Deuteronômio 32

1 "Escutem, ó céus, e eu falarei;

ouça, ó terra, as palavras da minha boca.

2 Que o meu ensino goteje como chuva

e as minhas palavras desçam como orvalho,

como chuva branda sobre o pasto,

como garoa sobre a relva.

3 "Proclamarei o nome do Senhor.

Louvem a grandeza do nosso Deus!

4 Ele é a Rocha, as suas obras são perfeitas,

e todos os seus caminhos são justos.

É Deus fiel, que não comete erros;

justo e reto ele é.

5 "Agiram corruptamente contra ele,

não são mais filhos — esta é a mácula deles!

São geração perversa e depravada.

6 É assim que retribuem ao Senhor,

povo insensato e ignorante?

Não é ele o Pai de vocês, o seu Criador,*32.6 Ou que os comprou.

que os fez e os formou?

7 "Lembrem-se dos dias antigos;

considerem as gerações há muito passadas.

Perguntem ao seu pai,

e ele contará a vocês;

aos seus líderes, e eles lhes explicarão.

8 Quando o Altíssimo deu às nações a sua herança,

quando dividiu toda a humanidade,

estabeleceu fronteiras para os povos

de acordo com o número dos filhos de Israel.*32.8 Os manuscritos do mar Morto trazem filhos de Deus.

9 Pois a porção do Senhor é o seu povo,

Jacó é a herança que lhe coube.

10 "Em uma terra deserta, ele o encontrou,

em uma região árida e de ventos uivantes.

Ele o protegeu e dele cuidou;

guardou-o como a menina dos seus olhos;

11 como a águia que desperta a sua ninhada,

paira sobre os seus filhotes

e depois estende as asas para apanhá-los,

levando-os sobre elas.

12 O Senhor sozinho o levou;

nenhum deus estrangeiro foi com ele.

13 "Ele o fez cavalgar nos lugares altos da terra

e o alimentou com o fruto dos campos.

Ele o nutriu com mel tirado da rocha,

e com óleo extraído do penhasco pedregoso,

14 com a coalhada do leite de vaca e do leite de ovelha,

e com a gordura de carneiros e de cordeiros;

com os bodes selecionados de Basã

e com os mais excelentes grãos de trigo.

Você bebeu o espumoso sangue das uvas.

15 "Jesurum*32.15 Jesurum (nome poético de Israel) significa o íntegro. engordou e deu pontapés;

você engordou, tornou-se pesado e farto de comida.

Abandonou o Deus que o fez

e rejeitou a Rocha, que é o seu Salvador.

16 Eles o deixaram com ciúmes por causa dos deuses estrangeiros

e o provocaram com os seus ídolos detestáveis.

17 Sacrificaram a demônios que não são Deus,

a deuses que não conheceram,

a deuses que surgiram recentemente,

a deuses que os seus antepassados não adoraram.

18 Vocês abandonaram a Rocha, que os gerou;

vocês se esqueceram do Deus que os fez nascer.

19 "O Senhor viu isso e os rejeitou,

porque foi provocado pelos seus filhos e filhas.

20 ‘Esconderei o meu rosto deles’, disse,

‘e verei o fim que terão;

pois são geração perversa, filhos infiéis.

21 Provocaram-me ciúmes com aquilo que nem deus é

e irritaram-me com os seus ídolos inúteis.

Farei que tenham ciúmes de quem não é meu povo;

eu provocarei a ira deles por meio de uma nação insensata.

22 Pois um fogo foi aceso pela minha ira,

fogo que queimará até as profundezas do Sheol.*32.22 Essa palavra também pode ser traduzida por profundezas ou morte.

Ele devorará a terra e as suas colheitas

e consumirá os alicerces dos montes.

23 " ‘Amontoarei desgraças sobre eles

e contra eles gastarei as minhas flechas.

24 Enviarei dentes de feras,

uma fome que os consuma,

uma peste avassaladora

e uma praga mortal;

enviarei contra eles dentes de animais selvagens

e veneno de víboras que se arrastam no pó.

25 Nas ruas, a espada os deixará sem filhos;

em seus lares reinará o terror.

