Lucas 19

Jiso ghɔŋ Sakio

1 Jiso kə́ tíŋ mu Jɛliko. 2 Wo-kəfʉʼbɛʼ kə́ bɛ chɔ yie-e kə́ bɛ Sakio, bɔŋ-kə́-leʼ bɛ wokwɛʼtəŋ-bʉə-fí-tashi. 3 Ɔ kə́ kʉ́ʉ ndə mənyíɛ ntɛ wo ndə Jiso bɛ yɔ̄ŋ-yə, bɔŋ bʉʼka mbɔ ɔ bɛ wo ntuŋntuŋ, kə́ bɛ mu bʉə buŋmbi, ɔ mùutə kəŋkaa. 4 Mbʉ Sakio nyʉ́ʉ tíŋ mbʉ nuɔ-bʉə-buŋmbi gɛ̀ bəshʉ, kóʼ kətʉ kətyʉ mbɔ ɔ chʉʼ nyíɛ Jiso, bʉʼka mbɔ ɔ nɔ nə kínə mbɔ Jiso bu tíŋ fia-ghɔ̄.

5 Ndʉʉ ndə Jiso kə́ gwè dàa tiɛŋ kətyʉ-ghɔ̄, chɔ̀ʼhə shʉ-i lɛ́nə mbʉ kətyʉ-ghɔ̄, ghɔ̀ŋ tʉ ɔŋ mbɔ, "Sakio, shíʼ sê nəndʉʉ, bʉʼka mbɔ laa mɔ bu yaʼ chí mu njaa-a."

6 Ɔ lə̀ŋnə shíʼ chàʼtə ɔŋ jyujyu lʉ̀ ɔ, ghɔŋ ɔŋ gɛ̀ mu njaa-ɔ, ɔ dùʼhə ɔŋ sê. 7 Ndʉʉ ndə bʉə bənchəŋ nyíɛ yɔ̄ŋ-yə, bɔ̂ŋ luŋtə ghɔ̀ŋ mbɔ, "Ɔ nɔʼ gɛ̀ mətòʼ mu njaa wo-bʉ̂ʼʉ."

8 Sakio lɔ̀ tə́nə ghɔ̀ŋ tʉ Tiekətʉ mbɔ, "Mɔ bu kɔ́ via-nchuɔ-kə-ɔŋ tʉ bʉə-kəbyuu. Kaʼ mɔ nɔʼ nə kwò wo, mɔ byʉ̀hə tʉ ɔŋ yəŋbə kwi."

9 Jiso ghɔ̀ŋ mbɔ, "ŊkwaaNyii nɔʼ gwè laa mu njaa-fɛ̄ŋ, bʉʼka mbɔ Sakio nɔ bɛ haʼ wo-kəlɔŋ-Ablahaŋ ghɔ. 10 Bʉʼka Vaa-Woməsʉʉ nɔ gwè ndə məkʉ́ʉ bɔŋleʼ kwáa bʉə ndə bɔ̂ŋ nɔʼ bɛ́."

Jiso mɔ̀ʼ chəŋkə te nə kɔʼ-kyʉə-bə

11 Ndə bɔ̂ŋ kə́ yʉ́ nubə-ɔ̄ŋ, bʉʼka ɔ nɔʼ kə kə́ŋhə mbʉə Jɛlosalɛŋ, ɔ mɔ̀ʼ chəŋkə tʉ bɔŋ te nə Sɔ́ʼ-Nyii, bʉʼka ŋkwɔʼtə-yʉə nɔ kə bɛ mbɔ i bu gwè haʼ nduɔnduɔ. 12 Jiso mɔ̀ʼ mbʉ kəchəŋ mbɔ, "Vaa-fɔŋbɛʼ nɔ nə bɛ ghɔ ndə ɔ lɔ̀ kə́ gɛ̀ lɔʼɔ kətə̂ŋbɛʼ dɔdɔ mbɔ b̈ə kùŋ ɔŋ ndə fɔŋ, ɔ bʉ̀nə gwè. 13 Ndə ɔ kə́ kʉ́ʉ gɛ̀, ɔ tíi vâafɔʼɔ-bi wuŋ, kɔ́ kɔʼ-kyʉə-bə *19:13 Kɔʼ-kyʉə-kə ndə bə tíi nə mina, i nɔ bɛ nə kyʉə ndə bəkɔ bə lɔ̀ʼ vâafɔʼɔ chɔ ndə bəchi itia nə vyii mbi. tʉ bɔŋ ghɔ̀ŋ mbɔ, ‘B̈ii chìi mbɛʼnə nə kyʉə-ɔ̄ tə mɔ yi bʉ̀nə gwè.’ 14 Bɔŋ bʉə-lɔʼɔ-bi bàa ɔ, tə́ŋ bʉə bɔ̌ŋ ɔŋ, ghɔ̀ŋ mbɔ, ‘Baʼa kʉ̀ʉ mbɔ wo-ɔ̄ bɛ fɔŋ-yaʼ fɛ.’

