1 I tukua he hākari nui e Kīngi Perehatara mā ētahi o āna ariki, kotahi te mano, ā, inu wāina ana ia i te aroaro o te mano.
2 I te mea e inu wāina ana a Perehatara, ka whakahau ia kia kawea mai ngā oko, ngā mea kōura, ngā mea hiriwa, i tangohia e tōna pāpā, e Nepukaneha, i roto i te temepara i Hiruhārama; hei mea inu mā te kīngi, mā āna rangatira, mā āna wāhine, mā āna wāhine hoahoa. 3 Kātahi ka kawea mai e rātou ngā oko kōura i tangohia i roto i te temepara o te whare o te Atua i Hiruhārama; ā, inu ana ki aua mea te kīngi, āna ariki, āna wāhine, me āna wāhine hoahoa. 4 Inu wāina ana rātou, whakamoemiti ana ki ngā atua, ki ngā mea kōura, hiriwa, parāhi, rino, rākau, kōhatu.
5 I taua hāora ka puta mai ngā maihao o tētahi ringa tangata, kei te tuhituhi ki te ritenga ake o te tūranga rama, ki te paninga i te taha o te whare o te kīngi. Ā, ka kite te kīngi i te wāhi o te ringa nāna te tuhituhi. 6 Kātahi ka puta kē te mata o te kīngi, raruraru ana ia i ōna whakaaro, ā, tangoro iho ngā hononga o tōna hope, kei te āki mai anō ōna turi ki a rāua.
7 Nā, nui atu te karanga a te kīngi kia kawea mai ngā kaititiro whetū, ngā Karari, ngā tohunga tūāhu. Ā, i kōrero te kīngi, i mea ki ngā tāngata whakaaro nui o Papurōna, "Ko te tangata e kōrerotia ai tēnei tuhituhi, ā, ka whakaaturia mai e ia tōna tikanga ki ahau, he ngangana te kākahu mōna, he mekameka kōura anō mō tōna kakī, ā, ko ia anō hei rangatira tuatoru i te kīngitanga."
8 Kātahi ka haere mai ngā tāngata whakaaro nui katoa e te kīngi. Heoi, kīhai i āhei te kōrero i te tuhituhi, kīhai anō i whakaatu i tōna tikanga ki te kīngi. 9 Kātahi ka nui atu te raruraru o Kīngi Perehatara, ka puta kē tōna mata, ā, tāhurihuri ana āna ariki.
10 Nā, ka haere te kuīni ki te whare hākari, nā ngā kupu hoki a te kīngi rātou ko āna ariki. Nā, ka kōrero te kuīni, ka mea, "E te kīngi, kia ora tonu koe! Kei raruraru koe i ōu whakaaro, kei puta kē tōu mata. 11 He tangata tēnei kei tōu kīngitanga, kei a ia nei te wairua o ngā atua tapu; i ngā rā hoki o tōu pāpā i kitea te mārama, te mōhio, me ngā whakaaro nui i roto i a ia, he mea rite tonu ki ngā whakaaro nui o ngā atua, ā, meinga ana ia e tōu pāpā, e Kīngi Nepukaneha, āe rā, e tōu pāpā, e te kīngi, hei rangatira mō ngā tohunga māori rātou ko ngā kaititiro whetū, ko ngā Karari, ko ngā tohunga tūāhu. 12 Nā, pai atu te wairua i kitea i roto i taua Raniera, i huaina nei e te kīngi ko Peretehatara, te mātau, te mōhio, te whakaatu moe, te whakakite i ngā kupu pakeke; tareka ana i a ia ngā mea e mau ana. Nā, kia karangatia a Raniera, ā, māna e whakakite te tikanga."
13 Kātahi ka kawea mai a Raniera ki te aroaro o te kīngi; ā, ka kōrero te kīngi, ka mea ki a Raniera, "Ko taua Raniera rānei koe, nō ngā tamariki whakarau o Hūrā, i kawea mai nei e te kīngi, e tōku pāpā, i Hūrā? 14 Kua rongo ahau ki a koe, kei roto i a koe te wairua o ngā atua, ā, e kitea ana te mārama i roto i a koe, te mātauranga, me te mōhio pai rawa. 15 Nā, kua kawea mai nei ngā tāngata whakaaro nui, ngā kaititiro whetū, ki tōku aroaro, kia kōrerotia ai e rātou tēnei tuhituhi, kia whakaaturia ai tōna tikanga ki ahau. Heoi, kīhai i taea e rātou te whakaatu te tikanga o taua mea. 16 Kua rongo ia ahau ki a koe, ka taea e koe te whakaatu tikanga, ā, ka tareka i a koe ngā mea e mau ana. Nā, ki te taea e koe te tuhituhi te kōrero, ā, ka whakaaturia tōna tikanga ki ahau, he ngangana te kākahu mōu, he mekameka kōura anō tēnei mō tōu kakī, ko koe hoki hei rangatira tuatoru i te kīngitanga."