Morrerão moços e moças,

crianças e homens já grisalhos.

26 Eu disse que os dispersaria

e que apagaria da humanidade a lembrança deles.

27 Mas temi a provocação do inimigo,

que o adversário entendesse mal

e dissesse: "A nossa mão triunfou;

o Senhor nada fez".’

28 "Eles são uma nação sem juízo

e carecem de discernimento.

29 Quem dera fossem sábios, entendessem

e compreendessem qual será o seu fim!

30 Como poderia um só homem perseguir mil,

ou dois porem em fuga dez mil,

a não ser que a sua Rocha os tivesse vendido,

a não ser que o Senhor os tivesse abandonado?

31 Pois a rocha deles não é como a nossa Rocha;

até mesmo os nossos inimigos concordam!

32 A vinha deles é de Sodoma

e das lavouras de Gomorra.

As suas uvas estão cheias de veneno;

os seus cachos, de amargura.

33 O vinho deles é a peçonha das serpentes,

o veneno mortal das víboras.

34 " ‘Acaso não guardei isto em segredo?

Não o selei nos meus tesouros?

35 Minha é a vingança; eu retribuirei.

No devido tempo, os pés deles escorregarão;

o dia da sua desgraça está chegando,

e o seu próprio destino se apressa sobre eles.’

36 "O Senhor defenderá o seu povo

e terá compaixão dos seus servos

quando vir que a força deles se esvaiu

e que ninguém sobrou, nem escravo nem livre.

37 Ele dirá: ‘Agora, onde estão os seus deuses,

a rocha em que se refugiavam,

38 os deuses que comeram a gordura dos seus sacrifícios

e beberam o vinho das suas ofertas derramadas?

Que eles se levantem para ajudá-los!

Que eles ofereçam abrigo a vocês!

39 " ‘Vejam agora que eu sou o único, eu mesmo.

Não há Deus além de mim.

Eu faço morrer e faço viver; eu ferirei e curarei;

ninguém é capaz de livrar-se da minha mão.

40 Levanto a minha mão para os céus

e declaro: tão certo como eu vivo para sempre,

41 quando eu afiar a minha espada reluzente

e a minha mão empunhá-la para o juízo,

eu me vingarei dos meus adversários

e retribuirei àqueles que me odeiam.

42 Embeberei as minhas flechas em sangue,

enquanto a minha espada devorar carne:

o sangue dos mortos e dos cativos,

a cabeça dos líderes inimigos.’

43 "Cantem de alegria, ó nações, com o povo dele,*32.43 Ou Façam o povo dele cantar de alegria, ó nações.*32.43 Os manuscritos do mar Morto trazem povo dele, / e todos os anjos o adorem.

pois ele vingará o sangue dos seus servos;

retribuirá com vingança aos seus adversários

e fará expiação pela sua terra e pelo seu povo".

44 Moisés veio com Josué,*32.44 Hebraico: Oseias, variante de Josué. filho de Num, e recitou todas as palavras dessa canção na presença do povo. 45 Quando Moisés terminou de recitar todas essas palavras a todo o Israel, 46 disse-lhes:

— Guardem no coração todas as palavras que hoje declarei a vocês solenemente, para que ordenem aos seus filhos que obedeçam fielmente a todas as palavras desta lei. 47 Elas não são palavras inúteis. São a sua vida. Por meio delas vocês viverão muito tempo na terra da qual tomarão posse do outro lado do Jordão.

O anúncio da morte de Moisés no monte Nebo

48 Naquele mesmo dia, o Senhor disse a Moisés:

49 — Suba às montanhas de Abarim, até o monte Nebo, em Moabe, em frente de Jericó, e contemple Canaã, a terra que dou aos israelitas como propriedade. 50 Ali, na montanha a que você tiver subido, você morrerá e será reunido aos seus antepassados, assim como o seu irmão Arão morreu no monte Hor e foi reunido aos seus antepassados. 51 Assim será porque vocês dois foram infiéis para comigo na presença dos israelitas, junto às águas de Meribá, em Cades, no deserto de Zim, e porque vocês não sustentaram a minha santidade no meio dos israelitas. 52 Portanto, você verá a terra somente a distância, mas não entrará na terra que dou ao povo de Israel.