15 "Bə kùŋ vaa-fɔŋ-ghɔ̄ ndə fɔŋ, ɔ bʉ̀nə gwè. Ndʉʉmɛ, ɔ tíi vâafɔʼɔ-bi ndə ɔ kə kɔ́ kɔʼ-kyʉə-bə-īŋ tʉ bɔŋ le, mbɔ b̈ɔ̂ŋ la gwè fʉ̀ʼtə sii tʉ ɔŋ ndə bɔ̂ŋ kə shi kie ndəŋ mbʉ mbɛʼnə. 16 Fəŋ vaafɔ̀ʼ gwè ghɔ̀ŋ mbɔ, ‘Tie-ɔ, kɔʼ-kyʉə-kə-a-kə-īŋ nɔʼ bí kɔʼ-kyʉə-bə wuŋ.’ 17 Ɔ gìe tʉ ɔŋ mbɔ, ‘A nɔ fɔ̀ʼ jyujyu, a nɔ yʉʼ vaafɔ̀ʼ. Bʉʼka mbɔ a nɔʼ gìe shʉəŋ ndəŋ vaa bənu, mɔ bu kɔ́ ghʉəʼkə tʉ a ndə məsɔ́ʼ yəŋkwɛʼtəŋbə wuŋ.’

18 "Biitəkə gwè ghɔ̀ŋ mbɔ, ‘Tiekətʉ, kɔʼ-kyʉə-kə-a-kə-īŋ nɔʼ bí kɔʼ-kyʉə-bə itaa.’ 19 Ɔ gìe tʉ ɔŋ mbɔ, ‘A bu sɔ́ʼ yəŋkwɛʼtəŋbə itaa.’

20 "Ibɛʼyə vaafɔ̀ʼ gwè ghɔ̀ŋ mbɔ, ‘Tie-ɔ, kɔʼ-kyʉə-kə-a-kə-īŋ nɔ ndə mɔ shi kɔ́ʼ lə̀ŋ mu chʉəʼ-ndyi-kə. 21 Bʉʼka mɔ nɔ kə́ fàa a, mbɔ a nɔ bɛ wo shʉ́əshʉ́ə kə́ kwó fɔbə ndə i gòʼ təmə bɛ ya-yʉə fɛ bɔŋ-kə́-leʼ lʉ̀ fɔbə HƏ mutɔ təmə lə̀ŋ fɛ.’

22 "Ɔ gìe tʉ ɔŋ mbɔ, ‘A nɔ bɛ vaafɔ̀ʼ buuŋbʉə, mɔ bu lʉ̀ haʼ ŋgiekə-a, sɔ́ʼ a nə yɔŋ! A nɔ nə kínə mbɔ mɔ la bɛ wo shʉ́əshʉ́ə kə́ kwó fɔbə ndə i gòʼ təmə bɛ yɔŋ-yʉə fɛ bɔŋ-kə́-leʼ lʉ̀ fɔbə hə mutɔ təmə lə̀ŋ fɛ. 23 Bɔŋ chìi ka təmə a gɛ̀ mɔ̀ʼ kyʉə-ɔ mu baŋ fɛ? Təmə mɔ nɔ kə́ gwè lʉ̀ nɔ, tʉ i nɔʼ kie sii.’ 24 Ɔ gìe tʉ bʉə ndə bɔ̂ŋ tə́nə mbʉə ɔ mbɔ, ‘B̈ii fí mbʉ kyʉə hə kəghɔ-ɔ, kɔ́ tʉ wo ndə ɔ kie kɔʼ-kyʉə-bə wuŋ.’

