Ka Pā mai te Mate ki te Katoa
1 Nā, ko tēnei katoa he mea whakaaro nā tōku ngākau, arā kia āta tirotirohia tēnei katoa; ko te hunga tika, ko te hunga whakaaro nui, me ā rātou mahi, kei roto i te ringa o te Atua. E kore te tangata e mōhio he aroha rānei, he kino rānei; kei tō rātou aroaro ngā mea katoa. 2 He rite tonu te pānga mai o ngā mea katoa ki ngā tāngata katoa; kotahi tonu te mea e pā ana ki te tangata tika, ki te tangata kino; ki te pai, ki te mā, ki te poke; ki te tangata i te patunga tapu, ki te tangata kāhore nei āna patunga tapu.
Ko te tangata pai rite tonu
ki te tangata hara,
ko te tangata e oati ana,
ki te tangata e wehi ana i te oati.
3 He hē tēnei i roto i ngā mea katoa e meatia ana i raro i te rā, kotahi tonu te mea e pā ana ki te katoa. Ko te ngākau anō hoki o ngā tama a te tangata kī tonu i te kino; kei roto hoki te haurangi i ō rātou ngākau i a rātou e ora ana; ā muri iho ka riro rātou ki ngā tūpāpaku. 4 Ko te tangata hoki e tūhono ana ki te hunga ora katoa ka whai tūmanakohanga; pai atu hoki te kurī ora i te raiona mate.
5 E mōhio ana hoki te hunga ora tērā rātou e mate;
ko ngā tūpāpaku ia, kāhore ō rātou mōhio ki tētahi mea,
kāhore ake hoki he utu i a rātou;
ka warewaretia hoki te mahara ki a rātou.
6 Ko tō rātou aroha hoki, ko tō rātou riri,
ko tō rātou hae, kua kore noa ake;
kāhore hoki he wāhi i a rātou ā ake ake,
o ngā mea katoa e meatia ana i raro i te rā.
7 Haere, kainga tāu kai i runga i te hari, inumia hoki tāu wāina i runga i te ngākau hari; nō te mea kua manako noa kē te Atua ki āu mahi. 8 I ngā wā katoa kia mā ōu kākahu; kaua hoki e whakakāhoretia te hinu mō tōu māhunga. 9 Kia ora tōu ngākau i tōu hoa wahine e aroha nā koe i ngā rā katoa o tōu oranga horihori, i hōmai nei ki a koe i raro i te rā, i ngā rā katoa o tōu horihori. Ko te wāhi hoki tēnā mōu i tēnei ao, i tōu māuiui anō hoki e māuiui nā koe i raro i te rā. 10 Ko ngā mea katoa e kitea e tōu ringa kia mahia, kia puta tōu uaua ki te mahi; kāhore hoki he mahi, kāhore he tikanga, kāhore he mātauranga, kāhore he whakaaro nui i te rēinga, i te wāhi ka haere atu nā koe ki reira.
11 I hoki ahau, ā, i kite ahau i raro i te rā,
ehara i te mea ko te hunga tere e puta i te oma,
ko te hunga mārohirohi rānei e toa i te pakanga,
ko te hunga whakaaro nui rānei e whiwhi i te taro,
ko te hunga mōhio rānei e whiwhi i te taonga,
ko te hunga tohunga rānei e manakohia,
engari nā te wā, nā te tūpono noa,
i hōmai ki a rātou katoa.
12 Kāhore hoki te tangata e mōhio ki te wā mōna;
he rite ki ngā ika e haoa ana ki te kupenga nanakia,
ki ngā manu hoki e mau ana i te māhanga,
he pērā anō hoki ngā tama a te tangata,
e māhangatia ana i te wā whakarihariha,
ina puta whakarere mai ki a rātou.
He Pai ake te Whakaaronui i te Mahi Wairangi
13 I kitea anō e ahau te whakaaro nui pēnei i raro i te rā, ā, he mea nui ki ahau. 14 Tērā tētahi pā iti, me ōna tāngata torutoru i roto. Nā, ka haere mai tētahi kīngi nui ki te tū i reira, whakapaea ana e ia, hangā ana e ia ētahi pourewa nunui hei tatau atu ki reira. 15 Nā, i kitea tētahi tangata rawakore, whakaaro nui, i roto, ā, nāna, nā tōna whakaaro nui, ka ora te pā. Otiia, kīhai tētahi tangata i mahara ki taua tangata rawakore. 16 Nā, ko tāku kīanga ake, "Engari rawa te whakaaro nui i te kaha; heoi whakahāweatia iho ngā whakaaro nui o te rawakore, kīhai hoki āna kupu i whakarangona."