1 Ακούστε, ουρανοί, που θα μιλήσω·

κι άκουσε γη, τα λόγια που θα πω.

2 Ας στάξει σαν βροχή η διδασκαλία μου

κι ο λόγος μου, ας σταλάξει σαν δροσιά,

καθώς πάνω στη χλόη το ψιλόβροχο

και σαν ψιχάλα πάνω στο χορτάρι.

3 Θα διαλαλήσω του Κυρίου τ’ όνομα,

το μεγαλείο υμνήστε του Θεού μας.

4 Γιατί είναι βράχος, τέλεια τα έργα του·

οι δρόμοι του όλοι με δικαιοσύνη.

Θεός πιστός και δίχως αδικία,

Θεός ευθύς και δίκαιος.

5 Μα σεις πράξατε το κακό,

μες στη βρωμιά βουτήξατε,*Το πρώτο τμήμα του στ. στα εβρ. είναι ασαφές.

δεν είστε πια παιδιά του.

Γενιά της διαστροφής και της ψευτιάς!

6 Είν’ αυτός τρόπος για να φέρεσαι στον Κύριο,

λαέ ανόητε, άμυαλε;

Αυτός δεν είναι ο πατέρας σου, που σ’ εξαγόρασε;

Αυτός δεν είναι που σε δημιούργησε,

που σ’ έκανε λαό;

7 Τις μέρες τις παλιές θυμήσου,

σκέψου το πέρασμα των χρόνων

από γενιά σ’ άλλη γενιά.

Ρώτησε τον πατέρα σου, και θα σ’ το μάθει,

τους πρεσβυτέρους σου και θα σ’ το πουν.

8 Όταν έδινε ο Ύψιστος στο κάθε έθνος τη χώρα του,

όταν χώριζε τους ανθρώπους,

των λαών τα σύνορα τα όρισε,

ανάλογα με τους αγγέλους τους.*με τους αγγέλους τους, το πιθανό κείμενο (βλ. Δαν 10:20-21). Το εβρ. έχει κατά λ. «τους Ισραηλίτες».

9 Αλλά μερίδιο κράτησε δικό του, το λαό τού Ισραήλ,

και πήρε αυτός στην προστασία του

του Ιακώβ τους απογόνους.

10 Βρήκε ο Κύριος τον Ισραήλ στην έρημο

μες στης ερμιάς τη φρίκη

και στων θεριών τα ουρλιαχτά.

Τον φρόντισε, τον παιδαγώγησε,

και τον εφύλαξε καθώς την κόρη των ματιών του.

11 Σαν τον αετό, που προστατεύει τη φωλιά του,

πετάει πάνω απ’ τα μικρά του

και τα μαθαίνει να πετούν,

τις φτερούγες του απλώνει, τα παίρνει,

και τα σηκώνει στ’ απλωμένα του φτερά.

12 Μόνος ο Κύριος το λαό του οδήγησε,

κανένας δεν τον βοήθησε ξένος θεός.

13 Τον εγκατέστησε στης χώρας τα ψηλώματα,

τον έθρεψε με τα γεννήματα του αγρού.

Του ’δωσε μέλι να ρουφήξει από τα βράχια

και λάδι από λιόδεντρα που φύτρωσαν

στις πέτρες τις σκληρές.

14 Βούτυρο του ’δωσε αγελαδινό

και γάλα πρόβειο,

κρέας από αρνιά κι από κριάρια,

θρέμματα της Βασάν,

κι από τραγιά·

αλεύρι από το στάρι το καλύτερο,

κρασί από των σταφυλιών το αίμα.

15 Και πλούτισε ο Ισραήλ

κι άρχισε να κλωτσάει·

πάχυνε, χόντρυνε, έγινε θρεφτάρι,

και εγκατέλειψε το Θεό, τον πλάστη του

και καταφρόνεσε το Βράχο

που σωτηρία τού δίνει.

16 Προκάλεσαν τη ζηλοτυπία του

λατρεύοντας ξένους θεούς,

τον ερεθίσανε με βδελυρές λατρείες.

