Aliança
A aliança é o modo como Deus se relaciona com seu povo. Da aliança com Noé à Nova Aliança em Cristo, Deus se compromete com amor e fidelidade irrevogáveis.
Alianças com Israel
Deus firmou aliança com Abraão, Moisés e Davi. No arco-íris, na lei, nas promessas — Ele é o Deus da aliança.
Reve A̱sula̱ a damma Nuhu, oɓolo no olobo a̱ yi, <<N ta yuwusan akucunu na̱ a̱ɗu, nu ugundo u ɗu we elime, ni ili i wuma i na i ri oɓolo na̱ a̱ɗu suru, na̱ nnunu, ni inama yu u'wa, na̱ cu'un vu nama vu uvaɗi na ri na̱ a̱ɗu suru ili i wuma i na suru yu uta̱i a wantsun oɓolo na̱ a̱ɗu. N ta yuwusan akucunu na̱ a̱ɗu. A̱a̱ da̱shi lyuwa ili i wuma suru na̱ mini shi, ko ke'en. Waru a̱a̱ da̱shi yuwan mini cu'un na aa lyuwa uvaɗi shi.>> A̱vu A̱sula̱ a damma, <<A̱yi nda a̱yi ɗa iroci ya akucunu a̱ va̱ na̱ a̱ɗu ni ili i wuma suru, hali mantsa me elime suru. N zuwa ta̱ kambu va̱ a̱ wunla̱, wo o'wo iroci ya akucunu a̱ va̱ nu uvaɗi.
N ta yuwusan akucunu na̱ a̱ɗu. A̱a̱ da̱shi lyuwa ili i wuma suru na̱ mini shi, ko ke'en. Waru a̱a̱ da̱shi yuwan mini cu'un na aa lyuwa uvaɗi shi.>>
N zuwa ta̱ kambu va̱ a̱ wunla̱, wo o'wo iroci ya akucunu a̱ va̱ nu uvaɗi.
O urana u ndolo A̱sulazuva a yuwan ta̱ akucunu na̱ Aburam, adansa, <<E ekere a̱ muwun mu ugundo ma̱ wu n ɗa maa casu iɗa i nda, diga o Uɗolu wa Masar a̱ tyo o Uɗolu u gbain wa̱ Yufiriti. Ni iɗa ya aza a Kena, na aza a Keni, na aza a Kadamoniya, na aza a Hitiya, na aza a Feriziya, na aza a Refaya, na aza a Amoriya, na aza a Ka'ana, na aza a Girigashiya, waru na aza a Jebusiya.>>
A̱vu Aburam ka̱ɗa̱to nu urewesu e iɗa, a̱vu A̱sula̱ a damma yi, <<Akucunu a na maa yuwaan wu a ɗa nda: vu to o'wo akaya e iɗa ya̱ a̱bunda̱. A̱a̱ da̱shi ɗe wu Aburam shi, amma aala a̱ wu a̱ ta̱ ka̱mba̱ Ibrahim, adama a na n zuwa wu ta̱ vo o'wo akaya e iɗa ya̱ a̱bunda̱. N ta ca wu limatan va̱ a̱bunda̱, waru vu ta̱ da̱na̱ na̱ muwun n na moo o'wo iɗa ya̱ a̱bunda̱. A̱tsuma̱ e le ozo o ro o to o'wo ngono. N to shiton akucunu a na n yuwain na̱ a̱vu na̱ limatan va̱ a̱ca̱pa̱ suru. Akucunu a na oo koto shi a ɗa maa yuwaan wu, na̱ limatan va̱ a̱ca̱pa̱ a̱ wu. N to o'wo A̱sula̱ a̱ wu na̱ limatan va̱ a̱ca̱pa̱ a̱ wu. N ta ca wu oɓolo na̱ muwun mu ugundo ma̱ wu iɗa i na i ri pe o limocin. Iɗa ya Ka'ana suru i to o'wo iɗa i muwun mu ugundo ma̱ wu suru suru, waru n to o'wo A̱sula̱ e le.>>
A̱vu A̱sula̱ a damma Ibrahim, <<A̱vu vu toni akucunu a̱ va̱, a̱vu na̱ muwun mu ugundo ma̱ wu pa elime. Akucunu a̱ va̱ a ɗa nda na voo toni na̱ a̱vu na̱ muwun mo ugundo ma̱ wu elime: Ulobo suru vu ta paɗa yi uryumbu. A ta paɗa wu uryumbu, a̱yi ɗa woo o'wo iroci ya akucunu a̱ va̱ na̱ a̱vu.
