Sabedoria
A sabedoria é um dos temas mais ricos da Bíblia. O temor do Senhor é seu princípio, e buscá-la vale mais que ouro ou prata. Deus promete dar sabedoria generosamente a quem pedir com fé.
O princípio da sabedoria
O temor do Senhor é o início de toda sabedoria verdadeira. Quem reverencia a Deus aprende a viver com discernimento e prudência.
Rəbbile qəpq’ı’niy ats’alyne q’oma ulyozzur,
saccu bəç’əraaşik’le k’orana ək’eliy terbiye g’umooce vob.
Rəbbile qəpq’ı’niy ats’alyne q’oma ulyozzur,
Muq’addasna qıvaats’ıyid ək’elika ıxhay vodun.
Rəbbile qəpq’ı’niyn k’orana ək’eliy terbiye hele.
Vuceecar-vuc xərra ıkdekkanar hı’rmatıka eyxhe.
Karaı’dəəne insanık’le man g’acu qəl vuxhes,
Manbışe mizyar ats’ak’vanas, əəq’əsınbı.
Manbışis ıkkananbı ixhes deş.
Sabedoria como dom de Deus
A verdadeira sabedoria vem do alto. Deus a concede generosamente a quem pede com fé, sem lançar em rosto a fraqueza humana.
Vuşde şavukamecab k’orana ək’el hivdiyxharxhee, mana Allahıke hevqe. Mang’vee mana qivdiykkın, hexxan ittevhu gırgıng’us hoole.
Vuşde şavukamecab k’orana ək’el hivdiyxharxhee, mana Allahıke hevqe. Mang’vee mana qivdiykkın, hexxan ittevhu gırgıng’us hoole.
Vuşde şavukamecab k’orana ək’el hivdiyxharxhee, mana Allahıke hevqe. Mang’vee mana qivdiykkın, hexxan ittevhu gırgıng’us hoole.
K’orana ək’el hoolena Rəbb vor,
Mang’vee ats’aaliy ı’mı’r vaats’a vuxhay hele.
K’orana ək’el hoolena Rəbb vor,
Mang’vee ats’aaliy ı’mı’r vaats’a vuxhay hele.
Ək’el qoot’le,
axtıba mana hevqe.
Manke Rəbbile qəpq’ı’niy valqa hixharasın,
Allahne hək’eedın ats’aalid alyaat’asın.
Ğu zas k’orana ək’eliy guc huvil-alla
zı Ğu axtı qa’a, zı Vas şukur haa’a, Yizde dekkaaşina Allah.
Şi Vake heqqıyn kar, Ğu zak’le haguyn.
Paççahın nyak' nen eyheniyva Ğu şak’le uvhiyn!
– K’orana ək’eliy guc Mang’una vuxhal-alla
Allahın do hammaşe axtıvalee ixhecen!
Allahee mane yoq’ne mek’vung’us ats’al, ı’limbı ats’axhxhesda ək’el huvu. Daniyalıs gyagvad ıxhayn, nik’ek g’acuynıd hucoo eyheniyva eyhesıd əxı’yn.
A sabedoria do alto
A sabedoria que vem de Deus é pura, pacífica, amável, cheia de misericórdia e de bons frutos. Ela se opõe à sabedoria terrena e mundana.
Xəənçena k’orana ək’el alyapt’ına insan yik' məttına, siç’dekvana, g’üvənana, mizelqa qaraylena, yik' gyotxhanna, yugun işbı ha’ana, neng’uncad sura ıqdyaqqana, aq’vasın hidya’ana vorna.
Xəənçena k’orana ək’el alyapt’ına insan yik' məttına, siç’dekvana, g’üvənana, mizelqa qaraylena, yik' gyotxhanna, yugun işbı ha’ana, neng’uncad sura ıqdyaqqana, aq’vasın hidya’ana vorna.
