1 Simão foi informado de que Trifão havia organizado um poderoso exército para vir à Judeia e devastá-la.
2 Vendo o povo amedrontado e espavorido, subiu a Jerusalém, convocou a população
3 e dirigiu-lhe a palavra nestes termos: "Vós mesmos sabeis bem o que eu, meus irmãos e a casa de meu pai temos feito pelas leis e pelo santuário, assim como as guerras e as dificuldades que temos suportado.
4 Foi assim que meus irmãos foram mortos pela causa de Israel e que fiquei sozinho.
5 Deus me guarde agora de poupar minha vida, quando o inimigo nos oprime, porque não sou melhor que meus irmãos!
6 Por isso, serei o vingador de meu povo, do santuário, de vossas mulheres e vossos filhos, uma vez que todas as nações, por seu ódio, estão coligadas para nos destruir".
7 A essas palavras, os ânimos inflamaram-se
8 e todos responderam, gritando: "Tu és o nosso chefe em lugar de Judas e de Jônatas, teus irmãos;
9 combate por nós e faremos tudo o que disseres".
10 Então, Simão reuniu todos os que podiam lutar, apressou-se em terminar os muros de Jerusalém e fortificou o recinto.
11 A Jope enviou Jônatas, filho de Absalão, com consideráveis tropas. Jônatas expulsou seus habitantes e instalou-se na cidade.
12 Todavia, Trifão partiu de Ptolemaida com numeroso exército para invadir a Judeia. Trouxe consigo Jônatas como prisioneiro.
13 Simão, por sua vez, acampou em Adida, em frente à planície.
14 Informado de que Simão havia ocupado o lugar de seu irmão Jônatas e se aprontava para combatê-lo, Trifão enviou-lhe mensageiros, para dizer-lhe:
15 "Guardamos teu irmão por causa do dinheiro que ele deve ao tesouro real, em vista das funções que exercia.
16 Envia, pois, agora, cem talentos de prata e, para que, uma vez livre, não abandone nossa causa, manda também dois de seus filhos como reféns, e nós o deixaremos ir".
17 Simão percebeu que essas palavras eram falsas, mas mandou buscar o dinheiro e os filhos, com receio de cair na hostilidade do povo, que poderia dizer:
18 "Foi porque eu não mandei o dinheiro e os filhos, que Jônatas morreu".
19 Remeteu, pois, o dinheiro e os filhos, mas Trifão quebrou a palavra e não libertou Jônatas.
20 Depois, pôs-se ele a caminho para entrar na Judeia e devastá-la, fazendo um rodeio pelo caminho que conduz a Adora, mas Simão se apresentava diante dele em todo lugar por onde passava.
21 Por seu lado, os ocupantes da fortaleza enviaram a Trifão mensageiro pedindo-lhe que se apressasse a ir ter com eles pelo deserto e lhes fornecesse víveres.
22 Trifão aprontou sua cavalaria para partir naquela mesma noite, mas havia ali muita neve e ele não pôde encetar o caminho. Partiu, todavia, e foi à região de Galaad.
23 Quando chegou perto de Bascama, matou Jônatas e o sepultou;
24 em seguida, retrocedeu e voltou à sua terra.
25 Simão mandou recolher os restos de seu irmão Jônatas e os sepultou em Modin, cidade de seus pais.
26 E todo o Israel chorou abundantemente e conservou o luto durante muitos dias.
27 Sobre o túmulo de seu pai e de seus irmãos, Simão edificou um monumento grandioso com pedras polidas, na frente e por trás.
28 Ergueu ali sete pirâmides, uma diante da outra, para seu pai, sua mãe e seus quatro irmãos.
29 Colocou nelas ornamentos e cercou-as com altas colunas, sobre as quais, para eterna lembrança, colocou muitas armas e, junto a estas, navios esculpidos, que podiam ser vistos por todos os que se achavam no mar.
30 Tal foi a sepultura que ele construiu em Modin e que existe ainda hoje.
31 Trifão, que servia o jovem rei Antíoco, com duplicidade, mandou assassiná-lo,
32 reinou em seu lugar e usurpou o diadema da Ásia. Ele causou muito mal ao país.