Reve a aa'wan a kupa na̱ a̱za̱ a̱ na̱shi Kedaloma oɓolo na̱ ngono n na n ri oɓolo na̱ a̱yi a̱ ta̱wa̱ a lyuwa aza a Refaya a Ashetero Kane, aza a Zuzim waru a Ham, aza a Emim waru a Shave-kiriyatem,
Gogo, ni i yuwan tsutoni na adanshi a̱ va̱ ulobonu, waru i yuwan tsutoni na akucunu a̱ va̱, ko na wo o'woi uvaɗi u nda suru za va̱ ɗa, i to o'wo ama a na n ɗangwai.
<<N ta zuwa utyo u ɗu diga a Mala ma̱ Shili a̱ tyo a Mala ma Gbain, waru diga a̱tsumona'a a̱ tyo o Uɗolu'u. N ta ca ɗu ama a na a̱ ri nden e iɗa'a o ukere u ɗu, reve i gba̱ra̱ le a̱ ma̱ka̱ka̱n ma̱ ɗu. She i yuwan akucunu ne ele ko na̱ musula̱ n le wan.
Reve A̱sulazuva a damma, <<Uwwai nda, mi isawatoin akucunu na̱ a̱ɗu. A̱ ma̱ka̱ka̱n ma ama a na a̱ ri nden na̱ a̱ɗu suru ɗa maa yuwan ili ya asalama i na koto a yuwain e iɗa i ro shi a̱tsuma̱ o uvaɗi. Ama a na i ri oɓolo ne ele suru e te ene ulinga wa̱ A̱sulazuva adama a na ili i na maa yuwan na̱ a̱ɗu ili i wovon i ɗa.
Ɗe ɗa Musa da̱na̱i a masasan uba̱ta̱ wa̱ A̱sulazuva rana na ayin amunga. A̱tsuma̱ a rana'a u lyuwa shi, agba u sowo shi. Reve u ɗana wila̱ ɗe a aɓaci a atali'i. Ele ɗa Wila̱ Kupa.
Ɗe ɗa Musa da̱na̱i a masasan uba̱ta̱ wa̱ A̱sulazuva rana na ayin amunga. A̱tsuma̱ a rana'a u lyuwa shi, agba u sowo shi. Reve u ɗana wila̱ ɗe a aɓaci a atali'i. Ele ɗa Wila̱ Kupa.
Reve u revetyo ɗu akucunu a̱ yi, wila̱ kupa a na u zuwa nɗu i kuru'u. Reve u ɗana le a aɓaci a atali e re.
Adama o ndolo i reve a na A̱sulazuva A̱sula̱ a̱ ɗu a̱yi ɗa A̱sula̱. A̱sula̱ a̱ a̱ɓula̱ a ɗa, o shitosun akucunu e icigi ya̱ yi hali a̱ tyo mantsa ukpakukupa kupa wa aza a na a ciga niyi waru a̱a̱ kurusu ili i na u zuwai.
Alianças renovadas
O povo renovava a aliança diante do Senhor. A fidelidade de Deus permanece mesmo quando o povo falha.
Ana aza a Isra'ila a̱ pura̱i diga a̱ va̱la̱ta̱ le adama a pasa Uɗolu wa̱ Urudu, reve nan ganu a na a̱ ri utanuwu na Akpati a Nzuwulai'i a wala elime e le. Mini'i u shi ta̱ u shiwan hali a̱ nge'en cine u tsu yuwan a mantsa ma wandari mantsa mo ugasa. Suru na̱ ne ana nan ganu gba o otoshi ana e le a̱tsuma̱ a̱ mini'i, reve mini ma na mee yeneshe ma̱ gulu a̱vu u ɓoloto u yuwan aganga uba̱ta̱ u ta̱ gon alanga a̱ lyuci na a̱ tsu ɗe Ada̱mu za na ri zuzu na̱ Zaretan, mini ma na gba ma̱a̱ zurusu a Mala ma Araba, za na a̱yi ɗa Mala ma Akpaɗi u koɗo ta̱ suru suru. Ne ɗa ama a pasai a̱ nka̱la̱la̱i na̱ Jeriko. Reve nan ganu a na a tanuyi Akpati a Nzuwulai a̱ A̱sulazuva e isawan nu ucira e iɗa yu u'yewu e memere mo Uɗolu wa̱ Urudu. Aza a Isra'ila gba suru a pasa ta̱ e iɗa yu u'yewu hali she ana o kotoi mapasa.