17 Θυσίασαν στους δαίμονες, που δεν είναι θεοί,

σε θεούς, που δεν γνώρισαν,

καινούριους, νιοφερμένους,

που δεν είχαν γι’ αυτούς

οι πρόγονοί τους κανένα σεβασμό.

18 Το Βράχο που σε γέννησε, Ισραήλ, τον παραμέλησες

και λησμόνησες το Θεό, τον πλαστουργό σου.

19 Ο Κύριος το είδε και οργίστηκε

κι απόρριψε τις κόρες και τους γιους του.

20 Και είπε: «Θα τους αποστραφώ

να δω τι θ’ απογίνουν.

Γιατί αυτοί είναι γενιά διεστραμμένη,

παιδιά, χωρίς καθόλου πίστη μέσα τους.

21 Προκάλεσαν τη ζηλοτυπία μου

λατρεύοντας ανύπαρκτους θεούς,

μ’ εξόργισαν με τα είδωλά τους.

Αλλά κι εγώ θα προκαλέσω τη ζηλοτυπία τους

μ’ εκείνους που δεν είν’ αληθινός λαός,

με ένα έθνος ανόητο θα διεγείρω την οργή τους.

22 Ναι, ο θυμός μου άρπαξε φωτιά

και καίει ίσαμε τα βάθη του άδη,

και κατατρώει τη γη με τους καρπούς της

και λιώνει τα θεμέλια των βουνών.

23 »Θα επισωρεύσω συμφορές επάνω τους,

κι ενάντια τους τα βέλη μου θ’ αδειάσω.

24 Θα εξαντληθούν από την πείνα και θα λιώσουν

από τον πυρετό κι από φαρμακερό κεντρί·

τα δόντια άγριων θηρίων θα τους στείλω,

και το δηλητήριο των ερπετών της γης.

25 Έξω το ξίφος θα θερίζει

και μέσα ο τρόμος

τους νέους και τις νέες θα σκοτώνει,

τα βρέφη και τους γέροντες.

26 »Θα τους διασκόρπιζα,

τελείως θα τους εξαφάνιζα,

κανένας να μην τους θυμάται πια,

27 αν δεν φοβόμουν των εχθρών την πρόκληση·

μήπως οι εχθροί τους το παρεξηγήσουν

μήπως και πουν: "με τη δική μας δύναμη νικήσαμε,

δεν είναι ο Κύριος που έπραξε όλα ετούτα".

28 Αυτοί είναι λαός ανόητος,

και η σοφία ολότελα τους λείπει.

29 Λίγη φρόνηση να ’χαν, θα καταλάβαιναν·

θα συλλογίζονταν τι έμελλε να πάθουν:

30 Πώς θα μπορούσε ένας να καταδιώξει χίλιους

και δυο να τρέψουν σε φυγή δέκα χιλιάδες,

αν δεν τους είχε ο Βράχος τους πουλήσει

αν δεν τους είχε εγκαταλείψει ο Κύριος;

31 Γιατί ο βράχος των εχθρών μας

δεν είναι σαν το Βράχο μας,

κι αυτό μπορούνε να το κρίνουνε κι οι ίδιοι ακόμα.

32 Αλλά το κλήμα τους είν’ από τη ρίζα των Σοδόμων

κι απ’ των Γομόρρων τους αγρούς τα σταφύλια τους,

σταφύλια δηλητηριώδη και πικρά.

33 Και το κρασί τους, δηλητήριο ερπετών,

φοβερό έχιδνας φαρμάκι.

34 Αυτό είναι που εγώ, ο Κύριος,

ενάντιά τους το φυλάω

και το ’χω σφραγισμένο στις αποθήκες μου.

35 Σ’ εμένα ανήκει η εκδίκηση κι η ανταπόδοση

τη μέρα που θα τρικλίζουνε τα πόδια τους.

Κοντά είν’ η μέρα που αυτοί θ’ αφανιστούν

κι ό,τι τους περιμένει δεν θ’ αργήσει».