25 "Bɔ̂ŋ bə̀ŋhə tʉ ɔŋ mbɔ, ‘Tiekətʉ, maa-yɔ̄ŋ wo nɔʼ kə kie kɔʼ-kyʉə-bə wuŋ.’

26 "Mbʉ fɔŋ bə̀ŋhə mbɔ, ‘B̈ii nyíɛ! Wotəmiyɔŋ ndə ɔ kie, bə bu bìʼ yi-yɔ́ŋyɔ́ŋ-yə chɔ. Bɔŋ wo ndə ɔ gòʼ təmə kie fɛ, buŋ vaadyʉʼʉ ndə ɔ kie, bə bu fí kəghɔ-ɔ. 27 Nduɔ, te nə bʉə-bàa-bɔŋ, ndə bɔ̂ŋ kə́ tɛ́ŋ mbɔ mɔ mə bɛ fɔŋ-yʉə fɛ, b̈ii gwè nə bɔŋ fɛ̄ŋ, yítə bɔŋ bəshʉ mɔ.’ "

Jiso sʉ̀ʉnə mu Jɛlosalɛŋ ndə məsɛ́ʼ ŋgʉʼʉ

28 Ndʉʉ ndə Jiso kə gìe yɔ̄ŋ-yə, ɔ kóʼ gɛ̀ nə shʉbə mu Jɛlosalɛŋ. 29 Ndʉʉ ndə ɔ kə́ kə́ŋhə mbʉə lɔʼɔ-Befe ghɔŋ Bɛtani ndə i kə bɛ mbʉə Kwɔŋ-bəTyʉ-Oli, ɔ tə́ŋ vâafɔʼɔ-bi bəbûu, 30 gìe tʉ bɔŋ mbɔ, "B̈ii gɛ̀ mu lɔʼɔ-fīi bəshʉ bii le, ndə bii tʉʼ sʉ́ʉ nɔ, bii bu nyíɛ vaaŋgwɔŋ-jakashi ndə bə chyúu ɔ təmə wo nɔʼ nə kóʼ ndəŋ ɔŋ fɛ. B̈ii yɔ̀ʼ ɔ, gwè nə nɔŋ. 31 Kaʼ wo bíʼtə tʉ bii mbɔ, ‘Bii tʉʼ yɔ̀ʼ bʉʼka?’ Bii bə̀ŋhə tʉ ɔŋ mbɔ, ‘Mbʉ Tiekətʉ nɔ kie fɔ̀ʼ nə yɔŋ.’ "

32 Ndə bɔ̂ŋ kə lɔ̀ gɛ̀, bɔ̂ŋ nyíɛ haʼ ndə ɔ kə gìe. 33 Ndə bɔ̂ŋ kə́ yɔ̀ʼ mbʉ vaaŋgwɔŋ-jakashi le, ŋwɔ̌ŋ-ɛŋ bíʼtə mbɔ, "Bii tʉʼ yɔ̀ʼ ɔ bʉʼka?"

34 Mbʉ vâafɔʼɔ-bi ghɔ̀ŋ mbɔ, "Mbʉ Tiekətʉ nɔ kie fɔ̀ʼ nə yɔŋ." 35 Bɔ̂ŋ yɔ̀ʼ ɔ gwè nə nɔŋ tʉ Jiso, sɛ̀nə ndyi-fəʼə-hə-ʉə ndəŋ mbʉ vaaŋgwɔŋ-jakashi, chɔ̀ʼhə Jiso dùʼhə ɔŋ ndəŋ ghɔ.