Yehoyida gba yuwan ta̱ nzuwulai a̱ tyo wu uba̱ta̱ wa̱ A̱sulazuva na̱ mogono oɓolo na ama, adama a na o'wo ama a̱ A̱sulazuva. A̱vu fo u zuwa mogono ma yuwan nzuwulai na a ama.
A̱vu mogono me e isawan zuzu na atsura a̱vu u yuwisan nzuwulai n sa'avu elime a̱ A̱sulazuva, a na wo toni A̱sulazuva a̱vu u kuru udammu wa̱ yi, nu uritosu wa yi na̱ wila̱ na̱ Ookolo a̱ yi na̱ wuma wa̱ yi suru, a̱vu u yuwan ulinga ni ili i na a ɗana yi pe a̱tsuma̱ aatagada nzuwulai'i. A̱vu ama suru a̱ kuru yi adama nzuwulai'i.
Ɗaɗa a mantsa'a mogono Jehoram mo uta̱i diga Samariya reve u ɓoloto a̱soja a Isra'ila suru adama o uvon. A̱vu waru u lyunguwa̱ Jehoshafa mogono ma Yahuda ni ikaka u damma, <<Mogono ma̱ Mowa ma̱ 'ya̱sa̱a̱n mu ta̱ aci. Vu ta̱ 'ya̱wa̱ oɓolo na̱ a̱mu tsu yuwan uvon na̱ Mowa?>>
A̱vu usu, <<N ta̱ 'ya̱wa̱ oɓolo na̱ a̱vu. A̱mu na̱ a̱vu ili i ta̱ i ɗa. A̱soja a̱ va̱, a̱soja a̱ wu a ɗa, ido i va̱, ido ya̱ wu i ɗa.>>
Reve Jonata yuwan nzuwulai nu u'wa wa̱ Da̱wuda, u damma, <<Lyawa A̱sulazuva a ca wu oforo n na̱ vu kuɗa̱ o shiton nzuwulai n na tsu yuwain.>> Adama e icigi i na Jonata a yuwusan Da̱wuda reve u zuwa yi u kucunisa, adama a na u ciga ta̱ Da̱wuda cine u cigai wuma wa̱ yi.
Reve A̱sulazuva a damma Musa, <<Finiha ulobo wa Eliyaza, ulobo wa Haruna ganu, u tawa ta̱ upan u va̱ e ekere a aza a Isra'ila, adama a na u ta̱ ni icigi ya amayun i va̱ a̱tsuma̱ e le. A̱yi ɗa i zuwai n kototoi aza a Isra'ila shi. Adama o ndolo damma yi n ta yuwusan akucunu a asuvu a̱ nden na̱ a̱yi. A̱yi oɓolo nu ugundo wa̱ yi, akucunu a nan ganu a̱ ta̱ da̱na̱ le lo babu ukotu, adama a na u ta̱ ni icigi ya amayun a na waa ca A̱sula̱ a̱ yi tsugbain, u tara ta̱ ume wu unusu wa aza a Isra'ila.>>
Mantsa ma na Musa uwai a̱tsuma̱ o Oogodo o Uga'asusan adama u yuwan adanshi na̱ A̱sulazuva biti, reve wu uwwa uɗyo a yuwusan adanshi na̱ a̱yi e memere ma nan kerobobi e re zuva vi ikpa̱ta̱tsu ya Akpati a Nzuwulai.
A̱sulazuva a yuwan ta̱ adanshi na̱ Musa u damma, <<Vu damma ama a Isra'ila a̱ ta̱wa̱ na aɗanga kupa ne ejere, aaɗanga a̱ ta̱ diga uba̱ta̱ wu zagbain vu ugundo wu nkaya n le. Vu ɗana aala a vuma suru a aaɗanga a̱ yi. A̱vu vu ɗana aala a Haruna a aaɗanga a̱ Levi. Adama a na a ta zuwa aaɗanga a̱ ta̱ adama a zagbain vu ugundo wu nkaya suru. Vu zuwa aɗanga'a o Oogodo o Uga'asusan a̱ ma̱ka̱ka̱n ma Akpati a Nzuwulai, uba̱ta̱ u na n tsu ga'asusan na̱ a̱vu. Aaɗanga a vuma na n ɗangulai o to topo. Ne ɗa ma̱a̱ ta̱wa̱ nu ukosu wa adanshawuya a na ama a Isra'ila a yuwusaan ɗu.>>
A̱vu Musa yuwan adanshi na ama a Isra'ila, a̱vu azagbain e le a ca yi aɗanga kupa ne ejere, aaɗanga a̱ ta̱ o una̱ wu zagbain suru vu ugundo wu nkaya n le, aaɗanga a Haruna fo a̱ shi ta̱ pe a̱tsuma̱ e le. A̱vu Musa zuwa aɗanga'a a̱ ma̱ka̱ka̱n ma̱ A̱sulazuva a̱tsuma̱ Oogodo o Uga'asusan.
