1 I aua rā ka whakatakotoria he tikanga e Hīhā Ākuhata kia tuhituhia te ao katoa. 2 Ko te tuhituhinga tuatahi tēnei i meatia i te wā ko Kuirinia te kāwana o Hīria. 3 Ā, ka haere ngā tāngata katoa kia tuhituhia, ia tangata, ia tangata, ki tōna ake pā.
4 I haere atu anō a Hōhepa i Karirī, i te pā, i Nahareta, ki Hūria, ki te pā o Rāwiri, ko Pēterehema te ingoa; nō te mea nō te whare ia, nō te kāwei o Rāwiri. 5 Kia tuhituhia ai rāua ko tāna wahine taumau, ko Meri, e hapū ana ia. 6 Ā, i a rāua i reira, ka rite ngā rā e whānau ai ia. 7 Nā, ka whānau tāna mātāmua, ā, takaia ana e ia ki ngā kākahu, ka whakatakotoria ki te takotoranga kai mā ngā kararehe; nō te mea kāhore he wāhi mō rātou i te whare.
8 I taua wāhi hoki ētahi hēpara e noho koraha ana, e tiaki ana i tā rātou kāhui i te pō. 9 Nā, tū ana tētahi anahera a te Ariki i ō rātou taha, ā, whiti ana te korōria o te Ariki ki a rātou, ā, tawhio noa; ā, nui whakaharahara tō rātou wehi. 10 Nā, ka mea te anahera ki a rātou, "Kaua e mataku, tā te mea he kaikauwhau tēnei ahau ki a koutou mō te hari nui, meāke puta mai ki te iwi katoa. 11 Nō nāianei hoki i whānau ai he Kaiwhakaora mō koutou i te pā o Rāwiri, arā a te Karaiti, te Ariki. 12 Ko te tohu tēnei ki a koutou; e kite koutou i te tamaiti ka oti te tākai ki te kākahu, e takoto ana i te takotoranga kai mā ngā kararehe."
13 Nā, ohorere tonu ko tētahi ope nui o te rangi e tū tahi ana me taua anahera, e whakamoemiti ana ki te Atua, e mea ana:
14 "Kia whai korōria te Atua i runga rawa,
kia mau te rongo ki runga ki te whenua,
me te whakaaro pai ki ngā tāngata!"
15 Ā, ka mawehe atu ngā anahera i a rātou ki te rangi, ka mea ngā hēpara tētahi ki tētahi, "Tātou ka haere ki Pēterehema, kia kite i tēnei mea kua puta nei, kua whakapuakina mai nei e te Ariki ki a tātou."
16 Nā, kaikā tonu tā rātou haere, ā, ka kite i a Meri, i a Hōhepa i te tamaiti hoki e takoto ana i te takotoranga kai mā ngā kararehe. 17 Ā, nō ka kite, ka whakapuakina te mea i kōrerotia ki a rātou mō tēnei tamaiti. 18 Ā, mīharo ana ngā kaiwhakarongo katoa ki ēnei mea, i kōrerotia nei ki a rātou e ngā hēpara. 19 Ko Meri ia i āta rongoā i ēnei mea katoa, me te whakaaroaro i roto i tōna ngākau. 20 Nā, ka hoki ngā hēpara, me te whakakorōria, me te whakamoemiti ki te Atua mō ngā mea katoa i rongo nei, i kite nei rātou, i rite nei ki ngā mea i kōrerotia ki a rātou.
21 Ā, nō ka rite ngā rā e waru, e kotia ai te tamaiti, ka huaina tōna ingoa ko Īhu, ko tā te anahera i hua ai i te mea kāhore anō i hapū tōna whaea.
22 Ā, ka rite ngā rā e purea ai te whaea, e whakaritea ai te ture a Mohi, ka kawea ia e rātou ki Hiruhārama, kia tāpaea ki te Ariki. 23 Kia pērātia me te mea i tuhituhia ki te ture a te Ariki: "Ko ngā tāne katoa e oroko puta mai i te kōpū, e kīia he tapu ki te Ariki." 24 Kia hoatu anō he patunga tapu, te mea i kōrerotia i roto i te ture a te Ariki, kia rua kūkupa, kia rua rānei pī kūkupa.
