiltään hengen.

24 *Sananl. 29:22Älä rupea pikavihaisen ystäväksi

äläkä seurustele kiukkuisen kanssa,

25 että et tottuisi hänen teihinsä

ja saattaisi sieluasi ansaan.

26 *Sananl. 11:15; Sananl. 17:18; Sananl. 20:16; Sananl. 27:13Älä ole niitä, jotka kättä lyövät,

jotka menevät takuuseen veloista.

27 Jollei sinulla ole, millä maksaa,

mitäs muuta, kuin viedään vuode altasi!

28 *5. Moos. 19:14; 5. Moos. 27:17; Sananl. 23:10Älä siirrä ikivanhaa rajaa,

jonka esi-isäsi ovat asettaneet.

29 Jos näet miehen, kerkeän toimissaan,

hänen paikkansa on kuningasten,

ei alhaisten, palveluksessa.

1 Nomo bona estas pli preferinda, ol granda riĉeco;

Kaj bona estimo, ol arĝento kaj oro.

2 Riĉulo kaj malriĉulo renkontiĝas:

Ilin ambaŭ kreis la Eternulo.

3 Prudentulo antaŭvidas malbonon, kaj kaŝiĝas;

Sed naivuloj antaŭenpaŝas, kaj difektiĝas.

4 Por humileco kaj timo antaŭ la Eternulo

Oni ricevas riĉecon kaj honoron kaj vivon.

5 Dornoj kaj retoj estas sur la vojo de malbonagulo;

Kiu gardas sian animon, tiu malproksimiĝas de ili.

6 Instruu knabon konforme al lia vojo,

Kaj eĉ maljuniĝinte li ne dekliniĝos de ĝi.

7 Riĉulo regas super malriĉuloj,

Kaj kiu prunteprenas, tiu estas sklavo de la pruntedoninto.

8 Kiu semas maljustaĵon, tiu rikoltos suferon,

Kaj la kano de lia krueleco rompiĝos.

9 Bonokululo estos benata;

Ĉar li donas el sia pano al malriĉulo.

10 Forpelu blasfemulon, kaj foriros malpaco,

Kaj ĉesiĝos malkonsento kaj ofendo.

11 Kiu amas purecon de koro kaj agrable parolas,

Al tiu la reĝo estas amiko.

12 La okuloj de la Eternulo gardas la prudenton;

Sed la vortojn de maliculo Li renversas.

13 Mallaborulo diras: Leono estas ekstere,

Mi povus esti mortigita meze de la strato.

14 La buŝo de malĉastulino estas profunda foso;

Kiun la Eternulo koleras, tiu tien enfalas.

15 Malsaĝeco forte sidas en la koro de knabo;

Sed vergo punanta ĝin elpelas el ĝi.

16 Kiu premas malriĉulon, por pligrandigi sian riĉecon,

Tiu donas al riĉulo, por ke li malriĉiĝu.

17 Klinu vian orelon kaj aŭskultu vortojn de saĝuloj,

Kaj direktu vian koron al mia instruo;

18 Ĉar ili estos agrablaj, se vi gardos ilin en via interno;

Ili estos ĉiuj pretaj sur viaj lipoj.

19 Ke al la Eternulo estu via fido,

Tion mi instruis al vi hodiaŭ.

20 Ĉu mi ne skribis al vi tion trifoje

Kun konsiloj kaj scio,

21 Por sciigi al vi la ĝustecon de la paroloj de vero,

Por ke vi transdonu la parolojn de vero al tiuj, kiuj vin sendis?

22 Ne prirabu malriĉulon, pro tio, ke li estas malriĉa;

Kaj ne premu senhavulon ĉe la pordego;

23 Ĉar la Eternulo defendos ilian aferon

Kaj dispremos iliajn premantojn.

24 Ne amikiĝu kun homo kolerema,

Kaj ne komunikiĝu kun homo flamiĝema;

25 Ke vi ne lernu lian vojon

Kaj ne ricevu reton por via animo.

26 Ne estu inter tiuj, kiuj firmigas per mano,

Kiuj garantias por ŝuldoj.

27 Se vi ne havos per kio pagi,

Oni ja prenos vian litaĵon de sub vi.

28 Ne forŝovu la antikvajn limojn,

Kiujn faris viaj patroj.

29 Se vi vidas homon lertan en sia profesio, li staros antaŭ reĝoj;

Li ne staros antaŭ maleminentuloj.