Ana usana u tawai a̱vu Musa uwa a̱tsuma̱ o Oogodo o Uga'asusan, a̱vu we ene aaɗanga a Haruna za na ri o una̱ wu u'wa wa̱ Levi, u topo goon shi agba hali u yuwan ta̱ yipa̱lu, u ɓoso u matsan alumon. A̱vu Musa pura̱ aɗanga'a suru diga a̱ ma̱ka̱ka̱n ma̱ A̱sulazuva, a̱ ta̱wa̱ uba̱ta̱ wa aza a Isra'ila suru. A̱vu a̱ ka̱lyuwa̱, a̱vu vuma suru tara aaɗanga a̱ yi.
A̱vu A̱sulazuva a damma Musa, <<Ka̱mbuwa̱ aaɗanga a Haruna elime a Akpati a Nzuwulai, a zuwa yi iroci e ekere a aza aciyogbamu. A̱yi nda u ta zuwa a̱tyo a adanshawuya a aci a̱ va, ta̱wa̱ a̱ kuwa̱ wan.>> A̱vu Musa yuwan cine A̱sulazuva a damma niyi tsoyi.
Reve waru aza a Isra'ila a yuwisan ili i wuya a̱ ma̱ka̱ka̱n ma̱ A̱sulazuva. A̱vu A̱sulazuva a zuwa Egilon mogono ma̱ Mowa ma la'a le ucira, adama a na a yuwain ili i wuya a̱ ma̱ka̱ka̱n ma̱ A̱sulazuva. Reve u ɓoloto aza a Amon na aza a Amaleka, a̱vu a̱ 'ya̱wa̱ a lyuwa aza a Isra'ila nu uvon. Reve a usa Lyuci Gbain vu Shuwa za na a̱yi ɗa Jeriko.
Nova Aliança
Eis que dias vêm em que farei nova aliança. Jesus é mediador de uma aliança superior, fundamentada em melhores promessas.
<<Reve A̱sulazuva a damma, ka̱lyuwa̱, rana ta̱ lo a̱ ta̱wa̱ a na maa yuwan nzuwulai n sa'avu nu u'wa wa Isra'ila na̱ Yahuda. Wa̱a̱ da̱na̱ tsa nzuwulai n na n yuwain na̱ nkaya nle a mantsa ma na m ɓana nle ukere na n ronoo nle aɗanga o uta̱ diga e iɗa ya Masar shi. Adama a na a kuɗa ta̱ nzuwulai n va̱, ko na wo o'woi n ta̱ tsa vali uba̱ta̱ u le. Ne ɗa A̱sulazuva a dammai. Gogo apa nzuwulai n na maa yuwan nu u'wa wa Isra'ila na̱ a̱yi nda koto.>>
N ta zuwa wila̱ u va̱ a majiyan ma̱ ele,
reve waru n ɗana le a akpata o okolo e le.
N to o'wo A̱sula̱ e le,
reve ele fo o'wo ama a̱ va̱.
Ne ɗa A̱sulazuva a dammai.
<<Vuma ro buwa o roco moron ma̱ nden ma̱ yi,
ko u damma yi,
<Reve A̱sulazuva,> shi
adama a na suru nle a̱ ta̱ reve mu,
diga a za ke'en a̱ tyo a zagbain a̱tsuma̱ e le.
N ta yuwaan le gafura vi iwuya i le,
waru ma̱a̱ da̱shi cuwan na̱ nusu le shi.>>
<<Apa ili i na A̱sulazuva a dammai, nna̱ vu ta gura putsaa urana na ayin na o roco aciyele a mantsa ma na wuntsayi, to, a ta gura kuɗa nzuwulai n va̱ na aagbashi a̱ va̱ Da̱wuda, oɓolo na̱ n nzuwulai n va̱ nu ugundo wa̱ Levi nan ganu, aza a na aa yuwusan a̱ga̱nda̱ elime a̱ va̱, waru Da̱wuda buwa a̱a̱ da̱shi tsura̱ ugundo u na wa̱a̱ da̱nu ootogu o tsugono shi.