25 Nā, i Hiruhārama tētahi tangata, ko Himiona te ingoa; he tangata tika, he tangata whakaaro, e tatari ana ki te whakaharinga o Īharaira, kei runga hoki te Wairua Tapu i a ia. 26 Nā, kua whakamaharatia ia e te Wairua Tapu, e kore ia e kite i te mate, kia kite rā anō ia i tā te Ariki Karaiti. 27 Nā, ka haere ia ki te temepara, he meatanga nā te Wairua; ā, i ngā mātua e mau ana i te tamaiti, i a Īhu, kia meatia ai e rāua ki a ia tā te ture i whakarite ai, 28 ka tango ia i a ia ki ōna ringa, ka whakapai ki te Atua, ka mea:
29 "Kātahi, e te Ariki, ka tukua tāu pononga
kia haere i runga i te rangimārie, ka pērā me tāu i kōrero ai.
30 Ka kite nei hoki ōku kanohi i tāu whakaoranga,
31 ka whakatakotoria nei e koe ki te aroaro o ngā iwi katoa;
32 hei whakamārama e kite ai ngā tauiwi,
hei korōria hoki mō tāu iwi, mō Īharaira."
33 Ā, mīharo tonu a Hōhepa rāua ko tōna whaea ki ngā kupu i kōrerotia mōna. 34 Nā, ka manaaki a Himiona i a rāua, ā, ka mea ki tōna whaea, ki a Meri, "Nanā, ka waiho tēnei tama hei takanga, hei aranga, mō te tini o te tangata i roto i a Īharaira; hei tohu hoki e kōrerotia kinotia. 35 Āe rā, ka tika atu anō te hoari, ā, puta noa i tōu ake wairua, e hurahia ai ngā whakaaro o ngā ngākau maha."
36 Ā, tērā hoki tētahi ko Ana, he poropiti, he tamāhine nā Panuera, nō te iwi o Āhera; kua kaumātua ia, e whitu ngā tau o tōna wāhinatanga ake i noho ai i te tāne. 37 He pouaru, kua waru tekau mā whā rawa ōna tau e pērā ana; heoi, kīhai i mahue i a ia te temepara; he karakia tonu tāna, he nohopuku, he īnoi, i te pō, i te ao.
38 Nā, ka tae atu ia i taua hāora anō, ka whakawhetai ki te Ariki, ā, kōrerotia ana ia e ia ki te hunga katoa o Hiruhārama e tatari ana ki te whakaoranga.
39 Ā, nō ka oti ngā mea katoa e rite ana ki tā te Ariki ture, ka hoki rātou ki Karirī, ki tō rātou ake pā, ki Nahareta. 40 Nā, ka tupu te tamaiti, ka pakari haere, ka kī i ngā whakaaro nunui, ā, i runga i a ia te aroha noa o te Atua.
41 Ā, i haere ōna mātua i ia tau, i ia tau ki Hiruhārama i te Hākari o te Kapenga. 42 Ā, ka tekau mā rua ōna tau, ka haere rātou i runga i ngā ritenga o te hākari. 43 Ā, ka rite ngā rā, i a rāua e hoki ana, ka whakaware iho te tamaiti, a Īhu, i Hiruhārama; kīhai hoki ōna mātua i mōhio. 44 I mahara hoki rāua kei roto ia i te tira, nā, ka haere, kotahi te rā ki te ara; ā, ka rapu rāua i a ia i roto i ngā whanaunga, i ā rāua tāngata hoki i mōhio ai. 45 Ā, nō te korenga i kitea ia, hoki ana rāua ki Hiruhārama, ki te rapu i a ia. 46 Ā muri iho i ngā rā e toru ka kitea ia i roto i te temepara, e noho ana i waenganui o ngā kaiwhakaako, e whakarongo ana ki a rātou, e ui ana ki a rātou. 47 Ā, mīharo katoa ki tōna mātauranga, ki āna kōrero, te hunga i rongo ki a ia. 48 Ā, nō ka kite rāua i a ia, ka tino mīharo; ka mea tōna whaea ki a ia, "E tama, he aha koe i pēnei ai ki a māua? Nā, pōuri noa iho māua ko tōu pāpā, i a māua i rapu nei i a koe."
49 Ka mea ia ki a rāua, "He aha kōrua i rapu ai i ahau? Kīhai kōrua i mahara kia noho ahau i te whare o tōku Matua?" 50 Heoi, kīhai rāua i mātau ki te kupu i kōrerotia rā e ia ki a rāua.