17 Kātahi ka whakahoki a Raniera, ka mea ki te aroaro o te kīngi, "Māu āu hākari, hoatu āu utu ki tētahi atu; me kōrero ia e ahau te tuhituhi ki te kīngi, me whakaatu te tikanga ki a ia.
18 "E te kīngi, i hōmai e te Atua, e te Runga Rawa, te kīngitanga ki tōu pāpā, ki a Nepukaneha, me te nui, me te korōria, me te hōnore. 19 Ā, nā taua nui, i hōmai rā e ia ki a ia, i wiri ai ngā tāngata katoa, ngā iwi, ngā reo, i wehi ai i tōna aroaro; ko āna i pai ai whakamatea ana e ia, ko āna i pai ai whakaorangia ana e ia, ko āna i pai ai whakatūria ana e ia, ā, ko āna i pai ai whakaititia iho e ia. 20 Otiia, ka whakakake tōna ngākau, ka pakeke tōna hinengaro i runga i te whakapehapeha, nā, kua whakatakā ia i runga i tōna torōna kīngi, whakakāhoretia iho tōna korōria. 21 Ā, āia atu ana ia i roto i ngā tama a te tangata, i meinga anō tōna ngākau kia rite ki o ngā kararehe; i ngā kāihe mohoao anō hoki tōna nohoanga. He mea whāngai ia ki te tarutaru, ānō he kau; i mākū anō tōna tinana i te tōmairangi o te rangi, ā mōhio noa ia kei te kāwana te Atua, te Runga Rawa, ki te kīngitanga tāngata, e whakaritea ana hoki e ia mā tāna e pai ai.
22 "Nā, ko koe, ko tāna tama, e Perehatara, kīhai i whakaititia e koe tōu ngākau, me te mōhio anō koe ki tēnei katoa. 23 Heoi, whakakake ana koe ki te Ariki o te rangi, kua oti anō ngā oko o tōna whare te kawe mai ki tōu aroaro hei oko inu wāina, māu, mā āu ariki, mā āu wāhine, mā āu wāhine iti. Kua whakamoemiti anō koe ki ngā atua, ki ngā mea hiriwa, kōura, parāhi, rino, rākau, kōhatu, e kore nei e kite, e rongo, e mōhio. Nā, ko te Atua, kei tōna ringa nei tōu manawa, nāna nei ōu ara katoa, kīhai ia i whakakorōriatia e koe. 24 Kātahi ka ungā atu te wāhi o te ringa i tōna aroaro; nā, kua oti tēnei mea te tuhituhi.
25 "Nā, ko te mea tēnei i tuhituhia:
MENE, MENE, TEKERE, UPARAHINI.
26 "Ko te tikanga tēnei o te mea:
Mene; kua oti tōu kīngitanga te tatau e te Atua, mutu pū i a ia.
27 Tekere; kua oti koe te pāuna ki te pāuna, ā, kua kitea tōu koha.
28 Perehe; kua oti tōu kīngitanga te wāhi, kua hoatu ki ngā Meri, ki ngā Pahi."
29 Kātahi a Perehatara ka whakahau, ā, whakakākahuria ana a Raniera ki te mea ngangana, whakanohoia ana he mekameka kōura ki tōna kakī, kārangarangatia ana ia ko ia te rangatira tuatoru o te kīngitanga.
30 I taua pō anō ka patua a Perehatara kīngi o ngā Karari. 31 Ā, riro ana te kīngitanga i a Tariuha Meri; ko ōna tau kei te ono tekau mā rua.
1 O rei Baltazar deu uma festa para seus mil nobres, em presença dos quais pôs-se a beber vinho.
2 Excitado pela bebida, mandou trazer os vasos de ouro e de prata que seu pai Nabucodonosor tinha arrebatado ao templo de Jerusalém, a fim de que o rei, seus nobres, suas mulheres e suas concubinas deles se servissem para beber.
3 Trouxeram então os vasos de ouro que tinham sido arrebatados ao Templo de Deus em Jerusalém. O rei, seus nobres, suas mulheres e suas concubinas beberam neles
4 e, depois de terem bebido vinho, entoaram o louvor aos deuses de ouro e prata, bronze, ferro, madeira e pedra.