36 Αλήθεια, ο Κύριος θα δικαιώσει το λαό του,

όταν θα δει πως χάθηκε η δύναμή τους

και δεν υπάρχει πια, ούτε δούλος ούτ’ ελεύθερος.

Θ’ αλλάξει γνώμη για χάρη των δούλων του.

37 Τότε ο Κύριος θα πει: «Πού είναι οι θεοί τους;

ο βράχος, που σ’ αυτόν κατέφευγαν;

38 Αυτοί οι θεοί που τρώγανε το πάχος των θυσιών τους

και πίναν’ των σπονδών τους το κρασί;

Ας σηκωθούνε να σας βοηθήσουν,

να σας σκεπάσουν με την προστασία τους!

39 Δείτε, τώρα, ότι εγώ, εγώ μονάχα είμαι,

και δεν υπάρχει εκτός από μένα άλλος θεός.

Εγώ θανατώνω κι εγώ δίνω ζωή,

εγώ πληγώνω κι εγώ θεραπεύω

και δεν μπορεί κανείς να ελευθερώσει κάποιον από τα χέρια μου.

40 Στον ουρανό το χέρι μου σηκώνω

και ορκίζομαι:

"όπως είν’ αλήθεια ότι υπάρχω αιώνια,

41 έτσι είν’ αλήθεια

πως θ’ ακονίσω τ’ αστραφτερό μου το σπαθί

και θα αρχίσω ν’ αποδίδω δικαιοσύνη·

τότε θα πάρω εκδίκηση απ’ τους εχθρούς μου,

θα κάνω ανταπόδοση σ’ αυτούς που με μισούν".

42 Τα βέλη μου θα τα μεθύσω με αίμα

και το σπαθί μου θα κατατρώει κορμιά,

αίμα των πληγωμένων και των αιχμαλώτων,

κεφάλια των αρχηγών του εχθρού».

43 Έθνη, δοξάστε του Κυρίου το λαό!

Ο Κύριος εκδικιέται το αίμα των δούλων του·

παίρνει εκδίκηση απ’ τους εχθρούς του

και του λαού του τη χώρα θα καθαρίσει.

44,45 Ο Μωυσής, έχοντας μαζί του και τον Ιησού, γιο του Ναυή, ήρθε και απήγγειλε σε όλο το λαό του Ισραήλ αυτό το τραγούδι. Όταν τελείωσε, 46 τους είπε: «Βάλτε τα στην καρδιά σας όλα αυτά τα λόγια του νόμου, που εγώ σας είπα σήμερα. Να τα μεταδώσετε στα παιδιά σας ως εντολές, για να φροντίζουν να τα εφαρμόζουν. 47 Αυτά για σας δεν είναι λόγια αδειανά, αλλά είναι η ίδια σας η ζωή. Χάρη στα λόγια αυτά θα ζήσετε πολλά χρόνια στη χώρα που θα πάρετε ιδιοκτησία σας, αφού περάσετε τον Ιορδάνη».

Επιτρέπεται στο Μωυσή να δει τη Χαναάν

48 Ο Κύριος μίλησε στο Μωυσή την ίδια εκείνη μέρα και του είπε· 49 «Γύρισε να πας στην οροσειρά Αβαρίμ, που βρίσκεται στη Μωάβ, απέναντι από την Ιεριχώ· ανέβα στην κορυφή του όρους Νεβώ και κοίταξε τη Χαναάν, τη χώρα που δίνω στους Ισραηλίτες για ιδιοκτησία τους. 50 Θα πεθάνεις πάνω σ’ εκείνο στο βουνό και θα πας μαζί με τους προγόνους σου, όπως πέθανε κι ο αδερφός σου Ααρών στο όρος Ωρ, και πήγε μαζί με τους προγόνους του. 51 Εσύ κι ο Ααρών απιστήσατε σ’ εμένα και δεν προβάλατε την αγιότητά μου στα μάτια των Ισραηλιτών, όταν βρισκόσασταν στα νερά της Μεριβά στην Κάδης, στην έρημο Σιν. 52 Γι’ αυτό λοιπόν, θα δεις από μακριά τη χώρα που δίνω στους Ισραηλίτες, αλλά δεν θα μπεις σ’ αυτήν».