33 Simão reergueu as fortalezas da Judeia, muniu-as com torres altas, com grandes muros e portas. E ferrolhos e as abasteceu com víveres.
34 Escolheu mensageiros e enviou-os ao rei Demétrio, pedindo-lhe que restabelecesse o país porque Trifão o havia submetido inteiramente à pilhagem.
35 O rei Demétrio mandou-lhe sua resposta e escreveu-lhe nestes termos:
36 "O rei Demétrio a Simão, sumo sacerdote e amigo dos reis, aos anciãos e ao povo judeu, saudações!
37 Recebemos a coroa de ouro e a palma que nos enviastes, e estamos dispostos a concluir convosco uma paz sólida, bem como a escrever aos funcionários que vos dispensem dos impostos.
38 Tudo o que foi decidido a vosso favor está confirmado e as fortalezas que construístes são vossas.
39 Nós vos perdoamos todos os erros e as faltas cometidas até o dia de hoje. Renunciamos à coroa que nos devíeis e, se existem ainda em Jerusalém outras dívidas a pagar, não se paguem mais.
40 Finalmente, se existem entre vós alguns que sejam aptos a se alistarem em nossa guarda, que eles o sejam e que a paz reine entre nós".
41 Foi no ano cento e setenta que o jugo dos pagãos foi afastado de Israel.
42 O povo começou a datar os atos e os contratos do primeiro ano de Simão, sumo sacerdote, chefe do exército e governador dos judeus.
43 Nessa época, Simão marchou contra Gazara e cercou-a com suas tropas. Construiu uma torre móvel, levou-a para perto da cidade, atacou uma das torres e apoderou-se dela.
44 Da torre móvel os soldados lançaram-se na cidade, causando ali uma grande confusão,
45 de modo que os habitantes, com suas mulheres e filhos, apareceram sobre os muros, rasgaram suas vestes e pediram com altos brados a Simão que os poupasse.
46 "Não nos trates conforme nossas maldades – diziam eles –, mas segundo a tua misericórdia."
47 Simão perdoou-os e não prosseguiu o ataque. Não obstante, expulsou-os da cidade e mandou purificar todas as casas onde se achavam os ídolos. Em seguida, fez sua entrada triunfal ao som de hinos e de cânticos de louvor.
48 Fez desaparecer dali toda impureza e trouxe de volta os habitantes fiéis à Lei. Fortificou-a e construiu para si mesmo uma morada.
49 Os ocupantes da fortaleza de Jerusalém, que não podiam sair para ir à cidade comprar e vender, achavam-se numa grande miséria e um bom número deles morreu de fome.
50 Suplicaram a Simão para que lhes concedesse a paz. Ele a concedeu, mas os expulsou de lá e purificou a fortaleza de todas as suas contaminações.
51 E entrou nela no dia vinte e três do segundo mês, do ano cento e setenta e um, com cânticos e palmas, harpas, címbalos, liras, hinos e louvores, porque um grande inimigo de Israel tinha sido aniquilado.
52 Ordenou também que esse dia fosse celebrado a cada ano com regozijo.
53 Fortificou a montanha do templo, na parte próxima à fortaleza, e habitou ali com os seus companheiros.
54 Em seguida, verificando que seu filho João se tornara um homem, confiou-lhe o comando de todas as tropas. E João foi residir em Gazara.
Ο Σίμων συμπληρώνει το έργο του αδερφού του
1 Όταν ο Σίμων έμαθε ότι ο Τρύφων είχε συγκεντρώσει πολύ στρατό για να έρθει στην Ιουδαία και να ερημώσει τη χώρα, 2 και είδε ότι ο λαός είχε πανικοβληθεί, ανέβηκε στην Ιερουσαλήμ και συγκέντρωσε όλους τους Ιουδαίους. 3 Τους έδωσε θάρρος και τους είπε: «Γνωρίζετε καλά τα όσα εγώ και τ’ αδέρφια μου και γενικά η οικογένειά μου έχουμε κάνει για χάρη των νόμων και των ιερών μας, καθώς και τους πολέμους που διεξαγάγαμε και τις θυσίες που υποστήκαμε. 4 Τ’ αδέρφια μου θυσιάστηκαν για χάρη του Ισραήλ, κι εγώ τώρα είμαι ο μόνος που έχω απομείνει. 5 Μακριά, λοιπόν, από μένα να λυπηθώ τη ζωή μου σε περίπτωση κινδύνου! Εγώ δεν είμαι καλύτερος από τ’ αδέρφια μου. 6 Θα πάρω εκδίκηση για το έθνος μου και για το ναό, για τις γυναίκες και τα παιδιά μας, γιατί όλα τα έθνη μάς μισούν κι έχουν συνασπιστεί εναντίον μας να μας εξαφανίσουν».
