1 KINGS 10

Fare Queen nu Sheba ni yib i guy Solomon

1 Fare queen nu Sheba e rung’ag feni gilbuguwan Solomon, me milekag nga Jerusalem ni nge fith yu bugithin ngak Solomon nib mo’maw’ e fulweg riy nge nang ko riyul’ e tin ke rung’ag fa danga’. 2 Re bpin nem e taw nike un e tapigpig rok ngak ni yad pire’, nge bogi kamel ni pire’ e chugum ni bay u daken keru’rad, ni spice, nge nochi malang nib t’uf ma ba tolang puluwon, nge gol ni pire’. Fa’anra mada’gow, me fith e re bpin nem ngak urngin e de’er ni bay ko leam rok. 3 Me pi’ Solomon e fulweg riy ni gubin; dariy ban’en ni yan i aw ni gomanga rib mo’maw’ ngak Solomon ni nge weliy fan ngak fare pin. 4 Me ri gin e re pin nem nga feni gonop Solomon, nge feni fel’ e naun rok nike toy, 5 nge ggan ni be pi’ yibe kay u tabel rok, nge tagil’ e pi tolang ni yad ba migid ngak, nge feni yaram chon e maruwel rok nge mad rorad ni ta’reb rogon ni karon’ed, nge pi’ tapigpig rok ni yad be farwol ko pi mur, nge gamanman ni maligach ni be pi’ u Tempel. Ri ngat e re bpin nem ngay nike balyangan’. 6 Me ga’ar ngak Solomon ni Pilung, "Murung’agem nge murung’agen e gonop rom ni gu rung’ag ko nam rog e ba riyul’! 7 Machane de riyul’ u wun’ug, ma fin chiney ni ku gub e ke riyul’ u wun’ug. Machane tin gu rung’ag e de gaman e baley riy; gonop rom nge rogon feni fel’ rogom e ka ba ga’ ko tin nnog ngog. 8 Rib fel’ wa’athan e pi le’engim, ma rib fel’ wa’athan e pi tapigpig rom ni gubin ngiyal’ ni yad be par rom ngu’ur rung’aged e thin rom nib gonop! 9 Ke sorok SOMOL ni Got rom! Ya ke dag ni ga be par ni gab fel’ u wan’ ya ke tem ni gur e pilung nu Israel. Bochan e be par nrib t’uf yu Israel rok ndariy n’umngin nap’an, ma ke pilung nigem ni ngu’um gagiyeg nib yal’uw ma bfel’ ngak e girdi’."

10 Me pi’ ngak Solomon e gol ni chugur ni nge gaman lal e ton, nge spice*10:10 SPICE: Ban’en nma ngongliy lamen e ggan. ni pire’ nge nochi malang nrib t’uf ma ba tolang puluwon. Urngin e spice ni pi’ ngak Solomon e dariy be’ ni kan pi’ ngak ni aram feni yo’or.

( 11 Ma ku er rogon fapi barkow rok Hiram ni be fek e gol u Ofir, ma ku be fek u rom e ren ni Juniper ni pire’ nge nochi malang nib t’uf ma ba tolang puluwon. 12 Solomon e i fanay e pi ren nem ko duga’ u lan e Tempel nge naun rok ni tafen e pilung, ma ki fanay ko tatelin e musik ni harp nge lyre ni fan ngak girdi’en e musik, ni aram e tin th’abi fel’ e ren ni Juniper ni ka ni fek nga Israel, ma da ku ni guy boch ni aram rogon bayay.)

13 Solomon ni Pilung e pi’ ngak fare queen nu Sheba urngin e pin’en ni ning ngak, nge cheag nga yugu boch e tow’ath ni yima pi’ ngak e pilung. Miyad sul e tapigpig rok ko nam nu Sheba.

Fel’ rogon rok Solomon

14 Gubin e duw ni rliw’ nge lal e ton e gol nma yib ngak Solomon; 15 nge cheag ngay urngin e tax ni be fek u pa’ e girdi’ ni be fol chuway’, nge win ni be yib ko fol chuway’, nge wolbuw ni be pi’ e pi pilung nu Arabia nge pi governor ko pi nug nu Israel ngak.

16 Solomon e 200 yang e shield ni gagang’ ni ngongliy, mra bang min gabdiy gonap’an ragag nge lal e pawn e gol ngay. 17 Miki ngongliy 300 shield ni ba’achig boch e tinef, ra bang ma gonap’an aningeg e pawn e gol nni gabdiy ngay. Me yog ni ngan tay urngin e yungi shield nem ngalan fare Senggil ko Loway nu Lebanon.*10:17 LOWAY NU LEBANON: Ku arrogon ni bay ko 7:2–3

18 Miki ngongliy ba chiya ni ba ga’ ni tagil’ e pilung ni ka ni gabdiy nguwelean e elefant u wuru’ nge tin th’abi fel’ e gol. 19,20 Re chiya nem e nel’ e tawo’ ni ra yot min taw ngay, nra reb e pi tawo’ nem ma bay l’agruw e liyos riy ni ya’an ba layon, ni reb nga baraba’ ma reb nga baraba’, ni ragag nge l’agruw u gubin. Ma gin ni yima gire’ ngay ko re chiya nem e bay ba liyos riy ni ya’an lolugen ba garbaw, ma gin ni yima gifeg pa’ay ngay ko re chiya nem u baraba’ ngu baraba’ e ra reb ma bay ba liyos riy ni ya’an ba layon. Dariy yugu reb e pilung nga bang ni bay ba chiya rok ni bod e binem.

21 Urngin e kap rok Solomon e ni ngongliy ko gol, ma urngin e tatelin e ta’ang ni bay u lan fare Senggil ko Loway nu Lebanon e ni ngongliy ko gol ni gubin. Da ni fanay e silber ngay, ya nap’an Solomon e yima leamnag ni gathi ri ba ga’ fan e silber. 22 Ma bay boch e barkow rok nma cheag ko tirok Hiram e barkow ngu ur churgad. Ma ra gaman dalip e duw me sul fapi barkow rok nike fek e gol, nge silber, nge nguwelean e elefant, nge gorilla nge mongki.

23 Solomon ni Pilung e ba gel e mal’af riy ni bo’or ban’en rok ma ba gonop ngak urngin e pilung, 24 ma fayleng ni ga’ngin e yad ba’adag ni ngarbad ngak ngar motoyilgad ko gonop nike pi’ Got ngak. 25 Ra yib be’ me fek ba tow’ath ni nge pi’ ngak, ni silber nge gol, nge mad, nge talin e cham, nge spice, nge os, nge gamanman ni mule. I par ni aray rogon ni gubin e duw.

26 Me kunuy Solomon 1,400 e chariot nge 12,000 e os, boch e pin’em e i ayweg u lan yu Jerusalem ma tin ni magach e tayrad ngalan boch e binaw. 27 Ngiyal’ ni ba’aram ni i gagiyeg e i par e silber ni ta’reb rogon ko malang u wan’ e girdi’ nu Jerusalem, ma ren ni cedar e pire’ ni bod feni yo’or e ren ni sycamore. 28 Pi os rok e ni fek u Egypt ngu Cilicia. Girdi’ rok e ra chuw’iyed u Cilicia nike m’ay i duwgiliy puluwon. 29 Yira chuw’iy reb e chariot u Egypt ma 600 yang e silber, ma ra reb e os ma 150 yang e silber. Ma girdi’ rok Solomon e yad ma pi’ nchuway’ ngak e pi pilung ko Hittite nge yu Syria.