51 Nā, ka haere tahi atu ia me rāua ka tae ki Nahareta, ka ngohengohe ia ki a rāua. Ko tōna whaea ia i rongoā i ēnei kupu katoa i roto i tōna ngākau. 52 Nā, ka kake haere a Īhu te whakaaro nui, te kaumātua, ka paingia anō e te Atua, e te tangata.
1 Y ACONTECIÓ en aquellos días que salió 2.1 Hch. 17.7.edicto de parte de Augusto César, que toda la tierra fuese empadronada.
2 Este empadronamiento 2.2 Hch. 5.37.primero fué hecho siendo Cirenio 2.2 cp. 3.1.gobernador de la Siria.
3 E iban todos para ser empadronados, cada uno á su ciudad.
4 Y subió José de 2.4 cp. 1.26,56.Galilea, de la ciudad de Nazaret, á Judea, 2.4 1 S. 16.1,4. Jn. 7.42.a la ciudad de David, que se llama Bethlehem, 2.4 Mt. 1.16,20. cp. 1.27por cuanto era de la casa y familia de David;
5 Para ser empadronado con María 2.5 cp. 1.27.su mujer, desposada con él, la cual estaba encinta.
6 Y aconteció que 2.6 Mt. 2.1.estando ellos allí, se cumplieron los días en que ella había de parir.
7 Y parió á su hijo primogénito, y le envolvió en pañales, y acostóle en un pesebre, porque no había lugar para ellos en el mesón.
8 Y había pastores en la misma tierra, que velaban y guardaban las vigilias de la noche sobre su ganado.
9 Y he aquí el ángel del Señor vino sobre ellos, y la claridad de Dios los cercó de resplandor; 2.9 cp. 1.12.y tuvieron gran temor.
10 Mas el ángel les dijo: No temáis; porque he aquí os doy nuevas de gran gozo, que será para todo el pueblo:
11 Que 2.11 Is. 9.6.os ha nacido hoy, 2.11 ver. 4en la ciudad de David, 2.11 Mt. 1.21. Hch. 5.31.un Salvador, 2.11 Mt. 1.16 y 16.16.que es CRISTO 2.11 cp. 1.43. Hch. 2.36. Fil. 2.11.el Señor.
12 Y esto os será por señal: hallaréis al niño envuelto en pañales, echado en un pesebre.
13 Y repentinamente fué con el ángel 2.13 Dn. 7.10.una multitud de los ejércitos celestiales, 2.13 Ap. 19.5.que alababan á Dios, y decían:
14 Gloria en las alturas á Dios,
2.14 cp. 19.38. Ap. 5.13. Y en la tierra 2.14 Is. 57.19. Ef. 2.14,17.paz, 2.14 Jn. 3.16. Ef. 2.4,7.buena voluntad para con los hombres.
15 Y aconteció que como los ángeles se fueron de ellos al cielo, los pastores dijeron los unos á los otros: Pasemos pues hasta 2.15 ver. 4Bethlehem, y veamos esto que ha sucedido, que el Señor nos ha manifestado.
16 Y vinieron apriesa, y hallaron á María, y á José, y al niño acostado en el pesebre.
17 Y viéndolo, hicieron notorio lo que les había sido dicho del niño.
18 Y todos los que oyeron, se maravillaron de lo que los pastores les decían.
19 Mas 2.19 ver. 51María guardaba todas estas cosas, confiriéndolas en su corazón.
20 Y se volvieron los pastores glorificando y alabando á Dios de todas las cosas que habían oído y visto, como les había sido dicho.
21 Y 2.21 Gn. 17.12.pasados los ocho días para circuncidar al niño, llamaron su nombre 2.21 Mt. 1.21. cp. 1.31JESÚS; el cual le fué puesto por el ángel antes que él fuese concebido en el vientre.
22 Y como se cumplieron 2.22 Lv. 12.2-6.los días de la purificación de ella, conforme á la ley de Moisés, 2.22 ver. 4le trajeron á Jerusalem para presentarle al Señor,
23 (Como está escrito en la ley del Señor: 2.23 Ex. 13.2. Nm. 18.15.Todo varón que abriere la matriz, será llamado santo al Señor),
24 Y para dar la ofrenda, conforme á lo que está dicho en la ley del Señor: 2.24 Lc. 12.8.un par de tórtolas, ó dos palominos.