Xəənçena k’orana ək’el alyapt’ına insan yik' məttına, siç’dekvana, g’üvənana, mizelqa qaraylena, yik' gyotxhanna, yugun işbı ha’ana, neng’uncad sura ıqdyaqqana, aq’vasın hidya’ana vorna.
Vuşde yı’q’nee, k’orana ək’elynanayiy k’oran ats’alynana vornane? Vuceecar vuc axtı qidi’ı, hasre mang’vee, vucee haa’ane yugne ı’mreeka, vucee hı’iyn yugun işbı k’orane ək’elika hı’ıva hagvecen.
Direção e discernimento
Deus guia os humildes na justiça e ensina seu caminho aos mansos. Ele promete dirigir nossos passos quando confiamos nele de todo o coração.
Yik’eençe Rəbbilqa yı’q' qizre,
yiğne ək’lelqa yı’q' qimiyzar.
Haa’ane gırgıne işee Rəbb qıvaats’e,
Mang’vee yiğın yəqbı qa’asınbı.
Yiğnecar ulesqa ğu k’orana ək’elynana xhinne qımayle,
Rəbbile qəq’ne, pisde karake əq’əna ixhe.
A Palavra como fonte de sabedoria
A Palavra de Deus é lâmpada para os pés e luz para o caminho. Meditar nas Escrituras nos dá entendimento superior ao dos mestres.
Pisınbışde mısləhətıka
yəq idyaak’anna,
bınahnanbışika
gyu’ur oza qidexhena,
matsxar haa’anbışika
gidiy’arna
insan nimeecar baxtivariy!
Mang’uname şadvalla saccu
Rəbbine Q’aanunee vobna.
Xəmbına-yiğbına mang’vee
mana qəbəqqə,
mançina haa’a.
İykarmee, mançin vas yəq haagvas,
g’ılexhamee, mançin ğu havacesda,
muğur qıxhameeyir, mançin vaka gaf haa’as.
Sabedoria prática para o dia a dia
A sabedoria se aplica em cada decisão: nas finanças, nos relacionamentos, no trabalho e no uso do tempo. Vivamos como sábios, não como insensatos.
Mısləhətıl k’ırı alixhxhe, terbiye aleet’e.
Məxüd he’ee, sabara gahıle k’orane ək’elyna ixhes.
Mısləhətıl k’ırı alixhxhe, terbiye aleet’e.
Məxüd he’ee, sabara gahıle k’orane ək’elyna ixhes.
Cus yugun ıkkanang’vee ək’el hexxaa’a,
ək’el havaacınar gırgınçina eyxhena.
Cuvabıl k’ırı alixhxheene, vasse yik’eedın ha’as əxəsın.
Muhaariba vukkekaxhee, yugna mısləhət t’abal hee’e.
Qopkune mısləhətın dəv’ee vak’le yəq' haagvas,
yugun mısləhətbı helenbı geebxhee, ğu ğamxhesda.
Sabırnang’uqa xəbna ək’el vob,
sabır deşing’veeyib cuna beynyavavalla haagva.
Vuceecar-vuc axtıra ıkkiyke aldatxhuniy gexha,
mısləhətıl k’ırı iliyxhena k’orana ək’elynana vor.
Ghal sı’ına geer axvas,
sidi’ınar ek’ra haq’varas.
Beynyavaysqa cuna yəq qopkuba qavayle,
k’orane ək’elikang’vee mısləhətıl k’ırı iliyxhen.
Vuceecar-vuc axtıra ıkkekkana k’ap’ik’ıle avqa qexhena,
k’orana ək’elib vuceecar-vuc axtıra ıkdekkang’uqa vooxhena.
K’orane ək’elynang’vee əmrbışil k’ırı iliyxhen,
nen qadiy eyhene bəç’ərılqamee yiğbı alles.
Ək’elikang’vee ats’al alyaat’a,
k’orane ək’elikang’une k’ırıynıd man t’abal ha’a.