17 Ko ngā kupu a te hunga whakaaro nui, he mea āta kōrero,
e rangona nuitia ake ana i te hāmama a te rangatira o ngā wairangi.
18 Pai ake te whakaaro nui i ngā rākau o te riri;
otiia kotahi noa te tangata hara, he nui tāna pai e takakino ai.
A todos sucede o mesmo
1 Deveras todas estas coisas considerei no meu coração, para declarar tudo isto: que os justos, e os sábios, e as suas obras, estão nas mãos de Deus, e também o homem não conhece nem o amor nem o ódio; tudo passa perante ele. 2 Tudo sucede igualmente a todos; o mesmo sucede ao justo e ao ímpio, ao bom e ao puro, como ao impuro; assim ao que sacrifica como ao que não sacrifica; assim ao bom como ao pecador; ao que jura como ao que teme o juramento. 3 Este é o mal que há entre tudo quanto se faz debaixo do sol; a todos sucede o mesmo; e que também o coração dos filhos dos homens está cheio de maldade, e que há desvarios no seu coração enquanto vivem, e depois se vão aos mortos. 4 Ora, para aquele que está entre os vivos há esperança (porque melhor é o cão vivo do que o leão morto). 5 Porque os vivos sabem que hão de morrer, mas os mortos não sabem coisa nenhuma, nem tampouco terão eles recompensa, mas a sua memória fica entregue ao esquecimento. 6 Também o seu amor, o seu ódio, e a sua inveja já pereceram, e já não têm parte alguma para sempre, em coisa alguma do que se faz debaixo do sol.
7 Vai, pois, come com alegria o teu pão e bebe com coração contente o teu vinho, pois já Deus se agrada das tuas obras. 8 Em todo o tempo sejam alvas as tuas roupas, e nunca falte o óleo sobre a tua cabeça. 9 Goza a vida com a mulher que amas, todos os dias da tua vida vã, os quais Deus te deu debaixo do sol, todos os dias da tua vaidade; porque esta é a tua porção nesta vida, e no teu trabalho, que tu fizeste debaixo do sol. 10 Tudo quanto te vier à mão para fazer, faze-o conforme as tuas forças, porque na sepultura, para onde tu vais, não há obra nem projeto, nem conhecimento, nem sabedoria alguma.
Labores sem recompensa
11 Voltei-me, e vi debaixo do sol que não é dos ligeiros a carreira, nem dos fortes a batalha, nem tampouco dos sábios o pão, nem tampouco dos prudentes as riquezas, nem tampouco dos entendidos o favor, mas que o tempo e a oportunidade ocorrem a todos. 12 Que também o homem não sabe o seu tempo; assim como os peixes que se pescam com a rede maligna, e como os passarinhos que se prendem com o laço, assim se enlaçam também os filhos dos homens no mau tempo, quando cai de repente sobre eles.
Exemplo que confirma esta verdade
13 Também vi esta sabedoria debaixo do sol, que para mim foi grande: 14 Houve uma pequena cidade em que havia poucos homens, e veio contra ela um grande rei, e a cercou e levantou contra ela grandes baluartes; 15 E encontrou-se nela um sábio pobre, que livrou aquela cidade pela sua sabedoria, e ninguém se lembrava daquele pobre homem. 16 Então disse eu: Melhor é a sabedoria do que a força, ainda que a sabedoria do pobre foi desprezada, e as suas palavras não foram ouvidas.
17 As palavras dos sábios devem em silêncio ser ouvidas, mais do que o clamor do que domina entre os tolos.
18 Melhor é a sabedoria do que as armas de guerra, porém um só pecador destrói muitos bens.
Almeida Corrigida Fiel | acf ©️ 1994, 1995, 2007, 2011 Sociedade Bíblica Trinitariana do Brasil (SBTB). Todos os direitos reservados. Texto bíblico utilizado com autorização. Saiba mais sobre a SBTB. A Missão da SBTB é: Uma cópia da Bíblia Fiel ®️ para cada pessoa. Ajude-nos a cumprir nossa Missão!