7 Όταν άκουσε αυτά τα λόγια ο λαός πήρε θάρρος, 8 και του αποκρίθηκαν με δυνατή φωνή: «Εσύ είσαι τώρα ο αρχηγός μας στη θέση των αδερφών σου Ιούδα και Ιωνάθαν! 9 Ανάλαβε λοιπόν εσύ να μας οδηγήσεις στον πόλεμο και ό,τι μας πεις θα το κάνουμε».
10 Τότε ο Σίμων συγκέντρωσε όλους τους πολεμιστές· έσπευσε να τελειώσει τα τείχη της Ιερουσαλήμ και ενίσχυσε τις οχυρώσεις ολόγυρα. 11 Έπειτα έστειλε τον Ιωνάθαν, γιο του Αβεσσαλώμ, μαζί με αρκετό στρατό στην Ιόππη, έδιωξε τους κατοίκους της κι εγκαταστάθηκε αυτός εκεί.
Ήττα του Τρύφωνα
και το τέλος του Ιωνάθαν
12 Τότε ο Τρύφων αναχώρησε από την Πτολεμαΐδα με πολύ στρατό για να εισβάλει στην Ιουδαία και μαζί του έφερνε αιχμάλωτο τον Ιωνάθαν, αδερφό του Σίμωνα. 13 Ο Σίμων στρατοπέδευσε στην Αδιδά μπροστά στην πεδιάδα. 14 Όταν ο Τρύφων πληροφορήθηκε ότι ο Σίμων είχε διαδεχτεί τον αδερφό του στην αρχηγία και ότι επρόκειτο να κάνει πόλεμο εναντίον του, του έστειλε αγγελιοφόρους και του είπε: «Κρατάμε όμηρο τον αδερφό σου, 15 επειδή χρωστούσε χρήματα στο βασιλιά για τις ανάγκες του. 16 Στείλε μας, λοιπόν, εκατό τάλαντα ασήμι και δυο από τους γιους του ως ομήρους, μην τυχόν και επαναστατήσει όταν τον ελευθερώσουμε, κι εμείς θα τον αφήσουμε».
17 Ο Σίμων κατάλαβε ότι του μιλούσαν με δόλο, αλλά έστειλε να φέρει το ασήμι και τα παιδιά, γιατί φοβόταν μήπως προκαλέσει την εχθρότητα του ίδιου του λαού του. 18 «Θα πουν», σκέφτηκε, «ότι επειδή δεν έστειλα στον Τρύφωνα το ασήμι και τα παιδιά, σκοτώθηκε ο Ιωνάθαν». 19 Έστειλε λοιπόν τα νέα παιδιά και τα εκατό τάλαντα ασήμι, αλλά ο Τρύφων αποδείχτηκε ψεύτης και δεν ελευθέρωσε τον Ιωνάθαν.
20 Μετά απ’ αυτά ο Τρύφων βάδισε εναντίον της Ιουδαίας για να την καταστρέψει. Γι’ αυτό απέκλεισε το δρόμο προς τα Άδωρα. Ο Σίμων όμως με το στρατό του τον παρακολουθούσε στενά όπου κι αν πήγαινε. 21 Εκείνο τον καιρό οι στρατιώτες του εχθρού, που κατείχαν την ακρόπολη της Ιερουσαλήμ, έστελναν αγγελιοφόρους στον Τρύφωνα και τον παρακινούσαν να σπεύσει σ’ αυτούς μέσα από την έρημο για να τους πάει τροφές. 22 Ο Τρύφων ετοίμασε όλο το ιππικό του για να φτάσει σ’ αυτούς την ίδια εκείνη νύχτα. Το χιόνι, όμως, ήταν πάρα πολύ και γι’ αυτό δεν πήγε· έτσι έφυγε από ’κει και πήγε προς τη Γαλαάδ. 23 Όταν πλησίασε στη Βασκαμά φόνευσε τον Ιωνάθαν, ο οποίος και ενταφιάστηκε εκεί. 24 Μετά ο Τρύφων γύρισε κι έφυγε για τη χώρα του.