Fidelidade da aliança
A aliança de Deus é eterna. Ele não quebra seu pacto nem altera o que saiu dos seus lábios.
Amma icigi ya̱ A̱sulazuva
i na i tsu vadala shi
u ri nu ukotu shi
uba̱ta̱ wa aza a na a uwwusa wovon wa̱ yi.
A̱ɓula̱ a̱ yi waru a̱ tyo
uba̱ta̱ u muwun n tsukaya n le,
aza a na a yuwusan tsutoni na̱ wila̱ wa̱ yi
reve a cuwan a yuwan ili i na u dammai.
<<Ya̱'a̱ va̱ gba, a̱yi nda a̱yi ɗa akucunu a̱ va̱ ne ele,>> A̱sulazuva a ɗa a dammai. <<Ruhu va̱ na ri oɓolo na̱ a̱ɗu na adanshi a̱ va̱ a na n zuwai o una̱ u ɗu waa kasa nu una̱ u ɗu shi, ko na̱ muwun n ɗu shi ko a̱ na̱ m muwun mu gundo le shi diga a mantsa ma nda a̱ 'ya̱wa̱ waru hali hali hali,>> A̱sulazuva a ɗa a dammai.
<< <N ta yuwan akucunu a asuvu nden ne ele. Waru n to loso inama yu una a̱za̱ o ulungusu a̱tsuma̱ e iɗa'a adama ikyon i va̱ i da̱nu gbaga a̱tsumona. Reve waru e ivuwan a̱tsuma̱ o ogozo gbaga.
A̱sulazuva na aciya̱yi u ta uwa elime a̱ wu, waru u ta̱ da̱na̱ oɓolo na̱ a̱vu. Waa lyawa wu shi, waru waa vari wu shi. She vu uwwa wovon wan, waru she okolo a kuɗa wu wan.>>
A̱yi zagbain ndolo ta yuwan nzuwulai mu ucira na ama a̱ a̱bunda̱ a mantsa ma ajuma a̱ ta̱. Amma a akapi a mantsa'a, u ta putsa na̱ mayan ma̱ kucci na̱ kucci vu ucasu. A ta yuwan ili yi idaba zuva va̱ A̱a̱'isamapaɗa i na ya̱a̱ ta̱wa̱a̱ na̱ mona. U ta̱ da̱na̱ lo hali mantsa ma na a̱a̱ ta̱wa̱a̱ nu ukosu wu za na a̱ ta̱wusa̱ nu ukototosu.>>
<<Mogono mo Uyagi ma̱ ta̱ da̱na̱ nu ucira, amma vuma ta̱ a̱tsuma̱ a nan yali va̱ yi, u ta̱ tsura̱ ucira u la'a yi, waru tsugono tsa̱ yi tsa̱ ta̱ da̱na̱ ucira lon. Na a yuwan a'wan a̱bunda̱ a̱ ta̱ da̱na̱ a̱ nsa̱la̱la̱i. Usheli u mogono mo Uyagi ma̱ ta̱ 'ya̱wa̱ uba̱ta̱ u mogono mo Ugana a yuwan nsa̱la̱la̱i, agba wa̱a̱ da̱na̱ nu ucira wa̱ yi shi, a̱yi waru na̱ tsugono tsa̱ yi, tsa jima shi. A rana ndolo u ta̱ uwa e ekere a za ro, ne esheli o ushewusun a̱ yi oɓolo na aabara a̱ yi na aza a na a̱ guza̱a̱ niyi ikyun.
A̱yi gba mogono mo Ugana za na ta̱wa̱a̱ niyi nu uvon u ta yuwan cine u cigai, waru babu za na aa gura isawan elime a̱ yi. U ta lyuwa aci a̱vu wo o'wo ni Iɗa i Sa'ani'i. U ta̱ da̱na̱ nu ucira wu ukototosu. U ta ciga u ta̱wa̱ nu ucira u tsugono tsa̱ yi suru a̱vu u yuwan a̱sa̱la̱ na̱ mogono mo Ugana. U ta ca yi usheli u zuwa adama u usa tsugono'o, amma waa lyuwa aci e ifoɓi ya̱ yi shi waru waa kamba yi shi.
N yuwan ta̱ akucunu ne esu a̱ va̱,
she n ka̱lyuwa̱ usheli na̱ maluwa wan.