Beynyavays fıkır ooxhanas vukkiykan deş,
mang’vee yik’eedıncad eyhe.
Beynyava yuşan hidya’amee, ək’elynana xhinne g’ece,
mang’vee ghal idyaaqee, ats’alynana xhinne ixhes.
Hasre hikmatnang’vee k’ırı alixhxhı, ats’al xət qixhecen,
hasre ək’elikang’vee yugna mısləhət alept’ecen.
O valor da sabedoria
A sabedoria é mais preciosa que rubis. Quem a encontra, encontra a vida e alcança o favor do Senhor. Nada se compara a ela.
Hikmətılqa hirxhılyna,
k’orana ək’el avaykına insan nimee baxtivariy!
Zı aveykıng’uk’le ı’mı’r iveeke,
Rəbbir mang’uka yugra ixhes.
K’orane ək’elyna ıxhay, k’ınəəğəyna ıxhayle yugda vod.
Nuk’ra sı’iyled ək’el sav’iy ooqa vod.
İnsanee yik’ee cunemee yəq haa’a,
Rəbbeeme mana Cus ıkkanne cigeeqa qıkkekka.
Yik’eedın fıkırbı insanıkenbı,
mizen qelen cuvabıd Rəbbiken vod.
K’orane ək’elinır,
pılın xhinne insan havacena.
Ats’aalike insanıs in hiyxhar:
k’orane ək’elin çine iyesiyna ı’mı’r havaace.
«Nya’a ılğeeç’uyn yiğbı inçile yugda ıxhava?» qimiyghan.
K’orana ək’el vuxhayke məxdın kar qiyghan deş.
Allahee Cune ulen aqqıyng’us k’orana ək’el, ats’al, şadvalla hoole. Bınahbınang’usme kar sa’asda əq’üba hoole, qiyğale xhinne Cune ulen aqqıyng’us helesva. Manıd q’əran vuççud deşin kar vodun, mıtsıqab qihna g’adapxhıniyk akar.
Vasse əxən gırgın he’e. Ğu əəsde ahalee işniy, fıkırniy, ats’alyniy, k’orana ək’elyniy vuxhes deş.
A sabedoria e a soberania de Deus
Os caminhos de Deus são mais altos que os nossos. Sua sabedoria é insondável, eterna e infinitamente superior ao entendimento humano.
G’iyqiyn yiğ k’imaqqa,
g’iyqa hucooyiy ixhesva vak’le ats’a deş.
Pisınbışilqa qopkuvalla nəxdın kar ıxhay hiyxhar deş,
Rəbb t’abal ha’anbışilqa gırgın hiyxharan.
Nekke qiyğab, çocar, şu qopkuvalina, salehiyvalina, məttıvalina, Allahıs ıkkanançina, yugunçine, kaamilyvalina hee’e.
Mançil-allab g’iyqiyna hımaa’a, mançin çincab-çina haa’asda. Yiğısiysta-yiğısiysta əq’üba vuxhesdacab.
Canubne kraliçeeyid dyunyeyne şene q’omançe arı Sıleymanne k’orane ək’elil k’ırı alixhxhıva, məng’eeyid Q’iyaamatne yiğıl oza qiyxha mane insanaaşilqa taxsir gixhxhes. Həşdemee inyaa Sıleymanıler Xərna vor.
İn Zı eyhenbı g’ayxhı, mançil k’ırı alixhxhına, it’umne cigee xav ali’iyne ək’elikane insanık akar.
Şu aq’vale g’ecen xhinne muhaakima haa’a. Qopkuvalika ilyaakı, muhaakima hee’e.
Rəbbee dyunye hikmətıka itxhın,
k’orane ək’elika xəybı hı’ı,
Mançilqa axvee, şok’le g’iyqa vuk’lelqa hucoome qales ats’ad deş. Yişda ı’mı’r hucoo eyxhen karne? Sık’ınna gahna g’ecene, qiyğad ayk’anne booğak akar.