Το μαυσωλείο της Μωδεΐν
25 Ο Σίμων έστειλε και πήρε τα οστά του Ιωνάθαν του αδερφού του και τα έθαψε στη Μωδεΐν, την πόλη των προγόνων του. 26 Όλοι οι Ισραηλίτες έκλαψαν τον Ιωνάθαν με μεγάλο θρήνο και τον πένθησαν για πολλές ημέρες. 27 Ο Σίμων έχτισε ένα μνημείο στον τάφο του πατέρα του και των αδερφών του· το έκανε ψηλό ώστε να φαίνεται από μακριά, με λαξευμένη πέτρα απ’ όλες τις πλευρές. 28 Επίσης έστησε εφτά πυραμίδες τη μια πλάι στην άλλη για τον πατέρα του, τη μητέρα του και τα τέσσερα αδέρφια του. 29 Έβαλε ακόμη γύρω από τις πυραμίδες μια σειρά από πανύψηλες κολόνες που τις διακόσμησε με πανοπλίες για να θυμούνται όλοι τους Μακκαβαίους. Πλάι στις πανοπλίες έβαλε ανάγλυφα καράβια, έτσι που να τα βλέπουν όλοι όσοι έπλεαν στη θάλασσα.Το νόημα των στ. 28-29 δεν είναι απόλυτα σαφές.30 Αυτό είναι το μαυσωλείο που έφτιαξε ο Σίμων στη Μωδεΐν και σώζεται μέχρι σήμερα.
Νέα συμμαχία με το Δημήτριο Β΄
31 Εκείνη την εποχή ο Τρύφων φερόταν με δολιότητα στο νεαρό βασιλιά Αντίοχο. Τελικά τον δολοφόνησε 32 και στη θέση του στέφθηκε ο ίδιος βασιλιάς της Μείζονος Συρίας, και προξένησε μεγάλες συμφορές στη χώρα εκείνη.
33 Παράλληλα ο Σίμων έχτισε τα οχυρά της Ιουδαίας και τα περιέβαλε με ψηλούς πύργους, με μεγάλα τείχη, με πύλες και αμπάρες κι εφοδίασε με τρόφιμα τις αποθήκες τους. 34 Έπειτα διάλεξε άντρες και τους έστειλε στο βασιλιά Δημήτριο Β΄, ζητώντας του να απαλλάξει τη χώρα από την υποχρέωση καταβολής δασμών, γιατί ο Τρύφων δεν έκανε τίποτε άλλο από του να λεηλατεί τη χώρα. 35 Ο βασιλιάς Δημήτριος του έστειλε αγγελιοφόρους και του απάντησε στις προτάσεις του αυτές με την παρακάτω επιστολή:
36 «Ο βασιλιάς Δημήτριος στέλνει χαιρετισμούς στον αρχιερέα Σίμωνα, φίλο των βασιλιάδων, στους πρεσβυτέρους του λαού και στο ιουδαϊκό έθνος.
37 »Λάβαμε το χρυσό στεφάνι και τη ράβδο από φοίνικα, που μας στείλατε και είμαστε έτοιμοι να συνάψουμε μαζί σας μόνιμη ειρήνη και να γράψουμε στους αξιωματούχους μας να σας απαλλάξουν από τις φορολογικές σας υποχρεώσεις. 38 Οι προηγούμενες συμφωνίες που έχουμε συνάψει μαζί σας ισχύουν, και τα οχυρώματα που κατασκευάσατε μένουν δικά σας. 39 Επίσης σας συγχωρούμε για κάθε παράλειψη ή παράπτωμα στα οποία έχετε υποπέσει μέχρι σήμερα· σας χαρίζουμε το φόρο του στέμματος, που μας πληρώνετε, και ό,τι άλλο φορολογείτο στην Ιερουσαλήμ, από ’δω και στο εξής δε θα φορολογείται. 40 Επίσης, όσοι από σας είναι κατάλληλοι να συμπεριληφθούν στη βασιλική φρουρά, ας γραφτούν κι ας γίνει ειρήνη μεταξύ μας».