5 Ora, nesse momento, eis que surgiram dedos de mão humana a escrever, defronte do candelabro, no revestimento da parede do palácio real. O rei, à vista dessa mão que escrevia,
6 mudou de cor; pensamentos tétricos assaltaram-no; os músculos de seus rins relaxaram-se e seus joelhos entrechocaram-se.
7 Gritou violentamente que mandassem vir os magos, os caldeus e os astrólogos. Mandou-lhes dizer: "Aquele que decifrar essa inscrição e me der o sentido dela será revestido de púrpura, usará ao pescoço um colar de ouro e tomará o terceiro lugar no governo do reino".
8 Todos os sábios do rei entraram na sala, mas foram incapazes de ler a inscrição e dar seu significado ao rei.
9 Baltazar ficou muito assustado, seu rosto mudou de cor; seus nobres sentiam-se constrangidos.
10 Mas a rainha, (atraída pelo) barulho das palavras do rei e dos nobres, entrou na sala do festim: "Ó rei" – disse –, "vive para sempre! Não te deixes atemorizar pelas tuas ideias; não mudes assim de cor.
11 Há no teu reino um homem no qual habita o espírito dos deuses santos. Quando teu pai era vivo, encontrava-se nele uma luz, uma inteligência e uma sabedoria comparáveis à sabedoria dos deuses. Por isso, o rei Nabucodonosor, teu pai, tinha-o nomeado chefe dos escribas, dos magos, dos caldeus e dos astrólogos;
12 havia-se descoberto nesse Daniel (cognominado Baltazar pelo rei) um espírito superior, uma ciência e uma penetração particular para interpretar os sonhos, explicar os enigmas e resolver as dificuldades. Que se chame logo Daniel, e ele dará o significado da inscrição".
13 Daniel foi então introduzido diante do rei, o qual lhe disse: "És realmente Daniel, o deportado de Judá, que meu pai trouxe aqui da Judeia?
14 Ouvi dizer a teu respeito que o espírito dos deuses habita em ti e que se encontram em ti uma luz, uma inteligência e uma sabedoria singulares.
15 Acabam de introduzir diante de mim os sábios e os magos para ler esta inscrição e descobrir o seu significado. Não puderam dar-me a significação dessas palavras.
16 Ora, asseguraram-me que tu és mestre na arte das interpretações e das soluções de enigmas. Portanto, se puderes ler esse texto e me dar o seu significado, serás revestido de púrpura, usarás ao pescoço um colar de ouro e ocuparás o terceiro lugar no governo do reino".
17 Respondeu Daniel ao rei: "Guarda teus presentes; concede-os a outros! Lerei, todavia, este texto ao rei e lhe darei o significado.
18 Ó rei, o Deus Altíssimo havia outorgado a Nabucodonosor, teu pai, realeza, grandeza, glória e majestade.
19 Em razão dessa grandeza que lhe era conferida, todos os povos, todas as nações e pessoas de todas as línguas tremiam de medo diante dele. Mandava matar quem queria; deixava viver quem desejava; elevava e rebaixava quem lhe aprazia.
20 Mas, seu coração tendo-se engrandecido e seu espírito, tendo-se endurecido na presunção, foi deposto de seu trono e despojado de sua glória.
21 Foi expulso do meio dos homens e, tornando-se seu coração semelhante ao dos animais, ficou em companhia dos animais selvagens, pastando ervas como os bois; e seu corpo foi molhado pelo orvalho do céu, até que ele reconhecesse que o Deus Altíssimo domina sobre a realeza humana, e aí eleva a quem bem lhe apraz.
22 Tu, Baltazar, seu filho, também sabias tudo isso e não humilhaste teu coração.
23 Tu te ergueste contra o Senhor do céu. Trouxeram-te os vasos de seu templo, nos quais bebestes o vinho, tu, teus nobres, tuas mulheres e tuas concubinas. Deste louvor aos deuses de prata e ouro, bronze, ferro, madeira e pedra, cegos, surdos e impassíveis, em lugar de dar glória ao Deus de quem depende o teu sopro vital e todo teu destino.
24 Assim, por ordem sua, essa mão foi enviada e essas palavras foram traçadas.
25 O texto aqui escrito (se lê): MENÊ, Tequêl e PERÊS.
26 Eis o significado dessas palavras: MENÊ – Deus contou os anos de teu reinado e nele põe um fim;
27 Tequêl – foste pesado na balança e considerado leve demais;
28 PERÊS – teu reino vai ser dividido e entregue aos medos e persas".
29 Então, por ordem de Baltazar, Daniel foi revestido de púrpura; colocaram-lhe ao pescoço um colar de ouro e publicou-se que ele ocuparia o terceiro lugar no governo do reino.
30 Mas nessa mesma noite, Baltazar, rei dos caldeus, foi morto.