25 Y he aquí, había un hombre en Jerusalem, llamado Simeón, y este hombre, justo y pío, 2.25 Is. 40.1. Mr. 15.43.esperaba la consolación de Israel: y el Espíritu Santo era sobre él.
26 Y había recibido respuesta del Espíritu Santo, 2.26 He. 11.5.que no vería la muerte antes que viese al Cristo del Señor.
27 Y vino 2.27 cp. 4.1.por Espíritu al templo. Y cuando metieron al niño Jesús sus padres en el templo, 2.27 ver. 22para hacer por él conforme á la costumbre de la ley,
28 Entonces él le tomó en sus brazos, y bendijo á Dios, y dijo:
29 2.29 Gn. 46.30. Ahora despides, Señor, á tu siervo,
2.29 ver. 26 Conforme á tu palabra, en paz;
30 Porque 2.30 Is. 52.10. cp. 3.6han visto mis ojos tu salvación,
31 2.31 Sal. 98.2. La cual has aparejado en presencia de todos los pueblos;
32 Luz para ser revelada 2.32 Is. 42.6 y 49.6.a los Gentiles,
Y la gloria de tu pueblo Israel.
33 Y José y su madre estaban maravillados de las cosas que se decían de él.
34 Y los bendijo Simeón, y dijo á su madre María: He aquí, éste 2.34 Fil. 1.17.es puesto para 2.34 Mt. 21.44.caída y para levantamiento de muchos en Israel; y para señal á la que 2.34 Hch. 28.22.será contradicho;
35 Y 2.35 Jn. 19.25.una espada traspasará tu alma de ti misma, para que sean manifestados los pensamientos de muchos corazones.
36 Estaba también allí Ana, profetisa, hija de Phanuel, de la tribu de 2.36 Jos. 19.24.Aser; la cual había venido en grande edad, y había vivido con su marido siete años desde su virginidad;
37 Y era viuda de hasta ochenta y cuatro años, que no se apartaba del templo, 2.37 Hch. 26.7. 1 Ti. 5.5.sirviendo de noche y de día con 2.37 cp. 5.33.ayunos y oraciones.
38 Y ésta, sobreviniendo en la misma hora, juntamente confesaba al Señor, y hablaba de él á todos los que 2.38 ver. 25esperaban la 2.38 cp. 1.68 y 24.21.redención en Jerusalem.
39 Mas como cumplieron todas las cosas según la ley del Señor, se volvieron á 2.39 Mt. 2.22,23.Galilea, á 2.39 cp. 4.23.su ciudad de Nazaret.
40 Y el niño crecía, y fortalecíase, y se henchía de sabiduría; y la gracia de Dios era sobre él.
41 E iban sus padres 2.41 1 S. 2.3.todos los años á Jerusalem 2.41 Ex. 23.14,15. Dt. 16.1.en la fiesta de la Pascua.
42 Y cuando fué de doce años, subieron ellos á Jerusalem conforme á la costumbre del día de la fiesta.
43 Y acabados 2.43 Ex. 12.15.los días, volviendo ellos, se quedó el niño Jesús en Jerusalem, sin saberlo José y su madre.
44 Y pensando que estaba en la compañía, anduvieron camino de un día; y le buscaban entre los parientes y entre los conocidos:
45 Mas como no le hallasen, volvieron á Jerusalem buscándole.
46 Y aconteció, que tres días después le hallaron en el templo, sentado en medio de los 2.46 cp. 5.17.doctores, oyéndoles y preguntándoles.
47 Y todos los que le oían, se pasmaban de su entendimiento y de sus respuestas.
48 Y cuando le vieron, se maravillaron; y díjole su madre: Hijo, ¿por qué nos has hecho así? He aquí, tu padre y yo te hemos buscado con dolor.
49 Entonces él les dice: ¿Qué hay? ¿por qué me buscabais? ¿No sabíais que en los negocios de 2.49 Jn. 2.16.mi Padre me conviene estar?
50 Mas ellos no entendieron las palabras que les habló.
51 Y descendió con ellos, y vino á 2.51 ver. 39Nazaret, y estaba sujeto á ellos. Y su madre 2.51 ver. 19guardaba todas estas cosas en su corazón.
52 Y Jesús crecía en sabiduría, y en edad, y 2.52 1 S. 2.26.en gracia para con Dios y los hombres.