41 Το έτος 170,Δηλ. το 142 π.Χ. λοιπόν, έπαυσε η υποδούλωση των Ισραηλιτών στα ειδωλολατρικά έθνη. 42 Τότε άρχισαν οι Ισραηλίτες να χρονολογούν τα συμβόλαια και τα συμφωνητικά ως εξής: «Το πρώτο έτος του μεγάλου αρχιερέα Σίμωνα, κυβερνήτη και αρχηγού των Ιουδαίων».
Ο Σίμων καταλαμβάνει τη Γάζαρα
43 Εκείνη την εποχή ο Σίμων στρατοπέδευσε εναντίον της πόλης Γάζαρα και την περικύκλωσε με στρατεύματα. Έφτιαξε πολιορκητικές μηχανές, τις έφερε κοντά στην πόλη και χτύπησε δυνατά έναν πύργο και τον κυρίεψε. 44 Οι στρατιώτες που ήταν μέσα στην πολιορκητική μηχανή πήδησαν έξω, μπήκαν στην πόλη και δημιούργησαν μεγάλο πανικό. 45 Τότε οι κάτοικοι της πόλης με τις γυναίκες και τα παιδιά τους ανέβηκαν στο τείχος σκίζοντας τα ρούχα τους, και με δυνατές φωνές παρακαλούσαν το Σίμωνα να κάνει ειρήνη μαζί τους. 46 «Μη μας μεταχειριστείς», του έλεγαν, «όπως μας αξίζει για τις κακίες μας, αλλά με ευσπλαχνία». 47 Ο Σίμων συγκινήθηκε και δεν τους χτύπησε· τους έδιωξε όμως από την πόλη και καθάρισε τα σπίτια στα οποία υπήρχαν είδωλα· μετά μπήκε στην πόλη με ύμνους και δοξολογίες στο Θεό. 48 Έβγαλε από την πόλη καθετί που τη βεβήλωνε κι εγκατέστησε σ’ αυτήν ανθρώπους που τηρούσαν το νόμο. Την οχύρωσε περισσότερο από πριν και έχτισε σ’ αυτήν κι ένα σπίτι για τον εαυτό του.
Η ακρόπολη της Ιερουσαλήμ στα χέρια των Ιουδαίων
49 Στην Ιερουσαλήμ, αυτοί που κατείχαν την ακρόπολη δυσκολεύονταν να μπαινοβγαίνουν στη χώρα για να κάνουν τις αγοραπωλησίες τους.Πρβλ. κεφ. 12:36. Άρχισαν να υποφέρουν από την πείνα και πολλοί απ’ αυτούς μάλιστα πέθαναν από την πείνα. 50 Τότε παρακάλεσαν το Σίμωνα να συνάψει ειρήνη μαζί τους. Αυτός δέχτηκε· τους έβγαλε από ’κει και καθάρισε την ακρόπολη από τα είδωλα.
51 Στις είκοσι τρεις του δεύτερου μήνα του έτους 171Δηλ. τον Ιούνιο του 141 π.Χ. οι Ιουδαίοι μπήκαν στην ακρόπολη με ευχαριστήριους ύμνους κρατώντας κλάδους βαΐων, με άρπες, με κύμβαλα και βιολιά, με ύμνους και ωδές, επειδή είχε εκλείψει ένας μεγάλος εχθρός από το Ισραήλ. 52 Ο Σίμων όρισε να γιορτάζεται κάθε χρόνο αυτή η ημέρα με πανηγυρισμούς. Οχύρωσε περισσότερο το βουνό όπου ήταν κτισμένος ο ναός, κοντά στην ακρόπολη και εγκαταστάθηκε εκεί ο ίδιος με τους στρατιώτες του. 53 Όταν είδε ότι ο γιος του ο Ιωάννης ήταν γενναίος άντρας, τον έκανε αρχιστράτηγο του στρατού του. Ο Ιωάννης εγκατέστησε το αρχηγείο του στη Γάζαρα.
/images/a/a0208299-6f37-40a0-66e1-2576b9435f00)
/images/a/Tcg2NiV7ce24OT6kCIQGR)