36 Ndə ɔ tʉʼ gɛ̀ ndəŋ mbʉ nyaa, bʉə kə́ sɛ̀nə ndyi-fəʼə-hə-ʉə sêfia. 37 Ɔ kʉ̂ʉ shíʼ gwè dàa tiɛŋ Kwɔŋ-bəTyʉ-Oli, mbʉ nuɔ vâafɔʼɔ-bi buŋmbi chʉ́ʉhə kə́ nʉ́ətə, bɔ̂ŋ lə̀ʼtə Nyii nə gyʉʉ-yʉə dədə te nchəŋnchəŋ nufinəbə ndə bɔ̂ŋ kə nyíɛ ndə ɔ fɔ̀ʼ, 38 kə́ ghɔ̀ŋ mbɔ,

"Tə Nyii bìʼ Fɔŋ ndə ɔ gwè yie-Tiekətʉ,

fyiighʉ́ənə nɔ bɛ yuo,

məŋwɔʼ nɔ gɛ̀ tə dàa liʼ yuo!"*19:38 Ŋwɔʼnə-təLyuu 118:26.

39 Bʉə-Falasibɛʼbə ndə bɔ̂ŋ kə bɛ mu nuɔ-bʉə-buŋmbi ghɔ̀ŋ tʉ Jiso mbɔ, "Chicha, kə a sɔ́ʼ vâafɔʼɔ-ba-bɔ̄ŋ kɔ́ baʼa le."

40 Bɔŋ Jiso bə̀ŋhə, gìe tʉ bɔŋ mbɔ, "B̈ii yʉ́! Mbee, mɔ mə téʼ bɔ̂ŋ líitə fɛ bʉʼka kaʼ bɔ̂ŋ líitə, ŋgoʼhə kə́ tíitə kəyəŋ-bɔŋ!"

Jiso gwía te bʉə-Jɛlosalɛŋ

41 Ndʉʉ ndə Jiso kə́ kə́ŋhə mbʉə Jɛlosalɛŋ tə kə́ dùhə nyíɛ, ɔ gwía te nukə ndə i bu fyú chíe bʉə-Jɛlosalɛŋ, 42 ghɔ̀ŋ mbɔ, "Nɔ bʉ̀ʉ bii kínə mbi laa fɛ̄ŋ te nukə ndə bəkɔ i gwè nə fyiighʉ́ənə tʉ bii. Bɔŋ bə nɔʼ lə̀ŋ shʉ-bii. 43 Mɔ bɔŋ kə́ gwía mbɔ nɔ bʉ̀ʉ bii kínə bʉʼka chî-ghɔ̄-bə tʉʼ gwè tʉ bii ndə bʉə-bàa-bii bu kɔ́ʼ lɔ̂ŋ yə̀ŋhə bii fúu, lɛ̀ŋ bii bəviabəvia, núʼtə bii kəyəŋ kəmɔʼ. 44 Bɔ̂ŋ bu ŋìʼtə a sê biibə vâa-ba. Bʉə-bàa-bii kʉʉ mɛ̀ʼtə mbyu kəchɔʼ i nʉ̀ʉ ndəŋ ibɛʼ-yə fɛ, bʉʼka bii chèʼnə ndʉʉ ndə Nyii kə gwè ndə məkwáa bii fɛ."

Jiso sʉ́ʉ mu njaafɛ̀ʼndɛŋNyii

45 Ndʉʉmɛ, Jiso ŋíi mu chunjaafɛ̀ʼndɛŋNyii chʉ́ʉhə kə́ jə̀ŋ bʉə-mbɛʼnə, 46 kə́ ghɔ̀ŋ tʉ bɔŋ mbɔ, "Bə nɔ nyɔ̀ʼ mu ŋwɔʼnə-Nyii mbɔ, ‘Njaa-ɔ nɔ bɛ njaagháaNyii, bɔŋ bii nɔʼ lʉ̀ i bə̀ŋ chəŋ-bəlʉʼʉ-shùɔ-bʉə.’ "

47 Yɔ̄ŋ-yə kʉ̂ʉ tíŋ, ɔ kə́ dàhə ŋgieNyiikə mu njaafɛ̀ʼndɛŋNyii bəchibəchi. Bətiefɛ̀ʼndɛŋNyii, bʉə dàhə nuʼ-Mushi leʼnə bəbɛʼbəntəŋbəshʉ kə́ kʉ́ʉ fia ndə məyí ɔ. 48 Bɔŋ bɔ̂ŋ kʉ́ʉ fia kəŋkaa, bʉʼka bʉə bənchəŋ nɔ kə́ yie ŋgiekə ndə i bu fyú hə chu-ɔ.